RAPPORT nr Vurdering av Lågahæ, Eidfjord kommune som treningsområde for fuglehundar. Kartlegging av fuglefauna

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Størrelse: px
Begynne med side:

Download "RAPPORT nr. 2-2006. Vurdering av Lågahæ, Eidfjord kommune som treningsområde for fuglehundar. Kartlegging av fuglefauna"

Transkript

1 RAPPORT nr Vurdering av Lågahæ, Eidfjord kommune som treningsområde for fuglehundar. Kartlegging av fuglefauna

2 Rapport nr Tittel: Vurdering av Lågahæ, Eidfjord kommune som treningsområde for fuglehundar. Kartlegging av fuglefauna. Forfattar: Mjøs, Alf Tore Prosjektansvarlig: Mjøs, Alf Tore På oppdrag frå Fjellstyret i Eidfjord er det gjennomført en kartlegging av fuglefaunaen i eit nærmere avgrensa område mellom Skulevikåna og Rv7 ved Halne, Lågahæ. Området er drygt 7 kvadratkilometer, av dette ligg omtrent 0,6 i Buskerud. Det vart gått 15,4 km linjetaksering. Resultat av denne, saman med supplerande observasjonar, tyder på at 18 sikre og 3-4 moglege artar hekkar i området, med totalt par. Området er dominert av slake flyer og fjellhei, med lite våtmark. Typiske artar er boltit, heilo, fjellerke, heipiplerke, steinskvett og lappsporv, mao. ein fauna som er representativ for flyene langs Rv7 mellom Dyranut og Halne. Seks artar på den norske raudlista er observert i området, av desse hekkar fjellvåk, fjellerke og steinskvett. Dei to siste finst med til saman par. Både lirype og fleire av vadefuglartane i området har lang rugetid og særskilt omlagde kull vil verte seint flygedyktige. I eit normalår må ein rekne med å finne ungar som ikkje er flygedyktige heilt fram til siste veka i august. Oppdragsgjevar: Eidfjord fjellstyre Alf Tore Mjøs Riksvegen 25 B 5783 Eidfjord Tlf / Mob E-post: 1

3 1. FORORD Fylkesmannen i Hordaland har gjeve Eidfjord Fjellstyre og Norsk Bretonklubb avd. Hordaland dispensasjon frå reglane om bandtvang, både i og utanfor Hardangervidda Nasjonalpark og Skaupsjøen/Hardangerjøkulen landskapsvernområde, med det føremål å taksere rypebestanden. No er det framsatt eit ønskje om å få eit permanent treningsområde for fuglehundar i området Lågahæ i Eidfjord Statsalmenning, like vest for Halne. Området ligg innafor Skaupsjøen/Hardangerjøkulen landskapsvernområde. Skal ein gje dispensasjon frå reglane om bandtvang, er det naudsynt å ha kunnskap om den lokale fuglefaunaen. Kva artar finst i området, bestandsstorleik og sist, men ikkje minst: Kor tid er hekketida over og ungfuglane flygedyktige. Denne rapporten skal gi svar på desse spørsmåla, basert på feltarbeid sommaren 2006 og reirkortdata som er levert av Zoologisk Museum i Bergen. Eg vil takke Eidfjord Fjellstyre for oppdraget, som har vore interessant og lærerikt også for underteikna. Eidfjord, desember 2006 Alf Tore Mjøs 2

4 2. INNHALD FORORD.2 INNHALD...3 METODE Vurdering av lokal hekkebestand Hekketid i studieområdet PLANOMRÅDET Lokalisering og avgrensing av området Geologiske trekk og vegetasjonstypar i området FUGLEFAUNAEN I OMRÅDET Lokale hekkebestandar Hekkefenologi Artsvise kommentarar OPPSUMMERING OG KONKLUSJON LITTERATURLISTE 18 3

5 3. METODE 3.1 Vurdering av lokal hekkebestand For å få eit mål på bestandsstorleiken til dei ulike fugleartane som hekkar i området, er det brukt ein metode som kallast Finsk linjetaksering (Järvinen & Väisänen 1976). Det går i korte trekk ut på at ein går rette linjer gjennom terrenget, og registrerer alle fuglar. Ein skil mellom fuglar observert innanfor og utanfor eit hovudbelte på 50 meter (25 meter til kvar side for observatøren). For å finne ein relativ tettheit av hekkande fugl i området tek ein antal observasjonar av ein art i det totale linjetakseringsmaterialet og deler på den totale lenga av linjetakseringane (km). Denne ratioen vert multiplisert med en artsspesifikk korreksjonsfaktor k. Til slutt vert dette talet multiplisert med en generell korreksjonsfaktor y. Denne korreksjonsfaktoren kjem ein fram til ved å dele antal observasjonar i hovudbeltet på den totale lengda av linjetakseringa slik at ein får eit tal x (antal observasjonar/km/hovudbeltet, alle artar), og bereknar y = x Talkonstantane i formelen for y og dei artsspesifikke konstantane k er berekna ut i frå eit gigantisk linjetakseringsmateriale frå Finland (Järvinen 1978, Järvinen & Väisanen 1983). Korreksjonsfaktorar frå kolonne A i Järvinen & Väisanen (1983) er nytta til å rekne ut tettheita av hekkande fugl på Lågahæ. Linjetaksering vart gjennomført og Totalt vart det gått 15,4 km linje, noko som bør gje eit representativt inntrykk av fuglefaunaen i det aktuelle området. I tillegg vart det leita spesifikt etter raudlistearten dobbeltbekkasin langs Skulevikåna om kvelden 26.6 (utan resultat), og det vart gjort ein befaring av Skulevikåna frå Halnefjorden til Rv Eit siste besøk for å registrere kor vidt det framleis var hekkande fuglar i området og kor langt desse var komne, vart gjort 6.8. Linjetaksering er eit forsøk på ein standard takseringsmetodikk som gjer at ein kan samanlikne tettheiter av dei ulika artane i ulike område og ulike habitat. Der finst mange feilkjelder, t.d. at fuglar kan ha ulik oppdagbarheit i ulike delar av hekkesesongen og på ulik tid på døgeret. Fåtalige artar kan falle heilt ut av materialet, eller ein får kun få observasjonar som igjen gjer den statistiske berekninga nokså usikker. Likevel er dette den mest presise metoden ein har når eit stort område skal undersøkjast på kort tid. Det er også viktig å vere merksam på at mange artar viser store mellomårsvariasjonar i tettheit i høgfjellet, noko som mellom anna er knytta opp mot smågnagarsvingningar og rådande verforhold dei sista åra. Dei undersøkingane som er gjort på Lågahæ i 2006 viser derfor status i 2006 og berre då, men det er ikkje noko som tyder på at 2006 ikkje var et nokså normalt år for dei fleste fugleartane, med unntak av ryper kor det var eit år under middels (A.Vaksdal pers. med.). 4

6 3.2. Hekketid i studieområdet For å belyse omtrent når hekkesesongen er slutt, er det nytta to typer data. Reirkortdata. Blant arkivmateriale i Vertebratsamlingene, Bergen Museum, UiB, fins ein stor database med opplysningar om reir (lokalitet, dato, innhald, i nokre tilfelle klekketidspunkt). Desse har ein nytta på to måter: Dei av reira kor det finst opplysningar om når egglegginga starta eller når egga vart klekte, kan nyttast til å rekne seg fram til eit tidspunkt for når ungane vil vere flygedyktige. Dessutan er alle observasjonane for kvar art der ein har meir enn 10 observasjonar/reir brukt til å berekne ein mediandato for alle observasjonane av reir med egg. Reirkortopplysningane er innsamla over mange år, og ein kan anta at dei utgjer eit representativt gjennomsnitt av hekketida til dei ulike artane. Medianverdien av alle reirobservasjonane vil falle omtrent midt i hekketida, og ein kan så rekne seg fram til kva tidspunkt ungane normalt vil vere flygedyktige. Ungane til vadefuglane forlet reiret kort tid etter dei er klekte. Mediandatoen er derfor berekna ut i frå eggleggingsperioden og rugeperioden. Ut frå mediandatoen for desse to slått saman har ein så rekna seg fram til mediandato for klekking og flygedyktig alder. Hos sporvefuglane heldt ungane seg i reiret heilt til dei er flygedyktige, og ein har rekna seg fram til ein mediandato for heile reirtida (egglegging, ruging og ungetid). Mediandatoen + halve reirtida vil derfor representere mediandato for når ungane til dei respektive artane er flygedyktige. Reirdata for artane blåstrupe og steinskvett inneheldt berra data frå reir der egglegginga truleg var ferdig, difor har ein her kun rekna seg fram til ein mediandato for rugetida + ungetida og berekna mediandato for flygedyktig alder ut i frå det. Eigne observasjonar. I løpet av feltarbeidet vart det gjort observasjonar av ungar og atferd hos vaksne fuglar som antyder at desse framleis hadde ungar i området. 5

7 4. PLANOMRÅDET 4.1 Lokalisering og avgrensing av området Planområdet er delt mellom Eidfjord kommune, Hordaland og Hol kommune, Buskerud. Det totale arealet er avgrensa av Skulevikåna i sør, Rv7 og Halnebekken i nord og Halnefjorden i aust, og dekkjer om lag 7,3 km 2. Av dette ligg om lag 0,6 km 2 i Hol kommune. 4.2 Geologiske trekk og vegetasjonstypar i området Det undersøkte området ligg på høgder mellom 1125 moh (nedre reguleringsgrense for Halnefjorden) og 1248 moh (toppen av Lågahæ). Lågahæ har slake landskapsformer, særskilt i vest, med jamn svak stigning frå Skulevikåna opp mot toppen. Lenger aust er området småkupert, med Hætjørna sentralt plassert mellom dei to toppane Lågahæ og Skuleviknuten. Vest for Hætjørna er berggrunnen fyllitt, som gjev mykje rikare vegetasjon enn dei surare bergartane i austre del av området. I fyllittområde finn vi stadvis nokså artsrik rabbevegetasjon, med artsutval som minner mykje om vegetasjonstypane Reinrose-graslavrabb (R3) og Grasrabb (R5). Aust i området meir av dei artsfattige vegetasjonstypane Greplyng-lav/moserabb (R1) og Dvergbjørk-kreklingrabb (R2) (Fremstad 1997). Frodigare vegetasjon med meir innslag av vierkratt og våte parti finn vi langs begge elvane som avgrenser området. Part frå Lågahæ. Foto: Alf Tore Mjøs 6

