Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske og kilenotfiske i Rogaland i 2006 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 994

Like dokumenter
Skjell Rådgivende Biologer AS FANGST OG SKJELPRØVAR I SULDALSLÅGEN. Fangststatistikk. Skjelmateriale

Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske og kilenotfiske i Rogaland i 2005 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 917

FANGST OG SKJELPRØVAR I SULDALSLÅGEN

Skjel Rådgivende Biologer AS FANGST OG SKJELPRØVAR I SULDALSLÅGEN. Fangststatistikk. Skjelmateriale

Fangststatistikk figur 1 figur 1 figur 1 FIGUR 1 NB! Skjelmateriale figur 2 FIGUR 2

FANGST OG SKJELPRØVAR I SULDALSLÅGEN

P P O R T Rådgivende Biologer AS 2087

Rådgivende Biologer AS

Analysar av skjelprøvar frå Rogaland i 2016 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 2435

P P O R T Rådgivende Biologer AS 2239

P P O R T Rådgivende Biologer AS 1894

Skjel Rådgivende Biologer AS FANGST OG SKJELPRØVAR I FRØYSETELVA. Fangststatistikk. Skjelmateriale

FANGST OG SKJELPRØVAR I HJALMA

Skjell Rådgivende Biologer AS FANGST OG SKJELPRØVAR I FRØYSETELVA. Fangststatistikk. Skjelmateriale

Analysar av skjelprøvar frå Rogaland i 2017 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 2676

R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS Skjelprøvar frå Hordaland innslag av rømt oppdrettslaks og vekstanalysar

FANGST OG SKJELPRØVAR I FRØYSETELVA

Analysar av skjelprøvar frå Hordaland i 2013 P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1893

Analysar av skjelprøvar frå Sogn og Fjordane i 2012 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1728

Analysar av skjelprøvar frå Hordaland i 2015 P P O R T. Rådgivende Biologer AS 2238

FANGST OG SKJELPRØVAR I RØDNEELVA

Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske i Hordaland i 2004 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 818

R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 998. Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske i Hordaland i Andel rømt oppdrettslaks (%)

FANGST OG SKJELPRØVAR I RØDNEELVA

Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske i Rogaland i 2009 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1327

Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske i Rogaland i 2008 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1191

Analysar av skjelprøvar frå Sogn og Fjordane i 2013 P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1892

Skjelprøvar frå Rogaland Vekstanalysar og innslag av rømt oppdrettslaks R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1564

Rådgivende Biologer AS

Analysar av skjelprøvar frå Hordaland i 2017 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 2675

Analysar av skjelprøvar frå Hordaland i 2016 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 2434

Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske- og kilenotfangstar i Sogn og Fjordane i 2004 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 822

Analysar av skjelprøvar frå Hordaland i 2018 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 2908

R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske i Hordaland i Andel rømt oppdrettslaks (%)

Analysar av skjelprøvar frå Sogn og Fjordane i 2018 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 2907

Analysar av skjellprøvar frå sportsfiske i 17 elvar i Hordaland i 2003 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 720

Skjelprøvar frå Rogaland Vekstanalysar og innslag av rømt oppdrettslaks R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1434

Rådgivende Biologer AS

Analysar av skjelprøvar frå Sogn og Fjordane i 2015 P P O R T. Rådgivende Biologer AS 2237

Analysar av skjelprøvar frå Sogn og Fjordane i 2016 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 2436

R A P P O R. Rådgivende Biologer AS Skjelprøvar frå Hordaland Vekstanalysar og innslag av rømt oppdrettslaks

R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske i Hordaland i Andel rømt oppdrettslaks (median)

Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske- og kilenotfangstar i Sogn og Fjordane i 2005 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 919

Analysar av skjelprøvar frå Sogn og Fjordane i 2017 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 2674

Rådgivende Biologer AS

Analysar av skjelprøvar frå elvefiske og kilenotfiske i Sogn og Fjordane i Andel oppdrettslaks (median) Fangst av rømt oppdrettslaks

R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske og kilenotfiske i Sogn og Fjordane i 2007

FANGST OG SKJELPRØVAR I FRØYSETELVA

R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske og kilenotfiske i Sogn og Fjordane i 2007

FANGST OG SKJELPRØVAR I FRØYSETELVA

Rådgivende Biologer AS

R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 856. Registrering av gytegroper og teljing av gytefisk i Nausta 2003

FANGST OG SKJELPRØVAR I ERVIKELVA

FANGST OG SKJELPRØVAR I ERVIKELVA

FANGST OG SKJELPRØVAR I HJALMA

NINA Minirapport 280 Skjellanalyser av voksen laks fra Kvina. Resultatrapport for 2008 og 2009

Fiskeundersøking etter fiskedød i Vatnaelva i Ådlandsvassdraget, Stord kommune R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1119

Rapport fra skjellprøvetakingen i Numedalsla gen, Av Ingar Aasestad Numedalslågen forvaltningslag Juni 2016

Fiskeundersøkingar i Oldenelva, R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1657

R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske og kilenotfiske i Sogn og Fjordane i 2008

R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 827. Variasjon i andel smålaks i Suldalslågen samanlikna med andre storlaksbestandar

Forslag om tidligare fiskestart

R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 947. Rømt oppdrettslaks i sjø og elv; mengd og opphav. Pris kr/kg år n

Fiskeundersøkingar i Gloppenelva i 2014 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 2065

Fiske etter anadrom fisk i sjø og vassdrag. Førde, 14. mars 2015 John A. Gladsø Fylkesmannen i Sogn og Fjordane

SULDALSLÅGEN MILJØRAPPORT NR. 37 TITTEL: FISKEUNDERSØKINGAR I OLDENELVA I FORFATTARAR: Urdal, K., Sægrov, H. og Kålås, S.

P P O R T Rådgivende Biologer AS 1797

Fiskeundersøkingar i Gloppenelva R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1174

Skjelprøvar frå Sogn og Fjordane Vekstanalysar og innslag av rømt oppdrettslaks. Andel oppdrettslaks (median) Fangst av rømt oppdrettslaks

Fiskeundersøkingar i Årøyelva i 2006 og 2007 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1067

Gytefiskteljingar i Strynselva i 2011 og vurdering gytebestandsmål. R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1541

Rapport fra skjellprøvetakingen i Numedalslågen, 2013

Statusgrunnlag Hardangerfjorden

Er rømmingssituasjonen ute av kontroll?

Rapport fra skjellprøvetakingen i Numedalslågen, Av Ingar Aasestad Numedalslågen forvaltningslag Mai 2015

Fiskeundersøkingar i Gaula i 2005 A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 932

Førde, 14. mars 2015 John A. Gladsø Fylkesmannen i Sogn og Fjordane

Villaksen forvaltes den riktig? Jens Christian Holst Vitenskapelig rådgiver Ecosystembased

Analysar av skjelprøvar frå Sogn og Fjordane i 2006 R A P P O R T. Antal rømt oppdrettslaks (n) Elv Kilenot. Rådgivende Biologer AS 993

MILJØNOTAT NR

kan ein oppnå begge. til gjenutsett fisk aukast, og den gjenutsette ( ) er gjennomført innanfor tidsramma for friskmeldingsprogrammet.

Omvikdalselva. Effektar av gjødselutslepp våren 2009 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1450

Rapport fra skjellprøvetakingen i Numedalslågen, 2012

Rapport fra skjellprøvetakingen i Numedalslågen, 2011

Fangstutviklinga i Suldalslågen samanlikna med andre elvar Aukande andel smålaks Regionale utviklingstrekk i laksebestandane...

Laks og sjøaure i Suldalslågen i perioden A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1252

Notat. Gytefisktelling i Årdalselva høsten 2017

Fiskeundersøkingar i Osenelva våren 2008 R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1103

Tynningsfiske i Skrevatn Rapport 2010

Rådgivende Biologer AS

Smoltrømming - lite problem eller stor utfordring?

