Ullensvang herad. Møteinnkalling Heradsstyret

Transkript

1 Ullensvang herad Møteinnkalling Heradsstyret Møtedato: Møtestad: Møtetid: Heradshuset i Kinsarvik Kl. 16:00 ORIENTERING OM MØTET Utdeling av miljøfyrtårnpris til Utne hotell. Avslutningsmarkering med servering for konstituert rådmann Sveinung Dukstad. INFORMASJON OM FORFALL OG ANNA Den som har lovleg forfall, eller er ugild i nokon av sakene, må melda frå så snart råd er, tlf slik at varamedlem kan kallast inn. Varamedlemer møter etter nærare innkalling. Dokument som ikkje er tilsende, kan du få kopi av på heradshuset. Dokument som ikkje er offentlege, vil berre verta sende til dei faste medlemene. Forfall meldt frå følgjande medl. Parti Følgjande varamedl. vert innkalla Parti Sakliste Sak nr. Saktittel Saker direkte til Heradsstyret: 028/13 Godkjenning av møtebok av /13 Meldingar og førespurnader til ordføraren 030/13 Tilskot til bygging på private tomter - avklaring på nye problemstillingar 031/13 Flytting og utbygging av Sekse barnehage til Sekse skule Saker frå Formannskapet : 032/13 Legevakt/observasjonssenger - Delprosjekt av Helsetorgmodellen Saker frå Formannskapet : 033/13 Val av revisjonsordning - Samanslåing av Indre Hordaland revisjonsdistrikt og Sogn og Fjordane revisjon IKS 034/13 Standard atterhald om kommunal kontroll ved selskapsdanningar og kommunale løyvingar Side 1 av2

2 035/13 Strategi for sal av heradet si konsesjons- og heimfallskraft 036/13 Fleirbrukshall / Idrettshall i Kinsarvik. Fullfinansiering Ullensvang herad 25. april 2013 Solfrid Borge ordførar Side 2 av2

3 Ullensvang herad Sakspapir Styre, utval, del. vedtaksmynde. Heradsstyret SAKSGANG Møtedato Avgjerd av: Heradsstyret Saksansv.: Linn Merete Østerbø Saksnr 028/13 Arkiv: Utv/sak nrobjekt: GODKJENNING AV MØTEBOK AV Rådmannen sitt framlegg til vedtak: Møteboka vert godkjent slik ho ligg føre. J.post id. 13/4490 Sakshands. LOST Arkivsaknr 13/579-1

4 Ullensvang herad Sakspapir Styre, utval, del. vedtaksmynde. Heradsstyret Avgjerd av: Heradsstyret Saksansv.: Linn Merete Østerbø SAKSGANG Møtedato Saksnr 029/13 Arkiv: Utv/sak nr- Sakshands. LOST J.post id. 13/4488 Arkivsaknr 13/578-1 MELDINGAR OG FØRESPURNADER TIL ORDFØRAREN Refererte skriv og meldingar: Nr Dok.ID T Dok.dato Avsendar/Mottakar Tittel 1 13/2420 I Hardanger tingrett 2 13/2536 I Hardangerrådet IKS 3 13/2016 I /3658 U /4216 I Hordaland fylkeskommune regionavdelinga utviklingsseksjonen Aktuelle samarbeidspartar og låntakarar Ullensvang eldreråd 6 13/4347 U Hordaland Fylkesutval v/fylkesordførar Rådmannen sitt framlegg til vedtak: Meldingane vert tekne til orientering slik dei ligg føre. Årsrapport for 2012 for Hardanger tingrett Samferdselsplan for Hardanger Oversending - Regional planstrategi for Hordaland Ferdig plan Startlån - presisering av regelverk for tildeling Melding til Ullensvang formannskap og heradsstyre - vedk. justert ruteplan for ferjer mellom Utne og Kinsarvik Nytt kollektivtilbod i Hardanger og Voss - uttale frå Ullensvang formannskap 22. april 2013.

5

6

7

8

9

10

11 SAMFERDSELSPLAN FOR HARDANGER

12 Ordførarane i Hardanger 2013 SAMFERDSELSPLAN FOR HARDANGER Hardangerrådet iks har i 2012 utarbeidd ein oppdatert Samferdselsplanen for Hardanger. Denne planen gjev oversyn over fråsegn frå Hardangerrådet til vegeigarane Stat og Fylke og kollektivselskapet Skyss. Hardangerrådet har oppdatert prioriteringslista for vegutvikling for dei komande 5 åra. Planen er vedteken i Regionrådet for Hardanger slik: Del 1 Fråsegn NTP , Del 2 Fråsegn RTP Hordaland , Del 3 Kollektivtstrategi til Skyss , Del 4 Strekningsvise veg prioriteringar Samferdselsplan for Hardanger er eit dokument som fortel om forventningane frå Hardanger på transportsektoren. Det er alvorleg at 40 % av riksvegane og overordna fylkesvegane i regionen manglar gul stripe. Dokumentet finn du også på heimsida til Hardangerrådet. eller ved å venda deg til Hardangerrådet iks, Pb 78, 5782 Kinsarvik, epost: [email protected], tlf Leiv Vambheim Dagleg leiar 1 Samferdselsplan for Hardanger

13 Del 1. Fråsegn til nasjonal transportplan (NTP) Hardangerrådet vil peika på at no etter funksjonsfordelinga av vegsektoren mellom stat og fylke så føreheld denne uttalen seg til Nasjonal Transportplan. Hardangerrådet forventar at Staten føl opp denne fordelinga med betydeleg midlar slik at fylkeskommunane kan vera aktiv vegeigar med både drift, vedlikehald og investeringar. Hardangerrådet vil gje uttale til Regional Transportplan for Hordaland fylke når denne kjem på høyring. Hardangerrådet vil likevel peika på at me har eit samanhengande vegnett i landet og det vert derfor viktig også i NTP å ha blikk for dette. Hardangerrådet viser også til kommunane/herada i Hardanger sine mogelege eigne meir spesifikke uttalar til NTP og RTP og vil utarbeida ei samla samferdselsprioritering for regionen i Hardangerrådet er samd med transportetatane at prioritering av drift og vedlikehald er naudsynt for å ta att lang tids forsøming og støttar ei planramme på + 45 % i framlegg i NTP. Det vil vera mogeleg å nå vedtekne nasjonale mål med dei økonomiske rammer som er gjeve som grunnlag for NTP og dei verkemiddel som er føreslegne tekne i bruk med ei + 45 % ramme. Dei andre planrammene er for små. Noreg har hamna håplaust på etterskot både i forhold til vedlikehald og investeringar, både når det gjeld veg og jernbane. 3. Hardangerrådet krev investeringsnivå på dagens nivå +45 % for vegsektoren. NTP har redusert dagens investeringsnivå med 60 % til fordel for drift og vedlikehald. Hardangerrådet kan ikkje sjå at dette vil gje eit tenleg framtidig nasjonalt vegnett og krev at investeringsramma vert dagens nivå +45 % i høve forslaget i NTP. Hardangerrådet er svært positiv til at nokre store vegprosjekt er med i NTP-framlegget. I den samanhengen vil me peika på følgjande: Rv 7 Strekninga Sokna Ørgenvika i E 134 Nye tunnelar ved Røldal og Haukelifjell og prosjekt i Telemark i + 45 % ramma. Hardangerrådet forventar vidare auka i ramme: E 134 Tunnelen Seljestad-Røldal-Vågslid vert bygd i tråd med Statens Vegvesen sine planar i NTP-perioden og med oppstart så tidleg som mogeleg i første del av planperiden Rv 13 Planavklaring og bygging av ny trase i Oddadalen, i samarbeid med Odda Vegfinans, og Odda sentrum x Fv 550/551 i løpet av planperioden. Rv 13 Odda Kinsarvik med utbetring av smale parti som trafikksikringstiltak og nyanlegg. Tunnel Stana - Skjelvik i Odda kommune. Kinsarvik-Bu x Rv 7- Utbetring av smale parti som trafikksikringstiltak i planperioden og nyanlegg ved Kyrkjenes, Tveisme og Ringøy i tråd med KU for Ullensvang Herad av 2007 og godkjende planar. Rv 7 Snarleg igangesetjing av KVU for Hardangervidda mellom Haugastøl og Maurseth. Rv 7 Garen-Maurseth vert bygd i planperioden og Eidfjordtunnel får oppgradert tunnelprofil. Rv 13 Utarbeiding av planar for ny vegløysing for Kyrkjesvingen i Granvin. 4. Hardangerrådet krev 2 mrd. årleg til nasjonal rassikring og trygge fjordvegar Hardangerregionen har fleire av dei alvorlegaste raspunkta og rasstrekningane i Noreg. Rastrygge vegar må vera eit minstekrav for å ta heile landet i bruk og skapa busetnad og næringsutvikling i distrikta. Dette gjeld skulevegar, pendlarvegar, næringstransport og ikkje minst fritidsreisande i ein av landets største reiselivsregionar, Hardanger. Hardangerrådet viser til Skredsikringsplan for Region Vest av desember 2011, og forventar at denne vert følgt opp og at alle prosjekt med høg prioritet vert løyste i NTP-perioden Hardangerrådet er svært positiv til at desse rassikri ngsprosjekta er med i NTP: Rv 13 Joberget i Granvin herad i Rv 13 Deildo i Ullenvang herad Rv 13 Odda - Tyssedal i Rv 7 Kyskreda i Eidfjord kommune i Samferdselsplan for Hardanger

14 Rv 13 Låtefoss i Hardangerrådet forventar vidare følgjande tiltak: Rv 13 Odda - Tyssedal vert omprioritert til første del av planperioden Rv 13 Rassikring av Aurskreda i Odda kommune vert priortert i planperioden Rv 13 Rassikring Fresvik-Stana i Ullensvang/Odda vert priortert i planperioden 5. Hardangerrådet forventar gul stripe på riksvegane i Hardanger. Når Stortinget har bestemt at Rv 7 og Rv 13 er riksvegar så forventar Hardanger riksvegstandard med gul stripe og vegbreidde på 8,5 m, i visse parti 7,5 m, og tilfredstillande geometri. Hardangerrådet viser mellom anna til Plan for Stamveg Rute 4 c av 2006 og Konsekvensutgreiing for Rv 13 gjennom Ullensvang av Ny vegpakke frå Hardanger må fremjast i NTP-perioden. Med bakgrunn i det store etterslepet på veginvesteringar i Hardanger, så tek kommunane i regionen initiativ til nye samordna vegpakkar med eller utan bompengar. Oddapakken er under utarbeiding og regulerer stamvegføringa i sentrum av Odda by og som skapar trygg veg i Oddadalen. 7. Hardangerrådet ber om omdefinering av Fv 7 Trengereid Norheimsund - Granvin til Riksveg. Hardangerrådet viser også til innspelet til Samferdselsdepartementet å etablera Fv 7 gjennom Hardanger som avlastningsveg til E 16 Voss Trengereid. Hardangerrådet tilrår at Fv 7 i slik samanheng vert omdefinert til Riksveg 7 på strekninga Granvin Trengereid. Her vil Kvammapakken vera ein nyttig samarbeidspart der både Håfjellstunnnel og Hardangertunnelen betrar samkvemet Hardanger - Bergen. 8. Val av trase i Hordaland for E 39. Hardangerrådet viser til dei ulike mogelege trasevala E39 kan ha gjennom Hordaland og då særleg strekninga Stord Bergen. Utviklinga i Hardanger er mellom anna svært avhengig av den veksten som i dag skjer langs Vestlandskysten. Då vert regionen avhengig av god vegforbindelse til «Kyststamvegen» E 39. Hardangerrådet tilrår både av tidsomsyn og av omsyn til transportknutefunksjonar å nytta den «indre» traseen som går via Fusa. Den nye Tyssetunnelen vil også skapa gode transporttilhøve for å leia E 39-trafikk utanom Bergen sentrum. 9. Turistveg Hardanger og vegutbygging i Hardanger må arbeida saman. Det er svært positivt at Nasjonale Turistvegar no satsar vidare i eit spleiselag i Hardanger med endring av Turistveg Hardanger og Turistveg Hardangervidda. Utbygging av fossepunkta Steinsdalsfossen Fv 7, Vøringfossen Rv 7 og Låtefossen Rv 13 må fullførast i planperioden. 10. Hardangerrådet meiner at reisetida med Bergensbanen Oslo Bergen må ned til 4t og 15 min i neste planperiode og at godsmengder må overførast frå vegane til Bergensbanen. Hardangerrådet er svært positiv til at Dobbelspor gjennom Ulriken vert bygd i Vossebanen er en del av satsinga for regiontrafikk i Bergensområdet. Funksjonelle krysningspor og rassikring av Bergensbanen ligg inne i alle rammer og særleg effekt i +45 % ramma. Hardangerrådet forventar vidare: Forsering av planarbeidet for Bergensbanen med fullføring av Ringeriksbanen innan 2023 sik at reisetid Bergen - Oslo vert 4t og 15 min. 11. Høgfartsjernbanestruktur i Noreg må besluttast i planperioden. I NTP er Høgfartsutgreiinga for jernbane omtala som mogeleg og driftsforsvarleg når byggekostnadane er utanfor samfunnsrekneskapen. Hardanger forventar ei satsing på Høgfartsbane i SørNoreg og viser til at Haukelibanen er den trasen vest-aust med størst passasjerpotensiale. For Hardanger vil Haukelibanen vera ei sterk vitaminsprøyte for regional utvikling. 3 Samferdselsplan for Hardanger

15 12. Dei regionale flyplassane Flesland og Helganes må få rammevilkår til å utvikla seg som internasjonale lufthamner. Sentraliseringa på Gardermoen må ikkje vera til hinder for at Flesland og Helganes får vidareutvikla seg som internasjonale lufthamner og slik aktivt delta i å utvikla Vestlandet og Hardanger som destinasjonar for internasjonale næringar. Hardangerrådet er positive til at ny terminal ved Bergen Lufthavn Flesland er klar i Hardangerrådet forventar at det vert bygt ny rullebane på Flesland Hardanger vil verta ein stor cruisehamndestinasjon. Ein rasjonell hamnestruktur i Hardanger er avgjerande for å styrkja næringslivet. Norsk sjø- og hamnestruktur må organiserast slik at den aukande cruisemarknaden får tilfredstillande infrastruktur og rammevilkår. Det er viktig at norske cruisehamner har same rammevilkår som europeiske hamner. Ansvar for hamnene for Hardanger må samlast, både av omsyn til hamneadministrasjon og beredskapsordningar. Hardangerrådet ber om at ny seglingslei til Bergen Hamn vert bygt i planperioden. 14. Gang og sykkelvegar langs Riksvegane i landet. Hardangerrådet er forundra over at gang og sykkelvegar har så låg fokus i NTP og ber om at et vert innarbeide ein eigen handlingsplan for dette. Del 2. Fråsegn til regional transportplan Hordaland Hardangerrådet vil peika på at no etter funksjonsfordelinga av vegsektoren mellom stat og fylke så føreheld denne uttalen seg til Regional Transportplan (RTP) Hordaland. Hardangerrådet har i møte også gjeve uttale til Nasjonal Transportplan til Hordaland Fylkeskommune. Desse uttalane må sjåast i samanheng. Hardangerrådet vil peika på at me har eit samanhengande vegnett i landet, og det vert derfor viktig RTP og NTP har gode samarbeidspunkt og ser transportsystema på tvers av forvaltningsnivå og fylkesgrenser. Hardangerrådet viser også til kommunane/herada i Hardanger sine mogelege eigne meir spesifikke uttalar til RTP og vil utarbeida ei samla samferdselsprioritering for regionen i Hardangerrådet er glad for den satsinga Hordaland Fylkeskommune legg opp til men ber HFK arbeida for å få fleire vegmidlar til Hordaland. Hardangerådet viser i denne fråsegna til inndelinga i RTP Hordaland og vil tar kapittelvis opp tema som er av spesifikk interesse for Hardanger. Kap. 4 Fylkesvegnettet. 4.1 Strekningsvise utbetringstiltak Hardangerrådet er samd i: Inndelinga av Fylkesvegnettet i Overordna Fylkesvegar og Øvrige Fylkesvegar. Dei tilrådde overordna fylkesvegane i Hardanger Fv 7 Granvin Trengereid, Fv 551/107 Odda Jondal - Norheimsund, Fv 551/48/ Odda Gjermundshamn-Tysse. Dei 5 kriteria for det overordna fylkesvegar. Strategiane som ser strekningsvis på overordna vegnett med fokus på framkome og trafikktryggleik. Særleg viktig er rassikringsprioriteringa. Strategien om punktvis utbetring Hardangerrådet ber Hordaland Fylkeskommune om å ta inn slik endringar: HFK meiner at Fv 7 Granvin Trengereid er sin så viktig avlastningsveg og beredskapsveg for E16, at vegparsellen må overførast til å vera Riksveg. Føra opp strekninga Kinsarvik- Voss som region-/kommunesenter i fig 4.2 side 25. Samferdselsplan for Hardanger

16 4.2. Drift og vedlikehald: Hardangerrådet er samd i: Prioriteringa av vedlikehald slik at vegkapitalen vert oppretthalden og forbetra i planperioden. Hardangerrådet ber Hordaland Fylkeskommune om å ta inn slik endingar: Vedlikehaldsarbeid og utbetringsarbeid og nyanlegg vert sett i samanheng slik at klattvis arbeid i størst mogeleg grad vert unngått. Særleg ved rasskiringsarbeid er dette viktig. 4.3 Regionsentra som trafikale knutepunkt: Hardangerådet er samd i: Inndelinga i trafikale knutepunkt som samsvarar med Regionsentra og dei vurdringane som ligg der. For Hardanger er Odda og Norheimsund og Voss slike trafikale knutepunkt. 4.4 Gang og sykkelvegar: Hardangerrådet er samd i: Hovudsatsinga for gang- og sykkelvegar må vera i Bergen og i Regionsentra Fylkeskommunen sin strategi om å prioritera og samordna gang- og sykkelvegar i tilknyting til riksveg/fylkesveg/kommunalveg/privatveg. Hardangerrådet ber Hordaland Fylkeskommune om å ta inn slik endringar: Plan for samanhengjande gang- og sykkelvegar må utarbeidast for tettstader med meir enn 3000 innbyggjarar. Grensa på 5000 innbyggjarar i ein tettstad er for stor. 4.5 Ferjedrift: Hardangerrådet er samd i: Ved fornying av ferjeflåten må det krevjast nyare ferjer med universell utforming og strengare miljøkrav. Hardangerrådet ber Hordaland Fylkeskommune om å ta inn slik endringar: I pkt Trafikkgrunnlaget for ei ferjestrekning vert grunnlaget for frekvens og opningstid. Trafikkgrunnlaget kan påverkast ved beslutningar for ferjetilbodet. Ferja Jondal - Tørvikbygd vert prøv ut med 2 ferjer og nattferje når Jondalstunnelen opnar. Ved neste anbodsrunde skal ingen ferjer ha «kjellarsalong». Ferjetilbodet Kinsarvik- Utne Kvanndal er viktig internsamband i Hardanger og må ha seglingstider tilpassa pendling og kollektivtransport og oppretthalda frekvens og materiell. 4.6 Trafikksikring: Hardangerrådet er samd i: Nullvisjonen som gjev både trafikantane og styresmaktene gjensidig ansvar. Tilpassa trafikksystemet menneska si tåle- og meistringsevne. Hardangerrådet ber Hordaland Fylkeskommune om å ta inn slik endringar: Trafikksikring vera ein sentral del av arbeidet med planlegging og utbetring av vegane i Hordaland. 4.7 Skredsikring Hardangerådet er samd i og ber om slik endring: Fylkeskommunen arbeider for ei dobla statlege løyvingar til 2 mrd kr til rassikring slik at fylkes- delen også vert dobbla. Kap. 5 Kollektivtransport utanom Bergensområdet: Hardangerrådet er samd i: Strukturen som dokumentet legg opp til med Overordna rutestruktur, Regional knutepunkt i regionsentra og lokale knutepunkt i kommunesentra og ved strategiske andre punkt samt skulerute og alternativ ruteproduksjon som tingingsruter og «byruter». Vidare utvikling av tingingsruter og bruk av KID- ordninga Tilrettelegging av kollektivtilbodet til reiselivet. 5 Samferdselsplan for Hardanger

17 Hardangerrådet ber Hordaland Fylkeskommune om å ta inn slik endringar: Tabellar med rutetider Odda Norheimsund Bergen må få inn alternativ reisetid via Jondalstunnelen, då dette vil vera eit nytt tilbod med endra reisemønster som må synleggjerast i eit plandokument som Regional transportplan. Etablering av eit regionalt knutepunkt, ikkje eit lokalt knutepunkt, ved Hardangerbrua. Flytting av knutepunkt Seljestad til Jøsendal E134 Rv 13. Pkt Fylkeskommunen skal leggja til rette for utvikling av rutetilbod som kan vera interessante i reiselivssamanheng. Slike tilbod kan vera kommersielle ruter men også vera ei kopling mellom fylkeskommunen si kollektivsatsing og reiselivet sine behov. Slik tener dei både Hordalandsbuarar og turistar. Hardangerrådet viser til punkt om reiseliv og forventar at «Turistruta på Hardangerfjorden» vert ei rute i sommarsesongen som har start og stopp på Lofthus slik at ruta også er eit alternativ til fastbuande og turistar som bur i Hardanger og vil dagsvitja Bergen. Tabellar med rutetider Odda Norheimsund Bergen må få inn alternativ reisetid via Jondalstunnelen, då dette vil vera eit nytt tilbod med endra reisemønster som må synleggjerast i eit plandokument som Regional transportplan. Kap 6. Transport i Bergensområdet: Hardangerrådet er samd i: Strategiar for transport i Bergensområdet fase 1 og fase 2. Hardangerrådet ber Hordaland Fylkeskommune om å ta inn slik endringar: For Omlandet til Bergensområdet er det nyttig med gode tilrettelagde forhold for Park&Ride. Tilrettelegging av veleigna parkeringsplassar utanfor Bykjernen i Bergen og gode kollektiv ordningar vil gje distrikta og omlandet effektiv tilgang til Bergen. For Hardanger er dette knutepunkt Voss og knutepunkt Arna. Kap 7. Statleg transportansvar: Hardangerrådet viser til eigen uttale til NTP av og vil understreka slike moment: Hardangerrådet er samd i dei strategiane RTP-dokumentet legg til grunn for den statlege delen av veg, jernbane, sjøtransport og luftfart. Hardangerrådet ber om ei snarleg løysing på ny terminal for gods i Bergensområdet. E39 sine traseval gjennom Hordaland og då særleg strekninga Stord Bergen. Utviklinga i Hardanger er mellom anna svært avhengig av den veksten som i dag skjer langs Vestlandskysten. Då vert regionen avhengig av god vegforbindelse til «Kyststamvegen» E 39. Hardangerrådet tilrår både av tidsomsyn og av omsyn til transportknutefunksjonar å nytta den «indre» traseen som går via Fusa. Den nye Tyssetunnelen vil også skapa gode transporttilhøve for å leia E 39-trafikk utanom Bergen sentrum. Etablering av ein god Ringveg Aust for Bergen (Rådal Åsane) vil gje Hardanger betre tilgang til Flesland Flyplass. Planmessig og prioritert utbetring og rassikring på Rv 13 Jøsendal Hella. Her er både store prosjekt som Oddadalen, tunnelprosjekt som Stana-Skjelvik, parsellprosjekt som Kinsarvik- Kyrkjenes, og rasprosjekt som Aurskreda, Odda-Tyssedal, Deildoområdet, Joberget og Vik-Vangsnes. Vikafjellstunnelen må realiserast i NTP-perioden. Vikafjellstunnelen er vedteken av Hordaland og Sogn og Fjordane fylkeskommunar i Tunnelen er på om lag 15 km med oppdatert kostnad no til 1,6 milliardar. I høve til overordna planar, er vegen klar til oppstart. Forsering av planarbeidet for Bergensbanen med fullføring av Ringeriksbanen innan 2023 sik at reisetid Bergen Oslo vert 4t og 15 min. Dobbelspor gjennom Ulriken vert bygd i , Vossebanen er en del av satsinga for regiontrafikk i Bergensområdet. Funksjonelle krysningspor og rasskifting av Bergensbanen. Hardangerrådet er positive til at ny terminal ved Bergen Lufthavn Flesland er klar i Hardangerrådet forventar at det vert bygt ny rullebane på Flesland Samferdselsplan for Hardanger