8 5. FUGLEFAUNAEN I PLANOMRÅDET 5.1 Lokale hekkebestandar Resultat av linjetakseringane er summert i tabell 1. I tillegg til dei nemde artane vart det også observert krikkand, laksand, fiskemåke og raudnebbterne i samband med linjetakseringane, men denne takseringsmetoden er dårleg tilpassa desse artane som er haldne utanfor i denne samanheng. Sjå artsvise kommentarar på slutten av dette kapittelet. Art Vitskapleg namn Antal observasjonar Par/km 2 Anslag total hekkebestand Fjellvåk Buteo lagopus 2 0,09 0,66 (1 par) * Dvergfalk Falco columbarius 1 0,14 1,02 Fjellrype Lagopus muta 1 0,48 3,50 Boltit Charadrius morinellus 3 1,45 10,59 Heilo Pluvialis apricaria 12 2,04 14,89 Sandlo Charadrius hiaticula 3 1,18 8,61 Enkeltbekkasin Gallinago gallinago 3 0,37 2,70 Raudstilk Tringa totanus 6 0,72 5,26 Myrsnipe Calidris alpina 4 1,5 10,95 Fjellerke Eremophila alpestris 11 3,27 23,87 Heipiplerke Anthus pratensis 65 17,68 129,06 Linerle Motacilla alba 1 0,42 3,06 Steinskvett Oenanthe oenanthe 22 8,52 62,20 Gråtrast Turdus pilaris 2 0,6 4,38 Raudvengetrast Turdus iliacus 1 0,25 1,83 Lauvsongar Phylloscopus trochilus 2 0,4 2,92 Lappsporv Calcarius lapponicus 17 5,62 41,03 TOTALT ,73 326,53 Tabell 1. Antall observasjonar og estimat på tettheit (par km 2 ) og antal par i heile studieområdet for dei ulike artane som vart påvist ved linjetakseringane. Bestandsoverslaga vert meir presise jo fleire observasjonar av dei enkelte artane. Sjå elles dei artsvise kommentarane for presiseringar og justeringar. Linjetaksering i begrensa omfang vil sjeldan fange opp alle dei meir fåtalige hekkeartane i eit område, mellom anna fordi enkelte artar (eks. ryper) er nokså kryptiske i si åtferd. I tillegg til artane i tabell 1 hekkar utan tvil lirype i området, andre sannsynlege hekkeartar som rett nok ikkje vart observerte er ringtrast og bergirisk. Det er tvilsamt om dvergfalk faktisk hekka i området i 2006, sjølv om Skaupsjønuten og hallet ned mot Skulevikåna har potensielle hekkeplassar. Sjå meir detaljer i dei artsvise kommentarane. 5.2 Hekkefenologi Det er sjølvsagt viktig at ein ikkje tillet frittgåande hund mens det enno finst fugleungar i terrenget som ikkje er flygedyktige. Desse vert i så fall eit lett bytte, på same måten som hundar ofte tek smågnagarar når det er mykje av desse i terrenget. Sjølv hundar i bånd kan stundom ta ungar av vadefuglar, eit døme på dette var ein raudstilkunge som vart teken av ein fuglehund ved Halne brygge i starten på august 2006 (A.Vaksdal pers. med.). 7

9 Tabell 2 gjev ein oversikt over (omtrentleg) tidsforbruk, i antal dagar, for dei ulike fasane i hekkesyklusen til dei mest aktuelle artane i området. Med grunnlag i tabell 2 har ein berekna ein mediandato og ein siste dato for flygedyktige ungar hos dei aktuelle artane. Median er definert som den midterste observasjonen i eit datasett, og vert ofte nytta når ein skal behandle eit sett av datoar. I denne samanheng vil mediandato for flygedyktige ungar vere den datoen då halvparten av kulla til den aktuelle arten er flygedyktige i eit gjennomsnittsår. Når ein skal anvende desse tala må ein vere merksam på at denne datoen vert endå seinare i eit år med sein start på hekkinga, eks. etter ein rik snøvinter, sein vår eller begge delar. Art Vitskapleg namn Egglegging Ruging Ungetid Totalt Fjellvåk Buteo lagopus Fjellrype Lagopus muta Lirype Lagopus lagopus Boltit Charadrius morinellus Sandlo Charadrius hiaticula Heilo Pluvialis apricaria Enkeltbekkasin Gallinago gallinago Raudstilk Tringa totanus Myrsnipe Calidris alpina Fjellerke Eremophila alpestris Heipiplerke Anthus pratensis Blåstrupe Luscinia svecica Steinskvett Oenanthe oenanthe Lappsporv Calcarius lapponicus Tabell 2. Gjennomsnittleg lengde (antal dagar) på egglegging, rugetid og ungetid for dei mest aktuelle artane i studieområdet. Data er henta frå Cramp & Simmons (1980, 1983), Cramp (1988) og Cramp & Perrins (1994). Art Antal reir Flyged. første Median Flygedyktig siste Boltit juli 11. august 22. august Heilo juli 31 juli. 22.august Myrsnipe 5 12.juli 20. juli 23. juli Fjellerke 8 19.juni 5. juli 12. juli Heipiplerke 7 5.juli 13.juli 17.juli Blåstrupe 2 8.juli 10.juli 11.juli Steinskvett juli 11. juli 21. juli Lappspurv juni 5. juli 21. juli Tabell 3. Tidpunkt for omtrentleg flygedyktig alder til kull frå Hardangervidda, berekna frå reir med kjent alder. Data frå Zoologisk Museum i Bergen. Tabell 3 er berekna uti frå reirobservasjonar der ein har ein dato for starten på egglegginga eller klekkinga, slik at ein kan berekne nokså eksakt når ungane vil vere flygedyktige. For dei fleste artane er det nokså godt samsvar mellom mediandato for flygedyktig alder berekna ut i fra reir med kjent alder og reir med ukjent alder. Det ein spesielt bør merke seg i tabell 4, er at den siste halvparten av kulla vil verte flygedyktige i løpet av tidsperioden mellom kolonne M flyged og Siste flyged. Ein vil garantert kunne finne ungar som ikkje 8

10 er flygedyktige også på seinare tidspunkt enn den datoen som står i kolonna Siste flyged., siden den er berekna ut i frå at egga klekte dagen etter siste observasjon av uklekte eggkull, noko som truleg ikkje vil skje i dei fleste tilfella. Art Antal reir M rugetid M klekking M flyged. Siste flyged. Boltit juli 19.juli 16. august 22. august Heilo juni 7. juli 4. august 25. august Myrsnipe juni 3. juli 23. juli 4. august Fjellerke juni 13.juli 23. juli Heipiplerke juni 6.juli 3.august Blåstrupe juni 8. juli 18. juli Steinskvett juni 11. juli 21.juli Lappspurv juni 6.juli 21.juli Tabell 4. Tidspunkt for klekking og omtrentleg flygedyktig alder til kull frå Hardangervidda, reir med ukjent alder. M=mediandato. Dato er berekna ut i frå mediandato på alle reirfunn. Datoen i rubrikken siste flyged. er berekna ut i frå den seinaste observasjonen av uklekte egg, og representerer tidlegaste dato ungane kan vere flygedyktige, gitt at egga klekte dagen etter observasjonen. Data frå Zoologisk Museum i Bergen. 5.3 Artsvise kommentarar Storlom Gavia arctica Raudlistekategori: VU (Sårbar) Arten vart ikkje observert i 2006, men ein observasjon er kjent frå området: 2 vaksne ind. Hætjørn (Irene Bjåen/Fjelloppsynet). Næraste hekkelokalitet er truleg Skaupsjøen. Gråhegre Ardea cinerea Hekkar ikkje i området, men særskilt på ettersommaren kan ein sjå enkeltindivid på næringssøk. Arten er observert i vika ved utlaupet av Halnebekken, m.a. 1 ind Krikkand Anas crecca Ikkje påvist hekkande, men 5 individ i området hannar låg i småtjørn langs Halnebekken og ein fugl (ikkje kjønsbestemt grunna motlys) i 1178-tjern nord for Hætjørn. Ingen observasjonar av kull vart gjort 15.7 eller 6.8, men det er sannsynleg at arten hekkar fåtalig i området. Bergand Aythya marila Raudlistakategori: VU (Sårbar). To par rasta ved utlaupet av Halnebekken 4.6. Det er ikkje gjort observasjonar som tyder på hekking, næraste kjende hekkelokalitet er Skaupsjøen. Siland Mergus serrator Observert langs land i Halnefjorden, 1 par og ein hann i vika inn mot Halnebekken 4.6. Regelmessig å sjå enkeltvis eller i småflokkar i nordre enden av Halnefjorden, men hekking er ikkje påvist. Næraste kjende hekkeområde er Skaupsjøen. Laksand Mergus merganser Laksanda er regelmessig i små tal på Hardangervidda om sommaren, men arten hekkar ikkje i høgfjellet. Dei fleste er hannar som trekkjer til fjells for å myte i fiskerike område. Regelmessig å sjå i Halnefjorden. Fire fuglar vart observert i flukt ned mot Halnefjorden i samband med linjetakseringa

11 Myrhauk Circus cyaneus Raudlistekategori: VU (Sårbar) Sjeldan art i Hordaland. Ein vaksen hann vart observert langs Skulevikåna opp mot Rv Det er ingen mistanke om hekking i området. Fjellvåk Buteo lagopus Raudlistekategori: NT (Nær truga) Smågnagarspesialist som er ein karakterart på Hardangervidda, særleg i gode smågnagarår. Eit par hekkar regelmessig i Skuleviknuten, så vidt inne i Buskerud var det nyklekte ungar i reiret, og foreldra vart observert med ein smågnagar, truleg markmus eller fjellrotte, på reiret. Mykje tyder på at bestanden av smågnagarar på Hardangervidda braut saman utpå sommaren i Ved sjekk var det kun ein halvstor unge i reiret, men heile fem vaksne fjellvåkar på plassen kor av tre varsla sterkt. Dei andre fuglane hadde truleg gitt opp hekkinga på andre territorium, men likevel ein litt spesiell situasjon. Fjellvåken er oppgitt å ha ein ungetid på 41 dagar, nyklekte ungar skulle bety at desse vert flygedyktige mellom 5. og 10.august, i eit år med knapp næringstilgang kankje enno seinare. Ungane er lite flygedyktige dei første dagane dei er ute av reiret, og sit gjerne på bakken i terrenget rundt. Såleis kan dei vere utsette for lause hundar ein periode like etter dei forlet reiret. Fjellvåk, Skuleviknuten 15.juli Foto: Alf Tore Mjøs Dvergfalk Falco columbarius Dvergfalk vart observert to gonger i området i 2006, men kull med flygedyktige ungar har vore observert på Lågahæ tidlegare på 2000-talet. Ei ho vart observert ved linjetakseringane 15.7, og ein fugl, truleg ein ungfugl, sat på brøytestikker langs vegen Skaupsjønuten og hallet langs Skulevikåna kan vere ein potensiell hekkeplass, men hekking vart ikkje påvist i Lirype Lagopus lagopus Lirype vart ikke observert i samband med linjetakseringane, men arten hekkar i området. Ein stegg vart observert i myra ved Halnebekken , og kull vart observert i same området i august (A.Vaksdal pers.med). Antal par i heile området er av lokalkjente vurdert til 6-10 i eit normalår, uansett vil bestanden variere mykje mellom åra. Dersom lirypa har suksess med første kullet vil ungane i det aktuelle området oftast klekke i månadsskiftet juni/juli (A.Vaksdal pers.med) og vere flygedyktige omkring månadsskiftet juli-august, ellet litt seinare. Predasjon på bakkehekkande arter er ofte omfattande, i snitt 25% eller meir i dårlege smågnagarår. Lirypa kan leggje eit nytt kull, i sjeldne tilfelle to gonger, dersom det første kullet går tapt. Derfor kan omlagde kull vere adskillig seinare, og det er stor variasjon. Kull med små kyllingar (under 5 dagar gamle) vart observert ved Skaupsjøen ca og på ein holme i Halnefjorden (A.Vaksdal). Hekketida for lirype er mao. ikkje over før månadsskiftet august-september, i sjeldne tilfelle kan ein treffe dårleg flygedyktige ungar så seint som i starten på rypejakta (A.Vaksdal pers.med). 10