R A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1561

Gytefiskteljing i Osvassdraget i 2008 A P P O R T. Rådgivende Biologer AS 1177

Vill laksefisk og akvakultur med vekt på Sognefjorden. Kjetil Hindar Forskningssjef, NINA

TETTHETSSTATUS OVER FISKEBESTANDENE AV AURE OG LAKS I BØYAELVI, HJALMAELVA, KJØLSDALSELVA, MAURSTADELVA OG RIMSTADELVA

Mange yrkesvalhemma har fleire periodar under attføring

Hva skal jeg snakke om :

Fiskesymposiet, Bergen februar Kva skjer i fjordane? Øystein Skaala

Rådgivende Biologer AS

Rådgivende Biologer AS

Transkript:

Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske og kilenotfiske i Rogaland i 6 R A P P O R T Rådgivende Biologer AS 99

Rådgivende Biologer AS RAPPORTENS TITTEL: Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske i Rogaland i 6 FORFATTAR: Kurt Urdal OPPDRAGSGJEVAR: Fylkesmannen i Rogaland, miljøvernavdelinga. OPPDRAGET GITT: ARBEIDET UTFØRT: RAPPORT DATO: Mai 6 Mai 6 - mai 7. mai 7 RAPPORT NR: ANTAL SIDER: ISBN NR: 99 7 ISBN 978-8-768-7-7 EMNEORD: - Rogaland - skjelanalysar - laks - rømt oppdrettslaks - sjøaure - vekst og overleving - rømd oppdrettslaks - sjøaure SUBJECT ITEMS: - Rogaland county - fish scale analysis - Atlantic salmon - escaped farmed salmon - sea trout - growth and survival RÅDGIVENDE BIOLOGER AS Bredsgården, Bryggen, N- Bergen Foretaksnummer 8668 Internett : www.radgivende-biologer.no E-post: post@radgivende-biologer.no Telefon: 78 Telefax: 6 7 Framsidefoto: Skjelprøve av sjøaure på 8 cm og 7, kg fanga i Aurlandselva i Sogn i. Fisken hadde vore år i elv, gått ut som smolt 8 cm lang og hadde deretter vore 7 somrar i sjøen.

FØREORD Rådgivende Biologer AS har i samarbeid med Miljøvernavdelinga hjå Fylkesmannen i Rogaland organisert skjelinnsamling og analysert skjelprøvar frå lakseelvar og kilenøter i Rogaland i 6. Prosjektet er finansiert av Fylkesmannen i Rogaland (Dirdalselva, Espedalselva, Frafjordelva, Lyseelva, Ulla, Vorma, Bjerkreimselva og kilenøtene, Direktoratet for Naturforvaltning (Håelva og Ogna, og Statkraft (Suldalslågen. Ei av målsettingane med prosjektet er å kartleggja innslaget av rømd oppdrettslaks i dei ulike elvane og i sjøen. Det vert også samla inn ein del skjelprøvar av sjøaure. Undersøking av sjøaureskjel er også interessant i samband med rømd oppdrettslaks, etter som tidlegare analysar har vist at ein del rømd oppdrettslaks feilaktig vert vurdert å vera sjøaure. Analysar av fiskeskjel gjev nyttig informasjon om faktorar som smoltalder, smoltlengd, sjøalder og sjøvekst, og er viktig for å auka kunnskapen om dei einskilde bestandane av både laks og sjøaure. Skjelprøvar utgjer også eit viktig genetisk materiale. Første del av rapporten er ei samanfatting av dei viktigaste resultata frå undersøkinga. I tillegg til denne rapporten, er resultata formidla til grunneigarar og fiskarar i dei einskilde elvane, i form av faktaark. Resultata frå einskildelvane vert presentert i denne rapporten slik dei vil vera på dei einskilde faktaarka. Rådgivende Biologer AS takkar bidragsytarane for økonomisk støtte og rettar ein stor takk til alle som har teke skjelprøvar. Bergen,. mai 7. Rådgivende Biologer AS 7 Rapport 99

INNHALD FØREORD... INNHALD... SAMANDRAG... SUMMARY.... SPORTSFISKE I ELVANE I 6...6.. Innslag av rømt oppdrettslaks... 7.. Storleiksfordeling av laks... 8.. Livshistorie... 9. KILENOTFISKE I 6..... Innslag av rømd oppdrettslaks..... Storleiksfordeling.... VURDERING..... Innslag av rømd oppdrettslaks..... Tilvekst i sjø..... Oppsummering.... LITTERATUR...6. ENKELTELVAR...7 Fangst og skjelprøvar i Suldalslågen... 8 Fangst og skjelprøvar i Ulla...9 Fangst og skjelprøvar i Vorma... Fangst og skjelprøvar i Lyseelva... Fangst og skjelprøvar i Espedalselva... Fangst og skjelprøvar i Frafjordelva... Fangst og skjelprøvar i Dirdalselva... Fangst og skjelprøvar i Håelva... Fangst og skjelprøvar i Ognaelva... Fangst og skjelprøvar i Bjerkreimselva...7 Rådgivende Biologer AS 7 Rapport 99

SAMANDRAG Urdal, K. 7. Analysar av skjelprøvar frå Rogaland i 6. Rådgivende Biologer AS. Rapport 99, 7 sider. Rådgivende Biologer AS har dei to siste åra organisert skjelinnsamling og analysert skjelprøvar frå fisk som vart fanga i elvar og kilenøter i Rogaland. I var det analysert skjelprøvar frå 9 elvar og kilenøter, i 6 vart det utvida til elvar og kilenøter. Prosjektet er gjennomført i samarbeid med Miljøvernavdelinga hjå Fylkesmannen i Rogaland, som saman med andre aktørar har stått for finansieringa. I 6 mottok me 7 skjelprøvar frå sportsfisket, fordelt på 7 laks og 7 sjøaure. I tillegg kom det inn 6 skjelprøvar frå tre kilenøter i Høgsfjorden, av desse var laks og sjøaure. Andel rømt oppdrettslaks i skjelmaterialet frå sportsfisket i 6 var 8, %. Det er stor variasjon mellom elvane, frå % i m.a. Espedalselva til % i Suldalslågen. Dei tre nordlegaste elvane i Ryfylke (Suldalslågen, Ulla og Vorma hadde klart størst innslag av rømt laks, med eit snitt på nær %. I dei andre Ryfylkeelvane og dei tre Jærelvane var andelen under %. I kilenotfangstane var i snitt % av skjelprøvane frå rømt oppdrettslaks. Andelen rømt oppdrettslaks i 6 var dobbelt så høg som i, både i elve- og kilenotmaterialet. Av dei ni elvane som var undersøkt begge år, var det auka innslag av rømt laks i sju, medan det var uendra i to elvar. Det auka innslaget av rømt fisk i Rogaland samsvarar godt med det som er funne i tilsvarande undersøkingar i Hordaland og Sogn Fjordane. Fangsten av både villaks og rømt oppdrettslaks aukar fram mot ein topp midt på sommaren, for så å avta utover ettersommaren. Ei tidsforskuving i fangstutviklinga gjer at den relative andelen rømt oppdrettslaks aukar utover i sesongen. Det parallelle mønsteret for innsig av villaks og oppdrettslaks, og reduserte fangstar av rømt laks mot slutten av fiskesesongen, indikerer at oppdrettslaksen har vore ein eller fleire vintrar i havet før retur. Seint innsig av rømt oppdrettslaks etter fiskesesongen består truleg hovudsakleg av nyrømt fisk som ikkje har vore ute i havet. Ein tett samanheng mellom lakseprisar eitt år og andel rømd laks året etter indikerer at det i år med gode lakseprisar vert sett ut meir småfallen smolt, som gjev meir rømming. Vekst og overleving første året i sjø var uvanleg god for smoltårgangen frå, noko som resulterte i svært gode fangstar av smålaks i mange elvar i. Smoltårgangen frå vaks langt dårlegare, og fangstane av smålaks i 6 var redusert i høve til året før i mange elvar. Samstundes var det svært gode fangstar av mellomlaks i 6, som resultat av den sterke smoltårgangen frå. Ein langtidsserie frå Sogn Fjordane viser at det er ein god samanheng mellom veksten første året i sjø og fangst av smålaks året etter. Rådgivende Biologer AS 7 Rapport 99

