Samhandling i Sogn og Fjordane

Størrelse: px

Begynne med side:

Download "Samhandling i Sogn og Fjordane"

Lisa Jenssen
10 år siden
Visninger:

1 Samhandling i Sogn og Fjordane Samhandlingskonferansen Meldingsløft Kommunalt akutt døgnopphald Ambulansesamarbeid Førde Fylkeslege Per Stensland

2 Samhandling i Sogn og Fjordane Tema Folkehelse Samarbeidsavtalar kommune - føretak Innlegging - Utskriving utskrivingsklare pasientar Beredskap akuttmedisinsk kjede Meldingsløft Kommunalt akutt døgnopphald Førebyggande helsearbeid Omsorg sjukeheim Kvardagsrehabilitering Rehabilitering Haldning til tema Nærheit distanse Avgrensande raus Pasienten mellom stolane på stolane

3 Samhandling i Sogn og Fjordane Tema Folkehelse Samarbeidsavtalar kommune - føretak Innlegging - Utskriving utskrivingsklare pasientar Beredskap akuttmedisinsk kjede Meldingsløft Kommunalt akutt døgnopphald Førebyggande helsearbeid Omsorg sjukeheim Kvardagsrehabilitering Rehabilitering Haldning til tema Nærheit distanse Avgrensande raus Pasienten mellom stolane på stolane

4 Liv til åra? Dei fleste av oss blir gamle Dei fleste av oss blir skrøpelege ein periode God barndom varer heile livet Når sjukdomane er mange, treng du ein nøktern lege Behandlinga er (ofte) ein del av problemet Rehabilitering er ikkje pleie Samhandling som saus? Kan vi differensiere?

5 Livsløpet Eit vestleg livsløp Den første alderen, oppvekst avhengigheit, sosialisering, utdanning Den andre alderen, arbeidslivet sjølvstende, sosialt ansvar og familieansvar Den tredje alderen, sprek pensjonist arbeidsfri, god helse, god økonomi Den fjerde alderen, alderdom ny avhengigheit, generell kroppsleg svekking

7 Alderdom, den fjerde alderen -Tida som gamal frå ein vert avhengig av andre si hjelp, til ein døyr -Prega av aldringsprosessar og sjukdomsprosessar

8 Det er ikkje sjukt alt som er skrøpeleg

9 Skrøpelege eldre Framleis lite utforska Eldre personar som beveger seg langsamt, er ustø, gradvis vekttap, auka søvnbehov, svekka kognitivt, emosjonell endring, trong for assistanse Patofysiologi: Gradvis generell svikt og auka sårbarheit i fleire organsystem. Eventuelt kroniske sjukdomar, men ikkje alltid Muskelsvekking og muskelsvinn er tydelegaste endringa Når kjem dette, kvifor varierer det Kan vi påverke starten og forløp av den fjerde alderen?

10 Aldersstudie Følgte 400 eldre mellom 70 og 100 år i fem år Stor variasjon i overgang til fjerde alder, for dei fleste rundt 85 årsalder Tre grupper år, mange med god funksjon, få med dårleg år jamn fordeling år, mange med meget dårleg funksjon, få (5 %) med god» Romøren. Baltes 1999

11 Levetid med funksjonstap før død 80+ «Life expectancy with disability» Gjennomsnitt Kvinner 3,2 år Menn 1,8 år To av tre døyr etter langvarig alvorleg funksjonstap

12 A Grimsmo

13 Korleis helsefremmande faktorar og risikofaktorar verkar på helse og livsløp

14 Barndom og levealder Samanheng dødelegheit hos vaksne og spedbarndødelegheit da dei vaks opp Forsdahls kurver

15 Forsdahl s vesle katekisme (The Forsdahl-Barker hypothesis) Harde levekår tidleg i livet gir svekka helse gjennom livet og tidleg død