18 Fråsegn til Handlingsplanen med innspel til viktig tiltak for Hardanger. Hardangerrådet vil her peika på tiltak som me meiner bør vera del av prioriteringane i RTP-handlingsprogrammet. 1. Kvammapakken: Hardangerrådet viser til den bompengefinansierte Kvammapakken med 90 prosent eigenfinansiering. Kvammapakken er bl.a. ein viktig del av ei etterlengta oppgradering av Fv 7, som saman med realisering av rassikring på strekningane Lussandberget og Haukanesberget vil medvirka til sikrare veg, reduksjon i transportkostnadene og auka konkurransekraft. Hardangerrådet ber vegeigar prioritera Kvammapakken slik at alle prosjekta vert gjennomført, inkludert realisering av tunnel. Øystese-Fyksesund bru (Håfjellstunnelen) Dette prosjektet vil også redusera sjukehusvgen til Voss med fem kilometer og ta vekk 8 km med til dels vanskeleg veg. Fv 7 er prioritet nr.1 frå Hardangerrådet i komande årlege fylkesvegbudsjett. 2. Fylkesveg 7 Granvin-Trengereid som del av Avlastingsveg for E 16: Rasutbetringa ved Haukanesberget vert planlagt utanom Haukanestunet. Rasutbetringa ved Lussandberget vert planlagt utanom Lussandtunet Håfjellstunnelen Øystese-Fyksesund vert godkjent som del av Kvammapakken. Det vert sett i gang arbeid med planegging av Hardangertunnelen Steinsdalen-Høysæter. Det vert utarbeidd eit forprosjekt for Gullfjellstunnelen. Utbetring av attståande «flaskehalsar» Granvin - Øystese 3. Fylkesveg 49 Tørvikbygd Norheimsund: Planlegging av vegløysing bak Norheimsund sentrum vert starta opp. Fullføra manglande strekning på gang-og sykkelveg Vikøy / Aksnes ved Lidarende i perioden. Utbetra flaskehalsar / ferdigregulerte parsellar på strekningen Tørvikbygd Mundheim inkludert ny bru i Strandebarm. 4. Fylkesveg 103 Eidfjord-Simadal: Vegen må rassikrast i perioden Fylkesveg 300 Ulvik Osa: Denne vegen må utgreiast i snarast og rassikrast snarast. 6. Fylkesveg 301 Lekve-Rondestveit, Ulvik: Vegen må leggjast utanom skuleområdet til Hjeltnes vidaregåande skule. 7. Fylkesveg 550 Odda -Utne-Jondal: Tunnelløysinga utanom Odda Sentrum (Skrevet Egne Hjem) er del av Oddapakken og bør forserast. Planlagt utbetring strekninga Kråkevik -Syreflot vert fullført i første del av planperioden som eit spleiselag mellom rassikringsmidlar og vedlikehaldsmidlar. Vegparsellen Utne -Jondal må oppgradert til 10 tonns akseltrykk på heile strekkja. 8. Fylkesveg 107/Fv 551 Odda-Mauranger-Jondal: Ferja Jondal - Tørvikbygd vert prøv ut med 2 ferjer og nattferje når Jondalstunnlen opnar. Trafikkgrunnlaget for ei ferje-strekning vert grunnlaget for frekvens og opningstid. Trafikkgrunnlaget kan påverkast ved beslutningar for ferjetilbodet. Opprustingane av Ferjekaiane i Jondal og Tørvikbygd vertplanlagt ut frå dobla ferjefrekvens. 9. Fylkesveg 550/Fv 551 Odda Årsnes: Hardangerrådet ber om at planarbeidet ved Furebergfossen vert forsert og arbeid utført i første del av planperioden. 7 Samferdselsplan for Hardanger

19 10. Fylkesveg 572 Bruravik - Ulvik: Hardangerrådet forventar at arbeidet med tunnelen Eddagjelet/Torgilsbeget vert fullført i første del av planperioden. Strekninga Uvik Holven må opprustrast til vera ein realistisk avlastningsveg og omkøyringsveg Rv13/Rv7 Bruravik Voss. 11. Elles gjer Hardangerrådet Fylkeskommunen merksam også på desse fylkesvegane dei har ansvar for i Hardanger: Fylkesveg 100 Skare- Reinsnos Odda Fylkesveg 105 Jondal-Krossdalen Jondal Fylkesveg 108 Kinsarvik Husedalen Ullensvang Fylkesveg 109 Nå-Reisæter Ullensvang Fylkesveg 128 Steinsdalen-Norheims. Kvam Fylkesveg 130 Øystese- Norheimsund Kvam Fylkesveg 131 Øystese Fykse Kvam Fylkesveg 303 Brakanes-Ljono Ulvik Fylkesveg 107 Torsnes Hesvik Jondal Del 3. Uttale til kollektivstrategi i Hordaland, selskapet Skyss Generelt: Hardangerrådet viser til uttale til RTP Hordaland og understekar: Regionsentra Odda, Kvam og Voss må vera samferdselsknutepunkt i regionen. Rutestrukturen i Hardanger/Voss må vera i same «sone», slik at kommunikasjonen mellom kommunane i regionen opnar for samvær. Tabellane for ytre og indre deler av Hardanger må hanga saman. Det må vera høve til å reisa kollektivt frå til for å nytta tilboda i regionen på tvers av kommunegrensene. Buss: Kollektivstrukturen må etablerast med gjenomgåande langruter og materuter. Hurtigbåt: «Turistbåten» på Hardangerfjorden med start og stopp på Lofthus er også viktig for intern kommunikasjon i Hardanger og tilkomst til/frå Bergen. Ferjer: Ferja Jondal - Tørvikbygd skal ha 2 ferjer og nattferje Ingen ferjer ha «kjellarsalong». Ferjetilbodet Kinsarvik- Utne Kvanndal skal oppretthalda frekvens som i dag og tilpassa materiell og seglingstider pendling og kollektivtransport. Jernbane: Bergensbanen får reisetid Bergen Oslo på 4t og 15 min. Vossebanen er regiontrafikk i Bergensområdet og Hardanger. «Vestlandbanen over Haukeli» utløyser høghastigheits jernbane og raske samband Oslo Stavanger/Haugesund/Bergen Samferdselsplan for Hardanger

20 Del 4. Strekniingsvise vegprioriteringar frå Hardangerrådet IKS Tabell11:Prioriterte Prioritertetiltak tiltaklangs langsriksveg RiksvegE E134 Tabell 134 Tiltak/stad Kommune E 134 E134 Grostøl Røldal Odda E134 Røldal Vågslid Odda P R I Merknad Tunnelar Tunnelar Tabell 2: Prioriterte tiltak langs Riksveg 13, strekninga Jøsendal - Voss grense Tiltak/stad Rv13 (Fjordvegen) Rv 13 Brattlandsdalen Oddadalen Kommune Odda/grense Suldal Odda Smelteverkspassasjen Freim Skogen Fresvik - Sandstå Kinsarvik Kinsarvik - Berget Joberget Odda Odda Ullensvang Ullensvang Ullensvang Granvin P R I Merknad Langs Røldalsvatnet Planarbeid Oddapakken i første del av planperioden. Oddapakken Flaskehalsutbetring Planar klare-fullføring Ferjekai Planar klare Fullføring Utviding av Vossapakken Tabell 3: Prioriterte tiltak langs Riksveg 7 (+E16) Tiltak/stad Rv7 Hardangervidda Kommune Eidfjord Høl Leiro Finnasteinflaten Tunnel Eidfjord Øvre E Arnatunnelen E 16 Eidfjord Eidfjord Eidfjord Bergen P R I Merknad Planlegging Hardangerviddatunnel Planarbeid ferdig Plan oppdaterast Opprusting Gir Bergen kortare veg til Hardanger Tabell 4: Prioriterte tiltak på Fylkesveg 7 Tiltak/stad Fv7 Fv 7 Granvin Trengereid Kommune Granvin-Kvam-SamnangerBergen P R I Kjerlandskrysset Bostippen Steinstøberget Skarpasvingen Øystese Granvin Kvam Kvam Kvam Nes Norheimsund Kvamskogen Hardangertunnelen Kvam Kvam Kvam Merknad Avlastningsveg for E 16 Voss Trengereid Riksvegstatus Kvammapakken Kvammapakken Kvammapakken Kvammapakken Omlegging til Håfjellstunnelen Kvammapakken. Kvammapakken Utgreiingsarbeid er i gang. Tabell 5: Prioriterte tiltak langs resterande Fylkesvegar 9 Tiltak/stad Resterande Riksvegar Fv48 Mundheim-Fusa gr. Fv49 Lingaparsellen Fv 49 Vikøy Norheimsund Fv520 Håradalen-Sauda Fv550 Egne Hjem Fv550 Ednaparsellen Fv550 Utne-Herand Kommune Kvam Kvam Kvam Odda Odda Odda Ullensvang/Jondal Fv 550 Jondal Fv105 Jondal-Krossdalen Jondal Jondal Fv108 Kinsarvik-Huse Fv128 Steinsdalsf- Norh. Ullensvang Kvam Samferdselsplan for Hardanger P R I x Merknad Planarbeid i gang Kvammapakken Kvammapakken Turistveg Ryfylke Plan klar Plan klar Planar klare 10 tonns akseltrykk og 18,75 m vogntoglengde Ferjekai Oppgradering Planar under utarbeiding

21 vidaregåande skule Fv130 Tolomarka vidaregåande skule Fv131 Øystese-Fyksesund Fv130 Tolomarka Fv131 Øystese-Fyksesund Fv 301 Lekve Rondestveit Kvam Kvam Kvam Kvam Ulvik Fv Brakanes-Holven Lekve Rondestveit Fv Ulvik Ulvik Fv 572 Brakanes-Holven ALLE Ulvik Tabell ALLE6: Prioriterte tiltak på Gang/sykkelvegar Oppgradering nødvendig Øystese Fitjadalen Oppgradering nødvendig pri 1 og ferdig regulert. Øystese ved Fitjadalen Omlegging Hjeltnes pri 1 og ferdig regulert. vidaregåande skule Omlegging ved Hjeltnes Oppgradering. Alternativ vidaregåande skule omkøyring Vallaviktunnel Oppgradering. Alternativ 10tonns akseltrykk omkøyring Vallaviktunnel 10tonns akseltrykk Tiltak/stad Tabell 6 Prioriterte tiltak på Gang/sykkelvegar Gang/Sykkelveg Kommune Tiltak/stad Rv 7 Eidfjord Øvre Eidfjord Eidfjord Gang/Sykkelveg Kommune Fv7 N.heim.s Øystese Kvam Rv 7 Eidfjord Øvre Eidfjord Eidfjord Fv 49 Vikøy Aksnes Kvam Fv7 N.heim.s Øystese Kvam Fv 49 N.h.sund-Vikøy Kvam Fv 49 Vikøy Aksnes Kvam Fv103 Eidfjord-Simadal Eidfjord Fv 49 N.h.sund-Vikøy Kvam Fv 107 Sætveithagen- Jondal Jondal Fv103 Eidfjord-Simadal Eidfjord sentrum. Fv Brakanes-Lekve Sætveithagen- Jondal Ulvik Jondal Fv sentrum. Tabell 7: Brakanes-Lekve Rassikringstiltak Riksvegar Fv 300 Ulvik P R I P R I Tiltak/stad Tabell 7 Rassikringstiltak Riksvegar Rassikringstiltak Kommune Tiltak/stad Rv 13 Jøsendal Grønsdal Odda Rassikringstiltak Kommune Rv 13 Jøsendal Grønsdal Odda P R I P R I Rv 13 Aurskreda Odda Rv 13 Odda Tyssedal Odda Rv 13 Aurskreda Odda Rv 13 Stana Skjelvik Odda Rv 13 Odda Tyssedal Odda Rv 13 Deildo/Otraflot Ullensvang Rv 13 Stana Skjelvik Odda Rv 13 Joberget Granvin Rv 13 Deildo/Otraflot Ullensvang Rv 138:Joberget Granvin Tabell Rassikring Fylkesvegar Tabell 8 Rassikring Fylkesvegar: Tiltak/stad Tabell 8 Rassikring Fylkesvegar: Rassikringstiltak Kommune Tiltak/stad Fv 7 Haukanesberget Granvin Rassikringstiltak Kommune Fv 7 Lussandberget Granvin Fv 7 Haukanesberget Granvin Fv 7 Snauhaugtunnel Kvam Fv 7 Lussandberget Granvin Hansagjeltunnel Fv 7 Snauhaugtunnel Kvam Fv 48 Mundheim Furhovda Kvam Hansagjeltunnel Fv 49 Mundheim Kvam Fv 48 Mundheim Furhovda Kvam Norheimsund Fv 49 Mundheim Kvam Fv 103 Eidfjord Simadal Eidfjord Norheimsund Fv 107 Jondal Hesvik Jondal Fv 103 Eidfjord Simadal Eidfjord Fv 300 Ulvik - Osa Ulvik Fv 107 Jondal Hesvik Jondal Fv 300 Ulvik - Osa Ulvik Merknad Plan til høyring Merknad Kvammapakken.. Plan til høyring Planarbeid oppstarta Kvammapakken.. Kvammapakken Planarbeid oppstarta Gang og sykkleveg Kvammapakken Planar under arbeid Gang og sykkleveg Planar under arbeid Plan under arbeid Plan under arbeid P R I P R I Merknad Det ligg føre kartlegging av Merknad Planarbeid Oddadalen. Det ligg føre kartlegging av trengs Oddadalen. Planarbeid trengs Reguleringsplan snart ferdig m/ Tunnel Planar klare Reguleringsplan snart ferdig Reguleringsplan ferdig m/ Tunnel Planar klare Del av Vossapakken Reguleringsplan ferdig Del av Vossapakken Merknad Ny tunnel Merknad Ny tunnel Ny tunnel Tokagjelet Ny tunnel Tokagjelet Tunnelplan klar Planlegging starta Tunnelplan klar Planlegging starta Rassikringsplan klar Rassikringsplan klar H A R D A N G E R Samferdselsplan for Hardanger

22 Kontakt: Hardangerrådet Pb 78, 5782 Kinsarvik tel

23 ULLENSVANG HERAD Aktuelle samarbeidspartar og låntakarar Dykkar ref. Vår ref. 11/ J.post id. 13/3658 Arkiv N-142/ Dato Startlån - presisering av regelverk for tildeling Det har i media den siste tida vore eit sterkt fokus på startlånordninga og bruken av dette. I samband med dette ynskjer me i samarbeid med Husbanken å presisera hovudføremålet med startlån og praktisering av regelverket. (Jfr. vedlagt info frå Husbanken Fakta om startlån av ). Ullensvang herad har gjennom mange år hatt eit nært og godt samarbeid med Husbanken, og det sentrale regelverket er utforma slik at kommunane har hatt stor friheit til å tilpassa bruken av startlån til lokale utfordringar. Fram til no har me hatt aksept og praksis for å nytta startlånet fleksibelt som eit distriktspolitisk verkemiddel for å hjelpa dei som er i målgruppa iflg retningslinene til å etablera seg i Ullensvang herad. Gjennom startlånordninga har me hatt mogelegheit til å hjelpa t.d. unge i etableringsfasen med å etablera seg i eigen bustad. Husbanken ynskjer no at me i vår praksis skal spissa tildelinga endå meir mot dei som er varig vanskelegstilte og at fokus på unge i etableringsfasen vert tona noko ned. Det vil koma endringar i regelverket og dette er også omtala i den siste bustadmeldinga frå Kommunal og Regional Departementet Meld. St 17 ( ) Byggje bu leve s. 77: Samstundes er tiltaka for å redusere gjeldsveksten og motivere unge til å spare viktige, ikkje minst av omsyn til den finansielle stabiliteten. Det gjer det naudsynt å vege dei bustadsosiale gevinstane opp mot omsynet til den økonomiske utviklinga i samfunnet. Det bustadsosiale omsynet veg tyngre for varig vanskelegstilte enn for unge lånsøkjarar som har vanskar med å få eigenkapital, men som har gode inntektsutsikter. For mange vil det berre vere eit spørsmål om nokre få år innan dei kan få lån i ein privat bank til å etablere seg. Startlånet skal derfor rettast meir mot dei med langvarige bustad- og finansieringsproblem. Denne prioriteringa skal kome tydelegare fram i regelverket for startlånsordninga. Me ynskjer framleis å hjelpa flest mogeleg med å etablera seg i Ullensvang herad, men med bakgrunn i det som er nevnt over her ber me om at de ved informasjon om startlånordninga er obs på fylgjande: Iflg retningslinene pkt. 3 kan ein tildela startlån til bustader som er eigna for husstanden og som er rimeleg og nøktern i forhold til prisnivået på staden. Det vil difor verta gjort Ullensvang herad Heradshuset 5780 KINSARVIK Org.nr: Bankgiro Telefon: Telefaks: E post: [email protected]

24 vurderingar i høve totalkostnad på bustaden, og dyre prosjekt vil ikkje ha høve til å få startlån til toppfinansiering. Ved vurdering av søknad om startlån, vil me ha ei strengare vurdering knytt til fordeling av finansiering mellom den banken som har grunnfinansieringa og startlånet. Det bør evt også skrivast ei vurdering frå søkjar om kvifor dei ynskjer å kjøpe bustad no og kvifor dei ikkje kan vente og spare opp midlar til eigenkapital. Dersom det vert søkt om startlån til manglande eigenkapital skal det, iflg Husbanken, vera eit krav om at BSU midlar skal nyttast ved finansiering sjølv om kontrakten ikkje er oppfylt. Det må påreknast ei sakshandsamingstid på ca. 4 veker frå komplett søknad om startlån er innlevert. Ta gjerne kontakt dersom det er spørsmål. Med helsing Ullensvang herad Sveinung Dukstad Kst. Rådmann Kjellrun Tveisme konsulent Sakshandsamar sin tlf: Sakshandsamar si e-postadr.: [email protected] Kopi til: Magnus Steigedal Kopi Økonomisjef til 5780 arkiv KINSARVIK og kopibok

25 Elektronisk post - Ullensvang herad Arkiv: Vår ref.: J.nr.: 1-N / /4216 Frå: Dato: Ullensvang eldreråd Melding til Ullensvang formannskapet og heradsstyret VEDK. JUSTERT RUTEPLAN FOR FERJER MELLOM UTNE OG KINSARVIK Eldrerådet vil uttala at justert ruteplan for ferjer mellom Utne og Kinsarvik ikkje er tilfredsstillande. Kravet er at siste ferje frå Kinsarvik kvar dag må vere kl som no. Eldrerådet ber om at formannskapet og heradsstyret tek dette opp med Hordaland Fylkeskommune og Skyss. Ullensvang eldreråd Sekr. L. Østerbø

26 ULLENSVANG HERAD Hordaland Fylkesutval v/fylkesordførar 5020 BERGEN Dykkar ref. Vår ref. 13/153-5 J.post id. 13/4347 Arkiv N-700/ Dato Nytt kollektivtilbod i Hardanger og Voss - uttale frå Ullensvang formannskap 22. april Ullensvang formannskap vil kome med innspel til den avgjerda som vart gjort i saka 40/13 Nytt kollektivtilbod i Hardanger og Voss kollektivløysing på vestsida av Sørfjorden og fv 7 Granvin-Norheimsund i Samferdselsutvalet Bakgrunn: I vedtaket som vart gjort i saka vart det bestemt å oppretthalde siste avgang Kinsarvik-UtneKinsarvik 2 dagar i veka. Det vart ikkje funne rom for å erstatte dei bussruter som vert teke vekk på vestsida av Sørfjorden, og det vart heller ikkje funne rom for å behalde siste avgang Kvandal-Utne som i dag. Dette er altså samferdselsutvalet si kollektivløysing på vestsida av Sørfjorden! I saksframlegget vert dette omtalt som at ferjesambandet Utne-Kinsarvik er styrka to dagar i veka. Rettare hadde vore å omtale det som at ferjesambandet er svekka 5 dagar i veka. I saka er det også skrive på linje 980 Utne-Odda er det ikkje funne midlar til å utvide tilbodet rettare er vel at det er ikkje funne midlar til å halde på dagens tilbod, tilbodet må reduserast. Formannskapet i Ullensvang har i møtet den 18. februar kome med mange innspel til Skyss/fylkeskommunen sitt framlegg til nye kollektivruter i Hardanger. Av alle desse er eitt av desse delvis teke omsyn til DETTE ER IKKJE GODT NOK! Ullensvang formannskap krev at det i samband med nytt kollektivtilbod for Hardanger og Voss må vere ei kollektivløysing for vestsida av Sørfjorden. Vedtaket som vart gjort i samferdselsutvalet er ikkje ei kollektivløysing det er ei kraftig nedskjæring av dagens tilbod. Saka skal opp i Fylkesutvalet den , og i samband med det kjem Ullensvang formannskap med fylgjande innspel: Ullensvang formannskap krev at: 1) I sambandet Kinsarvik-Utne-Kinsarvik skal siste avgang vere som i dag (frå Kinsarvik 21:30 og frå Utne 22:00). 2) Siste buss frå Bergen (avgang 20:30) som korresponderar med ferje Kvandal-Utne (avgang 22:50) og buss Utne-Odda (avgang 23:15) må vere som i dag. 3) Siste ferje Kvandal-Utne-Kvandal må gå som i dag. 4) Siste buss som har korrespondanse Odda-Utne-Bergen må gå seinare enn 13:10. 5) Det må gå buss på vestsida av Sørfjorden som korresponderer med Haukeliekspressen etter at traseen vert lagt om. Ullensvang herad Heradshuset 5780 KINSARVIK Org.nr: Bankgiro Telefon: Telefaks: E post: [email protected]

27 Eldrerådet i Ullensvang har i møtet den 17. april bode formannskap/heradsstyre fylgja opp saka og gitt full støtte til desse innspela. Me vonar å verta høyrde i denne saka lukka til med fylkesutvalsmøtet! Med helsing Ullensvang herad Solfrid Borge ordførar Sakshandsamar sin tlf: Sakshandsamar si e-postadr.: [email protected] Kopi til: Skyss v/olav Lydvo Ullensvang eldreråd Kopi til arkiv og kopibok

28 Ullensvang herad Sakspapir Styre, utval, del. vedtaksmynde. Heradsstyret Endeleg vedtak i: Heradsstyret Saksansv.: Sveinung Dukstad SAKSGANG Møtedato Saksnr 030/13 Arkiv: N-105 Objekt: J.post id. 13/4454 Sakshands. SDUK Arkivsaknr 11/ TILSKOT TIL BYGGING PÅ PRIVATE TOMTER - AVKLARING PÅ NYE PROBLEMSTILLINGAR Dokumentliste: Nr T Dok.dato Avsendar/Mottakar 5 S U Svein Jåstad Tittel Retningsliner for tilskot til bygging på private bustadtomter Tilskot til bustadtomter - vedtak og regelverk Vedlegg: Dokument nr 5, saksnotat frå oppretting av tilskotsordninga. Aktuelle lover: Plan- og bygningslova kap. 18 Saksutgreiing: Ullensvang herad innførte i 2011 eit tilskot på kr til alle som byggjer bustad på privat tomt i Ullensvang. Bakgrunnen for tiltaket er vist i vedlagte saksnotat. Det vart gjort fylgjande vedtak : HST-036/11 VEDTAK: Ullensvang herad gir eit tilskot på kr til alle som fullfører bygging av bustadhus i Ullensvang. Det vert gitt eit tilskot pr. bustadtomt. Bygging på allereie etablerte kommunale tomter gir ikkje kjøpar rett til tilskot. Dersom heradet i framtida også legg ut subsidierte tomter, vil bygging på slik tomt ikkje gi grunnlag for tilskot. Dei som søkjer tilskotet må leggja fram : Avtale om kjøp av bustadtomt Teikningar og kostnadsoverslag Byggjeløyve Tidsplan Tilsegn om tilskot har ein varigheit på 3 år frå tilsegn er gitt. Løyvd tilskot vert utbetalt når bustaden har fått ferdigattest.