SUMMARY Urdal, K. 6. Analyses of salmon and sea trout scale samples from game fishing in the county of Rogaland in 6. Rådgivende Biologer AS. Rapport 99, 7 pp. Rådgivende Biologer AS have analysed scale samples from Atlantic salmon and sea trout collected from game fishing in ten rivers and from fish caught in three bag nets in the county of Rogaland in 6. We received scale samples from 7 salmon and 7 sea trout caught by game fishing, and from salmon and sea trout caught in bag nets. An average of 8, % of the salmon in the game fishing catches were escaped farmed salmon, but there were marked regional differences. In the northern basin of Ryfylkefjorden the average percentage of escapees in the material was %, whereas in rivers in the south-eastern basin and along the coast of Jæren the percentages were less than %. Among the scale samples from the bag nets an average of % were escaped farmed salmon. The percentage of escaped farmed salmon was about twice as high in 6 as in, both in the river catches and bag net catches. The increase corresponds well with what we have found in similar surveys in the neighbouring counties of Hordaland and Sogn Fjordane. The weekly catches of both wild and farmed salmon have increased during the first part of the season and decreased towards the end of the season. A time delay in catches of farmed salmon relative to wild salmon results in an increasing percentage of farmed salmon toward the end of the fishing season. The parallel pattern of catches of wild and escaped farmed salmon and the reduced catches of escapees toward the end of the fishing season indicate that the escapees have spent one or more winters free in the ocean before returning to the rivers to spawn. An additional ascent of farmed fish later in the autumn, as seen in many rivers, is more likely to consist of salmon that have escaped more recently. Throughout the period 999-6 there is a strong correlation between the price of salmon one year and the percentage of escaped farmed salmon caught in rivers in the county of Sogn Fjordane the following year. This would indicate that in years with high prices and good profit the demand for smolt increases and consequently a higher proportion of substandard small smolts are put into the marine pens, thus increasing the risk of escapes. There is a strong correlation between growth during the first year at sea and survival. The age group that were smolts in grew very poorly and the catches of -seawinter salmon the following year was very low. In the growth was very good and corresponded with record catches of -seawinter salmon in and -seawinter salmon in 6, whereas the growth of postsmolts in was unusually poor and the catches of that smolt age group in 6 were lower in most rivers. Rådgivende Biologer AS 7 Rapport 99

. SPORTSFISKE I ELVANE I 6 Det vart motteke 7 skjelprøvar frå fiskesesongen i 6, fordelt på 78 laks og 7 sjøaure frå totalt elvar (figur., tabell.. I høve til den offisielle fangststatistikken har me undersøkt skjelprøvar frå 6 % av laksane og % av sjøaurane som vart fanga i desse elvane i 6. Den låge andelen skuldast i hovudsak lite skjelmateriale og store fangstar i Håelva og Bjerkreimselva, dersom ein held desse unna har me undersøkt nær % av laksane. Dei tala som er gjevne i tabell. viser høvet mellom registrerte fangstar og mottekne skjelprøvar. Antalet skjelprøvar frå kvar elv vil variera noko i dei ulike tabellane utover i rapporten. Dette kan skuldast feilbestemming av art frå fiskaren si side, eller at opplysingane på skjelkonvoluttane (lengd, vekt, dato er ufullstendige. Alt etter problemstilling vil det vera skjelprøvar som må ekskluderast, men det vil alltid verta nytta eit størst mogeleg materiale. K = Suldalslågen (6.Z = Ulla (.Z = Vorma (,Z = Lyseelva (.Z = Espedalselva (.Z 6 = Frafjordelva (.Z 7 = Dirdalselva (.Z 8 = Håelva (8.Z 9 = Ognaelva (7.6Z = Bjerkreimselva (7.Z 8 9 7 6 K = Kilenøter i Høgsfjorden FIGUR.. Geografisk plassering av dei elvane og kilenøtene i Rogaland som Rådgivende Biologer AS mottok skjelprøvar frå i 6. Rådgivende Biologer AS 7 6 Rapport 99

TABELL.. Innrapportert fangst i fiskesesongen 6, og andel skjel som er motteke og analyserte ved denne undersøkinga Fangst (antal Mottekne skjel Andel av fangst (% Laks Aure Laks Aure Laks Aure Suldalslågen 9 8,,9 Ulla 69 8 69,6, Vorma 9,, Lyseeelva 8 6 66,7,7 Espedalselva 7 8,, Frafjordelva 99 68 8 8 9,,8 Dirdalselva 9 9 6,, Håelva 9 <, - Ognaelva 6 8 8,8, Bjerkreimselva 697 89,, Samla, Rogaland 9 78 7 6,,.. Innslag av rømt oppdrettslaks I det samla skjelmaterialet frå sportsfiskesesongen 6 var det i snitt 8 % rømd oppdrettslaks. Suldalslågen skil seg klart ut, med ein andel rømd oppdrettslaks på, %, og det er store skilnader i dei ulike delane av elva, med over % nedom Sandsfossen mot berre % oppom Juvet (tabell.. Dei tre elvane med høgast andel rømd oppdrettslaks er Suldalslågen, Ulla og Vorma, med ein samla snittandel på ca %. Desse elvane ligg relativt nær kvarandre i den nordre delen av Ryfylke (figur.. Dei fire andre elvane i Ryfylke som er undersøkt ligg lenger sør og har ein gjennomsnittleg andel rømd oppdrettslaks på under %. Av dei tre Jærelvane som er med i undersøkinga er det berre Ogna som har eit skjelmateriale av noko storleik, og der var andelen rømd laks, %. Frå Håelva og Bjerkreimselva vart det berre motteke høvesvis ein og skjelprøvar, alle av villaks. Av dei 8 laksane frå Suldalslågen som ikkje var rømt oppdrettslaks, var 9 naturleg rekrutterte (7 % og 67 utsett frå klekkeriet. Dei fleste utsette fiskane var feittfinneklipte, men det var i tillegg nokre som det ikkje var notert på konvolutten at dei var feittfinneklipt. Vekstmønsteret var likevel svært likt det for klekkerifisk, og desse er såleis vurdert å vera utsett. Rådgivende Biologer AS 7 7 Rapport 99

TABELL.. Oversikt over skjelmaterialet frå Rogaland i 6 som er undersøkt. Det er skild mellom villaks og rømd oppdrettslaks og sjøaure. *Samla andel rømd oppdrett er snitt av elvesnitt. Skjelmaterialet frå Suldalslågen er også delt i tre; nedom Sandsfossen, mellom Sandsfossen og Juvet, og oppom Juvet. Laks Elv Vill Oppdrett Sum % Oppdr. Sjøaure Suldalslågen 6 88, Ulla 8, Vorma 87 7 6, Lyseeelva 8 9, Espedalselva, Frafjordelva 6 66 6, 8 Dirdalselva 6 6, Håelva, Ognaelva 6 8, Bjerkreimselva, Samla, Rogaland 9 7 8,* 7 Suldalslågen nedom Sandsfossen 8 9,8 mellom Sandsfossen og Juvet 9 8 8,9 oppom Juvet 6,.. Storleiksfordeling av laks Mellom villaksane som vart undersøkt var det 6 % storlaks, 6 % mellomlaks og % smålaks (tabell.. Dominansen av mellomlaks skuldast i stor grad at det var ei god overleving på smoltårgangen frå i høve til både og. I Ognaelva og Bjerkreimselva, som er typiske smålakselvar (jfr kategorisering i Fiske, var det ein dominans av smålaks. Av dei oppdrettslaksane me undersøkte, var det om lag like mykje smålaks og mellomlaks. TABELL.. Fordeling av stor- (>7 kg, mellom- (-7 kg og smålaks (< kg mellom villaks og rømd oppdrettslaks i det undersøkte skjelmaterialet frå elvefisket i Rogaland. *Samla andel er snitt av andelane i enkeltelvane. Vill laks Oppdrettslaks Storlaks Mellomlaks Smålaks Storlaks Mellomlaks Smålaks n % n % n % n % n % n % Suldalslågen 6, 8, 7 7,, 9 7, 6 9,6 Ulla,7 8 6,,,,, Vorma,, 7,7, 9,,6 Lyseeelva 6,7,,,,, Espedalselva,, 6,7 Frafjordelva 6, 7, 8,8,, 7, Dirdalselva 6,7 86,7 6,7,,, Håelva,,, Ognaelva,, 76,8,,, Bjerkreimselva, 6, 9, Samla, Rogaland* 7 6, 96 6,,,,7 8 7,9 Rådgivende Biologer AS 7 8 Rapport 99