12 Fjellrype Lagopus muta Fjellrypa er mindre talrik enn lirypa i det aktuelle området, siden det er lite typisk fjellrypeterreng. På mer karrig steinete terreng rundt Hætjørn hekkar normalt 2-3 par (A.Vaksdal pers.med), det var også i nordenden av Hætjørn einaste observasjonen vart gjort i samband med linjetakseringane.fellrypa hekkar noko seinare enn lirypa grunna det meir alpine habitatvalet, og vil derfor i mindre grad har moglegheit til å leggje eit nytt kull dersom det første går tapt. Ungane til fjellrypa vil neppe vere skikkelig utvikla før i midten av august. Fjellrypepar, aust for Tråastølen, mai Foto: Alf Tore Mjøs Sandlo Charadrius hiaticula Sandloen har ein anslått hekkebestand på ca. 8 par i området, overslaget frå linjetakseringane er truleg ikke spesielt presist sidan det kun er snakk om 3 observasjonar. Arten vart observert to stader langs Rv7, dessutan vart det sett 3 vaksne i snøleier vest for Hætjørn, noko som tyder på minst to par i der. Sandloen er ofte knytta til områder med lite vegetasjon (snøleier) og hekkar av den grunn nokså seint. Kun to reirfunn er inkludert i reirkortarkivet til Zoologisk Museum. Eit reir ved Tinnhølen var i klekking 6.juli 1984, noko som tyder at ungane vil vere flygedyktige rundt 1.august. I eit anna reir var det 4 uklekte egg 3.juli. Under feltabeidet på Lågahæ i 2006 vart det 6.8 funne ein halvstor unge ved Hætjørn. Ingvar Byrkjedal ved Zoologisk Museum i Bergen har ut i frå bilete bestemt alderen til mellom halvannan og to veker, noko som betyr at denne vil vere flygedyktig rundt august. 11

13 Sandlounge frå snøleier vest av Hætjørn 6.august. Foto: Alf Tore Mjøs Boltit Charadrius morinellus Hardangervidda har den største og viktigaste delbestanden i Noreg av boltit, ein art der Sverige og Noreg har eit spesielt forvaltningsansvar sidan storparten av den europeiske bestanden hekkar i Skandinavia (BirdLife International 2004). Arten hekkar på begge sider av Rv7 ved Lågahæ, 5.6 vart det observert 10 ind. på barflekkar i hellinga ned mot Halne. Linjetakseringane antyder ein bestand på om lag 10 par på Lågahæ, noko som truleg er for lågt. Arten har vore studert i detalj i Steinbuheii, der gjennomsnittleg tettheit var omtrent det doble av det som er berekna frå Lågahæ (I.Byrkjedal pers med.). Boltiten er ekstremt vanskeleg å taksere grunna ein svært kryptisk åtferd, og taksering i slutten av juni-midten av juli er seinare enn det som er ideelt, sidan fuglane er nesten håplause å oppdage i rugetida. Den verkelege bestanden er truleg nærmare 20 enn 10 par, noko som det forholdsvis høge talet på fuglar langs Rv7 5.6 også kan tyde på. Hos boltiten er det hannen som tek seg av ruging og ungepass, medan hoa ofte legg egg for meir enn ein hann. Dersom det første eggkullet går tapt er det vanleg at hoa legg eit nytt kull ein gong, meir sjeldan to gonger. Slike omlagde kull vil klekke langt ut på seinsommaren, og gjer sitt til at boltitetn har ein lengre hekkesesong enn dei fleste artane på vidda. Reirkortdata frå Hardangervidda, mesteparten frå Steinbuheii like vest for Lågahæ, viser at halvparten av ungane er flygedyktige i midten av august, og at den resterande halvdelen stort sett er flygedyktige ei veke seinare. Eksepsjonelt seine kull kan truleg ha ungar ut i siste veka av august. 12

14 Boltit ved Skiftesjøen i juni Foto: Alf Tore Mjøs Heilo Pluvialis apricaria Heiloen er den mest talrike vadefuglen på Lågahæ som på resten av Hardangervidda, og ein karakterart i heilandskapet. Takseringane antyder ein tettheit på drygt 2 par/km 2, noko som er halvdelen av det ein har funne i Steinbuheii (I.Byrkjedal pers med.). Arten er heilt sikkert underestimert i denne undersøkinga, av den enkle grunn at takseringane kom for seint i gong. Første takseringsrunde gjekk føre seg i arten sin rugetid, då oppdagbarheita er liten. Ved andre taksering har dei fleste kulla klekt og ein har større oppdagbarheit, men då har ein til gjengjeld mista den delen av bestanden som har hatt mislykka hekking. Eit reirtap på 50%, mest pga. predasjon, er typisk for området. Truleg forlét storparten av dei fuglane som mister egga hekkeplassene, mens ein ukjent, men truleg nokså låg andel prøver seg med eit nytt kull. Det verkelege antal hekkende par på Lågahæ er derfor truleg det doble av kva linjetakseringane antyder, eller par for å ta eit konservativt anslag. Heiloen er den største av vadefuglane i området og har den lengste hekkeperioden, jo større egg jo lengre rugetid og jo større kropp jo lengre tid frå unge til flygedyktig alder. Halvparten av reira har klekt 7. juli i eit normalår, og mediandato for flygedyktig alder fell mellom 31.juli og 5. august. Dei seinaste para vil ikkje ha ungar på vengene før siste veka i august (tabell 3 og 4). Snittvekta for fem ungar innsamla ved Storholmenuten i Nore og Uvdal 16. og var 123 gram (data frå Vertebratsamlingane, Zoologisk Museum, UiB), normalvekta for juvenile fuglar ligg like i overkant av 200 g. Mao, desse ungane var eit stykke unna flygedyktig alder. Desse opplysningane stadfester resultata frå denne undersøkinga, at heile august må reknast med til arten sin hekkeperiode. 13

15 Myrsnipe Calidris alpina Fire observasjonar vart gjort i samband med linjetakseringane, noko som antyder ein bestand på ca. 11 par i området. Som for heilo og boltit er takseringstidspunkta neppe særleg gunstige for denne arten, som er lettast å oppdage mens dei speler før egglegginga. Den verkelege bestanden kan derfor vere noko høgare. Reirkortdata plasserer mediandato for flygedyktige ungar mellom 20. og 23.juli, med seine kull som tek til vengene første gong i byrjinga av august. Strandsnipe Actitis hypoleuca Strandsnipa er nært knytta til rennande vatn i hekketida, men kan også hekke langs breddene av innsjøar. 2 fuglar vart observerte med nokså langt mellomrom ved taksering av Skulevikåna 15.7, noko som antyder ein hekkebestand på 1-2 par her. Arten er elles ikkje påvist andre stader i området. Raudstilk Tringa totanus Minimum fire par av denne arten hekka langs Skulevikåna (8 varslande fuglar 15.7). Dessutan hekkar arten på minst ei lita myr på Lågahæ, ved Hætjørn og på myra ved utlaupet av Halnebekken. Når ein skal vurdere tettheit av arten vil dei para som hekkar langs Skulevikåna berre telje som halve par, sidan territoria til desse fuglane ligg på begge sidar av elva. Det totale bestandsoverslaget frå linjetakseringane på drygt 5 par verker derfor rimeleg. Raudstilken er mellom dei artane som kan ha ungar seint. Reirkortarkivet inneheldt kun fire reir som alle er funne i juni, men ingen av desse har kjent dato for starten på egglegginga eller klekkinga, så det er lite å hente her. Ein dununga av raudstilk vart funne i nærleiken av Skulevika av A.Vaksdal. Denne var framleis dekt av dun og med svingfjør så vidt på veg. Det skulle bety at den er om lag halvannan til to veker gamal, og derfor ikke vert flygedyktig før i månadsskiftet august-september. Truleg er dette eit omlagd kull, arten vil nok normalt ha flygedyktige ungar i første halvdelen av august. Ein unge av denne arten vart teken av fuglehund ved Halne brygge i månedsskiftet juliaugust. Enkeltbekkasin Gallinago gallinago Bestanden av enkeltbekkasin er berekna ut i fra linjetakseringane til knappe 3 par. Dette er truleg altfor lågt. Arten er mest aktiv nokså tidleg i sesongen, og dessuten speler han mest aktivt i skumringa. Linjetaksering er derfor ein lite egna metode for å kartlegge arten. Det vart gjort seks observasjonar av arten i området, av fuglar frå antatt ulike par. Det er lite data på hekketidspunktet for denne arten, men enkeltbekkasinen er blant dei første vadefuglane til å trekkje opp i fjellet så snart det finst barflekkar. Arten vart observert på Garen i Sysandalen så tidleg som 28.april i Ein observasjon av ein 2-3 dagar gamal unge ved Skaupsjøen antyder eit tidspunkt for flygedyktig alder så tidleg som rundt 10. juli, men dette er altså kun ein observasjon. Fiskemåke Larus canus Fiskemåken hekkar ved dei fleste større innsjøane på Hardangervidda, også langs Halnefjorden. Ca. 10 vaksne var i nordre halvdel Arten vart også observert med eit par ved Hætjørn både og Det er truleg at arten kan hekke her, men nokon hekking vart ikkje påvist i Ungane til fiskemåken vert oftast flygedyktige i første halvdel av august. 14

16 Raudnebbterne Sterna paradisaea Raudnebbterna er ein nokså fåtalig hekkefugl på Hardangervidda. Arten vart observert med enkeltindivid i Halnefjorden i Buskeruddelen 26.6, to vaksne som fauk opp langs Halnebekken og to vaksne ved Hætjørn 6.8. Det er ikkje mistanke om hekking i området, dei næraste kjende hekkeplassane er i Skaupsjøen. Fjellerke Eremophila alpestris Raudlistestatus: NT (Nær truga) Hardangervidda har truleg ein stor del av den norske bestanden av fjellerke. Flyene langs Rv7 frå Dyranut til Halne er klassisk fjellerketerreng, og tettheita på Lågahæ verka svært god. Linjetaseringane antyder ein hekkebetand på ca. 24 par. Fjellerka hekkar tidleg, men har oftast to kull og derfor ein nokså utdradd hekkesesong samanlikna med andre sporvefuglar. Halvparten av reira har klekka mellom 5. og 13.juli, seine kull ut i den siste veka av juli. Ein unge framleis i reiret vart funnen ved Tinnhølen Arten kan truleg ha ungar også seinare en dette. Ved siste besøk 6.8. vart det gjort to observasjonar av fjellerke som framleis hadde ungar i terrenget, ein av desse hadde mat i nebbet. Det kan imidlertid vere utflogne ungar, men uansett er det greit å slå fast at det framleis er ungar som ikkje er sjølvstendige i terrenget ut i første veka av august. Fjellerke, Hellehalsen, Hardangervidda 26.juli Foto: Alf Tore Mjøs Låvesvale Hirundo rustica To indivder trakk enkeltvis mot vest langs Halnebekken 5.6. Arten hekkar ikkje på Hardangervidda. 15

