Arbeidshefte om kommunereforma for ungdomsskulane i Bremanger

Transkript

1 Arbeidshefte om kommunereforma for ungdomsskulane i Bremanger

2 Læringsmål frå LK06: Gjennom arbeidet med heftet kjem du til å arbeide med følgjande læringsmål: Norsk: * delta i diskusjoner med begrunnede meninger og saklig argumentasjon * skrive kreative, informative, reflekterende og argumenterende tekster på hovedmål ( ) med begrunnede synspunkter og tilpasset mottaker, formål og medium Samfunnsfag: (..) planleggje og gjennomføre ei undersøking og drøfte funn og resultat munnleg og skriftleg skrive samfunnsfaglege tekstar med presis bruk av fagomgrep, grunngjevne konklusjonar og kjeldetilvisingar gjere greie for korleis ulike politiske parti fremjar ulike verdiar og interesser knyte dette til aktuelle samfunnsspørsmål og argumentere for eige syn I tillegg til desse konkrete læringsmåla vil ein og måtte vise kompetanse innan tabellesing og tolking av data.

3 Kort om Kommunereforma 18. juni 2014 blei det bestemt av Stortinget at ein skulle sett i gong ei ny reform for kommunane i Noreg. Denne reforma skal gjennomførast av kommunane som skal vurdere om kommunen deira skal slå seg saman med andre kommunar, og kva kommunar som skal slå seg i hop og bli ein ny storkommune. I juni 2017 skal Stortinget bestemme dei nye kommunegrensene. Det har ikkje vore ei slik kommunereform i Noreg sidan 1960, og mykje har endra seg i kommunane sidan den gong. Bremanger Kommune, som den er i dag, har ikkje blitt endra sidan den gong. Ord å snakke om: reform kommune storkommune Stortinget kommunegrenser likeverdige heilskapleg samordna robust lokaldemokrati Regjeringa har sett som mål at ein skal ha: 1. Gode og likeverdige tenester til innbyggjarane 2. Heilskapleg og samordna samfunnsutvikling 3. Berekraftig og økonomisk robuste kommunar 4. Styrke lokaldemokratiet og gje større kommunar fleire oppgåver Kva trur de som er meint med desse måla? Korleis kan ein nå desse måla? Diskusjonen går no landet rundt. Kven skal slå seg saman? Treng kommunane å slå seg saman? Kva er fordelen med å vere ein større kommune? Kva er ulempene med å vere ein større kommune? Og Bremanger kommune har og eit viktig spørsmål i diskusjonen: «Kva meiner du?»

4 MIN KOMMUNE: Oppgåve: Gå inn på nettstaden og bruk nettstaden til å finne informasjon om ulike kommunar som du kjenner til. Vel minst 2 kommunar i tillegg til Bremanger, og fyll ut tabellen. Finn folketalet i kommunane og gjennomsnittleg gruppestorleik i grunnskulen. Vel sjølv minst ei samanlikning til av kommuane. NAMN: Folketal Gjennomsnitteleg gruppestorleik grunnskule Bremanger Ut frå tabellen du har fylt ut over, finn to argument for at Bremanger bør stå aleine: Ut frå tabellen du har fylt ut over, finn to argument for at Bremanger bør slå seg saman med andre kommunar:

5 MIN KOMMUNE: Oppgåve: Du skal no lage din eigen kommune. Du står fritt til å velje kva kommunar du vil ta med i samanslåinga, eller om du vel å la Bremanger vere ei eiga kommune. Bruk tida godt og forsk på kva du meiner er det beste alternativet. Bruk nettstaden og finn informasjon om «din kommune». Forsk på ulike alternativ, og vel det alternativet som du ville valt om du fekk bestemme. Hugs at du skal skrive ein argumenterande tekst i neste oppgåve om valet ditt. Du kan sjølv velje namn på «din kommune» KOMMUNEN: Namn på kommunen: Folktal: Kommunesenter: DEMOGRAFI: Tal personar 6-15 år: Gjennomsnitteleg gruppestorleik grunnskule: Driftsinntekter pr. innbyggjar: Lag kommunevåpenet til kommunen: (Om du har laga ein eigen kommune, står du fritt til korleis kommunevåpenet skal sjå ut)