.. Livshistorie Ut frå det analyserte materialet er det laga ei samanstilling av gjennomsnittleg smoltalder og -lengd, og tilvekst dei enkelte år i sjø hjå villaks og sjøaure (tabell. og.. Smoltalderen for laks varierte frå år i Håelva ( berre ein fisk til år i Ulla, og snitt for alle elvane var,6 år (tabell.. Smoltlengdene for naturleg rekruttert laks varierte mellom, cm i Dirdalselva og, cm i Ogna, og snittet var,7 cm (den eine laksen i Håelva var 8, cm som smolt. Utsett laks fanga i Suldalslågen hadde ei gjennomsnittleg smoltlengd på,6 cm. Snittlengd for dei tre yngste sjøaldergruppene var høvesvis, 77 og 89 cm. Smoltalderen for aure varierte mellom,7 og, år (snitt,9 år; tabell.. Smoltlengdene varierte mellom 6 og 9 cm (snitt 7, cm. TABELL.. Oversikt over antal, storleiksfordeling, smoltalder, smoltlengd og storleik av ulike sjøaldergrupper av villaks fanga i Rogaland i 6. (St.l.=Storlaks, M.l.=Mellomlaks, Sm.l.=Smålaks. Laksane frå Suldalslågen er delt i naturleg rekruttert ( vill og klekkerifisk ( uts.. *Totalmaterialet inkluderer -sjøvinterlaks og ubestemt fisk (uleselege skjell **Snitt og standardavvik av snitt for kvar elv (ikkje inkludert utsett laks i Suldalslågen. Tot. Smoltalder Smoltlengd -sjøvinter -sjøvinter -sjøvinter antal (år (cm Antal Lengd (cm Antal Lengd (cm Antal Lengd (cm n* snitt SD snitt SD n snitt SD n snitt SD n snitt SD Suldalslågen, vill 9,7,,, 7,, 6 8, 6,6 7 98,7 7, Suldalslågen, uts. 67,6,6 6, 9, 9 8, 6, 96,,9 Ulla,,,9,, 6, 76,,9 Vorma 86,9,,,9,6, 9 78, 6, 87,, Lyseeelva,9,,, 6,, 79,, 86,, Espedalselva,8,6,6, 7 78,9,6 9,7 9, Frafjordelva,8,6,9, 7,8, 9 79,,6 7 88,9 9, Dirdalselva,9,,,8, - 78,6,8 9, - Håelva, - 8,, Ognaelva 6,,,, 6,, 8 7,9 7,, - Bjerkreimselva,,,8,7 8 9,, 7 69,8 6, Samla** 7,6,,7, 6,,6 9 76,7, 8 88,8,7 TABELL.. Oversikt over antal, storleiksfordeling, smoltalder, smoltlengd og storleik av ulike sjøaldergrupper av sjøaure fanga i Rogaland i 6. (St.l.=Storlaks, M.l.=Mellomlaks, Sm.l.=Smålaks. *Totalmaterialet inkluderer fisk. **Snitt og standardavvik av snitt for kvar elv. Tot. Smoltalder Smoltlengd antal (år (cm Sjøalder (somrar Lengd (cm n* snitt SD snitt SD snitt SD snitt SD Suldalslågen, - 7,,,8,9 6,,9 Vorma, -, - Lyseeelva,7,6 6,,6,,6 8,8,8 Frafjordelva 8,,8 9, 7,,9,, 8, Samla** 7,9, 7,,,, 6,, Rådgivende Biologer AS 7 9 Rapport 99

. KILENOTFISKE I 6 Rådgivende Biologer AS mottok hausten 6 skjelprøvar frå til saman 6 fisk som var fanga i tre kilenøter i Høgsfjorden i Sandnes kommune (figur.. I skjelmaterialet var det prøvar av laks og to sjøaure. Dei tre kilenøtene fiska ikkje like lenge (høvesvis 7. juni -. august, 6. juni - 7. juli og. - 7. juli, men materialet frå dei ulike kilenøtene var ganske likt i den overlappande tidsperioden, og materiala er dermed slegne saman og drøfta under eitt... Innslag av rømd oppdrettslaks Til saman av laks var rømd oppdrettslaks, dvs. 9,7 % (tabell.. Dei største fangstane av villaks var i veke nr 6 og 8, då av laks vart fanga (6 %, medan fangstane av oppdrettslaks var størst i veke 7 og 8. I siste delen av perioden var andelen rømt oppdrettslaks relativt høg, og auka mot slutten. TABELL.. Oversikt over total fangst av laks, antal og andel av oppdrettslaks i fangstane i to kilenøter i Høgsfjorden i Sandnes kommune sommaren 6. Veke (dato Samla fangst Antal rømd oppdr. laks (n Andel rømd oppdr. laks (% (-/6 6, (-8/6, (9-/6-6 (6/6-/7 66 6 9, 7 (-9/7, 8 (-6/7 89 8, 9 (7-/7,8 (-/7 7, (-6/8, Samla 9,7.. Storleiksfordeling Av 6 villaks som kunne aldersbestemmast var stk. -sjøvinterlaks ( %, 8 stk. -sjøvinterlaks (9 %, 7 stk. -sjøvinterlaks (, % og stk. -sjøvinter (, %. Snittlengd og -vekt for dei tre yngste sjøaldergruppene fisk var høvesvis 8 cm/, kg, cm/, kg og 89 cm/7,6 kg (tabell.. I fangststatistikken frå 99 og seinare er det skild mellom smålaks (< kg, mellomlaks (-7 kg og storlaks (>7 kg, og dette har tidlegare korrespondert godt med dei tre sjøvintergruppene, men i år med god sjøvekst vil ein god del av ei aldersgruppe verta plassert i "feil" kategori i fangststatistikken. I var % av vill smålaks eldre enn -sjøvinter, % av vill mellomlaks var anten -sjøvinter eller -sjøvinter, og heile 67 % av storlaksen var -sjøvinterlaks. I 6 var overlappet langt meir moderat Ingen -sjøvinterlaks var over kg, medan stk -sjøvinterlaks var under kg (, % og stk var over 7 kg (8, %. Tre av sju -sjøvinterlaks var under 7 kg, men sjølv om andelen feilplassert laks dermed vert heile %, er antalet fisk så lågt at representativiteten i dette materialet er svært usikker (figur.. Rådgivende Biologer AS 7 Rapport 99

Antal laks - - - - -6 6-7 7-8 8-9 Vekt (kg -sjøvinter (n= -sjøvinter (n=8 -sjøvinter (n=7 9- - - - - - Andel (% FIGUR.. Vektfordeling (antal og prosent av -, - og -sjøvinterlaks fanga ved kilenotfiske i Rogaland i fiskesongen 6. Dei loddrette strekane viser inndelinga i små-, mellom- og storlaks i høve til den offisielle fangststatistikken. Det er ein markant skilnad i aldersfordeling mellom skjelmaterialet frå kilenot- og sportsfiske. Den største skilnaden er at medan -sjøvinterlaks utgjer berre ca. % av kilenotmaterialet, er det nær seks gonger så høg andel i sportsfiskematerialet (9 %. Dette skuldast ein kombinasjon av fleire ting. Medan kilenøtene i hovudsak fanga laks på veg inn til elvane i Ryfylke, der det er ein høgare andel fleirsjøvinterlaks, inkluderer sportsfiskematerialet også elvar frå Jæren, som i hovudsak er smålakselvar. I tillegg er det truleg at dei mest småvaksne laksane kan sleppa gjennom kilenøtene. Og medan smålaks er meir fangbar enn eldre laks i elvane, fangar kilenøtene all fisk som går i, så lenge dei er store nok. TABELL.. Oversikt over attenderekna smoltalder og -lengd, og lengd og vekt ved fangst for villaksen som vart fanga ved kilenotfiske og sportsfiske i elvar i Rogaland i 6. Lengder er gjevne i cm, vekt i kg. 9 - - - - -6 6-7 7-8 8-9 Vekt (kg -sjøvinter (n= -sjøvinter (n=8 -sjøvinter (n=7 9- - - - - - Kilenot Sportsfiske Antal fisk 9 Smoltalder, snitt (år ± SD,6 ±,6,7 ±, Smoltlengd, snitt (cm ± SD, ±,, ±, -sjøvinterlaks Antal 6 Lengd, snitt (cm ± SD 8, ±,9, ±,9 Lengdeintervall (cm -68-7 Vekt, snitt (kg ± SD, ±, ±, Vekst. år i sjø (, snitt (cm ± SD, ± 6, 8, ±,7 -sjøvinterlaks Antal 8 9 Lengd, snitt (cm ± SD 79, ±,, ± 6,8 Lengdeintervall (cm 66-96 - Vekt, snitt (kg ± SD, ±,,8 ±, Vekst. år i sjø (, snitt (cm ± SD, ±,, ±, -sjøvinterlaks Antal 7 8 Lengd, snitt (cm ± SD 89, ± 6,8 9, ± 8, Lengdeintervall (cm 8- -8 Vekt, snitt (kg ± SD 7,6 ±, 8, ±, Vekst. år i sjø (, snitt (cm ± SD,6 ±, 7, ±, Rådgivende Biologer AS 7 Rapport 99