29 I etterkant av vedtaket har det kome opp behov for nokre avklaringar : Fleire bueiningar på ei tomt Som det går fram av vedlagte saksnotat frå førre handsaming av saka, vart det teke utgangspunkt i at framtidig husbygging skulle skje ved at det vart bygd einebustader. Allereie no ser me at det har skjedd ei positiv utvikling på bustadmarknaden i Ullensvang, ved at det i større grad vert bygd bustadbygg med fleire bueiningar. Heradet har no fått konkret førespurnad frå Bu Bygg som vurderer å byggja 6 10 bueiningar fordelt over 3 tomter nord for skulen på Nå. Nokre av bueiningane kan verta utleigebustader. Det er fleire spørsmål som melder seg om bygging på privat tomt: Dersom det er fleire bueiningar på same tomt, gir det grunnlag for meir enn 1 tilskot? Dersom ei tomt vert delt opp i ein parsell for kvar bueining,(t.d. 2 parsellar ved tomannsbustad) skal det då gjevast 1 tilskot pr. parsell? Skal det gjevast tilskot til reine utleigebustader? Kommunal overtaking av veg/vatn/avlaup i privat bustadfelt. Veg: Når eit nytt privat tomtefelt vert regulert, må heradet ta stilling til om vegen inn i bustadfeltet skal vera ein offentleg veg eller ein privat veg. Viss vegen vert regulert til å vera offentleg, tek den private utbyggjaren på seg arbeidet og kostnaden med å etablera vegen etter krav sett av heradet. Når vegen er ferdigstilt, vert vegen overteken av heradet vederlagsfritt, jf. plan- og bygningslova Viss vegen vert regulert til fellesareal, vil det vera eit privat ansvar å byggja ut og drifta vegen. Utbyggjar kan uansett krevja sine kostnader refundert frå dei som har nytte av vegen, jf. plan- og bygningslova Dette vert vanlegvis gjort gjennom tomtesalet. Vatn/avlaup: Ved etablering av eit nytt privat bustadfelt kan det vera naturleg å kopla anlegg for vatn og avlaup til eit offentleg anlegg. Det må då vurderast om det er hovudleidningar som heradet skal overta, eller om det er private, felles stikkleidningar som heimelshavarane har ansvar for å drifta. Uansett skal det krevjast tilknytings- og årlege kommunale avgifter av heimelshavarar som er tilknytt eit offentleg anlegg. Tilliks med offentleg veg, skal overtakinga av ev. hovudleidning skje vederlagsfritt for heradet, jf. plan- og bygningslova Vurdering: Som det går fram av vedlagte saksnotat, var problemstillingane ovanfor ikkje drøfta i saka der vedtak om tilskot vart fatta. Når rådmannen vurderer spørsmålsstillingane ovanfor, vil rådmannen leggja vekt på ordlyden i vedtaket og tolka det bokstaveleg. Det kan vera rom for andre vurderingar. Fleire bueiningar på ei tomt Rådmannen meiner at vedtaket må oppfattast slik at det vert gitt 1 tilskot pr tomt. Om det vert bygd ein firemannsbustad med 4 sjølveigande bustader på ei tomt, utan at tomta vert delt opp, skal det gjevast 1 tilskot. Det vil då vera naturleg at tilskotet vert fordelt likt på dei 4 huseigarane med kr kvar. Om ein på same tomt kan byggja fire bustader og dela opp tomta slik at alle bustadene får kvart sitt bruksnummer, skal det gjevast 1 tilskot pr. tomt, totalt 4 tilskot.

30 I vedtaket er det ikkje skilt mellom bustad til eige bruk og bustad for utleige. Rådmannen meiner at det ikkje bør vera skilnad på utleigebustad eller eigen bustad, ein bustad kan vera til utleige eit år og til eigen bustad neste år. Kommunal overtaking av veg/vatn/kloakk i privat bustadfelt. Sidan overtaking av veg og hovudleidningar for vatn og avlaup skal vera vederlagsfritt for heradet, vil ikkje dette ha innverknad på tilskot for bygging på private tomter. Rådmannen vil likevel påpeika at val av regulering til offentleg eller felles (privat) veg må vurderast grundig i kvar enkelt plansak. Moment som må vurderast er: - kva seier overordna plan - lokalisering av vegstrekkja i vegnettet elles - kostnad knytt til drift av vegstrekkja - kostnad for utbyggjar (og tomte-/huskjøpar) å stetta heradet sine krav for overtaking. Rådmannen sitt framlegg til vedtak: Heradsstyret sitt vedtak i sak 036/11 vert ikkje endra. Tilskot for bygging på private tomter er avgrensa til kr pr. tomt.

31 Ullensvang herad Sakspapir Styre, utval, del. vedtaksmynde. Råd for funksjonshemma Formannskapet Heradsstyret Endeleg vedtak i: Formannskapet Saksansv.: Sveinung Dukstad SAKSGANG Møtedato Arkiv: N-105 Objekt: Saksnr 014/11 030/11 036/11 J.post id. 11/3198 Sakshands. SDUK SDUK SDUK Arkivsaknr 11/122-5 RETNINGSLINER FOR TILSKOT TIL BYGGING PÅ PRIVATE BUSTADTOMTER Dokumentliste: Nr T Dok.dato 1 3 Avsendar/Mottakar I Bente Bø Bjørklund og Frode Meland I Lena Fresvik og Olav Smestu Tittel Søknad om tilskot til bygging av hus på private tomter Søknad om tilskot til byggjing på privat tomt i Ullensvang Saksutgreiing: I heradsstyret vart det gjort slikt vedtak : Ullensvang herad gir eit tilskot på kr til alle som fullfører bygging av bustadhus i Ullensvang. Det vert gitt eit tilskot pr. bustadtomt. Bygging på allereie etablerte kommunale tomter gir ikkje kjøpar rett til tilskot. Dersom heradet i framtida også legg ut subsidierte tomter, vil bygging på slik tomt ikkje gi grunnlag for tilskot. Førebels finansiering vert avgrensa til kr som vert finansiert ved ev. overskot i auke i utbyte frå kraftlaget. Det må avsetjast midlar til å vidareføra tilskotet heile økonomiplanperioden. Rådmannen får fullmakt til å fastsetja nødvendige detaljreglar for tilskotet. Etter dette er heradet kontakta av fleire som ynskjer å byggja på private tomter, og det er kome to konkrete søknader. Sjølv om utbyte frå kraftlaget ikkje vert klart på ei stund enno, ynskjer rådmannen å leggja fram detaljreglar for tildeling av tilskot, slik at søkjarane kan sjå om dei er innafor reglane. Vurdering: Tilskot til bustadfeltfelt/ enkelttomter. Det er ulik størrelse på grendene i Ullensvang, og dermed ulikt grunnlag for å oppretta tomtefelt. Dersom ein vel å berre gi tilskot til tomter knytt til bustadfelt, vil tilskotet styra bustadbygginga inn mot dei mest sentrale områda av heradet. Dei deler av heradet som i større grad må basera seg på strøtomter, vil tapa i kampen om etablerarane. Det er rådmannen

32 si oppfatning at all nybygging i heradet er positiv, uansett om det er i bustadfelt eller som strøtomter. Det er mangfaldet som kjenneteiknar Ullensvang. Rådmannen meiner difor at alle nye private tomter i Ullensvang skal gi grunnlag for tilskot til kjøpar. Det kan uansett berre gjevast eit tilskot pr. tomt. Tomt knytt til gardsbruk. Når saka vart handsama i heradsstyret, vart det stilt spørsmål om det var rett å gi tilskot til bygging av bustader knytt til gardsbruk. Det vart stilt spørsmål ved om det er eigne skattereglar som gjer at bygging på gardsbruk er har ein fordel i høve til bygging på andre private tomter. Når ein byggjer eit nytt bustadhus i Ullensvang, gir det eigaren ein økonomisk risiko. Eit hus kostar gjerne 2,5 3,0 mill kr, og dersom ein etter nokon år ynskjer å selja huset, kan ein fort få eit tap. På eit gardsbruk er denne risikoen ekstra stor, bustadhuset må seljast i lag med garden, og det gir risiko for eit endå større tap. Ut frå ei heilheitsvurdering meiner rådmannen at bygging av bustadhus på gardsbruk ikkje er meir økonomisk gunstig enn anna bustadbygging. Rådmannen held difor fast ved at alle nye private tomter i Ullensvang skal gi grunnlag for tilskot til kjøpar, også ved bygging på gardsbruk. Men det vert berre gitt tilskot til eit hus pr. gnr./bnr. Varigheit av tilskotet. Alle som jobbar med bustadplanlegging veit at det tek tid å planleggja bustadfelt. Det kan ta mange år frå planlegginga startar til første huset står ferdig bygd. I denne tida må utbyggjaren forskottera kostnadane, inntektene kjem gjerne fleire år etterpå. Eit tilskot som gir utbyggjaren grunnlag for å oppnå tilstrekkeleg pris for tomta, bør difor vera langsiktig og forutsigbart, ellers vil ein truleg ikkje oppnå full effekt av tilskotet. Ei tidsavgrensa tilskotsordninga kan også medføra skeivfordeling og brist i likheitsprinsippet. Rådmannen meiner at dersom det vert etablert ei tilskotsordning, må det vera føresetnaden at ordninga vert sett i verk for ein lengre periode, og ikkje vert ei ordning som vert vurdert frå år til år. Konsekvensar av tilskotet. Me må vera budde på at tilskotet kan gi konsekvensar som kan virka urettvise. Tomteutbyggjarar med låge utbyggingskostnader kan sikra seg ein høgare gevinst på grunn av at kjøpar får eit tilskot. Tomtekjøparar som av ulike grunnar sit med ei gratis tomt, vil få tilskot og dermed ein lågare startkostnad i si husbygging enn andre husbyggjarar som må kjøpa tomt. Det er rådmannen si oppfatning at me må tola slike konsekvensar, og ikkje gløyma hovudformålet med tilskotet : Å sikra ein mangfaldig bustadmarknad i Ullensvang, og dermed bidra til eit stabilt og veksande folketal. Rådmannen sitt framlegg til vedtak: Ullensvang herad gir eit tilskot på kr til alle som fullfører bygging av bustadhus i Ullensvang. Det vert gitt eit tilskot pr. bustadtomt. Bygging på allereie etablerte kommunale tomter gir ikkje kjøpar rett til tilskot. Dersom heradet i framtida også legg ut subsidierte tomter, vil bygging på slik tomt ikkje gi grunnlag for tilskot. Dei som søkjer tilskotet må leggja fram : Avtale om kjøp av bustadtomt Teikningar og kostnadsoverslag Byggjeløyve Tidsplan

33 Tilsegn om tilskot har ein varigheit på 3 år frå tilsegn er gitt. Løyvd tilskot vert utbetalt når bustaden har fått ferdigattest RÅD FOR FUNKSJONSHEMMA Røysting: Rådmannen sitt framlegg vart samrøystes tilrådd. RFU-014/11 TILRÅDING: Ullensvang herad gir eit tilskot på kr til alle som fullfører bygging av bustadhus i Ullensvang. Det vert gitt eit tilskot pr. bustadtomt. Bygging på allereie etablerte kommunale tomter gir ikkje kjøpar rett til tilskot. Dersom heradet i framtida også legg ut subsidierte tomter, vil bygging på slik tomt ikkje gi grunnlag for tilskot. Dei som søkjer tilskotet må leggja fram : Avtale om kjøp av bustadtomt Teikningar og kostnadsoverslag Byggjeløyve Tidsplan Tilsegn om tilskot har ein varigheit på 3 år frå tilsegn er gitt. Løyvd tilskot vert utbetalt når bustaden har fått ferdigattest FORMANNSKAPET Røysting: Rådmannen sitt framlegg vart samrøystes tilrådd. FSK-030/11 TILRÅDING: Ullensvang herad gir eit tilskot på kr til alle som fullfører bygging av bustadhus i Ullensvang. Det vert gitt eit tilskot pr. bustadtomt. Bygging på allereie etablerte kommunale tomter gir ikkje kjøpar rett til tilskot. Dersom heradet i framtida også legg ut subsidierte tomter, vil bygging på slik tomt ikkje gi grunnlag for tilskot. Dei som søkjer tilskotet må leggja fram : Avtale om kjøp av bustadtomt Teikningar og kostnadsoverslag Byggjeløyve Tidsplan Tilsegn om tilskot har ein varigheit på 3 år frå tilsegn er gitt. Løyvd tilskot vert utbetalt når bustaden har fått ferdigattest.

34 HERADSSTYRET Røysting: Tilrådinga frå Formannskapet vart samrøystes vedteke. HST-036/11 VEDTAK: Ullensvang herad gir eit tilskot på kr til alle som fullfører bygging av bustadhus i Ullensvang. Det vert gitt eit tilskot pr. bustadtomt. Bygging på allereie etablerte kommunale tomter gir ikkje kjøpar rett til tilskot. Dersom heradet i framtida også legg ut subsidierte tomter, vil bygging på slik tomt ikkje gi grunnlag for tilskot. Dei som søkjer tilskotet må leggja fram : Avtale om kjøp av bustadtomt Teikningar og kostnadsoverslag Byggjeløyve Tidsplan Tilsegn om tilskot har ein varigheit på 3 år frå tilsegn er gitt. Løyvd tilskot vert utbetalt når bustaden har fått ferdigattest.

35 Ullensvang herad Sakspapir Styre, utval, del. vedtaksmynde. Heradsstyret Endeleg vedtak i: Heradsstyret Saksansv.: Sveinung Dukstad SAKSGANG Møtedato Saksnr 031/13 Arkiv: N Objekt: J.post id. 13/3711 Sakshands. HHAN Arkivsaknr 12/ FLYTTING OG UTBYGGING AV SEKSE BARNEHAGE TIL SEKSE SKULE Dokumentliste: Nr T Dok.dato Avsendar/Mottakar Tittel I Sekse barnehage og skule Innspel til notat om flytting og utbetring av Sekse barnehage I Føyk IL Fråsegn frå Føyk IL vedkommande grusplassen ved Sekse skule U Føyk IL Flytting av barnehage på Sekse - konseksekvensar for grusplassen I FAU-leiar Knut Arne Ytring frå foreldra ved Sekse barnehage vedrørande Espe grusbane og ballbinge ved Sekse oppvekstsenter I Sekse barnehage v/ Innhald, nye Sekse bhg. Marianne Meling Kostnadsoverslag Vedlegg: Dokument 7 og 9 Saksutgreiing: I samband med vedtak om å slå saman Sekse skule og Opedal skule vart det gjort vedtak om at Sekse barnehage skulle flyttast ned i skulebygget på Sekse, og at kostnader knytt til flyttinga skulle finansierast ved sal av noverande barnehagebygg. I budsjettet for 2013 var kostnad ved flytting estimert til kr 1,5 mill inkl. mva, som også samsvarer med forventa salssum for barnehagebygget. Førebels tidsplan for arbeidet : Oppstart september 2013 (etter at ombygging på Opedal er fullført) Arbeidet forventa avslutta og barnehagen flytta og klar for bruk : Sal av barnehagebygg : 1. tertial Tidsplanen er foreløpig og kan verta endra. Dokument 7 inneheld detaljert informasjon som styrar Marianne Meling har skrive om kva tiltak som tenkt gjort for å førebu flytting av Sekse barnehage til noverande skulebygg.

36 Vurdering: Ut frå dagens opplysningar vil Sekse barnehage starta barnehageåret 2013/2014 med alle plassar fylt opp med 35,6 plassar. I samband med nye reglar for opptak i barnehagane i Ullensvang (hst-sak 14/2013) vart det endra slik at det no er to opptak kvart barnehageår, august og januar. Me må difor forventa at det frå januar 2014 vil verta behov for fleire enn 36 barnehageplassar på Sekse. Flyttinga kjem såleis i rett tid, og rådmannen vil som det er informert om tidlegare leggja til rette for at tal tilgjengelege plassar i barnehagen kan aukast når ein flyttar til nye lokale. Ein avdeling i ein barnehage er normalt på 18 plassar, det betyr at det må leggjast opp til at barnehagen vert utforma med 3 avdelingar for å kunna ta imot behovet frå 2014 : Småbarnsavdeling 1-2 år 18 plassar Mellomstor avdeling 3 4 år 18 plassar Stor avdeling 5 6 år 18 plassar, fordelt på 2 rom I tillegg vert det eit rom for SFO. På denne måten vil det vera rom for inntil 54 plassar i den nye barnehagen på Sekse. Tilhøva i barnehagane har den siste tida vore i sterkt fokus i media, og det har også vore eit aukande statleg fokus som førebels har enda ut med ei Stortingsmelding om den framtidige barnehagen. De finn heile meldinga her : Det er grunn til å tru at det vil verta stilt endå sterkare krav til barnehagane i framtida, spesielt knytt til pedagogisk innhald, tal tilsette og areal for borna. Ullensvang herad skal etter gjeldande planar etablere to nye barnehagebygg dei neste åra, og det må då takast høgde for at me er i stand til å møta framtidige krav når desse bygga vert etablert. Dette er det teke omsyn til i planane for ny barnehage på Sekse, og rådmannen meiner at barnehagen etter flytting vil framstå som fleksibel og framtidsretta. Rådmannen meiner at planane legg til rette for at grenda sin bruk av skulebygget og uteområdet vert vidareført slik det er informert om tidlegare. Det er ikkje store enkelttiltak som skal gjeras for å leggja til rette for barnehage i skulebygget, og mykje av arbeidet kan utførast av eigen tilsette. Kostnadsråma er som vist i vedlegget vil verta noko oppdatert før heradsstyremøtet, og budsjettet vert sett til 1,5 mill. kr Rådmannen sitt framlegg til vedtak: Heradsstyret godkjenner plan for ombygging i skulebygget på Sekse i samband med at Sekse barnehage vert flytta til skulebygget. Kostnadsråma på kr vert finansiert ved sal av barnehagebygget. Sal skal gjennomførast i 2014.