17 Heipiplerke Anthus pratensis Heipiplerka er den desidert mest talrike arten dei fleste stader i låg- og mellomalpin sone. Linjetakseringane antyder ein hekkebestand på ca. 130 par i området. Dei fleste para har ungar på vengene i midten av juli, med nokre etterslengarar til den første veka av august. Linerle Motacilla alba Linerla hekkar på Hardangervidda først og fremst knytta til turisthytter og setermiljø. Det var truleg ein av fuglane frå hekkeparet på Halne som vart observert på linjetakseringa nær Halnebekken Blåstrupe Luscinia svecica Fåtalig art, mest knytta til rikare vierkjerr enn det vi finn på Lågahæ. Arten vart ikkje observert i samband med linjetakseringane, men arten hekkar med nokre få par langs Skulevikåna og truleg også langs Halnebekken. Steinskvett Oenanthe oenanthe Raudlistestatus: NT (Nær truga) Ein karakterart i området saman med fjellerke, heipiplerke og lappsporv. Linjetakseringane antyder ein hekkebestand på om lag 62 par, noko som truleg er realistisk. Halvparten av para vil i eit gjennomsnittsår ha flygedyktige ungar rundt 11.juli, og den resterande halvdelen forlét reiret i den neste 10-dagarsperioden. På den nye raudlista som Artsdatabanken presenterte i desember 2006 er arten noko overraskande teken inn i kategori NT. Det finst ikkje data på populasjonsutviklinga i Noreg, men arten har minska i våre naboland og arten er tatt inn på raudlista sidan den risikerar å bli sjeldan dersom den noverande utviklinga held fram. Raudvengetrast Turdus iliacus Fåtalig hekkefugl så høgt. Hørt syngjande ved Halnebekken Gråtrast Turdus pilaris Fåtalig hekkefugl. Lauvsongar Phylloscopus trochilus Fåtalig hekkefugl så høgt, knytt til område med vier. Lappsporv Calcarius lapponicus Den tredje mest vanlege hekkefuglen i området. Linjetakseringane antyder ein hekkebestand på 41 par. Arten er ikkje spesielt talrik på Lågahæ samanlikna med andre stader på Hardangervidda, til det ligg området truleg litt for høgt og med lite velutvikla vier- og dvergbjørkbelte. I eit område på 4,4 km 2 i Bjoreidalen vart det registrert 56,5 par i 1978 (Wilkie 1980) mens eit studie ved Stigstuv fann 22,3 par/km 2 (Lien m.fl. 1974). Halvparten av para har fått ungar på vengene mot slutten av første veka i juli, mens dei resterande kjem på vengene i tida fram mot 21.juli. 16

18 6. OPPSUMMERING OG KONKLUSJON På oppdrag frå Eidfjord fjellstyre er det gjennomført ein kartlegging av fuglefaunaen på Lågahæ, Eidfjord kommune. Området er på drygt 7 kvadratkilometer. 30 artar er kjent frå området. Ei linjetaksering på 15,4 km antyder ein total hekkebestand på par av totalt 18 sikre og 3-4 moglege hekkeartar (inkl. nokre fåtalige artar som ikkje vart registrert i samband med linjetakseringane). Særskilt hekkebestandane av vadefuglar er truleg noko underestimerte grunna eit lite gunstig takseringstidspunkt. Området er dominert av slake flyer of fjellhei, og med lite våtmark. Typiske artar er boltit, heilo, fjellerke, heipiplerke, steinskvett og lappsporv, mao ein fauna som er representativ for flyene langs Rv7 mellom Dyranut og Halne. Seks artar på den norske raudlista er observert i området, av desse hekkar fem. Etter at steinskvett er plassert på raudlista må ein konkludere med at området har ein god forekomst av raudlisteartar, med totalt mellom 80 og 90 par av denne arten og fjellerke. Den tredje raudlistearten er fjellvåk, som hekkar med eitt par i Skuleviknuten. Viktig med tanke på eventuell trening av fri hund er tidspunkt for slutten på hekketida til dei ulike artane. Fleire vadefuglarter og særskilt lirype har lang rugetid og lang ungeperiode, eller dei kan leggje nye kull dersom dei mister det første. Predasjon på heilo, t.d. er oftast minst 50%. Dette fører med seg at ein ofte finn ungar langt ut i august. I eit normalår må ein rekne med at det finst fugleungar i terrenget som ikkje kan fly heilt fram til 25. august, i meir sjeldne tilfelle enno seinare. Eg vil takke Arild Breistøl for verdifulle innspill om databehandling. Ingvar Byrkjedal har gitt ekspertuttale om alder på sandlo, populasjonstettheit og annan nyttig informasjon og fugelivet i Steinbuheii, samt levert reirkortdata frå Vertebratsamlingane, Bergen Museum, UiB. Anders Vaksdal vert takka for observasjonar og supplerande informasjon om rypebestanden i det aktuelle området. 17

19 8. LITTERATURLISTE BirdLife International 2004: Birds in Europe: population estimates, trends and conservation status. Cambridge, UK. Cramp, S. (red.) The Birds of the Western Palearctic Vol. V. Oxford. Cramp, S. & Perrins, C.M. (red) The Birds of the Western Palearctic Vol. IX. Oxford. Cramp, S. & Simmons, K.E.L The Birds of the Western Palearctic Vol. II. Oxford. Cramp, S. & Simmons, K.E.L The Birds of the Western Palearctic Vol. III. Oxford. Fremstad, E Vegetasjonstyper i Norge. NINA Temahefte s. Järvinen, O. & Väisänen, R.A Finnish line transect cencuses. Ornis Fennica 53: Järvinen, O Species-specific census efficiency in line transects. Ornis Scandinavica 9: Järvinen, O. & Väisänen, R.A Correction coefficients for line transect censuses of breeding birds. Ornis Fennica 60: Kålås, J.A., Viken, Å. og Bakken, T. (red.) Norsk rødliste Norwegian Red List. Artsdatabanken, Norway Lien, L. m.fl Bird surveys in the high mountain habitats of Finse and Stigstuv, Hardangervidda, South Norway, Norw. J. Zool. 22: Wilkie, A Census work in Bjoreidalen, Hardangervidda. I: Innes, J.L. (red.) 1980: Cambridge Norwegian Expedition Rapport, 107 s. 18

Nasjonale prøver. Lesing på norsk 5. trinn Eksempeloppgåve. Nynorsk

Nasjonale prøver. Lesing på norsk 5. trinn Eksempeloppgåve. Nynorsk Nasjonale prøver Lesing på norsk 5. trinn Eksempeloppgåve Nynorsk Lundefuglnettene av ruce McMillan Kvart år får den islandske øya Heimaøy besøk av svartkvite fuglar med oransjefarga nebb som kjem for

Detaljer

UNDERSØKING OM MÅLBRUKEN I NYNORSKKOMMUNAR RAPPORT

UNDERSØKING OM MÅLBRUKEN I NYNORSKKOMMUNAR RAPPORT UNDERSØKING OM MÅLBRUKEN I NYNORSKKOMMUNAR RAPPORT Språkrådet Landssamanslutninga av nynorskkommunar Nynorsk kultursentrum 17. mars 2011 Undersøking om målbruken i nynorskkommunar er eit samarbeid mellom

Detaljer

Horndykker (Podiceps auritus) i Buskerud 2014. Torgrim Breiehagen og Per Furuseth

Horndykker (Podiceps auritus) i Buskerud 2014. Torgrim Breiehagen og Per Furuseth Horndykker (Podiceps auritus) i Buskerud 2014 Torgrim Breiehagen og Per Furuseth Februar 2015 Sammendrag Denne rapporten fra Naturvernforbundet i Buskerud sammenfatter forekomsten av horndykker (Podiceps

Detaljer

Månadsbrev for GRØN mars/april 2014

Månadsbrev for GRØN mars/april 2014 Månadsbrev for GRØN mars/april 2014 Oppsummering/ evaluering av mars/april Mål og innhald april I mars har me hatt fokus på språk. Me har hatt språksamlingar saman med Rosa kvar veke, der har me sett på

Detaljer

STYRESAK FORSLAG TIL VEDTAK. Styremedlemmer Helse Vest RHF GÅR TIL: FØRETAK:

STYRESAK FORSLAG TIL VEDTAK. Styremedlemmer Helse Vest RHF GÅR TIL: FØRETAK: STYRESAK GÅR TIL: FØRETAK: Styremedlemmer Helse Vest RHF DATO: 12.10.2015 SAKSHANDSAMAR: Erik Sverrbo SAKA GJELD: Variasjon i ventetider og fristbrot ARKIVSAK: 2015/2228 STYRESAK: 107/15 STYREMØTE: 10.11.

Detaljer

Dersom summen vert over 400 g må ein trekkje dette frå.

Dersom summen vert over 400 g må ein trekkje dette frå. 13. POLYGONDRAG Nemninga polygondrag kjem frå ein tidlegare nytta metode der ein laga ein lukka polygon ved å måle sidene og vinklane i polygonen. I dag er denne typen lukka polygon lite, om i det heile

Detaljer

Frisk luft og mykje mjølk gav friske kalvar og 30% betre tilvekst

Frisk luft og mykje mjølk gav friske kalvar og 30% betre tilvekst Frisk luft og mykje mjølk gav friske kalvar og 30% betre tilvekst Målet med reportasjen er å setje fokus på praktiske løysingar for oppstalling av frisk kalv, god avdrått og avkastning med mjølkeproduksjon

Detaljer

Saksnr Utval Møtedato Samferdselsutvalet 01.06.2016 Fylkesrådmannens tilråding Fylkesutvalet 27.06.2016 Fylkestinget 12.10.2015

Saksnr Utval Møtedato Samferdselsutvalet 01.06.2016 Fylkesrådmannens tilråding Fylkesutvalet 27.06.2016 Fylkestinget 12.10.2015 saksframlegg Dato: Referanse: Vår saksbehandlar: 18.05.2016 35308/2016 Åge Ødegård Saksnr Utval Møtedato Samferdselsutvalet 01.06.2016 Fylkesrådmannens tilråding Fylkesutvalet 27.06.2016 Fylkestinget 12.10.2015

Detaljer

Årsrapport frå opplæringskontor i Hordaland om opplæring av lærlingar og lærekandidatar (Lærebedriftene skal bruka eit eige skjema.