. VURDERING.. Innslag av rømd oppdrettslaks Gjennomsnittleg andel rømt oppdrettslaks i skjelmaterialet frå dei elvane som er med i denne undersøkinga var 8, %, men variasjonen var stor, frå % i Suldalslågen til % i Espedalselva, Håelva og Bjerkreimselva. Skjelmaterialet frå dei to sistnemnde utgjer ein så liten del av samla fangst at det ikkje er grunnlag for å anta at materialet er representativt. Det ser ut til å vera regionale skilnader i innslag av rømt laks. Dei tre elvane i det nordre bassenget i Ryfylkefjorden (Suldalslågen, Ulla og Vorma; figur. skil seg klart frå dei andre elvane, ved å ha ein gjennomsnittleg andel rømt laks på nær % (- %, mot vel % i dei andre Ryfylkeelvane (-6 %, tabell.. I det einaste materialet av noko storleik frå Jæren (Ogna var det, % rømt oppdrettslaks. Det vart gjennomført undersøkingar av skjelmateriale frå ni av elvane også i (ikkje Bjerkreimselva, og gjennomsnittleg andel rømt laks var då, %. Dersom ein held unna Bjerkreimselva var andelen rømt laks i 6 nær tre gonger høgare, 8,9 %. Med unntak av Espedalselva og Håelva, der det ikkje var registrert rømt laks noko av åra, var det ein auka andel rømt laks i skjelmaterialet frå alle elvane. Det ser såleis ut til å ha vore generelt meir oppdrettslaks i sportsfisket i Rogaland i 6 enn i, og dette stemmer med kilenotfisket i Høgsfjorden, der innslaget av rømt laks vart dobla frå (9, % til 6 (9,7 % Tilsvarande undersøkingar i Hordaland og Sogn Fjordane viser den same utviklinga (Urdal 7a b. Det var ei tidsforskuving i fangstmønsteret av villaks og rømt oppdrettslaks i elvane, ved at oppdrettslaksen kom inn noko seinare (figur.. Meir enn % av villaksen var fanga i løpet av veke (andre veka i august, medan % av oppdrettslaken var fanga i løpet av veke (månadsskiftet august/ september. I kilenotfangstane var % av både villaks og rømt oppdrettslaks fanga i veke 8 (midt i juli; figur., tabell.. Mot slutten av fiskesesongen avtok fangstane av både villaks og rømt oppdrettslaks, og den einaste klare skilnaden i fangstmønsteret er tidsforskuvinga i sportsfisket. Dette gjer at andelen rømt oppdrettslaks aukar utover sesongen, både i elvane og kilenøtene. At fangstutviklinga er nokolunde lik for vill og rømt laks er ein indikasjon på at det meste av den rømte fisken kjem inn frå havet. Det inneber at dei ikkje er nyrømte, og ein høg andel er truleg rømt i samband med utsetting i merd som smolt, eller kort tid etter. Diverre er det vanskeleg å vurdera rømmingstidspunkt og sjøalder ved hjelp av skjellesing. Analysar av skjelmateriale frå Sogn Fjordane i perioden 999-6 har vist lik fangstutvikling i både elve- og kilenotfiske (Urdal 7a. Dette er også ein indikasjon på at rømt oppdrettsfisk som kjem inn frå havet har om lag same fangbarheit som villaks, etter som kilenot er ein fiskemetode som er uavhengig av bitevilje hjå ulike kategoriar av fisk. Avtakande fangst av rømt laks i sjø og elv utover sesongen styrkjer denne indikasjonen. Sægrov Urdal (6 påviste ein tett samanheng mellom lakseprisar eitt år og fangst av rømt oppdrettslaks året etter i seks elvar i Sogn Fjordane (Sægrov Urdal 6. Samanhengen var basert på skjelmateriale frå perioden 999-, og resultata frå skjelanalysane i 6 stemmer med dei andre åra (figur.. Det var derimot ingen samanheng mellom lakseprisane og fangst av rømt oppdrettslaks det same året. Det er her brukt laksepris som uttrykk for lønsemd fordi det var liten variasjon i produksjonskostnadene i den aktuelle perioden. Både skjelanalysane og tidspunkt for innsig/fangst tyder på at dette i hovudsak er laks som har rømt som smolt/postsmolt i løpet av den første våren/sommaren etter utsett i sjøen, og som har returnert etter ein vinter ute i havet. Resultatet tilseier at det rømmer meir smolt i år med gode lakseprisar enn i år med dårlege lakseprisar. Ei mogeleg forklaring på denne samanhengen er at det blir sett ut eit høgare antal småfallen smolt i år med høg laksepris og stor etterspurnad etter smolt, samanlikna med år då det er låge prisar og kanskje Rådgivende Biologer AS 7 Rapport 99

blir sett ut relativt sett færre småfallen smolt. Det er anteke at stor smolt har betre kvalitet og overlever betre i anlegga enn liten smolt, og at færre av dei store rømer. Antal laks (n 9 Sportsfiske v Villaks (n=6 Oppdrett (n= % oppdrett o 9 Andel oppdrettslaks (% FIGUR.. Fangst av villaks og rømt oppdrettslaks ved sportsfiske (over og kilenotfiske (under i Rogaland i 6. Fangstane er fordelt på veker (stolpar, og andelen rømt oppdrettslaks er vist som linje. Det er markert kva veke halvparten eller meir er fanga av vill laks (V og rømt oppdrettslaks (O. Antal laks (n 9 6 7 8 9 6 7 8 9 Kilenotfiske Veke nr v o Villaks (n= Oppdrett (n= % oppdrett 6 7 8 9 6 7 8 9 9 Andel oppdrettslaks (% Veke nr FIGUR.. Fangst av rømt oppdrettslaks i seks elvar i Sogn og Fjordane i fiskesesongen som funksjon av prisen på oppdrettslaks føregåande år. Lakseprisar frå perioden 998 til. Årstala refererer til det året den rømte oppdrettslaksen er blitt fanga i elvane. Fangsten i 6 er ikkje inkludert i regresjonen. Fangst av rømt oppdrettslaks i seks elvar år n+ Laksepris og fangst av rømt oppdrettslaks året etter 6 999 y = 9,66x - 6 r² =,9 n=7, p =, 6 8 Pris kr/kg år n Rådgivende Biologer AS 7 Rapport 99

.. Tilvekst i sjø Tilveksten første året i sjø kan gje eit inntrykk av kva tilhøve som har møtt laksane første leveåret i havet. Figur. viser gjennomsnittleg tilvekst første året i sjø for åtte smoltårgangar av laks som er fanga etter ein vinter i sjø i til saman 6 elvar i Hordaland og Sogn Fjordane, og 7 smoltårgangar av laks fanga i Suldalslågen. Biletet er eintydig for alle tre materiala: Veksten var klart dårlegast i og, og best i og. For Suldalslågen var veksten i den beste og veksten i den dårlegaste i løpet av heile perioden 978-. Figur. viser at det er ein sterk korrelasjon mellom første års tilvekst i sjø og fangst av smålaks året etter i Sogn Fjordane, der det er gjennomført skjelanalysar sidan 999. Denne samanhengen viser at laksen overlever best i år med gode vekstvilkår. Det er kjent at variasjon i havtemperatur har klar effekt på vekst og overleving av laks (Friedland mfl., og fangstane i 998 og var mellom dei dårlegaste på mange år i fleire elvar. Etter som - sjøvinterlaks oftast er ein vesentleg del av fangstane viser det at både vekst og overleving var dårleg i 997 og. Tilsvarande var rekordfangstar av -sjøvinterlaks i og -sjøvinterlaks i 6 i samsvar med den svært gode veksten i. Veksten i var svært dårleg og indikerer saman med dårleg fangst ei dårleg overleving av -smoltårgangen. Biletet er likevel ikkje like eintydig i Rogaland som i Hordaland og Sogn Fjordane. Fleire av elvane i Rogaland hadde gode fangstar av smålaks også i 6, og i Suldalslågen var det rekordfangst av smålaks i 6. I tillegg til havtemperaturar vil også andre faktorar, som lakselus, påverka overlevinga i havet. I 997 var det registrert høge konsentrasjonar av lakselus på utvandrande sjøauresmolt (Kålås Urdal, og lakselus har truleg bidrege til redusert overleving på denne smoltårgangen også av laks. Utover -talet har problemet med lakselus minka. Lakselusinfeksjonane var ikkje stort meir alvorleg i enn i (Kålås Urdal 7, og ikkje nok til å forklara den sterkt reduserte sjøveksten og den dårlege overlevinga til -smoltårgangen som ein har sett for mange laksebestandar på Vestlandet. Hordaland samla Suldalslågen 8 S. Fj. samla 6 FIGUR.. Vekst første år i sjø hjå smoltårgangane frå sportsfisket i Hordaland og Sogn og Fjordane samla (998- og Suldalslågen i Rogaland (978-. Tilvekst. år i sjø (cm 8 6 9 98 99 99 Smoltårgang 999 FIGUR.. Vekst første år i sjø mot registrert fangst av smålaks året etter i Sogn og Fjordane. Fangst av smålaks 998 r² =,8 p =, 8 9 6 7 8 T ilvekst (c m Rådgivende Biologer AS 7 Rapport 99