6 MIN KOMMUNE: Oppgåve: Skriv ein tekst om den løysinga du meiner er best i samband med kommunesamanslåing. Har du laga din eigen kommune? Argumenter for kvifor denne kommunen er ein god kommune. Har du valt å la Bremanger vere eigen kommune? Argumenter for kvifor du meiner dette er den beste løysinga.

7 Oppgåve: Ta kontakt med eit politisk parti, og still spørsmål om kva dei meiner om kommunereforma. Skriv ned nokre av argumenta dei har for sine synspunkt. Kanskje du er usamd med partiet, og har motargument? Parti: Kommune: For eller mot kommunesamanslåinga? Argument:

8 DEBATTEKNIKK I ein debatt vil der alltid vere ein møteleiar / ordstyrar. Denne personen har som oppgåve å halde styr på debatten, og gje ordet til dei som har «teikna seg» (vist teikn om at dei vil seie noko). Ordstyraren skriv ned etter kvart dei som melder frå om at dei vil seie noko, og styrer kven som pratar til ein kvar tid. Debattantane viser teikn når dei vil seie noko. Ved å rekke opp handa med ein finger (rett finger peikefinger) har ein gitt beskjed om at ein vil halde eit innlegg. Då får personen moglegheit til å snakke fritt. Om det er mange som vil snakke, og ein har lite med tid, er det vanleg å avgrense tida til innlegg. For eksempel til 2 minutt. (Bilde: Slik viser ein at ein vil teikne seg til innlegg) Ein person som vil kommentere noko som ein annan har holdt innlegg om, rekker opp to fingrar («peace-teikn»), som tyder at personen ynskjer ein replikk. Då gir ordstyraren ordet til den som har bedt om replikk etter innlegget er ferdig, til tross for at det er mange på lista. Dette fordi at ein då kommenterer noko som nettopp er sagt. Replikken skal vere kort, og blir ofte avgrensa til 1 minutt. Personen som heldt innlegget som blei kommentert med replikk, får moglegheit

9 til svarreplikk. Personen får då lov til å svare personen som kom med replikk. (Bilde: Slik viser ein at ein ynskjer replikk) Ting å hugse på under ein debatt: - Ver sakleg hald deg til tema og bruk gode argument - Vis respekt til dei du debatterer med Det er lov å vere usamd, og ein skal respektere andre sine meiningar sjølv om ein har ulik oppfatning av kva som er rett Framlegg til gjennomføring: Elevane blir delt i grupper på 5. Ein ordstyrar som skal styre ordet. Elevane øver på å bruke teiknet for innlegg og replikk, vente på tur, argumentere for sitt syn. Framlegg til tema: Innføring av skuleuniform Framlegg til tema: Vaniljeis er betre enn sjokoladeis. Bør gjere dette fleire gongar slik at ein får øve seg både på ordstyring og innlegg/replikk. Den siste, avgjerande debatten kan vere om kommunesamanslåing. Ein bør i forkant bestemme kven som er for og kven som er mot i debatten. Elevane får i oppgåve å argumentere for sitt syn. Framlegg til samtale i etterkant: - Var vi saklege? - Hadde vi gode argument for vårt syn? - Var vi aktive? Fekk alle seie noko? - Følgde vi reglane?

10 Andre tankar rundt dette: Ei klasse (gjerne 10. klassene) bør få i oppdrag å utarbeide ei spørjeundersøking om temaet. Lære om kva som er relevante spørsmål / opne spørsmål. Reflektere over kva som vil vere «ledande spørsmål».