Årsrapport frå opplæringskontor i Hordaland om opplæring av lærlingar og lærekandidatar (Lærebedriftene skal bruka eit eige skjema. 1 Oppdatert 16.05.09 Årsrapport frå opplæringskontor i Hordaland om opplæring av lærlingar og lærekandidatar (Lærebedriftene skal bruka eit eige skjema.) Velkommen til Hordaland fylkeskommune sin portal

Detaljer

Molde Domkirke 2016. Konfirmasjonspreike

Molde Domkirke 2016. Konfirmasjonspreike Molde Domkirke 2016 Konfirmasjonspreike Så er altså dagen her. Den store dagen. Dagen eg trur mange av dykk har gleda seg til lenge. Og det er lov å kjenne litt sommarfuglar i magen og både glede og grue

Detaljer

Kulturhistoriske registreringar

Kulturhistoriske registreringar Kulturhistoriske registreringar Kultur og idrettsavdelinga, seksjon for kulturminnevern og museum Kulturminneregistreringar på Vetlebotn Gnr 272 og 275 Myrkdalen Voss kommune Rapport 7 2004 Rapport om

Detaljer

Spørjegransking. Om leselyst og lesevanar ved Stranda Ungdomsskule. I samband med prosjektet Kvitebjørnen.

Spørjegransking. Om leselyst og lesevanar ved Stranda Ungdomsskule. I samband med prosjektet Kvitebjørnen. Spørjegransking Om leselyst og lesevanar ved Stranda Ungdomsskule I samband med prosjektet Kvitebjørnen. Anne Grete, Kristin, Elisabet, Jørgen i 10.klasse ved Sunnylven skule 2012/13 1 2 Innhaldsliste

Detaljer

Møteinnkalling. Utval : Jostedalsbreen nasjonalparksty re - AU Møtesta d: Telefonmøte Dato: 02.05.2013 Tidspunkt : 10:00

Møteinnkalling. Utval : Jostedalsbreen nasjonalparksty re - AU Møtesta d: Telefonmøte Dato: 02.05.2013 Tidspunkt : 10:00 Møteinnkalling Utval : Jostedalsbreen nasjonalparksty re - AU Møtesta d: Telefonmøte Dato: 02.05.2013 Tidspunkt : 10:00 Eventuelt forfall må meldast snarast. Vararepresentantar møter etter nærare beskjed.

Detaljer

Rapport om bruk av vikarar i barnehage, grunnskule og vidaregåande skule

Rapport om bruk av vikarar i barnehage, grunnskule og vidaregåande skule Rapport om bruk av vikarar i barnehage, grunnskule og vidaregåande skule Utdanningsforbundet Sogn og Fjordane, 1 2010 Innhald Innleiing s. 3 I barnehagane s. 4 I grunnskulane s. 9 I dei vidaregåande skulane

Detaljer

Klage Løyve til bruk av lutzgran på eigedomen gnr. 13, bnr. 1 i Lødingen kommune

Klage Løyve til bruk av lutzgran på eigedomen gnr. 13, bnr. 1 i Lødingen kommune Miljødirektoratet v/fylkesmannen i Nordland fmnopost@fylkesmannen.no 24. mai 2016 Klage Løyve til bruk av lutzgran på eigedomen gnr. 13, bnr. 1 i Lødingen kommune Vi viser til vedtak i sak 2016/2718 den

Detaljer

Sjøfuglteljingar i Sogn og Fjordane i 2005. Hekkefuglteljingar i sjøfuglreservata

Sjøfuglteljingar i Sogn og Fjordane i 2005. Hekkefuglteljingar i sjøfuglreservata Sjøfuglteljingar i Sogn og Fjordane i 2005 Hekkefuglteljingar i sjøfuglreservata Rapport Rapport nr. nr. 6-2005 11-2005 FYLKESMANNEN I SOGN OG FJORDANE Fylkesmannen er Regjeringa og staten sin fremste

Detaljer

Du kan skrive inn data på same måte som i figuren under :

Du kan skrive inn data på same måte som i figuren under : Excel som database av Kjell Skjeldestad Sidan ein database i realiteten berre er ei samling tabellar, kan me bruke eit rekneark til å framstille enkle databasar. I Excel er det lagt inn nokre funksjonar

Detaljer

NY KRAFTLINJE VESTSIDEN AV LANGFJORDEN

NY KRAFTLINJE VESTSIDEN AV LANGFJORDEN FELTBEFARINGER FOR VARANGER KRAFT / NORCONSULT AS NY KRAFTLINJE VESTSIDEN AV LANGFJORDEN Våren 2005 Morten Günther og Paul Eric Aspholm Paul Eric Aspholm under befaring ved Langfjorden 7. april 2005 Del

Detaljer

Bustadområde i sentrum. Vurdering

Bustadområde i sentrum. Vurdering Bustadområde i sentrum Vurdering Balestrand 10.10.2009 Gode bustadområde i Balestrand sentrum Kommuneplan, arealdelen Status I. Sentrumsnære buformer For Balestrand sentrum er det gjeldande reguleringsplanar

Detaljer

Flaumfarevurdering Rene - Gnr/Bnr 188/2 - Voss kommune INNHALD. 1 Samandrag s 1. 2 Innleiing s 2. 3 Regelverk s 23. 4 Vurdert område s 46

Flaumfarevurdering Rene - Gnr/Bnr 188/2 - Voss kommune INNHALD. 1 Samandrag s 1. 2 Innleiing s 2. 3 Regelverk s 23. 4 Vurdert område s 46 Flaumfarevurdering Rene - Gnr/Bnr 188/2 - Voss kommune ADRESSE COWI AS Magasinvegen 35 5700 Voss Norway TLF +47 02694 WWW cowi.com INNHALD 1 Samandrag s 1 2 Innleiing s 2 3 Regelverk s 23 4 Vurdert område

Detaljer

Aurland fjellstyre Møtedato: 3.11.15 Stad: Fjordsenteret

Aurland fjellstyre Møtedato: 3.11.15 Stad: Fjordsenteret SAKSUTGREIING Aurland fjellstyre Møtedato: 3.11.15 Stad: Fjordsenteret Sak 33/15. Oppsummering av reinsjakta i år Saksopplysning/vurdering Fellingsstatistikk og oppsynsrapport frå jakta i Nordfjella ligg

Detaljer

Matematikk 1, 4MX15-10E1 A

Matematikk 1, 4MX15-10E1 A Skriftlig eksamen i Matematikk 1, 4MX15-10E1 A 15 studiepoeng ORDINÆR EKSAMEN 19. desember 2011. BOKMÅL Sensur faller innen onsdag 11. januar 2012. Resultatet blir tilgjengelig på studentweb første virkedag

Detaljer

RAPPORT RYPER I AGDER TAKSERING AV RYPEBESTANDER I 2014. Foto: Olav Schrøder

RAPPORT RYPER I AGDER TAKSERING AV RYPEBESTANDER I 2014. Foto: Olav Schrøder RAPPORT RYPER I AGDER TAKSERING AV RYPEBESTANDER I 2014 Foto: Olav Schrøder Sammendrag I starten av august 2014 ble det i regi av Norges jeger og fiskerforbund gjennomført rypetaksering 4 ulike steder

Detaljer

Norsk Ornitologisk Forening Avdeling Hordaland Foreningen for fuglevern

Norsk Ornitologisk Forening Avdeling Hordaland Foreningen for fuglevern Noregs vassdrags- og energidirektorat Deres ref. Deres kontaktperson Vår ref. Vår kontaktperson Dato 201202844-7 Steinar Pettersen 003/09-2015 Lars Ågren 07.09.2015, avdeling Hordaland Søknad om konsesjon

Detaljer

Oppmannsrapport etter fellessensur i norsk skriftleg i Sogn og Fjordane og Møre og Romsdal

Oppmannsrapport etter fellessensur i norsk skriftleg i Sogn og Fjordane og Møre og Romsdal Oppmannsrapport etter fellessensur i norsk skriftleg i Sogn og Fjordane og Møre og Romsdal Sentralt gitt eksamen NOR0214, NOR0215 og NOR1415, 10. årstrinn Våren 2015 Åndalsnes 29.06.15 Anne Mette Korneliussen

Detaljer

Foto Knut Nylend. HARDANGERVIDDA VILLREINOMRÅDE Oppsynsrapport for villreinjakta 2015

Foto Knut Nylend. HARDANGERVIDDA VILLREINOMRÅDE Oppsynsrapport for villreinjakta 2015 Foto Knut Nylend. HARDANGERVIDDA VILLREINOMRÅDE Oppsynsrapport for villreinjakta 2015 Innhald: Oppsynsorganisering/miljøovervaking. Statistikk. Kommentarar frå jakta 2015. 1.0 Oppsynsorganisering Villreinjaktoppsynet

Detaljer

BRUK AV ALTERNATIVE LØP SOM FØRER FRAM TIL FAGBREV

BRUK AV ALTERNATIVE LØP SOM FØRER FRAM TIL FAGBREV HORDALAND FYLKESKOMMUNE Opplæringsavdelinga Fagopplæringskontoret Arkivsak 201206699-9 Arkivnr. 545 Saksh. Svendsen, Anne Sara Saksgang Yrkesopplæringsnemnda Opplærings- og helseutvalet Fylkesutvalet Møtedato

Detaljer

Pressemelding. Kor mykje tid brukar du på desse media kvar dag? (fritid)

Pressemelding. Kor mykje tid brukar du på desse media kvar dag? (fritid) Mikkel, Anders og Tim Pressemelding I årets Kvitebjørnprosjekt valde me å samanlikna lesevanane hjå 12-13 åringar (7. og 8.klasse) i forhold til lesevanane til 17-18 åringar (TVN 2. og 3.vgs). Me tenkte

Detaljer

Spørsmål frå leiar i tenesteutvalet:

Spørsmål frå leiar i tenesteutvalet: Spørsmål frå leiar i tenesteutvalet: Har igjen fått sps om dekninga i Sør. Veit ein meir om når utbygging av skal skje? Kor mange barn i sør får ikkje plass i nær? Svar frå administrasjonen: Vi syner til

Detaljer

RAPPORT ETTER ØVING LYNELD TORSDAG 20. DESEMBER 2012

RAPPORT ETTER ØVING LYNELD TORSDAG 20. DESEMBER 2012 Om Øving Lyneld Øving Lyneld er primært ei varslingsøving som Fylkesmannen i Hordaland gjennomfører med ujamne mellomrom for å teste beredskapsvarslinga til kommunane i Hordaland og Hordaland fylkeskommune.