37

38 Innspel i samband med ombygging av Sekse skule til barnehage styrar i Sekse barnehage Brennautvalet tilrår ny bhg.lov som regulerer barnegruppene, barn under 3 år max 6barn pr. gr., barn over 3 år max 12 barn pr. guppe. Iris-rapporten tilrår små grupper Stortingsmelding nr. 24 ( ) - Famtidens barnehage Styrar i Sekse barnehage tilrår dykk å lesa kap.6, bemanning og barnegruppen Regjeringen vil vurdere å innføre en bestemmelse i barnehageloven om at barn har rett til å tilhøre en barnegruppe. vurdere å innføre en bestemmelse i barnehageloven om at barnegruppens størrelse skal være forsvarlig. Soverom Bratteborg barnehage, inspirasjon for planlegging av nye Sekse barneahge. Denne barnehagen vart bygd i Stavanger og tatt i bruk i oktober 2011, sjå: og velg menyknappen: bilde Småbarnsavdeling, 1-2år,stellerom + 2 toalett Småbarnsavdeling, 9 barn (18 plassar) 1-2 år Merk: Det er større arealkrav til små barn sitt opphald- og leikeareal enn til større barn (5,3 m² pr.barn) Læringsmiljøet skal vera tilpassa barna sin alder og behov 1

39 Småbarnsavdeling, rom til høgre, skal delast i tre rom 1. leike- og opphaldsrom, 2. stellerom, 3. to barnetoalett Leike- og opphaldsrom skal innehalda: a) Barna sin leik b) Vaksenstyrte aktivitetar knytt til alle fagområda i rammeplanen (lov om barnehage) b.1 Kommunikasjon, språk og tekst b.2 Kropp, rørsle og helse b.3 Kunst, kultur og kreativitet b.4 Natur, miljø og teknikk b.5 Etikk, religion og fi losofi b.6 Nærmiljø og samfunn b.7 Tal, rom og form c) Lesekrok, i samsvar med handlingsplanen «Lesa for livet» politisk vedtatt i 2010 d) Formingsaktivitetar e) Brettspel, puslespel f) Rolleleik, drama, kjøkenkrok, dokkeleik, bilar, butikk g) Konstruksjonsleik, klossar, togbane, former h) Plass for ro og kvile i) Plass for måltid m/ bord og tripp/trapp-stolar til barna og stolar til dei vaksne j) Plass for koppar, asjettar, bestikk k) Handvask l) Drikkevatn Merk: barna skal ha tumleplass og plass til å leika på golvet, det må også vera skapplass til alt utstyr, samt møblar som alle aktivitetane krev. Soverom - rom til venstre: Hausten 2013: ca 10 barn som søv Våren 2014: ca 15 barn som søv Merk: Bedriftshelsetenesta tilrår: køysenger og mobil trapp slik at barna kan klatra oppi senene sjølve og personalet førebyggjer muskel og skjelettplager Stellerom mot sør (høgre på teikinga, der det er lagt opp vatn frå før) Stelleromet må innehalda: - Stellebord, hev/senk-stellebord (flytter dette med oss frå noverande bhg.) - Toalett - Vaskeservant - Dusj - Skapplass til: barna sine bleier, klebytte, handkle, klutar, hansar, eingongsforkle for personale, bossposar til bleier mm - Skap for potter - Skap for reinhaldsmidlar Vaskerom for klevask (handkle, kjøkkenfiller, stellehandkle/klutar) Det er fint om me kan få til eit vaskerom i tilknytting til reinhaldar sitt vaskerom i denne etg., elles må ein plassera dette i kjellaren noko som vert langt frå barneavdelinga 2

40 Mellomstor avdeling 2-3år (9-12 barn dette må vurderast frå år til år ut frå barna sin alder og behov i barnegruppa, også barn med spesialpedagogiske tiltak. Døme: ADHD, Autisme, Sosial angst, Downs syndrom, rullestol. Arealkrav for barn under 3år: 5,3 m² Arealkrav for barn over 3år: 4m² Merk: denne avdelinga vil ha barn som har rett på ulike arealkrav, både 5,3m² o 4m². Dette må ein ta omsyn til ved barneahgeopptaka læringsmiljøet skal vera tilpassa barna sin alder og behov Mellomavd 2-3 år Leike- og opphaldsrom skal innehalda: m) Barna sin leik n) Vaksenstyrte aktivitetar knytt til alle fagområda i rammeplanen (lov om barnehage) 3.1 Kommunikasjon, språk og tekst 3.2 Kropp, rørsle og helse 3.3 Kunst, kultur og kreativitet 3.4 Natur, miljø og teknikk 3.5 Etikk, religion og filosofi 3.6 Nærmiljø og samfunn 3.7 Tal, rom og form o) Lesekrok, i samsvar med handlingsplanen «Lesa for livet» politisk vedtatt i 2010, og rammeplanen p) Plass for musikk, og instrument q) Formingsaktivitetar r) Brettspel, puslespel s) Rolleleik, drama, kjøkenkrok, dokkeleik, bilar, butikk t) Konstruksjonsleik, klossar, togbane, former u) Plass for ro og kvile v) Handvask w) Drikkevatn Merk: a) barna skal ha tumleplass og plass til å leika på golvet, det må også vera skapplass til alt utstyr, samt møblar som alle aktivitetane krev b) stellerom for denne avdelinga dellin med småbarnsavd.? krev tilgang frå garderoben c) Plass for måltid på kjøkenet for denne avdelinga: m/ bord og tripp/trapp-stolar til barna og stolar til dei vaksne koppar, asjettar, bestikk 3

41 d) Soveplassar for barn på denen avd. deling med småbarnsavd. Dersom det er plass, elles må ein nytta skuret på baksida av skulen til vongskur. Dersom Ullensvang herad skal ta inn barna som har søkt plass frå januar 2014, er det ledige plassar i Sekse bhg. Det vil sei at Sekse bhg. kan koma opp i 50 plassar og truleg 14 barn som skal sova. Garderobe barn (innekle - utekle og sko/støvlar) Det er naudsynt med to garderobeplassar for kvart barn; ein grovgarderobe for utekle, sko og støvlar og ein garderobe for innkle/bytekle og anna utstyr Garderoben bør vera delt slik at barna får plass, ro og tid til å kle på seg noko som er eit utviklingsområde for ban i denne alderen. Småbarnsavd. Garderobe for barn og personale utekle, sko Småbarnsavd. Garderobe for barn: Innekle Reinhaldar sitt vaskerom..for reinhaldstralla og tilgang til vatn i denne etg. Mellomavd. Garderobe for barn: Innekle Personaltoalett i tilknyting til vaskerom Mellomavd. Garderobe for barn og personale Utekle og sko,støvlar Vaskerom for vask av kle; handkle, vaskeklutar, kjøkenhandkle mm i tilknyting til reinhaldar sitt vaskerom/personaltoalett 4

42 Garderobe I garderoben treng barna kvar si garderobehylle med plass for private kle mm Barna treng golvplass, plass til å sitta på golvet for å kle seg sjølv Personalet treng plass til påkledningsrampe, og pedagogkrakk for førebygging av muskel og skjelettplager 5

43 Stor avdeling 4-6år 12 barn tilrådd av barnehageutvalget 18 barn frå våren 2014 så stor barnegruppe vil ha behov for deling! (barna og barnegruppa sine behov må vurderast, ein må ta omsyn til ulike barn også barn med diagnosar og spesialpedagogiske tiltak. Døme: ADHD, Autisme, Sosial angst, Downs syndrom Merk: denne avdelinga vil ha barn som har arealkrav: 4m². læringsmiljøet skal vera tilpassa barna sin alder og behov Så stor barnegruppe, 18 barn, har behov for deling og bør ha tilgang til to rom. Spes.ped.rom/bibliotek kan nyttast som delingsrom SFO Spesialpedagogisk rom og bibiotek/brettspel Stor avdeling 4-6år Barnetoalett Leike- og opphaldsrom skal innehalda: Barna sin leik Vaksenstyrte aktivitetar knytt til alle fagområda i rammeplanen (lov om barnehage) o o o o Kommunikasjon, språk og tekst Kropp, rørsle og helse Kunst, kultur og kreativitet Natur, miljø og teknikk 6

44 o Etikk, religion og fi losofi o Nærmiljø og samfunn o Tal, rom og form Lesekrok, i samsvar med handlingsplanen «Lesa for livet» politisk vedtatt i 2010, og rammeplanen Formingsaktivitetar Brettspel, puslespel Rolleleik, drama, kjøkenkrok, dokkeleik, bilar, butikk Konstruksjonsleik, klossar, togbane, former Plass for ro og kvile Plass for musikk, og instrument Plass for måltid m/ bord og stolar til barna og stolar til dei vaksne Minikjøkken med disk, kjøleskap, oppvaskmaskin og skapplass til: koppar, asjettar, bestikk for måltida Toalett Handvask Drikkevatn Merk: e) barna skal ha tumleplass og plass til å leika på golvet, det må også vera skapplass til alt utstyr, samt møblar som alle aktivitetane krev Spesialpedagogisk rom - bibliotek Innhald: - Arbeidsbord m/stolar - Sofa for kvile og høgtlesing - Golvplass/tumleplass plass nok til evt. rullestol - Hyller, skap til spesialpedagogisk materiell - Bokhyller i barnehøgd - Musikk/instrument 7

45 Garderobe barn (innekle - utekle og sko/støvlar) Det er naudsynt med to garderobeplassar for kvart barn; ein grovgarderobe for utekle, sko og støvlar og ein garderobe for innkle/bytekle og anna utstyr Garderoben bør vera delt slik at barna får plass, ro og tid til å kle på seg noko som er eit utviklingsområde for ban i denne alderen. Garderobe for SFO Stor avd. Garderobe for barn: innekle Stor avd. Garderobe for barn og personale utekle, sko Inngang for SFO og stor avd. Tilkomst ved at ein snur trappa som i dag går opp til barnehagen Ved evt. Rullestolbrukarar kan ein nytta inngangen på nordsida Personalrom pause...og møterom Barnetoalett Personaltoalett Pauserom for pesonale Innhald: - Bord - Stolar - Sofa - Hyller/skap - Minikjøkken m/kjøleskap for niste - Pc m/projektor 8

46 SFO Kommunen skal ha et tilbud om skolefritidsordning (SFO) før og etter skoletid for årstrinn og for barn med særskilte behov for årstrinn. Kommunens plikt til å ha skolefritidsordning er begrenset til skoleåret. Det er ingen plikt for kommunene til å ha en slik ordning i feriene. Opplæringsloven gir ikke elevene rett til plass i SFO. Opplæringsloven gir ikke elevene rett til plass i SFO. (Foto: Kunnskapsdepartementet) Skolefritidsordningen, som ikke en del av verken grunnskoleopplæringen eller videregående opplæring, skal være noe annet enn skole og barnehage. SFO skal være en trygg oppholdsplass for barna utover skoletiden, gi barna omsorg og tilsyn, legge til rette for lek, kultur- og fritidsaktiviteter og være tilpasset barnas og foreldrenes behov. Arealene inne og ute må være tilpasset den aktiviteten som drives. Skolefritidsordningen skal ha vedtekter som fastsettes lokalt av kommunen. Vedtektene skal som et minimum inneholde bestemmelser om eierforhold, opptaksmyndighet, opptaksriterier, opptaksperiode, oppsigelse av plassen, foreldrebetaling, leke- og oppholdsareal, daglig oppholdstid, åpningstider samt bemanning og ledelse. Kommunen kan kreve utgiftene til skolefritidsordningen dekket gjennom foreldrebetaling. Kommunen kan bruke private til å oppfylle kommunens plikt til å ha skolefritidsordning. Skolefritidsordningene kan derfor være enten private eller kommunale. Kommunen fører tilsyn med private skolefritidsordninger. Staten fører tilsyn med de kommunale skolefritidsordningene. Opplæringsloven 13-7 fastslår at kommunen skal ha et tilbud om SFO til barn med særskilte behov på årstrinn. Her kan du lese tolkningsuttalelser om 13-7 Det er ikke krav om pedagogisk personale i SFO. Det er krav om politiattest for den som tilsettes. Les om krav til politiattest her (Sist oppdatert ) Leiker og utstyr må vera tilpassa barna sin alder og utvikling Leksehjelp Lesekrok, i samsvar med handlingsplanen «Lesa for livet» politisk vedtatt i 2010, og rammeplanen Formingsaktivitetar Brettspel, puslespel Rolleleik, drama, kjøkenkrok, dokkeleik, bilar, butikk Konstruksjonsleik, klossar, togbane, former Plass for musikk, og instrument Plass for ro og kvile Plass for måltid m/ bord og stolar til barna og stolar til dei vaksne Minikjøkken med disk, kjøleskap, oppvaskmaskin og skapplass til: koppar, asjettar, bestikk for måltida Toalett Handvask Drikkevatn Merk: f) barna skal ha tumleplass og plass til å leika på golvet, det må også vera skapplass til alt utstyr, samt møblar som alle aktivitetane krev 9

47 Personalrom kontor og pedagogisk materiell, faglitteratur - Kontorpultar m/stolar Arbeidsbenk Skap, m lås til sensitiv informasjon Hyller og skap til pedagogisk materiell Bokhyller til faglitteratur Hyller for papir og anna materiell Datamaskiner m/skrivar Kopimaskin Merk: «Veiledning SFS 2201 nytt punkt 3.2 fra Pedagogisk personale i barnehager» «Arbeidsmiljøloven har krav til norm for kontorarbeidsplasser. I 2007 var kontorarbeidsplasser i kontorfellesskap for lærere tema i Utdanningsforbundet. Arbeidstilsynet ble kontaktet, noe som resulterte i en presiserende veiledning fra deres side. Vi har grunn til å tro at dette vil være det samme for kontorarbeidsplasser i barnehagen også. Arbeidstilsynet sier: "I utgangspunktet vil dermed normen for gulvareal pr. arbeidsplass i kontorfellesskap være 6 kvadratmeter for lærere, som for andre yrkesgrupper. Direktoratet finner imidlertid grunn til., og at mindre gulvareal pr. arbeidsplass i fellesarealer i et konkret tilfelle vil kunne tilfredsstille kravene oppstilt i lov og forskrift. Forutsetningen er da, som i dag, at andre viktige miljøfaktorer er ivaretatt, slik at forholdene ved arbeidsplassen etter en totalvurdering fremstår som tilfredsstillende." Slike viktige miljøfaktorer er forhold som avskjerming fra støy, belysning, ventilasjon m.m. Ved godkjenning må det foretas konkrete vurderinger av lokalene hvor både areal og andre forhold som støy, belysning, ventilasjon med mer vektlegges. Verneombud og tillitsvalgte må involveres tidlig i prosessene. Ved eventuell uenighet om lokalene oppfyller kravene i lov og forskrift, bør saken forelegges Arbeidstilsynet.» Kontor og møterom Innhald: - Kontorpult, stol - Møtebord m/stolar - Arkivskap - Hyller for faglitteratur - Skap for kontormateriell - PC m/skrivar - Kopimaskin I tillegg treng ein lagerplass for materiell, t.d. for jul, påske, papir, vaskemidlar, handsprit, toalettpapir mm 10

48 Ullensvang herad Sakspapir Styre, utval, del. vedtaksmynde. Eldrerådet Råd for funksjonshemma Ungdomsrådet Formannskapet Heradsstyret Endeleg vedtak i: Heradsstyret Saksansv.: Torbjørn Reisæter SAKSGANG Møtedato Saksnr 008/13 013/13 009/13 024/13 032/13 Arkiv: N Objekt: J.post id. 13/2424 Sakshands. TREI TREI TREI SDUK TREI Arkivsaknr 11/ LEGEVAKT/OBSERVASJONSSENGER - DELPROSJEKT AV HELSETORGMODELLEN Dokumentliste: Nr T Dok.dato Avsendar/Mottakar 1 I Helse Fonna HF 2 3 I Odda kommune I Odda kommune 4 I Odda kommune 5 I Odda kommune v/ Marit Dagestad 6 7 I Helse Fonna v/ Ingerid Marie Paulsen I Odda Kommune 9 I Jondal kommune Tittel Referat frå oppstart av prosjekt Legevakt/Observasjonssenger Referat fra møte i prosjektgruppa tirsdag DRK sak 046/12. Helsetorgmodellen - prosjekt legevakt ovservasjonssenger Referat frå møte i prosjektgruppa interkommunal legevaktøh senger mandag Referat frå møte i prosjekt og arbeidsgruppa interkommunal legevaktstasjon øh. singer mandag Møte om legevaktstelefon - nødnett Odda sjukehus Oppstart av interkommunal legevakt og øyeblikkelighjelp senger Melding om vedtak - Oppstart av interkommunal legevakt og øyeblikkeleg hjelpesenger (ØH-senger) Aktuelle lover, forskrifter, avtalar m.m.: 1. Helse- og omsorgstjenestelova; Kommunenes plikt til øyeblikkelig hjelp døgnopphold; veileder revidert 01/ ASA 2305 avtale om Leger og turnusleger i kommunehelsetjenesten, herunder leger i fastlegeordningen, mellom Dnlf og KS. 4. Forskrift om fastlegeforskrifta 2012 nr 842

49 Saksutgreiing: Kommunen sitt tilbod om døgnopphald for øyeblikkeleg hjelp (ØH-døgntilbod) Kommunane er pålagd å etablera ØH-døgntilbod i løpet av , og innan Etter avtale med Jondal og Ullensvang har Odda kommune inngått avtale med Helse Fonna : Tenesteavtale 4 «Avtale om kommunen sitt tilbod om døgnopphald for øyeblikkeleg hjelp». Det konkrete tilbodet skal kommunane likevel avtala med Helse Fonna i ein Særavtale til Tenesteavtale 4, enten som eige tilbod eller i samarbeid med andre kommunar. Tilbodet i Odda er planlagt lagt til Odda sjukehus i tilknyting til den interkommunale legevakta. Legevaktslegen skal ha det medisinsk fagleg ansvaret medan kommunen kjøper andre helsetenester frå sjukehuset. Odda kommune vil på lik linje med den interkommunale legevakta vera vertskommune for dette tilbodet. Helsedirektoratet har utarbeidd veiledningsmateriell. Ut frå denne veiledaren skal dei tre kommunane ha eit tilbod om 2 senger til døgnopphald for øyeblikkeleg hjelp. Det nye tiltaket skal fullfinansierast av Helsedirektoratet og Helseføretaket i fellesskap; 50 % frå Helsedirektoratet og 50 % frå Helseforetaket fram til Etter 2016 vert dette lagt inn i rammetilskotet til kommunane. For å få ein god erfaring og grunnlag for vurdering av forsvarleg drift av desse ØH-døgntilbodsengene fram til 2016 er det viktig at kommunane kan kome i gang så raskt som mogleg. Søknadsfristen til Helsedirektoratet for tildeling av midlar inneverande år er Det er eit krav at styret i Helse Fonna og kommunestyret har vedtatt søknaden innan oversending til Helsedirektoratet. På grunn av tidsfrist den sender vi inn søknad på bakgrunn av administrativt vedtak. Kommunestyret har allereie godkjent tenesteavtale 4. Avtale om vertskommunemodell vil leggast fram for kommunestyret seinare. Kommunane Odda, Ullensvang og Jondal har målsetting om oppstart Vi vil då få 2,5 år med erfaring av drift av ØH-døgntilbod som er fullfinansiert. Kommunane i Hardanger og Voss har gjennom prosjektarbeid knytt til gjennomføring av Samhandlingsreforma samarbeid mellom anna som delprosjekt; etablering av felles legevaktdistrikt med 3 legevaktstasjonar i Kvam, Voss og Odda. Legevaktstasjonen i Odda vil dekka kommunane Ullensvang og Jondal og vera lokalisert til lokale på Odda sjukehus. Kommunane har òg samtidig hatt prosjekt i regi av Helsetorgmodellen, interkommunal legevakt og oppretting av senger til øyeblikkeleg hjelp døgnopphald. Lov om kommunale helse- og omsorgstenester 3-5, 3 pålegg kommunane, i tillegg til 3-2.3a som gjeld legevakt, å etablere øyeblikkeleg hjelp døgnopphald. Odda kommune vil inngå særavtale med Helse Fonna om å oppretta øyeblikkeleg hjelp senger knytt til Odda sjukehus. Kravet til øyeblikkeleg hjelp senger:

50 tilbodet skal vere betre eller like godt som eit alternativt tilbod i spesialisthelsetenesta. forventa effekt er redusert tal ØH-innleggingar i spesialisthelsetenesta. dette gjeld særleg pasientar med forverring av kroniske sjukdommar som hjertesvikt, astma/kols og diabetes, men òg meir akutte og avklarte sjukdommar som for eksempel lungebetennelse, dehydrering mv. før innlegging skal pasient vera vurdert og verta følgt opp av lege. For at kommunane skal kunne gje eit medisinsk fagleg godt tilbod bør ein etablere desse sengene knytt opp mot legevakt. Difor vil ein få på plass organisering av øyeblikkeleg hjelp senger på lik linje med interkommunal legevakt. Odda kommune vert vertskommune som inngår avtale med Helse Fonna. Odda kommune inngår ein vertskommune avtale med Ullensvang herad og Jondal kommune. Siste frist for å ha tilbodet på plass er Oversikt over årlege tilskot til kommunane for å dekke utgiftene: Odda kommune. Kr Ullensvang herad Kr Jondal kommune Kr Kommunane vil motta totalt kr når avtala om ØH- tilbod er etablert. For å få tilskot til etablering og drift av ØH-tilbod er kravet at det ligg føre godkjent samarbeidsavtale (særavtale) mellom helseføretak og kommune med konkrete planar om oppstart i søknadsåret. Odda kommune inngår ein særavtale med Helse Fonna der lokalisering av 2 senger til øyeblikkeleg hjelp vert etablert ved Odda sjukehus. Kommunane Ullensvang og Jondal inngår like avtalar inntil vi har på plass avtale om vertskommunemodell. Kommunane vil kjøpe helsetenester frå Helse Fonna men det medisinsk faglege ansvaret har legevaktslege. Odda kommune ved fastlegane vil ha ansvar for oppfølging av desse sengene på dagtid. Odda kommune i saman med Ullensvang herad og Jondal kommune har utarbeidd søknad om etablering av døgnbasert ØH-tilbod lokalisert ved Odda sjukehus, med oppstart Vurdering: Arbeidet med oppfølging av Samhandlingsreforma lokalt har vore prosjektorganisert med økonomisk støtte frå Helsedirektoratet og fylkesmannen. Utgiftene til drift av ØH-sengene skal vere fullfinansiert med statlege midlar. For å kunne levere tenester med den kvalitet som ØH-tilbodet krev, må vi kjøpe sjukepleietenester frå spesialisthelsetenesta. Legevaktslege skal ha det medisinsk faglege ansvaret for pasientar som får et tilbod frå denne tenestas. På dagtid i kvardagar er det Odda kommune sitt ansvar å organisere legetilsyn. Dette vert finansiert innan den tildelte ramma. Rådmannen vurderer etablering av ØH-tilbod knytt opp mot interkommunal legevakt som avgjerande for å kunne følgje opp Stortinget sine intensjonar med Samhandlingsreforma på ein god måte. Oppstart av interkommunal legevakt

51 Kommunane Jondal, Odda og Ullensvang har sidan 2001 arbeidd med ulike prosjekt for å etablera felles legevaktstasjon på Odda sjukehus. I starten var også Eidfjord kommune med i dette arbeidet, men dei har etterkvart valgt å knytta seg til legevaktsamarbeidet lokalisert til Voss sjukehus. Hardangerbru og Jondalstunnel er viktige faktorar når dei nye tilboda skal realiserast i Samhandlingsreforma og oppretting av prosjektet Helsetorgmodellen i Helse Fonna HF og samhandlingsprosjekta i Hardangerådet har vore viktige for framdrifta av prosjekta. Det har no vore eit samarbeid mellom Helse Fonna og kommunane Jondal, Odda og Ullensvang om etablering ein felles legevaktstasjon kombinert med øyeblikkleg hjelp tilbod (ØH-senger)ved sjukehuset i Odda sidan 2011 (viser til del 1 i saka). I tillegg har det vore samarbeid om rehabilitering innan Helsetorgmodellen, der også Eidfjord kommune har delteke. Innan Hardangerrådet sine prosjekt har Voss kommune delteke i arbeidet med felles legevakt. Kommunane innan Hardangerrådet samarbeider også om kommunehelse og folkehelse, sjå fellessak for Hardangerrådet. Kommunane slutta seg hausten 2012 til vidare samarbeid, med mindre lokale merknader som ikkje har verknad for fellesprosjekta m.a. Ullensvang herad fatta dette vedtaket: HST-098/12 VEDTAK: 1. Kommunestyret vedtek at delprosjekta under Samhandlingsreforma i Hardanger: - Folkehelse i Hardanger og Voss - Legevakt i Hardanger og Voss - Allmennlegetenester i Hardanger - vert gjennomførte i samsvar med konklusjonar og tilrådingar frå Hardangerrådet. 2. Rådmannsforum skal ha ansvar for oppfølging og gjennomføring 3. Nye driftsformer skal gjennomførast frå Endringane skal evaluerast hausten Sak om godkjenning av faste stillingar frå 2014 skal føreleggjast kommunestyret ved behandling av budsjett 2014 Prosjekt legevakt/øyeblikkleg hjelp senger i Helsetorgmodellen har hatt denne samansettinga: Prosjektgruppe: Tenesteleiar Marit Hammersland Dagestad, Odda kommune, prosjektleiar Pleie og omsorgssjef Gunvor Steinsland Medhus/Anne Lise Naasen/ områdeleiar Annlaug Øyre, Odda kommune Fastlege Magnhild Hammersland Dagestad, Odda kommune Pleie og omsorgsleiar Gro Helen Taule Nygard, Ullensvang herad Kommuneoverlege Uwe Lübbig/Daniela Brühl, Ullensvang herad Helse og velferdsleiar Torbjørn Reisæter, Ullensvang herad Kommunelege Tora Alsåker Lerfall, Jondal kommune Pleie og omsorgsleiar Marit Klopstad, Jondal kommune Brukarrepresentant FFO Norvald Nicolaisen, Odda Funksjonsleiar Annlaug Jordal, Intensiv avdeling HF Odda sjukehus