16 Ulikskapen gjeld ikkje berre «hard oppvekst» med lite mat Forskarar har følgt amerikanske barn til vaksen alder Kva er effekt av vanskelege oppvekstvilkår med emosjonelle traumer, ev overgrep? Ikkje berre seinare psykisk og sosial uhelse Men også auka somatisk sjukdom og tidlegare død Felitti VJ, Anda RF, Nordenberg D et al: The relationship of adult health status to childhood abuse & household dysfunction. American Journal of Preventive Medicine 14(4): , May 1998

17 Hadde vi kunne identifisere dei som fireåringar? Og kva kunne vi gjort da? For nokre betyr dette mykje Sjå i posten Læringsnettverk Utsette barn og unge

18 Korleis helsefremmande faktorar og risikofaktorar verkar på helse og livsløp

19 Her trengst ein god fastlege Garåsen Søbstad - seponering

20 Korleis er det å vere den skrøpelege? For mykje medisin for lite heim Vår medisinske kultur i sjukeheimen Keisamheit, Einsemd Hjelpeløyse Meiningsløyse? Overmedisinering Snitt 9! Mange 15+(+) Send sjukeheimslegar på eldremedisinkurs

21 85 år, utskrive frå med avd 5 medisinar ++ Frå Breidablik

22 Reinnlegging blant eldre 30 dagar etter utskriving per fylke

23 Frå A Grimsmo

24 Kvifor rehabilitere i separat eining? Studie frå Vestfold, Inger Johansen et al Studie: Rehabilitering av eldre i eigen kommunal eining er samanlikna med rehabilitering i korttidsplass i sjukeheim: Nesten dobla betring i ADL på nesten halve rehabiliteringstida Forskjell i ADL varte i 18 månader oppfølging Trengte mindre heimetenester Færre dagar i korttidsplassar på sjukeheim Rehabiliteringa meir effektiv og kosta mindre Men veljer kommunane dette???? 24

25 Korleis er det å vere den skrøpelege? Kva er viktig da? «Kva er viktigast for deg»? Tenk funksjon. Tenk pasientens ønskje. Tenk ikkje diagnose Vekk med einskildsjukdomsbehandling Rehabilitering er kultur

26 Liv til åra? Dei fleste av oss blir gamle og skrøpelege ein periode Plass for ulikskap? Ein heim for nokon Rehabilitering for andre Akutt døgnopphald for nokon Plass for demente Palliasjon Korleis løyse dette profesjonelt Kommunesamarbeid Nye kommunar Kommune - Helseføretak

27 Er vi på rett veg? Lagar vi noko vi har tillit til - på ein torsdag?

29 Nytt kommunalt kompetanse- og innovasjonstilskot Hovudmål for ordninga Stimulere kommunane til kompetanseutvikling og innovasjon for å møte framtidas utfordringar på helse- og omsorgsfeltet med bærekraftige og gode tiltak og tenester Målgrupper brukarar av dei kommunale helse- og omsorgstenestene og deira pårørande leiarar, tilsette og personar som kan rekrutterast til å arbeide i helse- og omsorgstenesta Søknadsfrist: 01. juni 2015 Informasjon om ordninga, regelverk, søknadskjema og rapporteringsskjema er lagt ut på Fylkesmannen i Sogn og Fjordane si nettside

30 Nasjonalt pasienttryggleiksprogram «I trygge hender 24-7» Aktuelle innsatsområde for kommunane: Samstemming av legemiddellister Rett legemiddelbruk i sjukeheimar og heimetenester Førebygging av trykksår Førebygging av fall Førebygging av urinvegsinfeksjonar Leiing av pasienttryggleik Målsetting: Alle relevante innsatsområde skal spreiast til alle relevante einingar i alle kommunar innan 2018 Utviklingssenteret for sjukeheimar og heimetenester viktig rolle - brukar læringsnettverk som metode

Like dokumenter

En bedre helsetjeneste for kronisk syke og eldre. Anders Grimsmo professor i samfunnsmedisin, NTNU medisinsk faglig rådgiver, Norsk Helsenett

En bedre helsetjeneste for kronisk syke og eldre Anders Grimsmo professor i samfunnsmedisin, NTNU medisinsk faglig rådgiver, Norsk Helsenett A Fresh Map of Life. The Emergence of the Third Age P. Laslett