.. Oppsummering - Skjelundersøkingane i Rogaland i 6 inkluderer 7 skjelprøvar frå sportsfiske i elvar, og 6 skjelprøvar frå kilenøter. - Andel rømt oppdrettslaks var i snitt 8 % i sportsfiskematerialet og % i kilenotmaterialet. I dei tre nordlege Ryfylke-elvane var det i snitt ca. % rømt laks, medan det i dei fire søraustlege Ryfylkeelvane og dei tre Jærelvane var under % rømt laks. - Innslaget av rømt oppdrettslaks var ca. dobbelt så høgt i 6 som i, både i sportsfiskeog kilenot materialet. Auken samsvarer med det me har funne ved tilsvarande undersøkingar i Hordaland og Sogn Fjordane. - Fangst av både villaks og rømt oppdrettslaks aukar fram mot ein topp midt på sommaren, for så å avta utover ettersommaren. Ei tidsforskuving i fangstutviklinga gjer at den relative andelen rømt oppdrettslaks aukar utover i sesongen. Det parallelle mønsteret for innsig av villaks og oppdrettslaks, og reduserte fangstar av rømt laks mot slutten av fiskesesongen, indikerer at oppdrettslaksen har vore ein eller fleire vintrar i havet før retur. - Ein tett samanheng mellom lakseprisar eitt år og andel rømd laks året etter indikerer at det i år med gode lakseprisar vert sett ut meir småfallen smolt, som gjev meir rømming. - Vekst og overleving første året i sjø var uvanleg god for smoltårgangen frå, noko som resulterte i svært gode fangstar av smålaks i mange elvar i. Smoltårgangen frå vaks langt dårlegare, og fangstane av smålaks i 6 var redusert i høve til året før i mange elvar. Samstundes var det svært gode fangstar av mellomlaks i 6, som resultat av den sterke smoltårgangen frå. Ein langtidsserie frå Sogn Fjordane viser at det er ein god samanheng mellom veksten første året i sjø og fangst av smålaks året etter. Rådgivende Biologer AS 7 Rapport 99

. LITTERATUR Fiske, P., R.A.Lund, G.M. Østborg L. Fløystad. Rømt oppdrettslaks i sjø- og elvefisket i årene 989-. NINA Oppdrags melding : -6. Fiske, P.. Bestandssammensetning av villaks. kap. 9 i: ARNE J. JENSEN redaktør. Geografisk variasjon og utviklingstrekk i norske laksebestander. NINA Fagrapport. 79 sider. Friedland, K.D., L.P. Hansen, D.A. Dunkley J.C.Maclean. Linkage between ocean climate, post-smolt growth, and survival of Atlantic salmon (Salmo salar L. in the North Sea area. ICES Journal of Marine science 7 : 9-9. Kålås, S. K. Urdal.. Overvaking av lakselusinfeksjonar på tilbakevandra sjøaure i Rogaland, Hordaland og Sogn Fjordane sommaren. Rådgivende Biologer, rapport 8, sider. Sægrov, H. K. Urdal. 6. Rømt oppdrettslaks i sjø og elv; mengd og opphav. Rådgivende Biologer AS, rapport nr. 97, sider. Sægrov, H., K. Urdal, H. Pavels S.J. Saltveit.. Vekst i elv og sjø for laks som vart fanga i Suldalslågen i peridoen 979 -. Rådgivende Biologer, rapport 77, sider. Sættem, L.M. 99. Gytebestander av laks og sjøaure. En sammenstilling av registreringer fra ti vassdrag i Sogn Fjordane fra 9-9. Utredning for DN. Nr 7-99, 7 sider. Urdal, K. a. Analysar av skjelprøvar frå elvar i Sogn og Fjordane i 999. Rådgivende Biologer, rapport, sider. Urdal, K. b. Analysar av skjelprøvar frå elvar i Hordaland i 999. Rådgivende Biologer, rapport 66, sider. Urdal, K. a. Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske- og kilenotfangstar i Sogn og Fjordane i. Rådgivende Biologer, rapport 9, sider. Urdal, K. b. Analysar av skjelprøvar frå 7 elvar i Hordaland i. Rådgivende Biologer, rapport, 7 sider. Urdal, K.. Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske- og kilenotfangstar i Sogn og Fjordane i. Rådgivende Biologer, rapport 9, sider. Urdal, K. a. Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske- og kilenotfangstar i Sogn og Fjordane i. Rådgivende Biologer, rapport, 6 sider. Urdal, K. b. Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske- og kilenotfangstar i Hordaland i. Rådgivende Biologer, rapport 67, 6 sider. Urdal, K. a. Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske- og kilenotfangstar i Sogn og Fjordane i. Rådgivende Biologer, rapport 77, sider. Urdal, K. b. Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske- og kilenotfangstar i Hordaland i. Rådgivende Biologer, rapport, sider. Urdal, K. a. Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske- og kilenotfangstar i Sogn og Fjordane i. Rådgivende Biologer, rapport 8, 7 sider. Urdal, K. 6a. Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske og kilenotfiske i Rogaland i. Rådgivende Biologer, rapport 97, sider. Urdal, K. 6b. Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske i Hordaland i. Rådgivende Biologer, rapport 98, 7 sider. Urdal, K. 6c. Analysar av skjelprøvar frå sportsfiske- og kilenotfangstar i Sogn og Fjordane i. Rådgivende Biologer, rapport 99, sider. Urdal, K. 7a. Analysar av skjelprøvar frå Sogn og Fjordane i 6. Rådgivende Biologer, rapport 99, 6 sider. Urdal, K. 7b. Analysar av skjelprøvar frå Hordaland i 6. Rådgivende Biologer, rapport XXX, XX sider. (Utkast Rådgivende Biologer AS 7 6 Rapport 99

. ENKELTELVAR På dei følgjande sidene er resultata frå dei ulike elvane presentert. Det er her presentert resultat frå det ordinære fisket i, og desse er levert ut til dei ulike elve-/grunneigarlag som faktaark. Følgjande elvar er rapportert: Suldalslågen Ulla Vorma Lyseelva Espedalselva Frafjordelva Dirdalselva Håelva Ogna Bjerkreimselva Rådgivende Biologer AS 7 7 Rapport 99

FANGST OG SKJELPRØVAR I SULDALSLÅGEN Fangststatistikk Gjennomsnittleg årsfangst i perioden 969-6 var laks (snittvekt,7 kg og 96 sjøaurar (snittvekt, kg. Laksefangstane minka utover 99-talet, men mellomårsvariasjonen har vore stor. Fleire av dei seinare åra har fangsttane vore bra, og i 6 vart det fanga 9 laks (snittvekt,8 kg, det klart beste resultatet som er registrert. Sjøaurefangstane har minka jamt sidan midt på 9-talet og fangsten i 6 ( stk. er mellom dei lågaste som er registrert sidan 98. Antal laks 9 Laks Suldalslågen 9 8 7 6 Antal sjøaure 9 Sjøaure Suldalslågen 9 97 9 98 99 99 9 97 9 98 99 99 FIGUR. Fangst i antal (søyler og snittvekt i kg (linje av laks og sjøaure i Suldalslågen i perioden 977-6. Før 99 er laksefangstane skild som tert (< kg, grøn søyle og laks (> kg, blå søyle, frå 99 er det skild mellom smålaks (< kg, grøn søyle, mellomlaks (-7 kg, raud søyle og storlaks (>7 kg, svart søyle. NB! Fangsttal frå før 979 er frå Suldal elveeigarlag, frå 979 er det offisiell fangststatistikk. Innslag av rømt oppdrettslaks I perioden -6 har det samla vore analysert skjelprøvar av 9 laks og sjøaurar. Andelen rømt oppdrettslaks har variert mellom % i og % i 6. I 6 varierte andelen rømt fisk i dei ulike elvedelane, og var % nedom Sandsfossen, 9 % mellom Sandsfossen og Juvet og % ovanfor Juvet. Antal skjelprøvar Laks Sjøaure % oppdrett Suldalslågen? Andel rømd oppdrett (% 6 Vekst i elv og sjø Me mottok skjelprøvar frå 8 laks og sjøaure. Til saman 67 av villaksane var utsett frå klekkeri (6 %, resten var naturleg rekruttert. Dei fleste naturleg rekrutterte laksane hadde vore år i elva og to år i sjøen før dei vart fanga. Gjennomsnittleg smoltlengd var cm. Første års sjøvekst var klart betre i enn i (figur. Lengd (cm 9 -sjøvinter -sjøvinter Suldalslågen. vinter. vinter. vinter. vinter. vinter 6. vinter. Smolt For meir informasjon sjå www.radgivende-biologer.no FIGUR. Vekst i elv og sjø for - og - sjøvinterlaks fanga i Suldalslågen i 6.