52 Seksjonsleiar Hilda Sandvin/John Olav Digranes, HF Odda sjukehus Kommuneoverlege Arne Aksnes, Kvam herad,, Prosjektleiar allmennlege/legevakt i regi av Hardangerrådet. Seniorådgjevar Terje Espe/Pleie og omsorgssjef Anne Lise Naasen, har vore representant for styringsgruppa Rådmennene, fastlegane og prosjektleiar Hans Atle Soldal har delteke på enkelte arbeidsmøte der det har vært vurdert som nødvendig for å få framdrift i prosjektet. Helse Fonna HF- og Hardangerrådprosjekta har eit utvida samarbeid som har fungert godt, slik at ein legg opp til felles utarbeiding av prosedyrar for pasienthandtering, fagleg forum m.v. Det kan og nemnast at det var eit historisk møte på Brakanes hotell, der alle fastlegane i Hardanger og Voss var samla for å drøfta framtidig lege- og legevaktsteneste for regionen. Etter planen vil ein få til eit tilsvarande forum i Legevaktprosjekta legg opp til god og riktig pasientflyt. Det skal vera ein saumlaus overføring til rett behandlar, slik at pasientar kjem raskt vidare til rett sjukehus når det er aktuelt. Det vil sei at om personalet på legevaktsentralen i lag med vakthavande lege meiner at pasienten for eksempel bør sendast til Voss/Bergen, skal ein ikkje ta omvegen med å senda dei til Odda. Både legevaktslege og personalet på legevaktsentralen skal ha ein så god kompetanse at dette kan vurderast raskt og at dei heile tida har oversikt over tilbodet ved dei forskjellige sjukehusa. Tidlegare forsøk på å få til ein felles legevaktstasjon har stranda, men ein lukkast med å få til ein felles legevakttelefon for kommunane Eidfjord, Jondal, Odda og Ullensvang lokalisert til Odda sjukehus. Det er no sjukepleiar ved intensivavdelinga ved Odda sjukehus som svarar innkomande pasienttelefonar til legevakt i distriktet vårt. Sjukepleiar samhandlar med vakthavande lege i dei tre områda som no vert slått saman til eit legevaktsdistrikt med unntak av Eidfjord som vil knyta seg til Voss. Innan 2014 vil kommunane bli knytt opp til nytt naudnett og nytt felles legevaktsnummer for heile landet, men inn til vidare skal legevaktsnummer nyttast. Vurdering: Det er ulike grunnar til at det rundt i landet vert skipa til felles legevaktdistrikt med felles kontor. Hovudgrunnane er faglege krav til tenesta og arbeidsmessige grunnar for legane. Kommunalt tilsette legar pliktar å delta i legevakt i tillegg til anna pasientarbeid og kommunale oppgåver i full stilling. Arbeid med legevakt kjem i tillegg. Argument for: Betre kvalitet i dokumentasjon, oppfølging mot fastlege, lab-prøvar, utvida behandling, observasjon etter behandling m.v. Fordela arbeidet mellom lege hjelpepersonell, slik at lege kan konsentrera seg om legearbeid Tilsyn med ventande personar Arbeidstid/miljø i legevakt vaktarbeid vert forbetra, legane vil få 12-delt legevakt Alle legane får kontor som er tilpassa stasjonert legearbeid. Publikum får ein fast stad å venda seg Meir standardisert legevaktarbeid uavhengig av lege

53 Bemanninga kan justerast effektivt etter behov (t.d. epidemiar) med ordning av bakvakt. Vil vera rekrutterande, mindre vaktbelastning per lege. Legevakta i kommunane Jondal, Odda og Ullensvang har eit fast plass på sjukehuset i staden for frammøte på legekontora i kommunen. Argument mot: Mange må reisa lenger til legevakt. Vanskelegare å gjennomføra heimebesøk under legevakt. Serleg auka faglege krav, m.a. gjennom samhandlingsreforma og fastlegeforskrifta gjer det naudsynt med ei større og meir robust legevaktsordning med fast lokalisering. I tillegg merkar ein ei endring i legegruppa, der ordna arbeidstid og krav til fagleg utvikling skal stettast. For å få dette til må mindre kommunar samarbeida. Eit anna vilkår for god legevaktsteneste er god og stabil legegruppa som pasientane har tilgang til på dagtid. M.a. seier fastlegeforskrifta at legane skal setja av tid til øyeblikkeleg hjelp for sine listepasientar, slik at dei kan få hjelp på dagtid i staden for å venta til legevakt utanom kontortid. I følge fastlegeforskrifta 23, skal legen også gje tilbod om heimebesøk til fastlegepasientane han har på lista når: a) som på grunn av sin helsetilstand eller funksjonsevne ikkje er i stand til konsultasjon på legekontoret eller b) når dette vert vurdert som nødvendig for å sikre pasienten forsvarlig helsehjelp. Det er og viktig at legevakta berre skal nyttast til legetenester som hastar og ikkje kan venta til ordinær kontortid. Representantar frå prosjektet deltok på folkemøte i Jondal, i samband med endringar i ambulansetilbodet. På møtet var det store protestar når det gjaldt endringar i ambulansetilbodet, men lite motbør på det nye legevakttilbodet. I etterkant er det heller ikkje ved legekontoret i Jondal merka noko serleg motstand mot endringar på legevaktsordninga. Vi er også kjend med at mange ved den nye ordninga er glad for at dei slepp å reise til legekontoret i nabokommunen ved behov for legevakt, dei finn det meir naturleg å reisa til legevakt lokalisert til sjukehuset. Vi er òg sjølvsagt kjend med at nokre er skeptiske til nyordninga, noko som i stor grad avheng av avstand til dei ulike tilboda. Serleg gjeld dette området mellom Utne og Herand som vil få auka reisetid. Når Hardangerbrua opnar vil også enkelte ha kortare reisetid til legevakta på Voss. Med eit godt samarbeid mellom dei tre legevakta som etter framlegget vil ha felles overordna leiing og utvikla felles prosedyrar, reknar ein med at dette vil ordnast til de beste for pasientane. Eit overordna prinsipp er m.a. at pasientane skal ha rette tenester og sjukehusopphald når det er aktuelt. Skal mindre kommunar etablera ei vaktordning med vaktfordeling mellom minimum 10 legar slik sentrale avtaler legg opp til, må det også samarbeid og samhandling til. Økonomi: Det er har vore forhandlingar med om å koma fram til ein lokal avtale mellom kommunane og fastelegane. Forhandlinga vart gjennomført mellom Odda kommune som vertskommune og Legeforeininga i Odda. Odda kommune ved personalsjef Gro Bakketun leia utvalet der

54 rådgjevar Kim Gundersen Jondal kommune og helse og velferdsleiar Torbjørn Reisæter deltok. Frå legeforeninga møtte fastlegane Magnhild Hammersland Dagestad Odda kommune, Tora Lerfall Alsåker Jondal kommune og Agnieszka Bratland Ullensvang kommune. Kommunane har vært i forhandlingar med Helse Fonna om leigeavtale til interkommunal legevakt. Kommunane har her vert representert med Tor Henrik Mannsåker Bygg og eigedom Odda kommune, Kim Gundersen rådgjevar Jondal kommune, Marit Hammersland Dagestad, prosjektleiar. Desse forhandlingane er ennå ikkje ferdig. Forslag til leigeavtale vert lagt ved i saksdokumentet. Det er sett opp dette budsjettet for legevaktsprosjektet kr Godtgjersle for legevakt til legane, inklusiv vikar og transport Dagleg leiar 20 % stilling Hjelpepersonell frå Odda kommune Lokale, forbruksmateriell Uforutsette utgifter og opplæring Inntekter Pasientbetaling Samla driftsutgifter kr kr kr kr kr kr ( ) kr Dette oppsettet baserer seg på at det vert oppretta ein dagleg leiar i 20 % stilling, og legevaktslege i 20 % stilling. I tillegg vert det i regi av Hardangerrådet nytta ressursar til overordna legevaktlege. Ordninga vil verta evaluert etter 1 år, her under vurdering av kostnader. Det har vore ein del drøftingar om korleis kostnaden mellom kommunane skal delast. Basis teljar folketal i Jondal/nemnar Basissum kr. folketal alle kommunane Kommune Basissum Folketal kr Basis 50 % Fordelt etter vanleg nøkkel Jondal Ullensvang Odda Sum Kostnad I prosjektet har ein drøfta å nytta kr eller kr som medlemsavgift, men etter kvart finn me ut at det er mest riktig å bruka ein formel for utrekning av medlemsavgift der teljar er innbyggartalet i den minste kommunen og nemnar er folketalet i alle kommunar. Dette vert gjort i samråd med prosjektet på Voss som truleg også vil nytta same modell for deling av kostnadene, og vert også nytta ved fordeling av kostnader i Hardangerrådet. Dette gjev denne fordelinga;

55 Kommune Folketal Basis teljar folketal i Jondal/nemnar folketal alle kommunane Jondal Kr Ullensvang Odda Kr Kr Kommunane ved rådmennene vil forhandle seg fram til semje for fordeling av kostnader på møte 21.mars, og det vil difor verta bede om slik fullmakt frå heradstyret. For Ullensvang herad sin del vil val av fordelingsmodell ikkje gje store utslag. For Ullensvang sin del ser det ut til at driftskostnadene vil kunne dekkast innfor budsjettråmene for legevakt, hovudårsak til dette er at vi i dag har legevakt i to distrikt. Tidsplan: For Odda, Jondal og Ullensvang vest vil ordninga vera innført alt frå 2.april Innbyggjarane vil verta informert i form av tilsendt informasjonsskriv og lysingar i lokalpressa. Saka har vore oppe til drøfting i LSU Austsida av Ullensvang herad vil slutta seg til den nye tenesta når Hardangerbrua er opna, og Eidfjord vil knyta seg opp til Voss. Tidspunkt for denne endringa vil vi koma attende til. Rådmannen sitt framlegg til vedtak: 1. Ullensvang heradsstyre godkjenner at det vert søkt om tilskot til etablering av døgnopphald for øyeblikkeleg hjelp, og godkjenner særavtale mellom Odda kommune og Helse Fonna. 2. Ullensvang heradsstyre godkjenner vedlagt samarbeidsavtale om interkommunal legevaktstasjon mellom kommunane; Jondal, Odda og Ullensvang. 3. Odda kommune vert vertskapskommune med ansvar for å inngå leigeavtale med Helse Fonna HF om leige av lokale føresett at vilkåra me får i avtala med Helseforetaket er økonomisk forsvarlege. Dersom ikkje startar me opp i lokala me nytter til legevakt i dag i Odda kommune. 4. Ullensvang heradsstyre godkjenner at kostnadene mellom kommunane vert fordelt slik det kjem fram i saksutgreiinga, og gjev rådmannen fullmakt til å inngå avtale om fordeling av kostnader. 5. Ullensvang heradsstyre godkjenner at Ullensvang vest startar opp med interkommunal legevakt saman med Jondal og Odda 2.april Ullensvang aust sluttar seg til etter at Hardangerbrua er opna, og avtalen med Eidfjord kommune opphøyrer.

56 ELDRERÅDET Framlegg frå Eldrerådet: Rådmannen sitt framlegg med fylgjande tillegg: Eldrerådet er glad for at ny legevaktsordning kan gje meir stabil legedekning, men er bekymra for at eldre må føreta lange reiser i bil eller ambulanse for å koma til legevaktstasjonen. Legevaktsdistrikta blir store og det blir lange avstandar. Røysting: Rådmannen sitt framlegg med tilleggsframlegg vart samrøystes tilrådd. ER-008/13 TILRÅDING: Eldrerådet er glad for at ny legevaktsordning kan gje meir stabil legedekning, men er bekymra for at eldre må føreta lange reiser i bil eller ambulanse for å koma til legevaktstasjonen. Legevaktsdistrikta blir store og det blir lange avstandar. 1. Ullensvang heradsstyre godkjenner at det vert søkt om tilskot til etablering av døgnopphald for øyeblikkeleg hjelp, og godkjenner særavtale mellom Odda kommune og Helse Fonna. 2. Ullensvang heradsstyre godkjenner vedlagt samarbeidsavtale om interkommunal legevaktstasjon mellom kommunane; Jondal, Odda og Ullensvang. 3. Odda kommune vert vertskapskommune med ansvar for å inngå leigeavtale med Helse Fonna HF om leige av lokale føresett at vilkåra me får i avtala med Helseforetaket er økonomisk forsvarlege. Dersom ikkje startar me opp i lokala me nytter til legevakt i dag i Odda kommune. 4. Ullensvang heradsstyre godkjenner at kostnadene mellom kommunane vert fordelt slik det kjem fram i saksutgreiinga, og gjev rådmannen fullmakt til å inngå avtale om fordeling av kostnader. 5. Ullensvang heradsstyre godkjenner at Ullensvang vest startar opp med interkommunal legevakt saman med Jondal og Odda 2.april Ullensvang aust sluttar seg til etter at Hardangerbrua er opna, og avtalen med Eidfjord kommune opphøyrer UNGDOMSRÅDET Tilleggsframlegg frå Ungdomsrådet: Ungdomsrådet støttar opp om initiativet frå ordførane i Jondal, Odda og Ullensvang har teke i forhold til nedlegging av ambulansestasjonen i Jondal. Røysting: Rådmannen sitt framlegg med tilleggsframlegg frå Ungdomsrådet vart samrøystes tilrådd. UNG-009/13 TILRÅDING: 1. Ullensvang heradsstyre godkjenner at det vert søkt om tilskot til etablering av døgnopphald for øyeblikkeleg hjelp, og godkjenner særavtale mellom Odda kommune og Helse Fonna. 2. Ullensvang heradsstyre godkjenner vedlagt samarbeidsavtale om interkommunal legevaktstasjon mellom kommunane; Jondal, Odda og Ullensvang.

57 3. Odda kommune vert vertskapskommune med ansvar for å inngå leigeavtale med Helse Fonna HF om leige av lokale føresett at vilkåra me får i avtala med Helseforetaket er økonomisk forsvarlege. Dersom ikkje startar me opp i lokala me nytter til legevakt i dag i Odda kommune. 4. Ullensvang heradsstyre godkjenner at kostnadene mellom kommunane vert fordelt slik det kjem fram i saksutgreiinga, og gjev rådmannen fullmakt til å inngå avtale om fordeling av kostnader. 5. Ullensvang heradsstyre godkjenner at Ullensvang vest startar opp med interkommunal legevakt saman med Jondal og Odda 2.april Ullensvang aust sluttar seg til etter at Hardangerbrua er opna, og avtalen med Eidfjord kommune opphøyrer. 6. Ungdomsrådet støttar opp om initiativet frå ordførane i Jondal, Odda og Ullensvang har teke i samband med nedlegging av ambulansestasjonen i Jondal RÅD FOR FUNKSJONSHEMMA Røysting: Rådmannen sitt framlegg vart samrøystes tilrådd. RFU-013/13 TILRÅDING: 1. Ullensvang heradsstyre godkjenner at det vert søkt om tilskot til etablering av døgnopphald for øyeblikkeleg hjelp, og godkjenner særavtale mellom Odda kommune og Helse Fonna. 2. Ullensvang heradsstyre godkjenner vedlagt samarbeidsavtale om interkommunal legevaktstasjon mellom kommunane; Jondal, Odda og Ullensvang. 3. Odda kommune vert vertskapskommune med ansvar for å inngå leigeavtale med Helse Fonna HF om leige av lokale føresett at vilkåra me får i avtala med Helseforetaket er økonomisk forsvarlege. Dersom ikkje startar me opp i lokala me nytter til legevakt i dag i Odda kommune. 4. Ullensvang heradsstyre godkjenner at kostnadene mellom kommunane vert fordelt slik det kjem fram i saksutgreiinga, og gjev rådmannen fullmakt til å inngå avtale om fordeling av kostnader. 5. Ullensvang heradsstyre godkjenner at Ullensvang vest startar opp med interkommunal legevakt saman med Jondal og Odda 2.april Ullensvang aust sluttar seg til etter at Hardangerbrua er opna, og avtalen med Eidfjord kommune opphøyrer FORMANNSKAPET Eli Hope (H) sette fram fylgjande tilleggsframlegg: Formannskapet støttar tillegget frå eldrerådet når det gjeld avstand til legevakt. Me vil byta ut orda eldrerådet til formannskapet, og eldre til innbyggjarane. Røysting: Rådmannen sitt framlegg med tillegg frå Eli Hope vart samrøystes vedteke med 8 røyster.

58 FSK-024/13 TILRÅDING: 1. Ullensvang heradsstyre godkjenner at det vert søkt om tilskot til etablering av døgnopphald for øyeblikkeleg hjelp, og godkjenner særavtale mellom Odda kommune og Helse Fonna. 2. Ullensvang heradsstyre godkjenner vedlagt samarbeidsavtale om interkommunal legevaktstasjon mellom kommunane; Jondal, Odda og Ullensvang. 3. Odda kommune vert vertskapskommune med ansvar for å inngå leigeavtale med Helse Fonna HF om leige av lokale føresett at vilkåra me får i avtala med Helseforetaket er økonomisk forsvarlege. Dersom ikkje startar me opp i lokala me nytter til legevakt i dag i Odda kommune. 4. Ullensvang heradsstyre godkjenner at kostnadene mellom kommunane vert fordelt slik det kjem fram i saksutgreiinga, og gjev rådmannen fullmakt til å inngå avtale om fordeling av kostnader. 5. Ullensvang heradsstyre godkjenner at Ullensvang vest startar opp med interkommunal legevakt saman med Jondal og Odda 2.april Ullensvang aust sluttar seg til etter at Hardangerbrua er opna, og avtalen med Eidfjord kommune opphøyrer. 6. Formannskapet er glad for at ny legevaktsordning kan gje meir stabil legedekning, men er bekymra for at innbyggjarane må føreta lange reiser i bil eller ambulanse for å koma til legevaktstasjonen. Legevaktsdistrikta blir store og det blir lange avstandar.

59 Ullensvang herad Sakspapir Styre, utval, del. vedtaksmynde. Eldrerådet Formannskapet Heradsstyret SAKSGANG Møtedato Endeleg vedtak i: Heradsstyret Saksansv.: Sveinung Dukstad Saksnr 013/13 032/13 033/13 Arkiv: N Objekt: J.post id. 13/2614 Sakshands. SDUK SDUK SDUK Arkivsaknr 13/356-2 VAL AV REVISJONSORDNING - SAMANSLÅING AV INDRE HORDALAND REVISJONSDISTRIKT OG SOGN OG FJORDANE REVISJON IKS Dokumentliste: Nr T Dok.dato 1 Avsendar/Mottakar I Hordaland Fylkeskommune v/kontrollutvalet Tittel Særutskrift sak 06/3 - Val av revisjonsordning Samanslåing av Indre Hordaland revisjonsdistrikt og Sogn og Fjordane revisjon IKS Vedlegg: Dokument nr. 1, totalt 4 vedlegg. Saksutgreiing frå kontrollnemda : 06/13 VAL AV REVISJONSORDNING - SAMANSLÅING AV INDRE HORDALAND REVISJONSDISTRIKT OG SOGN OG FJORDANE REVISJON IKS Bakgrunn for saka: Indre Hordaland Revisjonsdistrikt har dei siste åra vore interessert i å finne samarbeidspartnarar som kan gjere selskapet meir robust. Eit lite revisjonsdistrikt er mellom anna sårbart i høve endringar hjå dei tilsette. Det har over lang tid vore ein utfordrande personalsituasjon i Indre Hordaland Revisjonsdistrikt (IHR), både når det gjeld å ha tilgang til tilstrekkeleg kapasitet og når det gjeld å ha tilgang til tilstrekkelig kompetanse innan forvaltningsrevisjon og selskapskontroll til å gjera eit tilfredstillande arbeid som revisor for Ullensvang herad. Kontrollutvalet har vore uroa over situasjonen og følgd den opp tett med jamne mellomrom ved å be IHR orientere om status. IHR har i dag ein betre personalsituasjon i høve til tidlegare. Dei har no 3 revisorar inkl. revisjonssjefen, samt 1 revisor tilsett i ein deltidsstilling til disposisjon. I løpet av 2012 slutta

60 forvaltningsrevisor som selskapet hadde til disposisjon og ny forvaltningsrevisor vart tilsett hausten Omtrent samstundes tilsette selskapet ein ny rekneskapsrevisor. Sjølv om selskapet no er styrka personalmessig er dei framleis små og sårbare. Styret i IHR har difor i 2012 satt i gang ein prosess med tanke på eventuell fusjon med Sogn og Fjordane Revisjon IKS (SFR IKS). Kontrollutvalet i Ullensvang har vore orientert om prosessen i sine møter hausthalvåret 2012, og utvalet har vore avventande i høve handsaming i kontrollutvalet i dei to store kommunane, Voss og Odda Sekretariatet mottok ein e-post frå IHR med varsel om at sak om eventuell samanslåing burde utsetjast i tid av di eigarane i SFR ønskjer å vurdere kostnadsfordelinga i selskapet på nytt. Sekretariatet sende ein e-post til IHR med førespurnad om å få meir informasjon med tanke på å få opplyst saka på ein så god måte som mogleg før handsaminga i kontrollutvalet. Svar vart motteke Alle dokumenta som det er vist til over ligg i eit eige vedlegg til denne saka ordna i kronologisk rekkefølgje. Drøfting: Lovgrunnlag Denne saka er betrakte som val av revisjonsordning for kommunen, jf. kommunelova 78 nr. 3 og forskrift om kontrollutval 16. Vi viser i denne samanheng til e-post til IHR frå Kommunal- og regionaldepartementet dagsett der det står m.a. dette: Kontrollutvalgets rolle i denne saken synes ikke å skille seg fra den rollen og de oppgaver kontrollutvalget vanligvis har i forbindelse med valg av revisjonsordning. Ifølge kommuneloven 78 nr. 3 avgjør kommunestyret selv om kommunen skal ansette egne revisorer, delta i interkommunalt samarbeid om revisjon eller inngå avtale med annen revisor. Dette vedtaket skal treffes på grunnlag av innstilling fra kontrollutvalget. Kontrollutvalget skal etter dette vedta en innstilling om valg av revisjonsordning som så oversendes kommunestyret for endelig vedtak. Heile e-posten går fram av side 19 i vedlegg til denne saka. Sekretariatet si oppgåve i denne saka, som i alle andre saker, er å syta for at kontrollutvalet vert gjort kjend med all relevant informasjon. Vidare at saka vert belyst i full bredde i høve at det gjeld val av revisjonsordning. Det betyr at det må utgreiast desse tre alternativa: 1) Behalde dagens ordning 2) Ny ordning ved å fusjonere med SFR IKS 3) Konkurranseutsetting av revisjonstenestene Dette er, slik vi ser det, i tråd med slik oppgåva til sekretariatet er formulert i Forskrift for kontrollutvalg i kommuner og fylkeskommuner 20 som m.a. lyd slik: Sekretariatet skal påse at de saker som behandles av kontrollutvalget er forsvarlig utredet og at utvalgets vedtak blir iverksatt.