Detaljer

FRÅSEGN MALME OG RØSHOL KRAFTVERK I FRÆNA KOMMUNE

FRÅSEGN MALME OG RØSHOL KRAFTVERK I FRÆNA KOMMUNE Side 1 Tingvoll, 21. september 2013 NVE FRÅSEGN MALME OG RØSHOL KRAFTVERK I FRÆNA KOMMUNE Naturvernforbundet har gått langs elva på den planlagde utbyggingsstrekninga 15.9.2013. Vi har ikkje gått traseen

Detaljer

Torkjell Ljone Torgeir Døssland Torgeir Døssland 1. BAKGRUNN OG SYNFARING... 1 2. TILHØVE OG STABILITET... 2 3. TILTAK... 2

Torkjell Ljone Torgeir Døssland Torgeir Døssland 1. BAKGRUNN OG SYNFARING... 1 2. TILHØVE OG STABILITET... 2 3. TILTAK... 2 NOTAT nr 1 Gjelder: Volda Prosj.nr. : 2011117-1 Revisjon : Dato : 16.11.2011 Utført av: Kontrollert av: Godkjent av: Torkjell Ljone Torgeir Døssland Torgeir Døssland INNHALD Side 1. BAKGRUNN OG SYNFARING...

Detaljer

«Ny Giv» med gjetarhund

«Ny Giv» med gjetarhund «Ny Giv» med gjetarhund Gjetarhundnemda har frå prosjektleiinga i «NY GIV I SAUEHOLDET» som HSG står bak, fått ansvar for prosjektet «KORLEIS STARTA MED GJETARHUND FOR FØRSTE GANG». Prosjektet går ut på

Detaljer

Radiologi i Noreg. - fylkesvis fordeling av radiologiske undersøkingar per 2002. StrålevernRapport 2006:6B

Radiologi i Noreg. - fylkesvis fordeling av radiologiske undersøkingar per 2002. StrålevernRapport 2006:6B StrålevernRapport 2006:6B Radiologi i Noreg - fylkesvis fordeling av radiologiske undersøkingar per 2002 Ingelin Børretzen Kristin Bakke Lysdahl Hilde M. Olerud Statens strålevern Norwegian Radiation Protection

Detaljer

VINJE SKOLE SOM MUSEUM. Notat om tilpassing av Vinje skole til museumsformål

VINJE SKOLE SOM MUSEUM. Notat om tilpassing av Vinje skole til museumsformål VINJE SKOLE SOM MUSEUM Notat om tilpassing av Vinje skole til museumsformål Vinje skole som museum Innleiing Dette notatet er laga etter at eg på vegne av Sparbyggja fortidsminnelag (av Fortidsminneforeninga)

Detaljer

INFORMASJONSHEFTE FOR STUDENTAR I LYEFJELL BARNEHAGE

INFORMASJONSHEFTE FOR STUDENTAR I LYEFJELL BARNEHAGE INFORMASJONSHEFTE FOR STUDENTAR I LYEFJELL BARNEHAGE Alle vaksne i Lyefjell barnehage arbeider for at det enkelte barn opplever at: Du er aktiv og tydelig for meg Du veit at leik og venner er viktige for

Detaljer

MØTEBOK. Desse møtte: Halvor Fehn, Jarle Nordjordet, Tor Aage Dale, Marit Jordtveit

MØTEBOK. Desse møtte: Halvor Fehn, Jarle Nordjordet, Tor Aage Dale, Marit Jordtveit MØTEBOK Tidspunkt: Måndag 4 november 2013 kl 1800 Stad: Rauland Kraftforsyningslag Desse møtte: Halvor Fehn, Jarle Nordjordet, Tor Aage Dale, Marit Jordtveit Meldt forfall: Dorthe Huitfeldt Andre til stades

Detaljer

Saksnr Utval Møtedato Utdanningsutvalet 05.09.2013. I sak Ud-6/12 om anonym retting av prøver gjorde utdanningsutvalet slikt vedtak;

Saksnr Utval Møtedato Utdanningsutvalet 05.09.2013. I sak Ud-6/12 om anonym retting av prøver gjorde utdanningsutvalet slikt vedtak; saksframlegg Dato: Referanse: Vår saksbehandlar: 14.08.2013 49823/2013 Sverre Hollen Saksnr Utval Møtedato Utdanningsutvalet 05.09.2013 Anonym retting av prøver våren 2013 Bakgrunn I sak Ud-6/12 om anonym

Detaljer

Sparetiltak. Reduserte kostnader. Stipulert

Sparetiltak. Reduserte kostnader. Stipulert Sparetiltak Tiltak Stipulert sparesum Reduserte kostnader 1 Frukt og grønt i skulen, budsjettert med kr 4,-pr elev/dag 300 000 Dette er i tråd med sentrale føringar. Samla utgjer det kr 610 000,- Alternativt

Detaljer

VOLLASETRA I SUNNDAL

VOLLASETRA I SUNNDAL VOLLASETRA I SUNNDAL Side 1 Skjøtsel 2012 Denne rapporten er ein oppfølgjer av ein liknande rapport frå 2011 og bygger direkte på denne. Rapporten er skriven av Øystein Folden. Side 2 Slått blei i 2012

Detaljer

Barnevern 2012. Tall fra Statistisk Sentralbyrå (SSB)

Barnevern 2012. Tall fra Statistisk Sentralbyrå (SSB) Barnevern 2012 Tall fra Statistisk Sentralbyrå (SSB) Fleire barn under omsorg I 2012 mottok 53 200 barn og unge i alderen 0-22 år tiltak frå barnevernet, dette er ein svak vekst på 2 prosent frå 2011,

Detaljer

SAKSFRAMLEGG EIGEDOMSSKATT - ORIENTERING. Saksbehandlar: Magne Værholm Arkiv: 232 Arkivsaksnr.: 05/00651

SAKSFRAMLEGG EIGEDOMSSKATT - ORIENTERING. Saksbehandlar: Magne Værholm Arkiv: 232 Arkivsaksnr.: 05/00651 SAKSFRAMLEGG Saksbehandlar: Magne Værholm Arkiv: 232 Arkivsaksnr.: 05/00651 EIGEDOMSSKATT - ORIENTERING Ordføraren si innstilling: ::: Sett inn innstillingen under denne linja ::: Sett inn innstillingen

Detaljer

Addisjon og subtraksjon 1358 1357 1307-124-158-158 =1234 =1199 =1149

Addisjon og subtraksjon 1358 1357 1307-124-158-158 =1234 =1199 =1149 Addisjon og subtraksjon Oppstilling Ved addisjon og subtraksjon av fleirsifra tal skal einarar stå under einarar, tiarar under tiarar osb. Addisjon utan mentetal Addisjon med mentetal 1 212 357 + 32 +

Detaljer

Brødsbrytelsen - Nattverden

Brødsbrytelsen - Nattverden Brødsbrytelsen - Nattverden 1.Kor 11:17-34 17 Men når eg gjev dykk desse påboda, kan eg ikkje rosa at de kjem saman til skade, og ikkje til gagn. 18 For det fyrste høyrer eg at det er usemje mellom dykk

Detaljer

Gjennomføring av foreldresamtale 5.-7. klasse

Gjennomføring av foreldresamtale 5.-7. klasse Gjennomføring av foreldresamtale 5.-7. klasse Namn: Klasse: 1. Gjennomgang av skjemaet «Førebuing til elev- og foreldresamtale» 2. Gjennomgang av samtaleskjemaet 3. Gjennomgang av IUP og skriving av avtale

Detaljer

EVALUERING AV FORSØK MED ANONYME PRØVER 2013

EVALUERING AV FORSØK MED ANONYME PRØVER 2013 HORDALAND FYLKESKOMMUNE Opplæringsavdelinga Arkivsak 200903324-51 Arkivnr. 520 Saksh. Farestveit, Linda Saksgang Møtedato Opplærings- og helseutvalet 17.09.2013 EVALUERING AV FORSØK MED ANONYME PRØVER

Detaljer

KONTROLLUTVALET FOR RADØY KOMMUNE MØTEUTSKRIFT

KONTROLLUTVALET FOR RADØY KOMMUNE MØTEUTSKRIFT Radøy kommune KONTROLLUTVALET FOR RADØY KOMMUNE MØTEUTSKRIFT Møtedato: 10.02.2015 Stad: Kommunehuset Kl.: 09.00 12.35 Tilstades: Arild Tveranger leiar, Astrid Nordanger nestleiar, Jan Tore Hvidsten, Oddmund

Detaljer

Austevoll kommune TILLEGGSINNKALLING

Austevoll kommune TILLEGGSINNKALLING Austevoll kommune TILLEGGSINNKALLING Utval: UTVAL FOR PLAN OG BYGGESAK Møtestad: KOMMUNESTYRESALEN Møtedato: 27.01.2014 Kl. 17.15 Eventuelt forfall skal meldast til tlf. 55 08 10 00 Offentleg servicekontor.

Detaljer

Innhaldsliste. 23.08.05 10. KLASSE v. Sunnylven Skule, Hellesylt

Innhaldsliste. 23.08.05 10. KLASSE v. Sunnylven Skule, Hellesylt Innhaldsliste 23.08.05 10. KLASSE v. Sunnylven Skule, Hellesylt Sidetal Innleiing 3 Helsetvatnet 3 Insekt i Helse tvatnet 4 Planter i og ved Helsetvatnet 6 Fisk i Helsetvatnet 7 Fisk og ph 8 Kva kvalitet

Detaljer

Klimaraser. (proveniens) Treslaga våre har gjennom generasjonar tilpassa seg veksestaden. Trea har utvikla klimarasar,

Klimaraser. (proveniens) Treslaga våre har gjennom generasjonar tilpassa seg veksestaden. Trea har utvikla klimarasar, Konglesanking Trea i skogen formeirer seg ved å spreie frøa sine med vinden utover skogbotnen. Dei fleste landar «på steingrunn» og berre ein svært liten del av frøa veks opp til eit nytt tre. For å sikre

Detaljer

Eksamen 23.05.2014. MAT1013 Matematikk 1T. Nynorsk/Bokmål

Eksamen 23.05.2014. MAT1013 Matematikk 1T. Nynorsk/Bokmål Eksamen 23.05.2014 MAT1013 Matematikk 1T Nynorsk/Bokmål Nynorsk Eksamensinformasjon Eksamenstid: Hjelpemiddel på Del 1: Hjelpemiddel på Del 2: Framgangsmåte: Rettleiing om vurderinga: Andre opplysningar:

Detaljer

Høyringsfråsegn: Søknad om løyve til bygging av Marka kraftverk i Førde kommune.