FANGST OG SKJELPRØVAR I ULLA Fangststatistikk Gjennomsnittleg årsfangst var 7 laks (979-6 og sjøaurar (9-6. Laksefangstane auka utover 99-talet, og i og var det rekordfangstar. I 6 vart det derimot berre fanga 69 laks (snittvekt, kg, som det dårlegaste resultatet sidan 997. Sjøaurefangstane har variert mykje mellom år, men dei siste ca. åra har det vore ein negativ trend, og fangsten i 6 ( sjøaure er den lågaste som er registrert. Antal laks 7 7 7 Laks Ulla 6 Antal sjøaure Sjøaure Ulla 97 9 98 99 99 9 97 9 98 99 99 FIGUR. Fangst i antal (søyler og snittvekt i kg (linje av laks og sjøaure i Ulla i perioden 977-6. Frå 979 er laksefangstane skild som tert (< kg, grøn søyle og laks (> kg, blå søyle, frå 99 er det skild mellom smålaks (< kg, grøn søyle, mellomlaks (-7 kg, raud søyle og storlaks (>7 kg, svart søyle. Analysar av skjelmateriale - vekst i elv og sjø 6 var andre året det vart analysert skjelprøvar frå Ulla, og me mottok prøvar av 8 laks, ingen sjøaure. Mellom laksane var det rømte oppdrettslaks, ein andel på, %. Dei fleste villaksane hadde vore to år i sjøen før dei vart fanga, og dei fleste hadde gått ut or elva tre år gamle, ved ei snittlengd på ca cm. År Antal skjelprøvar Oppdrettslaks Antal skjelprøvar av laks (% av fangst antal og (% av sjøaure (% av fangst 76 ( % (, % ( % 6 8 (6 % (, % Laksen som gjekk ut or elvane på Vestlandet i hadde svært god vekst, medan smoltårgangen frå hadde uvanleg dårleg vekst i havet. Dette er også tilfelle for smålaks fanga i Ulla i og 6. FIGUR. Vekst i elv og sjø for einsjøvinterlaks fanga i Ulla i og 6. Lengd (cm 6 6 Ulla. vinter. vinter. vinter. vinter. vinter. Smolt For meir informasjon sjå www.radgivende-biologer.no

FANGST OG SKJELPRØVAR I VORMA Fangststatistikk Gjennomsnittleg årsfangst i perioden 977-6 var 8 laks (snittvekt, kg og sjøaurar (snittvekt,8 kg. Laksefangstane har auka utover 99-talet, og fangsten i 6 (68 laks er mellom dei beste som er registrert. Sjøaurefangstane har variert mykje mellom år, men har gått drastisk ned dei seinare åra, og fangsten i 6 ( sjøaure er mellom dei lågaste som er registrert Antal laks Laks Vorma 97 9 98 99 99 7 6 FIGUR. Fangst i antal (søyler og snittvekt i kg (linje av laks og sjøaure i Vorma i perioden 977-6. Frå 979 er laksefangstane skild som tert (< kg, grøn søyle og laks (> kg, blå søyle, frå 99 er det skild mellom smålaks (< kg, grøn søyle, mellomlaks (-7 kg, raud søyle og storlaks (>7 kg, svart søyle. Analysar av skjelmateriale - vekst i elv og sjø 6 var andre året det vart analysert skjelprøvar frå Vorma, og me mottok prøvar av laks og ein sjøaure. Mellom laksane var det 7 rømte oppdrettslaks, ein andel på 6, %. Dette er ein kraftig auke i høve til i, då det ikkje var rømt laks i skjelmaterialet. Dei fleste villaksane hadde vore to år i sjøen før dei vart fanga, og dei fleste hadde gått ut or elva tre år gamle, ved ei snittlengd på ca cm. År Antal skjelprøvar Oppdrettslaks Antal skjelprøvar av laks (% av fangst antal og (% av sjøaure (% av fangst 7 (7 % ( % ( % 6 ( % 7 (6, % ( % Antal sjøaure 9 Sjøaure Vorma 97 9 98 99 99 Laksen som gjekk ut or elvane på Vestlandet i hadde svært god vekst, medan smoltårgangen frå hadde uvanleg dårleg vekst i havet. Dette er også tilfelle for smålaks fanga i Vorma i og 6. FIGUR. Vekst i elv og sjø for einsjøvinterlaks fanga i Vorma i og 6. Lengd (cm 6 Vorma 6 Smolt. vinter. vinter. vinter. vinter. vinter. For meir informasjon sjå www.radgivende-biologer.no

FANGST OG SKJELPRØVAR I LYSEELVA Fangststatistikk Gjennomsnittleg årsfangst i perioden 99-6 var laks med snittvekt på,8 kg og 6 sjøaurar med snittvekt på,6 kg. I 6 vart det fanga laks (snittvekt, kg, som er det nest meste som er registrert. Registrert sjøaurefangst i var 8 stk. (snittvekt, kg. Laks Lyseelva Sjøaure Lyseelva Antal laks Antal laks 99 99 99 99 FIGUR. Fangst i antal (søyler og snittvekt i kg (linje av laks og sjøaure i Lyseelva i perioden 99-6. Det er skild mellom smålaks (< kg, grøn søyle, mellomlaks (-7 kg, raud søyle og storlaks (>7 kg, svart søyle. Analysar av skjelmateriale - vekst i elv og sjø 6 var andre året det vart analysert skjelprøvar frå Lyseelva, og me mottok prøvar av 6 laks og sjøaure. Mellom laksane var det ein rømt oppdrettslaks, ein andel på 6, %. Dei fleste villaksane hadde vore to år i sjøen før dei vart fanga, og dei fleste hadde gått ut or elva tre år gamle, ved ei snittlengd på ca cm. År Antal skjelprøvar Oppdrettslaks Antal skjelprøvar av laks (% av fangst antal og (% av sjøaure (% av fangst 6 ( % ( % 6 6 (67 % (6, % ( % Laksen som gjekk ut or elvane på Vestlandet i hadde god vekst og overleving og det resulterte i gode fangstar av smålaks i og mellomlaks i 6. Smoltårgangen frå ser ut til å ha overlevd dårlegare i havet, og det er venta reduserte fangstar av mellomlaks i 7, medan fangsten av storlaks kan verta god. FIGUR. Vekst i elv og sjø for laks og sjøaure fanga i Lyseelva i 6. Lengd (cm Laks Sjøaure Lyseelva. vinter. vinter. vinter. vinter. vinter. Smolt For meir informasjon sjå www.radgivende-biologer.no

FANGST OG SKJELPRØVAR I ESPEDALSELVA Fangststatistikk Gjennomsnittleg årsfangst i perioden 988-6 var 9 laks (snittvekt, kg og sjøaurar (snittvekt, kg. Før 988 var det registrert små fangstar enkelte år, men det er ikkje kjent om dette er reelt eller skuldast manglande innrapportering. Også enkeltår etter 988 ser det ut til å vera manglande rapportering. Største fangstane av både laks og sjøaure var i, då det vart fanga 6 laks og 8 sjøaure. I 6 vart det fanga laks (snittvekt, kg, og 7 sjøaure (snittvekt, kg. Sjøaurefangsten i 6 var den lågaste som er registrert sidan før 988. Laks Espedalselva 8 7 Sjøaure Espedalselva Antal 6 Antal 9 97 9 98 99 99 9 97 9 98 99 99 FIGUR. Fangst i antal (søyler og snittvekt i kg (linje av laks og sjøaure i Espedalselva i perioden 969-6. Frå 979 er laksefangstane skild som tert (< kg, grøn søyle og laks (> kg, blå søyle, frå 99 er det skild mellom smålaks (< kg, grøn søyle, mellomlaks (-7 kg, raud søyle og storlaks (>7 kg, svart søyle. Analysar av skjelmateriale - vekst i elv og sjø Det vart motteke skjelprøvar frå laks fanga ved sportsfiske i 6, dvs. 9 % av registrert fangst. Alle laksane var ville og 7 hadde vore to vintrar i sjøen, medan tre hadde vore tre vintrar i sjøen. Dei fleste hadde vore tre år i elva før dei gjekk ut som smolt ved ei snittlengd på cm. 9 Espedalselva Lengd (cm FIGUR. Vekst i elv og sjø for laks fanga i Espedalselva i 6. Smolt. vinter. vinter. vinter. vinter. vinter 6. vinter. Laksen som gjekk ut or elvane på Vestlandet i hadde god vekst og overleving og det resulterte i gode fangstar av smålaks i og mellomlaks i 6. Smoltårgangen frå ser ut til å ha overlevd dårlegare i havet, og det er venta reduserte fangstar av mellomlaks i 7, medan fangsten av storlaks kan verta god. For meir informasjon sjå www.radgivende-biologer.no