61 1) Behalde dagens revisjonsordning Indre Hordaland Revisjonsdistrikt har i 2012 tilsett ny forvaltningsrevisor til erstatning for medarbeidaren som slutta i Den nye medarbeidaren arbeider for tida i 80% stilling. Det gjer at kapasiteten på området er lågare i dag enn den var i starten på Det går fram av opplysningane frå IHR at dei har starta opplæring av dei andre 3 medarbeidarane for: at ekstra ressursar kan setjast inn om trongen er tilstade. På bakgrunn av dette vurderer sekretariatet det som at IHR no er i stand til å levere revisjonstenester til eigarkommunane på ein tilfredstillande måte. Samstundes er det viktig å merka seg at selskapet er lite og sårbart ved sjukdom og anna fråvær. 2) Fusjon med SFR IKS Vedtak i eigarkommunane i SFR IKS om ny kostnadsfordelingsmodell. Fylkestinget i Sogn og Fjordane fylkeskommune vedtok i møte den nye kostnadsforedlingsmodellen. I informasjonen vi fekk frå IHR står det m.a. dette I spørsmålet om godkjenning av sak i representantskapsmøte så har me lagt ved fylkeskommunens vedtak. Me har ikkje fått noko møtedato for når desse vert handsama av dei andre 8 eigarkommunane i SFR IKS. I skrivande stund er heller ikkje sekretariatet kjent med at dei andre 8 eigarkommunane har gjort slike vedtak. Det er difor framleis ikkje kjent om alle kommunane vedtek den nye kostnadsfordelingsmodellen. Dersom ein av kommunane vel å konkurranseutsette revisjonstenestene sine i staden, vil den økonomiske framstillinga denne saksutgreiinga bygger på ikkje lenger vera gyldig. Kapasitet innan rekneskapsrevisjon Eit nytt samanslått selskap vil utan tvil medverke til at det vert større kapasitet innan rekneskapsrevisjon. Det nye selskapet vil dessutan verte meir fleksibelt ved at det er fleire personar å spele på nå det gjeld rekneskapsrevisjon. Dette vil vera ein styrke for IHRkommunane. Kapasitet og kompetanse på forvaltningsrevisjon og selskapskontroll IHR gjer greie for korleis dei vil styrkje forvaltningsrevisjonen i deira distrikt i si utgreiing. Dei har tilsett ny forvaltningsrevisor til erstatning for medarbeidaren som slutta i Den nye medarbeidaren arbeider for tida i 80 % stilling. Det gjer at kapasiteten på området er lågare i dag enn den var i starten på Det går fram av opplysningane frå IHR at dei har starta opplæring av dei andre 3 medarbeidarane for: at ekstra ressursar kan setjast inn om trongen er tilstade. Dette gjer at kapasiteten på området vil auke noko på sikt. Som det går fram av IHR si utgreiing tilbyr ikkje SFR IKS forvaltningsrevisjon i dag. Dei kommunane dei er revisor for har vald å konkurranseutsette dette. Derimot har dei ansvaret for selskapskontrollen i kommunane. Dersom ikkje det nye selskapet klarer å styrke kapasiteten innan forvaltningsrevisjon betyr det at situasjonen i IHR kommunane vil vera den same på området etter ein fusjon. Vidare vert det gjort greie for at det har vore kontakt med to andre revisjonsverksemder med tanke på å inngå eit samarbeid innan forvaltningsrevisjon og selskapskontroll i eit ev. nytt selskap. Rogaland Revisjon IKS (RR) har uttrykt stor interesse for å knytte eit nært samarbeid med det nye selskapet. Sekretariatet ser dette som eit positivt initiativ som sikkert vil styrke både kompetanse og kapasitet innan desse områda dersom dette vert ein realitet. Det er per i

62 dag ikkje inngått nokon bindande samarbeidsavtale. Det er heller ikkje sagt noko om omfanget av samarbeidet og heller ikkje noko om korleis kostnadene til dette skal dekkast inn. Økonomi med noverande ordning kontra ev. samanslåing med SFR IKS Nedanfor er sett opp ein oversikt som viser kostnadene med revisjon i Ullensvang herad i dag (vedteke budsjett for 2013) kontra korleis det kan verte ut frå dei modellane IHR har presentert i si utgreiing. Som nemnt tidlegare vil det knytte seg usikkerheit til kostnadene i eit ev. framtidig samanslått selskap så lenge 8 eigarkommunar enno ikkje har teke stilling til ny kostnadsforedlingsmodell i noverande selskap. Dersom ein av kommunane vel å gå ut av ordninga vil dei attverande eigarkommunane måtte vera med på å dekke inn netto inntektstap frå denne kommunen. Tekst Finansiell revisjon Attestasjon av mva. komp Andre attestasjonar Legat og overfmynderi Ekstraoppdrag etter behov Kurs Fast besøk i kommunane Rådgjeving og vegleiing Forvaltningsrevisjon 100 timar ekstra Selskapskontroll 50 timar Totalt Dagens avtale med IHR kr kr 0 kr 0 kr 0 kr 0 Totalpakkemodell Anbodsmodell kr 0 *kr kr 0 kr 0 kr 0 kr 0 kr 0 kr 0 **kr ???????????? kr 0 kr 0 kr 0 kr 0 kr kr kr kr ?? 200 timar: timepris 900 kr = kr kr *Inkluderer 100 timar forvaltningsrevisjon ** Jfr rekneeksempel i vedlegget (Høgste pris, lågaste pris kr ,-) Som det går fram av desse tala vil kostnaden bli marginalt høgare dersom ein legg til grunn at kommunen vel Totalpakkemodellen. Når det gjeld Anbodsmodellen er det ikkje mogleg å anslå noko tal fordi vi manglar informasjon på alle dei linjene der det står spørjeteikn. Det er lagt inn 200 timar med forvaltningsrevisjon og 50 timar med selskapskontroll pr. år. Dette er det antall timar som det er vanleg å bruke på slike aktivitetar i ein kommune av Ullensvang sin storleik. I dagens ordning er det om lag det antall timar IHR også bruker pr. år, jf. dei siste godkjende prosjektplanane til forvaltningsrevisjon. (Hhv. 200 timar og 150 timar for dei to siste prosjekta.) Sogn Revisjon AS Slik sekretariatet ser det vil Sogn Revisjon AS vera med på å bidra til å styrke moglegheitene til å få betre økonomi i det nye selskapet. Representantskapet i SFR IKS Ifølge den informasjonen som er motteke frå IHR protokollerte representantskapet i SFR IKS i sak 16/12 i møte m.a. dette: Representantskapet ber styret vurdere omfanget av revisjonstenester fram til budsjettet for 2014 med sikte på å tilby revisjonstenester for eigarane med reduserte kostnader for eigarane. Slik sekretariatet tolkar dette betyr det at det frå representantskapen si side er ønskjeleg med effektivisering av drifta med tanke på å få billegare revisjonstenester for kommunane. Dette kan resultere i at det nye selskapet vil kunne få svakare økonomisk grunnlag for drifta si.

63 3) Konkurranseutsetting av revisjonstenestene Det er relativt mange kommunar i Hordaland som har konkurranseutsett revisjonstenestene sine og ein stor del av dei har hatt ei slik ordning i 6 7 år. Sekretariatet er sekretariat for 11 slike kommunar inkludert Hordaland fylkeskommune. Vår erfaring er at dei private revisjonsselskapa gjer ein god jobb som revisor for desse kommunane, både på rekneskapsrevisjon, forvaltningsrevisjon og selskapskontroll. Alle dei som har konkurranseutsett revisjonstenestene i Hordaland, og som vi er sekretariat for, har vald same revisor for både rekneskapsrevisjon og innan forvaltningsrevisjon og selskapskontroll. Vi er også kjend med at nokre kommunar har vald ein revisor til rekneskapsrevisjonen og ein annan til forvaltningsrevisjon og selskapskontroll. Dette gjeld t.d. Bergen kommune, Sogn og Fjordane fylkeskommune og dei andre 8 eigarkommunane i SFR IKS. Av dei kommunane vi er sekretariat for, og som er på same storleik som Ullensvang herad, ligg totalprisen for dei årlege revisjonstenestene mellom kr og kr i budsjettforslaga for Desse prisane inkluderer alle dei elementa som ligg i dagens avtale med IHR inkludert 200 timar til forvaltningsrevisjon og 50 timar til selskapskontroll og 1 dag kurs pr. år. Konklusjon: Sjølv om kontrollutvalet normalt ikkje skal drive partipolitikk i utvalsarbeidet er likevel vår erfaring at val av revisjonsordning er ei sak som fort vert politisert. Sekretariatet meiner difor at det ikkje er rett å komme med forslag til vedtak/innstilling her. Vi meiner at kontrollutvalet på bakgrunn av den informasjonen som ligg føre i vedlegget frå IHR, og saksframstillinga over, sjølv må ta stilling til vedtak/innstilling i saka. Kontrollnemda sitt framlegg til vedtak: Heradsstyret ser positivt på ei samanslåing av Indre Hordaland Revisjonsdistrikt (IHR) og Sogn og Fjordane revisjon IKS (SFR IKS). Det vert likevel teke atterhald om at: a) Alle 8 noverande eigarkommunar i SFR IKS seier ja til ny kostnadsfordelingsmodell b) Det vert inngått konkret og forpliktande avtale med annan revisjonsverksemd med tanke på tilfredsstillande auke i leveringskapasiteten på forvaltningsrevisjon i det nye selskapet, ev. ved at selskapet rekrutterer nye medarbeidarar med slik kompetanse c) Pensjonskostnadene for tidlegare tilsette i IHR vert overteke av eigarkommunane ELDRERÅDET Røysting: Kontrollutvalet sitt framlegg vart samrøystes tilrådd. ER-013/13 TILRÅDING: Kontrollutvalet ser positivt på ei samanslåing av Indre Hordaland Revisjonsdistrikt (IHR) og Sogn og Fjordane revisjon IKS (SFR IKS). Det vert likevel teke atterhald om at: d) Alle 8 noverande eigarkommunar i SFR IKS seier ja til ny kostnadsfordelingsmodell

64 e) Det vert inngått konkret og forpliktande avtale med annan revisjonsverksemd med tanke på tilfredsstillande auke i leveringskapasiteten på forvaltningsrevisjon i det nye selskapet, ev. ved at selskapet rekrutterer nye medarbeidarar med slik kompetanse f) Pensjonskostnadene for tidlegare tilsette i IHR vert overteke av eigarkommunane FORMANNSKAPET Røysting: Kontrollutvalet sitt framlegg vart samrøystes tilrådd. FSK-032/13 TILRÅDING: Heradsstyret ser positivt på ei samanslåing av Indre Hordaland Revisjonsdistrikt (IHR) og Sogn og Fjordane revisjon IKS (SFR IKS). Det vert likevel teke atterhald om at: a) Alle 8 noverande eigarkommunar i SFR IKS seier ja til ny kostnadsfordelingsmodell b) Det vert inngått konkret og forpliktande avtale med annan revisjonsverksemd med tanke på tilfredsstillande auke i leveringskapasiteten på forvaltningsrevisjon i det nye selskapet, ev. ved at selskapet rekrutterer nye medarbeidarar med slik kompetanse c) Pensjonskostnadene for tidlegare tilsette i IHR vert overteke av eigarkommunane

65 Elektronisk post - Ullensvang herad Arkiv: Vår ref.: J.nr.: 1-N / /2487 Frå: Dato: Hordaland Fylkeskommune v/kjartan Haugsnes Ullensvang kontrollutvalet særutskrift sak 0613 VAL AV REVISJONSORDNING SAMANSLÅING AV INDRE HORDALAND REVISJONSDISTRIKT OG SOGN OG FJORDANE REVISJON IKS Hei Her følgjer særutskrift frå kontrollutvalet i Ullensvang herad sitt møte Sak 06/13 VAL AV REVISJONSORDNING - SAMANSLÅING AV INDRE HORDALAND REVISJONSDISTRIKT OG SOGN OG FJORDANE REVISJON IKS Påskrift frå sekretariatet: Ber om at denne vert lagt fram som sak til heradsstyret. Vedlegg: - Saksframlegg til kontrollutvalet sak 06/13 med vedlegg Særutskrift sak 06/13 Kjartan Haugsnes Spesialrådgjevar Hordaland fylkeskommune Sekretariat for kontrollutvalet Postboks Bergen [email protected] <mailto:[email protected]> Telefon Mobil Kopi til: Odd J Storebø ([email protected]) Solfrid Borge Sveinung Dukstad Hogne Haktorson Isak T. Reisæter Linn Merete Østerbø

66 U Ulllle en nssvva an ng gh he erra ad d Sekretariat for kontrollutvalet SAKSFRAMLEGG Kontrollutvalet Til: Dato: Sak: 06/13 Sakshandsamar: Haugsnes, Kjartan Kopi til: 06/13 VAL AV REVISJONSORDNING - SAMANSLÅING AV INDRE HORDALAND REVISJONSDISTRIKT OG SOGN OG FJORDANE REVISJON IKS FORSLAG TIL VEDTAK/INNSTILLING Saka vert lagt fram utan forslag til vedtak/innstilling. Bakgrunn for saka: Indre Hordaland Revisjonsdistrikt har dei siste åra vore interessert i å finne samarbeidspartnarar som kan gjere selskapet meir robust. Eit lite revisjonsdistrikt er mellom anna sårbart i høve endringar hjå dei tilsette. Det har over lang tid vore ein utfordrande personalsituasjon i Indre Hordaland Revisjonsdistrikt (IHR), både når det gjeld å ha tilgang til tilstrekkeleg kapasitet og når det gjeld å ha tilgang til tilstrekkelig kompetanse innan forvaltningsrevisjon og selskapskontroll til å gjera eit tilfredstillande arbeid som revisor for Ullensvang herad. Kontrollutvalet har vore uroa over situasjonen og følgd den opp tett med jamne mellomrom ved å be IHR orientere om status. IHR har i dag ein betre personalsituasjon i høve til tidlegare. Dei har no 3 revisorar inkl. revisjonssjefen, samt 1 revisor tilsett i ein deltidsstilling til disposisjon. I løpet av 2012 slutta forvaltningsrevisor som selskapet hadde til disposisjon og ny forvaltningsrevisor vart tilsett hausten Omtrent samstundes tilsette selskapet ein ny rekneskapsrevisor. Sjølv om selskapet no er styrka personalmessig er dei framleis små og sårbare. Styret i IHR har difor i 2012 satt i gang ein prosess med tanke på eventuell fusjon med Sogn og Fjordane Revisjon IKS (SFR IKS). Kontrollutvalet i Ullensvang har vore orientert om prosessen i sine møter hausthalvåret 2012, og utvalet har vore avventande i høve handsaming i kontrollutvalet i dei to store kommunane, Voss og Odda Sekretariatet mottok ein e-post frå IHR med varsel om at sak om eventuell samanslåing burde utsetjast i tid av di eigarane i SFR ønskjer å vurdere kostnadsfordelinga i selskapet på nytt. Sekretariatet sende ein e-post til IHR med førespurnad om å få meir informasjon med tanke på å få opplyst saka på ein så god måte som mogleg før handsaminga i kontrollutvalet. Svar vart motteke Alle dokumenta som det er vist til over ligg i eit eige vedlegg til denne saka ordna i kronologisk rekkefølgje. Besøksadresse: Agnes Mowinckelsgt. 5 - Postadresse: Postboks Bergen - Telefon Direkte telefon: Mobil: E-postadresse: [email protected] Bankgironr Foretaksnr. NO mva.

67 Drøfting: Lovgrunnlag Denne saka er betrakte som val av revisjonsordning for kommunen, jf. kommunelova 78 nr. 3 og forskrift om kontrollutval 16. Vi viser i denne samanheng til e-post til IHR frå Kommunal- og regionaldepartementet dagsett der det står m.a. dette: Kontrollutvalgets rolle i denne saken synes ikke å skille seg fra den rollen og de oppgaver kontrollutvalget vanligvis har i forbindelse med valg av revisjonsordning. Ifølge kommuneloven 78 nr. 3 avgjør kommunestyret selv om kommunen skal ansette egne revisorer, delta i interkommunalt samarbeid om revisjon eller inngå avtale med annen revisor. Dette vedtaket skal treffes på grunnlag av innstilling fra kontrollutvalget. Kontrollutvalget skal etter dette vedta en innstilling om valg av revisjonsordning som så oversendes kommunestyret for endelig vedtak. Heile e-posten går fram av side 19 i vedlegg til denne saka. Sekretariatet si oppgåve i denne saka, som i alle andre saker, er å syta for at kontrollutvalet vert gjort kjend med all relevant informasjon. Vidare at saka vert belyst i full bredde i høve at det gjeld val av revisjonsordning. Det betyr at det må utgreiast desse tre alternativa: 1) Behalde dagens ordning 2) Ny ordning ved å fusjonere med SFR IKS 3) Konkurranseutsetting av revisjonstenestene Dette er, slik vi ser det, i tråd med slik oppgåva til sekretariatet er formulert i Forskrift for kontrollutvalg i kommuner og fylkeskommuner 20 som m.a. lyd slik: Sekretariatet skal påse at de saker som behandles av kontrollutvalget er forsvarlig utredet og at utvalgets vedtak blir iverksatt. 1) Behalde dagens revisjonsordning Indre Hordaland Revisjonsdistrikt har i 2012 tilsett ny forvaltningsrevisor til erstatning for medarbeidaren som slutta i Den nye medarbeidaren arbeider for tida i 80% stilling. Det gjer at kapasiteten på området er lågare i dag enn den var i starten på Det går fram av opplysningane frå IHR at dei har starta opplæring av dei andre 3 medarbeidarane for: at ekstra ressursar kan setjast inn om trongen er tilstade. På bakgrunn av dette vurderer sekretariatet det som at IHR no er i stand til å levere revisjonstenester til eigarkommunane på ein tilfredstillande måte. Samstundes er det viktig å merka seg at selskapet er lite og sårbart ved sjukdom og anna fråvær. 2) Fusjon med SFR IKS Vedtak i eigarkommunane i SFR IKS om ny kostnadsfordelingsmodell. Fylkestinget i Sogn og Fjordane fylkeskommune vedtok i møte den nye kostnadsforedlingsmodellen. I informasjonen vi fekk frå IHR står det m.a. dette I spørsmålet om godkjenning av sak i representantskapsmøte så har me lagt ved fylkeskommunens vedtak. Me har ikkje fått noko møtedato for når desse vert handsama av dei andre 8 eigarkommunane i SFR IKS. 2

68 I skrivande stund er heller ikkje sekretariatet kjent med at dei andre 8 eigarkommunane har gjort slike vedtak. Det er difor framleis ikkje kjent om alle kommunane vedtek den nye kostnadsfordelingsmodellen. Dersom ein av kommunane vel å konkurranseutsette revisjonstenestene sine i staden, vil den økonomiske framstillinga denne saksutgreiinga bygger på ikkje lenger vera gyldig. Kapasitet innan rekneskapsrevisjon Eit nytt samanslått selskap vil utan tvil medverke til at det vert større kapasitet innan rekneskapsrevisjon. Det nye selskapet vil dessutan verte meir fleksibelt ved at det er fleire personar å spele på nå det gjeld rekneskapsrevisjon. Dette vil vera ein styrke for IHR-kommunane. Kapasitet og kompetanse på forvaltningsrevisjon og selskapskontroll IHR gjer greie for korleis dei vil styrkje forvaltningsrevisjonen i deira distrikt i si utgreiing. Dei har tilsett ny forvaltningsrevisor til erstatning for medarbeidaren som slutta i Den nye medarbeidaren arbeider for tida i 80 % stilling. Det gjer at kapasiteten på området er lågare i dag enn den var i starten på Det går fram av opplysningane frå IHR at dei har starta opplæring av dei andre 3 medarbeidarane for: at ekstra ressursar kan setjast inn om trongen er tilstade. Dette gjer at kapasiteten på området vil auke noko på sikt. Som det går fram av IHR si utgreiing tilbyr ikkje SFR IKS forvaltningsrevisjon i dag. Dei kommunane dei er revisor for har vald å konkurranseutsette dette. Derimot har dei ansvaret for selskapskontrollen i kommunane. Dersom ikkje det nye selskapet klarer å styrke kapasiteten innan forvaltningsrevisjon betyr det at situasjonen i IHR kommunane vil vera den same på området etter ein fusjon. Vidare vert det gjort greie for at det har vore kontakt med to andre revisjonsverksemder med tanke på å inngå eit samarbeid innan forvaltningsrevisjon og selskapskontroll i eit ev. nytt selskap. Rogaland Revisjon IKS (RR) har uttrykt stor interesse for å knytte eit nært samarbeid med det nye selskapet. Sekretariatet ser dette som eit positivt initiativ som sikkert vil styrke både kompetanse og kapasitet innan desse områda dersom dette vert ein realitet. Det er per i dag ikkje inngått nokon bindande samarbeidsavtale. Det er heller ikkje sagt noko om omfanget av samarbeidet og heller ikkje noko om korleis kostnadene til dette skal dekkast inn. Økonomi med noverande ordning kontra ev. samanslåing med SFR IKS Nedanfor er sett opp ein oversikt som viser kostnadene med revisjon i Ullensvang herad i dag (vedteke budsjett for 2013) kontra korleis det kan verte ut frå dei modellane IHR har presentert i si utgreiing. Som nemnt tidlegare vil det knytte seg usikkerheit til kostnadene i eit ev. framtidig samanslått selskap så lenge 8 eigarkommunar enno ikkje har teke stilling til ny kostnadsforedlingsmodell i noverande selskap. Dersom ein av kommunane vel å gå ut av ordninga vil dei attverande eigarkommunane måtte vera med på å dekke inn netto inntektstap frå denne kommunen. 3