Høyringsfråsegn: Søknad om løyve til bygging av Marka kraftverk i Førde kommune. Førde, 24.02.2015 NVE Konsesjonsavdelinga Postboks 5091 Majorstua 0301 OSLO Høyringsfråsegn: Søknad om løyve til bygging av Marka kraftverk i Førde kommune. Vi viser til NVE sitt høyringsbrev av 19.11.2014

Detaljer

Rapport 2007:02. Fiskeundersøking i Årsetelva, Ørsta kommune Miljøanalyser, rapport 2007:02 ISBN 978-82-92907-01-6

Rapport 2007:02. Fiskeundersøking i Årsetelva, Ørsta kommune Miljøanalyser, rapport 2007:02 ISBN 978-82-92907-01-6 miljøanalyser Rapport 2007:02, Ørsta kommune Miljøanalyser, rapport 2007:02 ISBN 978-82-92907-01-6 miljøanalyser R a p p o r t 2 0 0 7 : 0 2 Utførande institusjon: Miljøanalyser Leira 6590 Tustna Kontaktpersonar:

Detaljer

Reglar for stønad til utdanning og permisjon i Ulvik herad Vedteke i heradstyresak 030/09 17. juni 2009

Reglar for stønad til utdanning og permisjon i Ulvik herad Vedteke i heradstyresak 030/09 17. juni 2009 1 Føremål med reglane, kven reglane gjeld for Heradet har som overordna mål, innan gitte økonomiske rammer, å leggja tilhøva til rette for god kompetanseutvikling i heile heradsorganisasjonen, slik at

Detaljer

Krav ved godkjenning av lærebedrifter

Krav ved godkjenning av lærebedrifter OPPLÆRINGSAVDELINGA Fagopplæringskontoret - OPPL AVD Notat Dato: 20.01.2015 Arkivsak: 2015/727-1 Saksbehandlar: aseloh Til: Yrkesopplæringsnemnda Frå: Fagopplæringssjefen Krav ved godkjenning av lærebedrifter

Detaljer

Kartlegging av blomstrar og fuglar i området Morafta 2014.

Kartlegging av blomstrar og fuglar i området Morafta 2014. Kartlegging av blomstrar og fuglar i området Morafta 2014. Foto: Svein Hjelmeset Snøsøte og snøspurv. Svein Hjelmeset september 2014. hjelmesets@hotmail.com Innhald. Framsida: Bilde av fjellområdet der

Detaljer

2 Gjenta setningane. Begynn med adverbialet. Leo speler fotball. Kvar onsdag speler Leo fotball.

2 Gjenta setningane. Begynn med adverbialet. Leo speler fotball. Kvar onsdag speler Leo fotball. HEILSETNINGAR 2 Gjenta setningane. Begynn med adverbialet. Leo speler fotball. Kvar onsdag speler Leo fotball. Vi reiser til Cuba. Carmen les ei bok. Arne lagar middag. Luisa er på skulen. Det snør. I

Detaljer

Virveldyr i planleggingsområde Dovrefjell. Tynset og Folldal kommuner, Hedmark

Virveldyr i planleggingsområde Dovrefjell. Tynset og Folldal kommuner, Hedmark Rapport nr. 12/97 Virveldyr i planleggingsområde Dovrefjell. Tynset og Folldal kommuner, Hedmark av Jon Bekken FYLKESMANNEN I HEDMARK Miljøvernavdelingen Statens hus Postboks 4034 2306 Hamar Telefon 62

Detaljer

Innhold. Fakta om bjørn Bilete og video av bjørn Spørjeunders. rjeundersøking

Innhold. Fakta om bjørn Bilete og video av bjørn Spørjeunders. rjeundersøking Bjørn og Rovdyr Innhold Fakta om bjørn Bilete og video av bjørn Spørjeunders rjeundersøking For eller imot bjørn i Jostedalen? Intervju med nokre ikkje-bønder i dalen Intervju med nokre bønder i dalen

Detaljer

Forslag frå fylkesrådmannen

Forslag frå fylkesrådmannen TELEMARK FYLKESKOMMUNE Hovudutval for kultur Forslag frå fylkesrådmannen 1. Telemark fylkeskommune, hovudutval for kultur gir Norsk Industriarbeidarmuseum og Vest Telemark Museum ei samla tilsegn om kr

Detaljer

Saksnr Utval Møtedato Fylkesutvalet 25.03.2014 Fylkestinget 07.04.2014

Saksnr Utval Møtedato Fylkesutvalet 25.03.2014 Fylkestinget 07.04.2014 saksframlegg Dato: Referanse: Vår saksbehandlar: 10.03.2014 14659/2014 Henny Margrethe Haug Saksnr Utval Møtedato Fylkesutvalet 25.03.2014 Fylkestinget 07.04.2014 Ny pensjonsordning for folkevalde frå

Detaljer

Styresak. Ivar Eriksen Oppfølging av årleg melding frå helseføretaka. Arkivsak 2011/545/ Styresak 051/12 B Styremøte 07.05.2012

Styresak. Ivar Eriksen Oppfølging av årleg melding frå helseføretaka. Arkivsak 2011/545/ Styresak 051/12 B Styremøte 07.05.2012 Styresak Går til: Styremedlemmer Føretak: Helse Vest RHF Dato: 24.04.2012 Sakhandsamar: Saka gjeld: Ivar Eriksen Oppfølging av årleg melding frå helseføretaka Arkivsak 2011/545/ Styresak 051/12 B Styremøte

Detaljer

Vegvisar til vilbli.no for rådgivarar

Vegvisar til vilbli.no for rådgivarar Vegvisar til vilbli.no for rådgivarar Kva er vilbli.no? vilbli.no er søkjaranes hovudkjelde til informasjon om vidaregåande opplæring. På vilbli.no skal søkjarane til ei kvar tid finne oppdatert og kvalitetssikra

Detaljer

Rapport om målbruk i offentleg teneste 2007

Rapport om målbruk i offentleg teneste 2007 Rapport om målbruk i offentleg teneste 27 Institusjon: Adresse: Postnummer og -stad: Kontaktperson: E-post: Tlf.: Dato: Høgskolen i Sør-Trøndelag 74 Trondheim Lisbeth Viken lisbeth.viken@hist.no 7355927

Detaljer

Årsmelding 2011-2012 Austevoll maritime fagskule 2-årig maritim fagskule : Skipsoffisersutdanning- nautikk

Årsmelding 2011-2012 Austevoll maritime fagskule 2-årig maritim fagskule : Skipsoffisersutdanning- nautikk Årsmelding 2011-2012 Austevoll maritime fagskule 2-årig maritim fagskule : Skipsoffisersutdanning- nautikk Årsmeldinga frå Austevoll maritime fagskule gjev ein oppsummering av dei viktigaste funna i student

Detaljer

Joakim Hunnes. Bøen. noveller

Joakim Hunnes. Bøen. noveller Joakim Hunnes Bøen noveller Preludium Alt er slik det plar vere, kvifor skulle noko vere annleis. Eg sit ved kjøkenvindauget og ser ut. Det snør, det har snødd i dagevis, eg har allereie vore ute og moka.

Detaljer

mlmtoo much medicine in Norwegian general practice

mlmtoo much medicine in Norwegian general practice mlmtoo much medicine in Norwegian general practice For mykje medisin i norsk allmennpraksis Nidaroskongressen 2015 Per Øystein Opdal, Stefán Hjörleifsson, Eivind Meland For mykje medisin i norsk allmennpraksis

Detaljer

Hekkende fugl i Slettnes naturreservat, Gamvik i 2012

Hekkende fugl i Slettnes naturreservat, Gamvik i 2012 Hekkende fugl i Slettnes naturreservat, Gamvik i 2012 En oppdatering av kunnskapsgrunnlaget Karl-Birger Strann & Vigdis Frivoll NINAs publikasjoner NINA Rapport Dette er en elektronisk serie fra 2005 som

Detaljer

Leverandørskifteundersøkinga 2. kvartal 2007

Leverandørskifteundersøkinga 2. kvartal 2007 Leverandørskifteundersøkinga 2. kvartal 2007 Samandrag Om lag 46 400 hushaldskundar skifta kraftleverandør i 2. kvartal 2007. Dette er ein nedgang frå 1. kvartal i år då 69 700 hushaldskundar skifta leverandør.

Detaljer

Innhald. Alle foto i rapporten: Svein Hjelmeset

Innhald. Alle foto i rapporten: Svein Hjelmeset Innhald. Alle foto i rapporten: Svein Hjelmeset Fagredalen og Storevarden s 1 Fjellrype s 15 Stoda s 2 Rovfuglar s 16 Langedalsvatnet s 3 Boltit s 17 Fagredalsvatnet s 4 Flekkmure *k s 18 Snøsøte *k s

Detaljer

GLOPPEN KOMMUNE ADMINISTRASJONSUTVALET

GLOPPEN KOMMUNE ADMINISTRASJONSUTVALET ADMINISTRASJONSUTVALET MØTEINNKALLING Møtedato: 03.09.2015 Møtestad: Heradshuset Møtetid: Kl. 16:00 Merk deg møtetidspunktet! Den som har lovleg forfall, eller er ugild i nokon av sakene, må melde frå

Detaljer

10. ELEKTRONISK AVSTANDSMÅLING. D = (λ x + λ) / 2. Fig. 10.1 Prinsipp for elektronisk avstandsmåling

10. ELEKTRONISK AVSTANDSMÅLING. D = (λ x + λ) / 2. Fig. 10.1 Prinsipp for elektronisk avstandsmåling 1. ELEKTRONISK AVSTANDSMÅLING For nokre tiår sidan kom dei fyrste elektroniske avstandsmålarar i bruk. Moderne elektronikk har sett fart i denne utviklinga og gitt oss små, hendige avstandsmålarar som

Detaljer

Tilleggsinnkalling til Formannskapet

Tilleggsinnkalling til Formannskapet FLORA KOMMUNE Tilleggsinnkalling til Formannskapet Møtedato: 17.02.2015 Møtestad: Flora Samfunnshus Møtetid: 12:00 Den som har lovleg forfall, eller er ugild i nokon av sakene, må melde frå så snart råd

Detaljer

5. Soknerådsmøte 2016 3. mai Referat

5. Soknerådsmøte 2016 3. mai Referat 5. Soknerådsmøte 2016 3. mai Referat Mat: Ingunn AU Arbeidsutvalet for soknerådet. Møter kvar månad ca 1 veke før soknerådsmøtet. Tar unna saker av meir forretningsmessig karakter. SR Soknerådet FR Klepp

Detaljer

Krav om tiltak til jervforvaltninga i Oppland 2015 fram til ny beitesesong

Krav om tiltak til jervforvaltninga i Oppland 2015 fram til ny beitesesong Oppland Sau og Geit Rovviltnemnda i Oppland v/ivar Odnes Krav om tiltak til jervforvaltninga i Oppland 2015 fram til ny beitesesong Jerven har i nyare tid vore den største skadegjeraren av alle freda rovviltartane

Detaljer

Møteprotokoll. Ålfotbreen verneområdestyre. Følgjande faste medlemmar møtte: Namn Funksjon Representerer Ola Tarjei Kroken Bengt Solheim-Olsen Medlem

Møteprotokoll. Ålfotbreen verneområdestyre. Følgjande faste medlemmar møtte: Namn Funksjon Representerer Ola Tarjei Kroken Bengt Solheim-Olsen Medlem Møteprotokoll Ålfotbreen verneområdestyre Utval: Møtestad: Quality Hotel, Florø Dato: 23.11.2015 Tidspunkt: 10:30 12:30 Følgjande faste medlemmar møtte: Namn Funksjon Representerer Ola Tarjei Kroken Medlem