69 Tekst Finansiell revisjon Attestasjon av mva. komp Andre attestasjonar Legat og overfmynderi Ekstraoppdrag etter behov Kurs Fast besøk i kommunane Rådgjeving og vegleiing Forvaltningsrevisjon 100 timar ekstra Selskapskontroll 50 timar Totalt Dagens avtale med IHR Totalpakkemodell kr kr 0 kr 0 kr 0 kr 0 Anbodsmodell kr 0 *kr kr 0 kr 0 kr 0 kr 0 kr 0 kr 0 **kr ???????????? kr 0 kr 0 kr 0 kr 0 kr kr kr kr ?? 200 timar: timepris 900 kr = kr kr *Inkluderer 100 timar forvaltningsrevisjon ** Jfr rekneeksempel i vedlegget (Høgste pris, lågaste pris kr ,-) Som det går fram av desse tala vil kostnaden bli marginalt høgare dersom ein legg til grunn at kommunen vel Totalpakkemodellen. Når det gjeld Anbodsmodellen er det ikkje mogleg å anslå noko tal fordi vi manglar informasjon på alle dei linjene der det står spørjeteikn. Det er lagt inn 200 timar med forvaltningsrevisjon og 50 timar med selskapskontroll pr. år. Dette er det antall timar som det er vanleg å bruke på slike aktivitetar i ein kommune av Ullensvang sin storleik. I dagens ordning er det om lag det antall timar IHR også bruker pr. år, jf. dei siste godkjende prosjektplanane til forvaltningsrevisjon. (Hhv. 200 timar og 150 timar for dei to siste prosjekta.) Sogn Revisjon AS Slik sekretariatet ser det vil Sogn Revisjon AS vera med på å bidra til å styrke moglegheitene til å få betre økonomi i det nye selskapet. Representantskapet i SFR IKS Ifølge den informasjonen som er motteke frå IHR protokollerte representantskapet i SFR IKS i sak 16/12 i møte m.a. dette: Representantskapet ber styret vurdere omfanget av revisjonstenester fram til budsjettet for 2014 med sikte på å tilby revisjonstenester for eigarane med reduserte kostnader for eigarane. Slik sekretariatet tolkar dette betyr det at det frå representantskapen si side er ønskjeleg med effektivisering av drifta med tanke på å få billegare revisjonstenester for kommunane. Dette kan resultere i at det nye selskapet vil kunne få svakare økonomisk grunnlag for drifta si. 3) Konkurranseutsetting av revisjonstenestene Det er relativt mange kommunar i Hordaland som har konkurranseutsett revisjonstenestene sine og ein stor del av dei har hatt ei slik ordning i 6 7 år. Sekretariatet er sekretariat for 11 slike kommunar inkludert Hordaland fylkeskommune. Vår erfaring er at dei private revisjonsselskapa gjer ein god jobb som revisor for desse kommunane, både på rekneskapsrevisjon, forvaltningsrevisjon og selskapskontroll. 4

70 Alle dei som har konkurranseutsett revisjonstenestene i Hordaland, og som vi er sekretariat for, har vald same revisor for både rekneskapsrevisjon og innan forvaltningsrevisjon og selskapskontroll. Vi er også kjend med at nokre kommunar har vald ein revisor til rekneskapsrevisjonen og ein annan til forvaltningsrevisjon og selskapskontroll. Dette gjeld t.d. Bergen kommune, Sogn og Fjordane fylkeskommune og dei andre 8 eigarkommunane i SFR IKS. Av dei kommunane vi er sekretariat for, og som er på same storleik som Ullensvang herad, ligg totalprisen for dei årlege revisjonstenestene mellom kr og kr i budsjettforslaga for Desse prisane inkluderer alle dei elementa som ligg i dagens avtale med IHR inkludert 200 timar til forvaltningsrevisjon og 50 timar til selskapskontroll og 1 dag kurs pr. år. Konklusjon: Sjølv om kontrollutvalet normalt ikkje skal drive partipolitikk i utvalsarbeidet er likevel vår erfaring at val av revisjonsordning er ei sak som fort vert politisert. Sekretariatet meiner difor at det ikkje er rett å komme med forslag til vedtak/innstilling her. Vi meiner at kontrollutvalet på bakgrunn av den informasjonen som ligg føre i vedlegget frå IHR, og saksframstillinga over, sjølv må ta stilling til vedtak/innstilling i saka. Hogne Haktorson Kontrollsjef Kjartan Haugsnes Spesialrådgjevar Eige vedlegg: Diverse informasjon frå IHR 5

71 Sekretariat for kontrollutvalet U Ulllle en nssvva an ng gh he erra ad d Ullensvang herad ved heradsstyret SÆRUTSKRIFT Sakshandsamar Haugsnes, Kjartan Saksgang Møtedato Saknr. Kontrollutvalet /13 06/13 VAL AV REVISJONSORDNING - SAMANSLÅING AV INDRE HORDALAND REVISJONSDISTRIKT OG SOGN OG FJORDANE REVISJON IKS FORSLAG TIL VEDTAK/INNSTILLING Saka vert lagt fram utan forslag til vedtak/innstilling. HANDSAMING I MØTET: Styreleiar i IHR, Arne Gilbakken orienterte om IHR og samanslåingsprosessen. Det vart og vist til informasjonen i vedlegga. Mål for IHR å styrkje seg på forvaltningsrevisjon og har inngått avtalar med mellom anna forvaltningsrevisor i Nordhordland revisjon, NKRF ved Bodil Laastad og Rogaland revisjon. Prosessen vidare: Gjennom alle eigarkommunane, kontrollutvalet skal innstille i saka til heradsstyret. Saka har vore i kontrollutvala i Jondal, Voss og Odda og desse har vore positiv til samanslåing. Det er utarbeida ein modell for korleis pensjonskostnadene skal fordelast. Etter sams drøfting i utvalet samla utvalet seg om slik forslag til innstilling og vedtak i saka: Besøksadresse: Agnes Mowinckelsgt. 5 - Postadresse: Postboks Bergen - Telefon Direkte telefon Mobil E-postadresse: [email protected] Bankgironr Foretaksnr. NO mva.

72 INNSTILLING (Vedtak i heradsstyret) Heradsstyret ser positivt på ei samanslåing av Indre Hordaland Revisjonsdistrikt (IHR) og Sogn og Fjordane revisjon IKS (SFR IKS). Det vert likevel teke atterhald om at: a) Alle 8 noverande eigarkommunar i SFR IKS seier ja til ny kostnadsfordelingsmodell b) Det vert inngått konkret og forpliktande avtale med annan revisjonsverksemd med tanke på tilfredsstillande auke i leveringskapasiteten på forvaltningsrevisjon i det nye selskapet, ev. ved at selskapet rekrutterer nye medarbeidarar med slik kompetanse c) Pensjonskostnadene for tidlegare tilsette i IHR vert overteke av eigarkommunane VEDTAK (Vedtak i kontrollutvalet) Kontrollutvalet ber IHR om oppdatert status i saka fortløpande, og i kvart møte i utvalet, fram til det nye selskapet er etablert. RETT UTSKRIFT: DATO: Kopi: Ordførar Rådmann Utvalsleiar Revisjon Hogne Haktorson Kontrollsjef 2

73

74

75

76

77

78

79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92

93

94

95

96

97

98

99

100

101

102

103

104

105

106

107

108

109

110 Ullensvang herad Sakspapir Styre, utval, del. vedtaksmynde. Eldrerådet Formannskapet Heradsstyret SAKSGANG Møtedato Endeleg vedtak i:heradsstyret Saksansv.: Sveinung Dukstad Saksnr 014/13 033/13 034/13 Arkiv: N Objekt: J.post id. 13/2617 Sakshands. SDUK SDUK SDUK Arkivsaknr 12/516-7 STANDARD ATTERHALD OM KOMMUNAL KONTROLL VED SELSKAPSDANNINGAR OG KOMMUNALE LØYVINGAR Dokumentliste: Nr T Dok.dato 6 Avsendar/Mottakar I Hordaland Fylkeskommune v/kjartan Haugsnes Tittel Særutskrift sak 08/13 - Standard atterhald om kommunal kontroll ved selskapsdanningar og kommunale løyvingar Vedlegg: Dokument nr 6 Saksutgreiing frå kontrollnemda : Bakgrunn for saka: I plan for selskapskontroll var det innarbeida eit standard atterhald om som kontroll: Frå førre plan vert vidareført at det i heradet vert innarbeidd standard atterhald om kontroll. Det gjeld der det av kommunale midlar vert ytt tilskot til verksemder/aktivitetar som ikkje er undergitt kommunal kontroll. I slike døme skal det takast atterhald om høve for heradet og heradet sin revisor til å setja i verk kontroll med at midlane vert forvalta slik som føresett. Heradet og heradet sin revisor skal ha rett til dei opplysningane ein finn naudsynt for sin kontroll. I noverande plan for selskapskontroll er ikkje slikt atterhald uttrykt i vedtaket, men sekretariatet meiner likevel at det er eit føremon for heradet å fortsatt innarbeida standard attarhald om kommunal kontroll ved selskapsdanningar og kommunale løyvingar. Drøfting:

111 Standard atterhald vil vere aktuelt der kommunale midlar vert ytt som tilskot til verksemder/aktivitetar som ikkje er undergitt kommunal kontroll. I slike døme skal det takast atterhald om høve for heradet og heradet sin revisor til å setja i verk kontroll med at midlane vert forvalta slik som føresett. Heradet og heradet sin revisor skal ha rett til dei opplysningane ein finn naudsynt for sin kontroll. Dette gjeld i hovudsak selskap som fell utanfor kommunelovas 80 og tilskot til frivillige organisasjonar, stiftingar, selskap med private og/eller statlige eigarar. Kommunelovas 80 gjeld berre for heileigde kommunale og fylkeskommunale selskap. 80. Selskapskontroll I interkommunale selskaper etter lov 29. januar 1999 nr. 6 og i aksjeselskaper der en kommune eller fylkeskommune alene eller sammen med andre kommuner eller fylkeskommuner eier alle aksjer, og i heleide datterselskaper til slike selskaper, har kommunens eller fylkeskommunens kontrollutvalg og revisor rett til å kreve de opplysninger som finnes påkrevd for deres kontroll, så vel fra selskapets daglige leder som fra styret og den valgte revisor for selskapet. I den utstrekning det finnes nødvendig, kan kontrollutvalget og kommunens revisor selv foreta undersøkelser i selskapet. Kommunestyret eller fylkestinget kan fastsette regler om kontrollutvalgets og revisors kontroll med forvaltningen av kommunens eller fylkeskommunens interesser i selskapet og herunder fastsette hvilke dokumenter mv. som skal sendes kommunens eller fylkeskommunens kontrollutvalg og revisor. Kontrollutvalget og kommunens eller fylkeskommunens revisor skal varsles og har rett til å være tilstede på selskapets generalforsamling, samt møter i representantskap og tilsvarende organ. Det kan vera føremålstenleg at heradet legg inn eit standard atterhald ved økonomisk støtte og samarbeid med statlige og private organisasjonar, stiftingar og selskap slik at heradet sikrar kontroll gjennom eigen revisor og kontrollutval. Konklusjon: Det er etter sekretariatet si meining viktig at heradet sikrar kontroll med midlar som vert løyvt, der dette ikkje automatisk følgjer av lov. Standard atterhald er og vanleg ved statlege løyvingar, som tilsvarande sikrar rettar for Riksrevisjonen. Føremålet med standard atterhald om kommunal kontroll er: a) Sikre at heradet kan føre tilsyn med selskap der heradet går inn på eigarsida med private og/eller statlige eigarar frå før, eller ved oppretting av slike selskap. b) Føre tilsyn og kontroll med kommunale midlar i til dømes stiftingar. c) Føre tilsyn og kontroll i private organisasjonar som mottek kommunal støtte eller løyvingar. Kontrollutvalet sitt framlegg til vedtak: 1 Heradstyret vedtek at det skal innarbeidast standard atterhald om kontroll der det av kommunale midlar vert ytt nye tilskot til: a Kjøp av aksjar og andre eigardeler i selskap

112 b Stiftingar c Organisasjonar, aktivitetar og liknande. 2 I slike døme skal det takast atterhald om høve for heradet og heradet sin revisor til å setja i verk kontroll med at midlane vert forvalta slik som føresett. Heradet og heradet sin revisor skal ha rett til dei opplysningane ein finn naudsynt for sin kontroll ELDRERÅDET Røysting: Kontrollutvalet sitt framlegg vart samrøystes tilrådd. ER-014/13 TILRÅDING: 1 Heradstyret vedtek at det skal innarbeidast standard atterhald om kontroll der det av kommunale midlar vert ytt nye tilskot til: a Kjøp av aksjar og andre eigardeler i selskap b Stiftingar c Organisasjonar, aktivitetar og liknande. 2 I slike døme skal det takast atterhald om høve for heradet og heradet sin revisor til å setja i verk kontroll med at midlane vert forvalta slik som føresett. Heradet og heradet sin revisor skal ha rett til dei opplysningane ein finn naudsynt for sin kontroll FORMANNSKAPET Røysting: Kontrollutvalet sitt framlegg vart samrøystes tilrådd. FSK-033/13 TILRÅDING: 1 Heradstyret vedtek at det skal innarbeidast standard atterhald om kontroll der det av kommunale midlar vert ytt nye tilskot til: a Kjøp av aksjar og andre eigardeler i selskap b Stiftingar c Organisasjonar, aktivitetar og liknande. 2 I slike døme skal det takast atterhald om høve for heradet og heradet sin revisor til å setja i verk kontroll med at midlane vert forvalta slik som føresett. Heradet og heradet sin revisor skal ha rett til dei opplysningane ein finn naudsynt for sin kontroll.

113 Elektronisk post - Ullensvang herad Arkiv: Vår ref.: J.nr.: 1-N / /2468 Frå: Dato: Hordaland Fylkeskommune v/kjartan Haugsnes Ullensvang kontrollutvalet særutskrift sak 0813 STANDARD ATTERHALD OM KOMMUNAL KONTROLL Hei Her følgjer særutskrift frå kontrollutvalet i Ullensvang herad sitt møte Sak 08/13 Standard atterhald om kommunal kontroll Påskrift frå sekretariatet. Ber om at denne vert lagt fram som sak i heradsstyret Vedlegg: Saksframlegg kontrollutvalet sak 08/13 Særutskrift sak 08/13 Mvh Kjartan Haugsnes Spesialrådgjevar Hordaland fylkeskommune Sekretariat for kontrollutvalet Postboks Bergen [email protected] <mailto:[email protected]> Telefon Mobil Kopi til: Odd J Storebø ([email protected]) Solfrid Borge Sveinung Dukstad Hogne Haktorson Isak T. Reisæter Linn Merete Østerbø

114 U Ulllle en nssvva an ng gh he erra ad d Sekretariat for kontrollutvalet SAKSFRAMLEGG Kontrollutvalet Til: Dato: Sak: 08/13 Sakshandsamar: Haugsnes, Kjartan Kopi til: 08/13 STANDARD ATTERHALD OM KOMMUNAL KONTROLL FORSLAG TIL VEDTAK 1 Heradstyret vedtek at det skal innarbeidast standard atterhald om kontroll der det av kommunale midlar vert ytt nye tilskot til: a Kjøp av aksjar og andre eigardeler i selskap b Stiftingar c Organisasjonar, aktivitetar og liknande. 2 I slike døme skal det takast atterhald om høve for heradet og heradet sin revisor til å setja i verk kontroll med at midlane vert forvalta slik som føresett. Heradet og heradet sin revisor skal ha rett til dei opplysningane ein finn naudsynt for sin kontroll. Bakgrunn for saka: I plan for selskapskontroll var det innarbeida eit standard atterhald om som kontroll: Frå førre plan vert vidareført at det i heradet vert innarbeidd standard atterhald om kontroll. Det gjeld der det av kommunale midlar vert ytt tilskot til verksemder/aktivitetar som ikkje er undergitt kommunal kontroll. I slike døme skal det takast atterhald om høve for heradet og heradet sin revisor til å setja i verk kontroll med at midlane vert forvalta slik som føresett. Heradet og heradet sin revisor skal ha rett til dei opplysningane ein finn naudsynt for sin kontroll. I noverande plan for selskapskontroll er ikkje slikt atterhald uttrykt i vedtaket, men sekretariatet meiner likevel at det er eit føremon for heradet å fortsatt innarbeida standard attarhald om kommunal kontroll ved selskapsdanningar og kommunale løyvingar. Drøfting: Standard atterhald vil vere aktuelt der kommunale midlar vert ytt som tilskot til verksemder/aktivitetar som ikkje er undergitt kommunal kontroll. I slike døme skal det takast atterhald om høve for heradet og heradet sin revisor til å setja i verk kontroll med at midlane vert forvalta slik som føresett. Heradet og heradet sin revisor skal ha rett til dei opplysningane ein finn naudsynt for sin kontroll. Dette gjeld i hovudsak selskap som fell utanfor kommunelovas 80 og tilskot til frivillige organisasjonar, stiftingar, selskap med private og/eller statlige eigarar. Kommunelovas 80 gjeld berre for heileigde kommunale og fylkeskommunale selskap. Besøksadresse: Agnes Mowinckelsgt. 5 - Postadresse: Postboks Bergen - Telefon Direkte telefon: Mobil: E-postadresse: [email protected] Bankgironr Foretaksnr. NO mva.

115 80. Selskapskontroll I interkommunale selskaper etter lov 29. januar 1999 nr. 6 og i aksjeselskaper der en kommune eller fylkeskommune alene eller sammen med andre kommuner eller fylkeskommuner eier alle aksjer, og i heleide datterselskaper til slike selskaper, har kommunens eller fylkeskommunens kontrollutvalg og revisor rett til å kreve de opplysninger som finnes påkrevd for deres kontroll, så vel fra selskapets daglige leder som fra styret og den valgte revisor for selskapet. I den utstrekning det finnes nødvendig, kan kontrollutvalget og kommunens revisor selv foreta undersøkelser i selskapet. Kommunestyret eller fylkestinget kan fastsette regler om kontrollutvalgets og revisors kontroll med forvaltningen av kommunens eller fylkeskommunens interesser i selskapet og herunder fastsette hvilke dokumenter mv. som skal sendes kommunens eller fylkeskommunens kontrollutvalg og revisor. Kontrollutvalget og kommunens eller fylkeskommunens revisor skal varsles og har rett til å være tilstede på selskapets generalforsamling, samt møter i representantskap og tilsvarende organ. Det kan vera føremålstenleg at heradet legg inn eit standard atterhald ved økonomisk støtte og samarbeid med statlige og private organisasjonar, stiftingar og selskap slik at herdet sikrar kontroll gjennom eigen revisor og kontrollutval. Konklusjon: Det er etter sekretariatet si meining viktig at herdet sikrar kontroll med midlar som vert løyvt, der dette ikkje automatisk følgjer av lov. Standard atterhald er og vanleg ved statlege løyvingar, som tilsvarande sikrar rettar for Riksrevisjonen. Føremålet med standard atterhald om kommunal kontroll er: a) Sikre at heradet kan føre tilsyn med selskap der herdet går inn på eigarsida med private og/eller statlige eigarar frå før, eller ved oppretting av slike selskap. b) Føre tilsyn og kontroll med kommunale midlar i til dømes stiftingar. c) Føre tilsyn og kontroll i private organisasjonar som mottek kommunal støtte eller løyvingar. Hogne Haktorson Kontrollsjef Kjartan Haugsnes Spesialrådgjevar 2

116 Sekretariat for kontrollutvalet U Ulllle en nssvva an ng gh he erra ad d Ullensvang herad ved heradsstyret SÆRUTSKRIFT Sakshandsamar Haugsnes, Kjartan Saksgang Møtedato Saknr. Kontrollutvalet /13 08/13 STANDARD ATTERHALD OM KOMMUNAL KONTROLL FORSLAG TIL INNSTILLING 1 Heradstyret vedtek at det skal innarbeidast standard atterhald om kontroll der det av kommunale midlar vert ytt nye tilskot til: a Kjøp av aksjar og andre eigardeler i selskap b Stiftingar c Organisasjonar, aktivitetar og liknande. 2 I slike døme skal det takast atterhald om høve for heradet og heradet sin revisor til å setja i verk kontroll med at midlane vert forvalta slik som føresett. Heradet og heradet sin revisor skal ha rett til dei opplysningane ein finn naudsynt for sin kontroll. HANDSAMING I MØTET: Forslag til innstilling vart samrøystes vedteke Besøksadresse: Agnes Mowinckelsgt. 5 - Postadresse: Postboks Bergen - Telefon Direkte telefon Mobil E-postadresse: [email protected] Bankgironr Foretaksnr. NO mva.

117 INNSTILLING (Endeleg vedtak i heradsstyret) 1 Heradstyret vedtek at det skal innarbeidast standard atterhald om kontroll der det av kommunale midlar vert ytt nye tilskot til: a Kjøp av aksjar og andre eigardeler i selskap b Stiftingar c Organisasjonar, aktivitetar og liknande. 2 I slike døme skal det takast atterhald om høve for heradet og heradet sin revisor til å setja i verk kontroll med at midlane vert forvalta slik som føresett. Heradet og heradet sin revisor skal ha rett til dei opplysningane ein finn naudsynt for sin kontroll. RETT UTSKRIFT: DATO: Kopi: Ordførar Rådmann Utvalsleiar Revisjon Hogne Haktorson Kontrollsjef 2

118 Ullensvang herad Sakspapir Styre, utval, del. vedtaksmynde. Eldrerådet Formannskapet Heradsstyret Endeleg vedtak i: Heradsstyret Saksansv.: Sveinung Dukstad SAKSGANG Møtedato Arkiv: N-650 Objekt: Saksnr 015/13 034/13 035/13 J.post id. 13/3047 Sakshands. SDUK SDUK SDUK Arkivsaknr 13/423-1 STRATEGI FOR SAL AV HERADET SI KONSESJONS- OG HEIMFALLSKRAFT Saksutgreiing: Rådmannen har fullmakt til å gjera avtalar om sal av heradet sitt kraftkvantum. Gjeldande fullmakt er frå februar 2004, då gjorde heradsstyret fylgjande vedtak : HST-007/04 VEDTAK: 1. Ullensvang herad ønskjer å inngå avtalar om sal av heradet sitt kraftkvantum for fleire år framover, men ikkje mot eingongs utbetaling. 2. Rådmannen får fullmakt til å selja heile kvantumet av konsesjonskraft og erstatningskraft for inntil fem år ut over året ein er inne i. For å redusera risikoen for feil pris i høve til faktisk prisutvikling, bør kraftkvantumet plasserast i minst to kontraktar med ulik lengd, eller på annan måte som jamnar ut risikoen. 3. Formannskapet får tilsvarande fullmakt for inntil 50% av kvantumet for inntil ti år. Vedtaket ovanfor er 9 år gamalt, og inntektene frå heradet sitt kraftsalet utgjer ein vesentleg inntektspost for Ullensvang. Rådmannen ser det difor som naturleg at mandatet om å selja heradet si kraft vert evaluert og fornya. Kraftomsetnad Ullensvang herad har frå tidlegare rett til uttak av Mwh (81,668 millionar kilowattimar) Mwh av dette vert levert til heradet gratis, for resten må betalast konsesjonskraftpris som vert fastsett av staten for kvart år. Om lag Mwh nyttar heradet i eigne bygg, resten ca Mwh - vert selt i kraftmarknaden. Begge deler administrert av Hardanger Energi AS etter avtale Mwh av dette er skattepliktig, men med frådrag for kraft brukt i eigne bygg. Frå 2011 vart det endringar i heimfallsavtalane, slik at ein for det eine elementet (1964avtalen) i staden for utbetaling i pengar får tildelt Mwh til konsesjonskraftpris som kan seljast på marknaden. Totalt kraftkvantum auka difor i 2011 slik det viser på siste linje i tabellen nedanfor. Det som kompliserer vurderingane noko, er at heradet sitt sal av heimfallskraft vert tillagt ein grunnrenteskatt som vert berekna av den daglege spotprisen gjennom året. Så langt har rådmannen difor vurdert det som minst risikabelt å selja det meste av heimfallskrafta i spotmarknaden.