Detaljer

Møte med beitelaga 2013. Regionalt rovviltansvarleg SNO, Rein-Arne Golf

Møte med beitelaga 2013. Regionalt rovviltansvarleg SNO, Rein-Arne Golf Møte med beitelaga 2013. Regionalt rovviltansvarleg SNO, Rein-Arne Golf RVK-ar i Sogn og Fjordane. Namn: Tlf: Ansvarsområde: Ingolv Folven 481 31 838 Region Nordfjord Finn Olav Myrhen 992 02 664 Region

Detaljer

FUGLEREGISTRERINGER VED SALMIJÄRVI I PASVIK

FUGLEREGISTRERINGER VED SALMIJÄRVI I PASVIK FUGLEREGISTRERINGER VED SALMIJÄRVI I PASVIK RESULTATER FRA 2002 OG 2003 av Morten Günther Haukugle (Surnia ulula) ved Skrøytnes, Sør-Varanger Foto Morten Günther 2002 1. Innledning I desember 2001 søkte

Detaljer

Leverandørskifteundersøkinga 4. kvartal 2008

Leverandørskifteundersøkinga 4. kvartal 2008 Leverandørskifteundersøkinga 4. kvartal 2008 Samandrag Omlag 51 700 hushaldskundar skifta kraftleverandør i 4. kvartal 2008 (veke 40 til 52). Dette er omlag det same som førre kvartal då 51 000 hushaldskundar

Detaljer

Kompetanseutvikling - 2009/2010 (budsjettåret 2009 - vgo)

Kompetanseutvikling - 2009/2010 (budsjettåret 2009 - vgo) rundskriv nr 5/09 Frå: Utdanningsavdelinga Til: Dei vidaregåande skolane Dato: Ref: 16.03.2009 MR 9146/2009/040 Kompetanseutvikling - 2009/2010 (budsjettåret 2009 - vgo) Fylkesutdanningsdirektøren meiner

Detaljer

NVE har valt å handsame denne saka som ei tvistesak mellom UF og Tussa. Tussa har gjeve sine merknader til saka i brev av 31.03.98 til NVE.

NVE har valt å handsame denne saka som ei tvistesak mellom UF og Tussa. Tussa har gjeve sine merknader til saka i brev av 31.03.98 til NVE. Vår ref. Vår dato NVE 9800452-5 02 09 98 MM/AVE/912-653.4 Dykkar ref. Dykkar dato Tussa Nett AS Dragsund 6080 GURSKØY Sakshandsamar: Arne Venjum, MM 22 95 92 58 Tariffering av kundar med lang brukstid

Detaljer

TENESTEOMTALE FOR STORD KULTURSKULE. Sist redigert 15.06.09

TENESTEOMTALE FOR STORD KULTURSKULE. Sist redigert 15.06.09 TENESTEOMTALE FOR STORD KULTURSKULE Sist redigert 15.06.09 VISJON TILTAK Stord kulturskule skal vera eit synleg og aktivt kunstfagleg ressurssenter for Stord kommune, og ein føregangsskule for kunstfagleg

Detaljer

Melding om vedtak - Søknad om ny forlenging av frist for buplikt på bustad gnr. 64/15 i Vinje

Melding om vedtak - Søknad om ny forlenging av frist for buplikt på bustad gnr. 64/15 i Vinje Vinje kommune Næringskontoret Ånund Åkre Granåsen 66 B 1362 HOSLE Sakshands. Saksnr. Løpenr. Arkiv Dato THORCH 2011/2495 6636/2015 64/15 26.03.2015 Melding om vedtak - Søknad om ny forlenging av frist

Detaljer

Undersøking. Berre spør! Få svar. I behandling På sjukehuset. Ved utskriving

Undersøking. Berre spør! Få svar. I behandling På sjukehuset. Ved utskriving Berre spør! Undersøking Få svar I behandling På sjukehuset Er du pasient eller pårørande? Det er viktig at du spør dersom noko er uklart. Slik kan du hjelpe til med å redusere risikoen for feil og misforståingar.

Detaljer

GSI'09. Voksenopplæring (Vo) rettleiing. nynorsk

GSI'09. Voksenopplæring (Vo) rettleiing. nynorsk GSI'09 Voksenopplæring (Vo) rettleiing nynorsk Datert 01.10.2009 Side 1 av 11 Grunnskolens Informasjonssystem (GSI) GSI09, Vo-eining Generelt A. Deltakarar i vaksenopplæring på grunnskoleområdet. Alle

Detaljer

Veterinærinstituttet Norwegian VeterfriItçIute

Veterinærinstituttet Norwegian VeterfriItçIute Norwegian VeterfriItçIute Kontaktpersonar for rådyrinnsamlinga 2002 RISOR KOMMUNE fjjli LO/"'H- 2 8 JUL 2011 Oslo Ullevålsveien 68 Postboks 750 Sentrum - 0106 Osto albord 23 21 60 00 - Faks 23 21 60 01

Detaljer

Møteinnkalling. Stølsheimen verneområdestyre - AU

Møteinnkalling. Stølsheimen verneområdestyre - AU Møteinnkalling Stølsheimen verneområdestyre - AU Utval: Møtestad: Fjordsenteret, Aurland Dato: 30.09.2014 Tidspunkt: 11:00 Eventuelt forfall må meldast snarast på tlf. 99499753 eller e-post fmsfano@fylkesmannen.no.

Detaljer

Omstrukturering av HMS-dokumentasjonen for avdelingane i sentraladministrasjonen innleiande drøfting

Omstrukturering av HMS-dokumentasjonen for avdelingane i sentraladministrasjonen innleiande drøfting Omstrukturering av HMS-dokumentasjonen for avdelingane i sentraladministrasjonen innleiande drøfting Bakgrunn Frå ulikt hald har vi fått signal om at det er ønskjeleg med ei omstrukturering av HMSdokumentasjonen

Detaljer

REFERAT FRÅ ÅRSMØTE I FARNES SKYTTARLAG, 29. OKTOBER 2009

REFERAT FRÅ ÅRSMØTE I FARNES SKYTTARLAG, 29. OKTOBER 2009 REFERAT FRÅ ÅRSMØTE I FARNES SKYTTARLAG, 29. OKTOBER 2009 Årsmøtet konstituerte seg med Steinar Røyrvik som møteleiar og Rigmor Øygarden som skrivar. Glenn Arne Vie og Sigurd Hatlenes vart valde til å

Detaljer

Tilleggsinnkalling til Formannskapet

Tilleggsinnkalling til Formannskapet Tilleggsinnkalling til Formannskapet Møtedato: 27.10.2015 Møtestad: Flora samfunnshus Møtetid: 09:00 - Den som har lovleg forfall, eller er ugild i nokon av sakene, må melde frå så snart råd er, tlf. 57

Detaljer

1. Forord s. 2. 2. Når eit barn døyr s. 3 2.1 Dødsulukke i skulen s. 3 2.2 Dødsulukke utanfor skulen s. 5 2.3 Dødsfall etter lang sjukdom s.

1. Forord s. 2. 2. Når eit barn døyr s. 3 2.1 Dødsulukke i skulen s. 3 2.2 Dødsulukke utanfor skulen s. 5 2.3 Dødsfall etter lang sjukdom s. 1 INNHALDSLISTE 1. Forord s. 2 2. Når eit barn døyr s. 3 2.1 Dødsulukke i skulen s. 3 2.2 Dødsulukke utanfor skulen s. 5 2.3 Dødsfall etter lang sjukdom s. 6 3. Ein av foreldra/føresette eller syskjen

Detaljer

Løysingsforslag til eksamen i MA1301-Talteori, 30/11-2005.

Løysingsforslag til eksamen i MA1301-Talteori, 30/11-2005. Løysingsforslag til eksamen i MA1301-Talteori, 30/11-2005. Oppgåve 1 a) Rekn ut gcd(788, 116). Finn alle løysingane i heile tal til likninga 788x + 116y = gcd(788, 116). b) Ein antikvar sel ein dag nokre

Detaljer

INFORMASJONSHEFTE OM Flatdal barnehage

INFORMASJONSHEFTE OM Flatdal barnehage INFORMASJONSHEFTE OM Flatdal barnehage Seljord kommune Adresse: Flatdalsvegen 1139, 3841 Flatdal Telefon: 350 51365 E-post: heddeli.barnehage@seljord.kommune.no Styrar: Kristin Gaarder Opningstid: Måndag

Detaljer

Skredfarevurdering for Hanekam hyttefelt, Vik kommune

Skredfarevurdering for Hanekam hyttefelt, Vik kommune Asbjørn Rune Aa Holteigvegen 19 6854 Kaupanger Tlf.45244907 Skredfarevurdering for Hanekam hyttefelt, Vik kommune Rapport Juni 2015 Utgitt dato: 30.06..2015 Utarbeidd: Asbjørn Rune Aa Kontrollert: Eivind

Detaljer

Kva er økologisk matproduksjon?

Kva er økologisk matproduksjon? Nynorsk Arbeidshefte om økologisk landbruk for elevar i grunnskulen Nynorsk Arbeidsheftet er utarbeidd av og utgjeve av Norsk senter for økologisk landbruk med økonomisk støtte frå Fylkesmannens landbruksavdeling

Detaljer

Til deg som bur i fosterheim. 13-18 år

Til deg som bur i fosterheim. 13-18 år Til deg som bur i fosterheim 13-18 år Forord Om du les denne brosjyren, er det sikkert fordi du skal bu i ein fosterheim i ein periode eller allereie har flytta til ein fosterheim. Det er omtrent 7500

Detaljer

SAKSFRAMLEGG. Sakshandsamar: Gunnar Wangen Arkivsak: 2014/2336 Løpenr.: 1523/2015. Utvalsaksnr. Utval Møtedato Ørsta formannskap

SAKSFRAMLEGG. Sakshandsamar: Gunnar Wangen Arkivsak: 2014/2336 Løpenr.: 1523/2015. Utvalsaksnr. Utval Møtedato Ørsta formannskap ØRSTA KOMMUNE SAKSFRAMLEGG Sakshandsamar: Gunnar Wangen Arkivsak: 2014/2336 Løpenr.: 1523/2015 Utvalsaksnr. Utval Møtedato Ørsta formannskap Saka gjeld: LENGING AV TORVMYRVEGEN - ALTERNATIV TRASE TILRÅDING

Detaljer

Månadsbrev frå oktober, Grøn avd.

Månadsbrev frå oktober, Grøn avd. Månadsbrev frå oktober, Grøn avd. Oppsummering/ evaluering av oktober Oktobermånad starta me med eit lite epleprosjekt. Inndelt i grupper, fekk alle barna vere med på tur for å hauste eple og plommer.

Detaljer

1. Det er ikkje mangel på veterinærar, men det kan verta ein mangel på dyktige produksjondyrveterinærar i deler av landet.

1. Det er ikkje mangel på veterinærar, men det kan verta ein mangel på dyktige produksjondyrveterinærar i deler av landet. Frå Den Norske Veterinærforening Til Norges Bondelag v/ forhandlingsutvalget til jordbruksforhandlingane 05.03.14 Kontaktmøte før jordbruksforhandlingane 2014 Moderne husdyrproduksjon skjer i tett samarbeid

Detaljer