119 Marknadsprisen for kraft varierer mykje, men har i mange år lege høgt over vår innkjøpspris (konsesjonskraftprisen). Det er denne prisskilnaden som gjev inntekt for heradet, og variasjon i prisen på berre 1 øre pr. kwh gjennom året fører til meir-/mindreinntekt på over 1 million kroner. Nedanfor følgjer eit oversyn over resultatet dei siste fem åra pluss referanseåret 2006, og kva som er rekna med i budsjettet for Salsinntekt (før områdediff.) områdediff. (minus=tap) Verdi av kraft i eigne bygg Sum inntekter kr Sum utgifter kr Netto inntekt kr ,5 39,7 8,93 36,4 32,4 9,48 39,2 29,5 9,70 38,2 40,7 10,27 36,2 36,0 10,68 32,5 23,3 10,79 10,86 : : Skatt Kjøp av kraft Avgifter, reserve (budsj.) Andre utgifter, fellesutg. Oppnådd pris, øre pr. kwh Marknadspris (spot NO 2) Pris på konsesjonskraft Selt på terminsal Mwh Selt på spot Mwh Brukt i eigne bygg Mwh Sum kvantum Frå 2009 er kostnaden med den såkalla områdedifferansen heradet sitt ansvar. Differansen er uråd å berekna på førehand, og kan utgjera store beløp. Den kan gje både pluss og minus, men så langt har den berre kome som eit fråtrekk. I dei fire åra der heradet har hatt ansvar for å dekka denne kostnaden har det vore minus i alle åra, slik det er vist i tabellen ovanfor. Heradet har tidlegare vurdert om ein skulle forsikra seg mot avvik i områdedifferansen (med såkalla CFD), men har ikkje gjort det. Ein vurderer det slik at kostnaden med slik forsikring over tid mest sannsynleg vil vera vesentleg større enn tapet. Vurdering: Inntektene frå sal av kraft har etterkvart vorte betydelege for heradet. Det ligg i saka sin natur at desse inntektene vil variera frå år til år, i hovudsak som følgje av prisen på kraft. Diverre har inntektene frå kraftsal for det meste har gått inn i drifta. Det betyr at driftsinntektene til heradet vil svinga i takt med kraftprisane. Men heradet kan gjennom å selja framtidig kraft på kontrakt få ein viss forutsigbarheit i inntektene. Målet for heradet er å selja krafta til ein best mogleg pris, men med ein akseptabel risiko. Dei siste åra har rådmannen omsett det meste av krafta (unntatt heimfallskrafta) på kontrakt eitt, to eller tre år fram i tid, slik at eksempelvis all kraft (unntatt heimfallskrafta) for 2013 var solgt når budsjettet for 2013 vart vedteke. Krafta vert selt gjennom Hardanger Energi AS i fleire ulike kontraktar med ulik lengd, for å spreia risikoen. Ved inngangen til 2013 var kvantumet tilsvarande den tidlegare ordinære konsesjonskrafta selt, men ikkje kvantumet tilsvarande heimfallskrafta.

120 Pr er selte kvantum for dei neste åra slik : 2014 : Alt unntatt heimfallskrafta selt 2015: 44 % av konsesjons/erstatningskrafta er selt, heimfallskrafta er ikkje selt 2016 : 22 % av konsesjons/erstatningskrafta er selt, heimfallskrafta er ikkje selt. For seinare år er ingenting selt. Me vurderer det slik at det opplegget me har nytta og fullmaktene som er gitt bør vidareførast, og rår framleis sterkt frå å gå inn på opplegget med sal for fleire år med kontant utbetaling no. Me meiner også det er naturleg å vidareføra samarbeidet med Hardanger Energi AS som har stått for det praktiske arbeidet med kraftsalet. Alle råd frå dei som opererer i marknaden er eintydige på eitt punkt : Sal av kraft for meir enn 5 år fram i tid vil gi heradet unødig stor risiko. Rådmannen tilrår å endra mandatet slik at det ikkje vert inngått avtalar som sal av kraft for meir enn 5 år fram i tid. Med mandatet som er tilrådd nedanfor vil rådmannen inngå avtalar om sal av heradet sine kraftinntekter etter fylgjande hovudprinsipp : Konsesjonskraft/erstatningskraft, ca Mwh. Vert selt på kontrakt hovudsakleg fordelt over 3 år fram i tid. På denne måten vil inntektene for neste år for denne kraftmengda vera kjent når budsjettet vert vedteke i desember. Det kan unntaksvis verta aktuelt å fordela dette salet i inntil 5 år. Heimfallskraft, Mwh. Inntil det kjem ei eventuell endring i grunnrenteskatt på heimfall vil rådmannen i hovudsak selja heimfallskrafta løpande i spotmarknaden. Det kan verta inngått avtalar om sal på kortsiktige kontrakter innafor 1 år. Rådmannen sitt framlegg til vedtak: 1. Ullensvang herad ønskjer å inngå avtalar om sal av heradet sitt kraftkvantum for fleire år framover, men ikkje mot eingongs utbetaling. Deler av kraftkvantumet kan seljast løpande til spotpris. 2. Rådmannen får fullmakt til å selja heile kvantumet av konsesjonskraft, erstatningskraft og heimfallskraft for inntil fem år ut over året ein er inne i. For å redusera risikoen for feil pris i høve til faktisk prisutvikling, bør kraftkvantumet plasserast i ulike kontraktar med ulik lengd, eller på annan måte som jamnar ut risikoen ELDRERÅDET Røysting: Rådmannen sitt framlegg vart samrøystes tilrådd. ER-015/13 TILRÅDING: 1. Ullensvang herad ønskjer å inngå avtalar om sal av heradet sitt kraftkvantum for fleire år framover, men ikkje mot eingongs utbetaling. Deler av kraftkvantumet kan seljast løpande til spotpris.

121 2. Rådmannen får fullmakt til å selja heile kvantumet av konsesjonskraft, erstatningskraft og heimfallskraft for inntil fem år ut over året ein er inne i. For å redusera risikoen for feil pris i høve til faktisk prisutvikling, bør kraftkvantumet plasserast i ulike kontraktar med ulik lengd, eller på annan måte som jamnar ut risikoen FORMANNSKAPET Røysting: Rådmannen sitt framlegg vart samrøystes tilrådd. FSK-034/13 TILRÅDING: 1. Ullensvang herad ønskjer å inngå avtalar om sal av heradet sitt kraftkvantum for fleire år framover, men ikkje mot eingongs utbetaling. Deler av kraftkvantumet kan seljast løpande til spotpris. 2. Rådmannen får fullmakt til å selja heile kvantumet av konsesjonskraft, erstatningskraft og heimfallskraft for inntil fem år ut over året ein er inne i. For å redusera risikoen for feil pris i høve til faktisk prisutvikling, bør kraftkvantumet plasserast i ulike kontraktar med ulik lengd, eller på annan måte som jamnar ut risikoen.

122 Ullensvang herad Sakspapir Styre, utval, del. vedtaksmynde. Eldrerådet Råd for funksjonshemma Ungdomsrådet Formannskapet Heradsstyret Endeleg vedtak i: Heradsstyret Saksansv.: Sveinung Dukstad SAKSGANG Møtedato Arkiv: N-244 Objekt: Saksnr 016/13 017/13 014/13 035/13 036/13 Sakshands. SDUK SDUK SDUK SDUK SDUK J.post id. 13/3507 Arkivsaknr 11/ FLEIRBRUKSHALL / IDRETTSHALL I KINSARVIK. FULLFINANSIERING Dokumentliste: Nr T Dok.dato 25 Avsendar/Mottakar I Terje S. Braavoll Tittel Oppdatert investeringsbudsjett Vedlegg: Siste kostnadsoverslag for fleirbrukshallen, dokument 25. Saksutgreiing: Heradet har gjort fleire vedtak om å støtta planane om fleirbrukshall i Kinsarvik. I budsjettet for 2012 løyvde heradsstyret kr i tilskot til investering i fleirbrukshall. I desember 2012 vedtok heradsstyret i Ullensvang å stilla garanti for dei spelemidlar som vert gitt til bygging av fleirbrukshall i Kinsarvik, avgrensa til kr , med føresetnad om at heradet sin leigeavtale på fleirbrukshallen vert tinglyst med 1. prioritet på eigedomen som omfattar fleirbrukshallen. Heradet har inngått avtale om å leiga fleirbrukshallen for ein årleg sum av kr Som det går fram av vedlagte oversikt, har bygginga av fleirbrukshall ei kostnadsråme på nærare 32,5 mill kr. Finansieringa kan i grove trekk kort oppsummerast slik : Refusjon mva 5,4 mill Spelemidlar 9,6 mill Lokale midlar (dugnad/gåvebrev/gåver/eigne midlar) 4,7 mill Løyvd tilskot frå Sparebankstiftinga Hardanger 2,0 mill Tilskot Ullensvang herad 1,2 mill Tilskot Hordaland fylkeskommune (vedtak mai 2013) 2,0 mill Tilskot Trond Mohn 2,0 mill Banklån (tilsagn er gitt ) 1,6 mill

123 Sum finansiert Ufinansiert 28,5 mill 4,0 mill Vurdering: Det nærmar seg tidspunktet for avklaring på om det vert fleirbrukshall i Kinsarvik eller ikkje. Det meste ligg til rette, det einaste som står igjen er å finna ei løysing på manglande finansiering på 4,0 mill. Den privat gruppa som står bak planane om fleirbrukshall (heretter omtala som fleirbrukshallen ) har kontakta heradet og drøfta mogelege løysingar for den manglande finansieringa med rådmann og ordførar. Fleirbrukshallen skisserer ei mogeleg løysing : Sparebankstiftinga aukar sitt tilskot med 2,0 mill. Søknad er sendt. Ullensvang herad aukar sitt bidrag med 2,0 mill. Med ei slik fordeling kan finansieringa vera på plass før sommaren 2013, byggjearbeidet kan starta hausten 2013 og fleirbrukshallen kan stå ferdig hausten Dersom ein ikkje finn løysing på dei manglande 4 millionane, kan prosjektet verta utsett, i verste fall verta skrinlagt. Auke i det kommunale bidraget til fleirbrukshall Heradet står muligens med jokeren i denne kabalen. Dersom me finn ei løysing som aukar heradet sitt bidrag med 2,0 mill, kan det vera duka for fleirbrukshall i Kinsarvik med opning hausten Rådmannen har ei utfordring i denne saka. Det siste året har det vore sterkt fokus på heradet sin vanskelege situasjon, alle einingar har lojalt gjennomført innsparingar, og det vart vedteke å ikkje ta opp lån i budsjettåret Utsiktene framover er ikkje betre enn når gjeldande økonomiplan vart vedteken, kraftprisen 1. kvartal 2013 har vore over budsjett, men forventa prisar i åra framover ligg i noko i underkant av det som er føresett i økonomiplanen. Det er såleis naturleg for rådmannen å tilrå at heradet ikkje kan bidra med meir midlar til fleirbrukshall. Men : Heradet kan ikkje berre fokusera på sine lovpålagte oppgåver, heradet må også bidra til å utvikla lokalsamfunnet slik at Ullensvang ikkje sakkar akterut i forhold til andre områder. I økonomiplanen er det gitt klare føringar på kva investeringar heradet sjølv må prioritera dei neste åra : Ny barnehage i Kinsarvik Hauso skule, betre vegløysing og bygging av fleirbrukshall Totalrenovering/nybygg sjukeheimar Dersom det private prosjektet med fleirbrukshall i Kinsarvik ikkje vert realisert, meiner rådmannen at det ikkje vil vera rom for heradet til å investera i ein kommunal fleirbrukshall før tidlegast i 2021/2022. Heradet må difor ta stilling til : Kan me på ein eller annan måta bidra med finansiering på 2 mill og dermed sikra at fleirbrukshallen kjem no? Alternativt kan det private initiativet stå i fare for å verta utsett eller skrinlagt. Rådmannen meiner at det vil vera ein stor nedtur for lokalsamfunnet om det private initiativet til fleirbrukshall i Kinsarvik skulle verta skrinlagt. Det vil også bety at det vil vera heradet sjølv som må trå til og gjera investering dersom ein i framtida ynskjer ein fleirbrukshall i Kinsarvik. Og då vil heradet sin del av finansieringa verta vesentleg større enn dei no omtala 2 millionane.

124 Rådmannen tilrår difor at Ullensvang herad er positiv til å finna ei løysing som gir fleirbrukshallen ei auka finansiering på 2 mill, under føresetnad av at dei resterande 2 millionane også kjem på plass. Auka kommunal finansiering med kr 2 mill ulike løysingar : Rådmannen ser for seg 3 ulike måtar å løysa finansieringa på. 1. Auka tilskot med kr 2 mill. Dette vil, på lik linje med dei 1,2 mill som er gitt tidlegare, verta ein kostnad i driftsbudsjettet for heradet. Med eit budsjettert underskot på 3,5 millionar i 2013 meiner rådmannen at det er heilt uaktuelt å gå inn med meir tilskot til fleirbrukshallen. 2. Ullensvang herad går inn som medeigar med ein eigenkapital på kr 2 mill. Dersom Ullensvang herad går inn og vert deleigar i lag med Kinsarvik idrettslag, kan heradet sitt bidrag gå inn som ein del av heradet sitt investeringsbudsjett, og vil ikkje gi direkte innverknad på driftsbudsjettet. Dette ser i fyrste omgang ut som ei realistisk løysing, men rådmannen har nokre innvendingar : Eit delt eigarskap i lag med eit idrettslag kan gi utfordringar på sikt. Retningslinjer for fordeling av ansvar må setjast opp i eigen avtale. Sjølv med ein slik avtale ser rådmannen for seg at det kan verta utfordringar med å eiga eit slikt bygg i lag med eit idrettslag. Ullensvang herad har i budsjett og økonomiplan lagt sterke band på sine investeringar dei neste åra, det skal ikkje takast opp nye lån i 2013, og i 2014/15 er det barnehage i Kinsarvik som er den eine store investeringa. Å bruka 2 mill til eigenkapital i fleirbrukshallen er ikkje i tråd med dei føringar som no er lagt i budsjett og økonomiplan. Rådmannen meiner at det private engasjementet rundt etablering og drifting av fleirbrukshall er svært positivt, og ynskjer fortrinnsvis at bygget vert eit privat eigd bygg, og at heradet berre er leigetakar. 3. Ullensvang herad aukar den årlege leiga med kr slik at fleirbrukshallen kan auka sine eksterne lån med kr 2 mill. Ein slik avtale gir fleirbrukshallen likviditet til å auka si eksterne lånefinansiering med 2 mill. Fleirbrukshallen har drøfta løysinga med sin bankforbindelse og har fått positiv respons. Denne løysinga vil gi heradet ein auka årleg kostnad frå 2014, og den kostnaden må innarbeidast i driftsbudsjettet. Det kan verta nødvendig å redusera andre kommunale driftskostnader tilsvarande for å finna rom innafor budsjettråmene. Rådmannen meiner at med utvida eigedomsskatt frå 2014 vil det vil vera rom for ein slik kostnad innafor driftsbudsjettet dei neste åra, og ser denne løysinga som den beste. Dersom økonomien i heradet av nokon grunn skulle betra seg, bør heradet ha rett til å innfri restsaldo på det nye lånet, mot at den årlege leiga vert redusert tilsvarande med kr Konklusjon : Som omtalt tidlegare i saksnotatet er dette ei vanskeleg sak å ta stilling til. Rådmannen har lagt vekt på at det i økonomiplanen er lagt opp til å byggja fleirbrukshall på vestsida når den nye barnehagen i Kinsarvik står ferdig. Det vil vera svært naturleg at det då også kjem ein fleirbrukshall i Kinsarvik, knytt til det området med størst folketal. Den einaste måten å realisera eit slikt prosjekt i Kinsarvik før 2022, er å støtta opp under det private initiativet som no kan verta fullfinansiert. Ullensvang herad vil på denne måten koma frå denne investeringa utan stor bruk av kommunale midlar.

125 Rådmannen tilrår at Ullensvang herad aukar si årlege leige for fleirbrukshallen i Kinsarvik med kr Rådmannen sitt framlegg til vedtak: Heradsstyret i Ullensvang er positive til å auka den årlege leigekostnaden for fleirbrukshallen i Kinsarvik med kr kr, med fylgjande føresetnader : 1. Det er ein føresetnad at den ekstra leiga går med på å auka den eksterne lånefinansieringa i fleirbrukshallen med kr 2,0 mill 2. Den auke finansieringa må etablerast som eit eige lån. Ullensvang herad skal ha rett til å innfri resterande lånesaldo på dette lånet, mot at den årleg leiga samtidig vert redusert med kr Rådmannen får fullmakt til å gjera dei nødvendige avtalar med Kinsarvik idrettslag ELDRERÅDET Røysting: Rådmannen sitt framlegg vart samrøystes tilrådd. ER-016/13 TILRÅDING: Heradsstyret i Ullensvang er positive til å auka den årlege leigekostnaden for fleirbrukshallen i Kinsarvik med kr kr, med fylgjande føresetnader : 4. Det er ein føresetnad at den ekstra leiga går med på å auka den eksterne lånefinansieringa i fleirbrukshallen med kr 2,0 mill 5. Den auke finansieringa må etablerast som eit eige lån. Ullensvang herad skal ha rett til å innfri resterande lånesaldo på dette lånet, mot at den årleg leiga samtidig vert redusert med kr Rådmannen får fullmakt til å gjera dei nødvendige avtalar med Kinsarvik idrettslag RÅD FOR FUNKSJONSHEMMA Røysting: Rådmannen sitt framlegg til vedtak vart samrøystes tilrådd. RFU-017/13 TILRÅDING: Heradsstyret i Ullensvang er positive til å auka den årlege leigekostnaden for fleirbrukshallen i Kinsarvik med kr kr, med fylgjande føresetnader : 1. Det er ein føresetnad at den ekstra leiga går med på å auka den eksterne lånefinansieringa i fleirbrukshallen med kr 2,0 mill 2. Den auke finansieringa må etablerast som eit eige lån. Ullensvang herad skal ha rett til å innfri resterande lånesaldo på dette lånet, mot at den årleg leiga samtidig vert redusert med kr Rådmannen får fullmakt til å gjera dei nødvendige avtalar med Kinsarvik idrettslag.

126 UNGDOMSRÅDET Røysting: Rådmannen sitt framlegg vart samrøystes tilrådd. UNG-014/13 TILRÅDING: Heradsstyret i Ullensvang er positive til å auka den årlege leigekostnaden for fleirbrukshallen i Kinsarvik med kr kr, med fylgjande føresetnader : 1. Det er ein føresetnad at den ekstra leiga går med på å auka den eksterne lånefinansieringa i fleirbrukshallen med kr 2,0 mill 2. Den auke finansieringa må etablerast som eit eige lån. Ullensvang herad skal ha rett til å innfri resterande lånesaldo på dette lånet, mot at den årleg leiga samtidig vert redusert med kr Rådmannen får fullmakt til å gjera dei nødvendige avtalar med Kinsarvik idrettslag FORMANNSKAPET Røysting: Rådmannen sitt framlegg vart samrøystes tilrådd. FSK-035/13 TILRÅDING: Heradsstyret i Ullensvang er positive til å auka den årlege leigekostnaden for fleirbrukshallen i Kinsarvik med kr , med fylgjande føresetnader: 1. Det er ein føresetnad at den ekstra leiga går med på å auka den eksterne lånefinansieringa i fleirbrukshallen med kr 2,0 mill. 2. Den auka finansieringa må etablerast som eit eige lån. Ullensvang herad skal ha rett til å innfri resterande lånesaldo på dette lånet, mot at den årlege leiga samtidig vert redusert med kr Rådmannen får fullmakt til å gjera dei nødvendige avtalar med Kinsarvik idrettslag.

127 FLEIRBRUKSHALL KINSARVIK Perm Hovedpost Flik-nr Budsjett 1) Sum kjøpte varer og tenester Utgifter som gir rett til tippemidlar 1. Drift og rigg 2. Grunnarbeid tomt 3. Betongarbeid 4. Stålhall 5. Endringsmeldingar 6. El. Installasjon inkl alarm og lys 7. Sanitær 8. Ventilasjon 9.1 Innreiing materiell + arbeid 9.2 Fast innreiing frå leverandør 9.3 Sportsgolv m/merking 9.4 Vaskemaskin 10. Prosjektering/byggeleiing 11. Uforutsett og prisstigning 5% 12. Administrasjon ca 5% Sum Utgifter som ikkje gir rett til tippemidlar Trafokiosk Sum SAMLA UTGIFTER 2) Mva på kjøpte varer/ tenester 3)Verdi av dugnad, gåver og rabattar Sum totalverdi Finansiering - offentlege aktørar Meirverdiavgift (førehandsregistrering for utleige) Tippemidlar Hordaland Fylke (heradet har sendt særskilt søknad) Ullensvang herad (vedtatt i heradsstyret) Sum Finansiering - private aktørar m.fl. Dugnad bygningsarbeid Gåvebrev entreprenørar Sparebankstiftinga Hardanger - tildeling i 2012 Trond Mohn - bekrefta tilskott den Lokalt næringsliv, lokale aktørar Eigenkapital Kinsarvik IL Banklån Kinsarvik IL Manglande finansiering Sum Sum finansiering Total antall kvm fleirbrukshall Budsjettert pris pr kvm