FANGST OG SKJELPRØVAR I FRAFJORDELVA Fangststatistikk Gjennomsnittleg årsfangst i perioden 977-6 var 9 laks (snittvekt,6 kg og 9 sjøaurar (snittvekt,9 kg. Laksefangstane auka utover 99-talet og nådde ein topp i, med laks. Etter det har fangstane variert mellom og laks. Snittfangst av laks for perioden 997-6 var 8 laks per år, i 6 vart det fanga 99 laks (snittvekt,8 kg. Fangstane av sjøaure har gått jamt nedover sida, og i 6 vart det fanga 68 sjøaure (snittvekt, kg, den lågaste fangsten sidan 979. Antal laks Laks 97 9 98 99 99 Frafjordelva 6 FIGUR. Fangst i antal (søyler og snittvekt i kg (linje av laks og sjøaure i Frafjordelva i perioden 969-6. Frå 979 er laksefangstane skild som tert (< kg, grøn søyle og laks (> kg, blå søyle, frå 99 er det skild mellom smålaks (< kg, grøn søyle, mellomlaks (-7 kg, raud søyle og storlaks (>7 kg, svart søyle. Analysar av skjelmateriale - vekst i elv og sjø 6 var andre året det vart analysert skjelprøvar frå Frafjordelva, og me mottok prøvar av 8 laks og 8 sjøaure. Mellom laksane var det fire rømte oppdrettslaks, ein andel på 6,9 %. Dei fleste villaksane hadde vore to år i sjøen før dei vart fanga, og dei fleste hadde gått ut or elva to år gamle, ved ei snittlengd på ca cm. År Antal skjelprøvar Oppdrettslaks Antal skjelprøvar av laks (% fangst antal og (% av sjøaure (% fangst 9 ( % (, % 7 ( % 6 8 (9 % (6,9 % 8 ( % Antal sjøaure Sjøaure Frafjordelva 97 9 98 99 99 Laksen som gjekk ut or elvane på Vestlandet i hadde god vekst og overleving og det resulterte i gode fangstar av smålaks i og mellomlaks i 6. Smoltårgangen frå ser ut til å ha overlevd dårlegare i havet, og det er venta reduserte fangstar av mellomlaks i 7, medan fangsten av storlaks kan verta god. FIGUR. Vekst i elv og sjø for laks og sjøaure fanga i Frafjordelva i 6. Lengd (cm 9 Laks Sjøaure Smolt Frafjordelva. vinter. vinter. vinter. vinter. vinter 6. vinter. Smolt For meir informasjon sjå www.radgivende-biologer.no

FANGST OG SKJELPRØVAR I DIRDALSELVA Fangststatistikk Gjennomsnittleg årsfangst i perioden 977-6 var 9 laks med snittvekt på,7 kg og sjøaurar med snittvekt på,9 kg. Fangstane av laks har auka dei seinare åra, og snittet for dei ti siste åra har vore 6 laks (snittvekt, kg. I 6 vart det fanga 9 laks (snittvekt, kg, som er den tredje høgaste fangsten som er registrert i Dirdalselva. Sjøaurefangstane har vore variable, med som suverent toppår (79 sjøaure. Fangsten i 6 var mellom dei lågaste som er registrert, med berre 9 sjøaure (snittvekt,9 kg, og tendensen dei siste åra har vore negativ. Laks Dirdalselva 6 Sjøaure Dirdalselva Antal laks 97 9 98 99 99 Antal sjøaure 97 9 98 99 99 FIGUR. Fangst i antal (søyler og snittvekt i kg (linje av laks og sjøaure i Dirdalselva i perioden 977-6. Frå 979 er laksefangstane skild som tert (< kg, grøn søyle og laks (> kg, blå søyle, frå 99 er det skild mellom smålaks (< kg, grøn søyle, mellomlaks (-7 kg, raud søyle og storlaks (>7 kg, svart søyle. Analysar av skjelmateriale - vekst i elv og sjø Me mottok skjelprøvar frå 6 laks fanga ved sportsfiske i 6, dvs. % av registrert fangst. Ein av laksane var ein rømt oppdrettslaks, ein andel på 6 %. Av villaksane var ein smålaks, mellomlaks og ein storlaks. Mellomlaksane hadde vore tre år i elva før dei gjekk ut som smolt ca., cm store. Dei hadde vore vintrar i sjøen og hadde vakse i snitt cm første året i sjøen. Dirdalselva Lengd (cm FIGUR. Vekst i elv og sjø for mellomlaks fanga i Dirdalselva i 6. Smolt. vinter. vinter. vinter. vinter. vinter. Laksen som gjekk ut or elvane på Vestlandet i hadde god vekst og overleving og det resulterte i gode fangstar av smålaks i og mellomlaks i 6. Smoltårgangen frå ser ut til å ha overlevd dårlegare i havet, og det er venta reduserte fangstar av mellomlaks i 7. For meir informasjon sjå www.radgivende-biologer.no

FANGST OG SKJELPRØVAR I HÅELVA Fangststatistikk Gjennomsnittleg årsfangst i perioden 977-6 var 8 laks med snittvekt på, kg, og 7 sjøaurar med snittvekt på,8 kg. Laksefangstane har variert mykje mellom år, med 998 som desidert toppår (69 laks. I 6 vart det fanga 9 laks (snittvekt, kg, som er det dårlegaste resultatet sidan 997. Sjøaurefangstane dei siste fem åra har vore mellom dei lågaste som er registrert, og i 6 vart det ikkje registrert fangst av sjøaure. Laks Håelva 6 Sjøaure Håelva Antal laks 97 9 98 99 99 Antal sjøaure 97 9 98 99 99 FIGUR. Fangst i antal (søyler og snittvekt i kg (linje av laks og sjøaure i Håelva i perioden 969-6. Frå 979 er laksefangstane skild som tert (< kg, grøn søyle og laks (> kg, blå søyle, frå 99 er det skild mellom smålaks (< kg, grøn søyle, mellomlaks (-7 kg, raud søyle og storlaks (>7 kg, svart søyle. Analysar av skjelmateriale - vekst i elv og sjø Det vart berre motteke ein skjelprøve frå Håelva i 6. Dette var ei villaksho som hadde vore to år i elv og to år i sjø då ho vart fanga. Smoltlengda var 8 cm, og veksten første året i sjøen var cm. Håelva Lengd (cm Smolt. vinter. vinter. vinter. vinter. FIGUR. Vekst i elv og sjø for ein tosjøvinterlaks fanga i Håelva i 6. For meir informasjon sjå www.radgivende-biologer.no

FANGST OG SKJELPRØVAR I OGNA Fangststatistikk Gjennomsnittleg årsfangst i perioden 977-6 var 6 laks med snittvekt på, kg og 8 sjøaurar med snittvekt på,9 kg. Etter rekordåret 998 ( laks har fangstane stort sett vore under per år, og i 6 vart det fanga 6 laks (snittvekt, kg, som det dårlegaste resultatet sidan 988. Dei beste sjøaurefangstane var i perioden 98-9, med 986 som toppår. Deretter har fangstane gått jamt nedover, og i 6 vart det berre fanga 8 sjøaure, eit av dei dårlegaste resultata som er registrert. Antal laks Laks Ogna Antal sjøaure Sjøaure Ogna Gjennomsnittsvekt (kg 97 9 98 99 99 97 9 98 99 99 FIGUR. Fangst i antal (søyler og snittvekt i kg (linje av laks og sjøaure i Ogna i perioden 977-6. Frå 979 er laksefangstane skild som tert (< kg, grøn søyle og laks (> kg, blå søyle, frå 99 er det skild mellom smålaks (< kg, grøn søyle, mellomlaks (-7 kg, raud søyle og storlaks (>7 kg, svart søyle. Analysar av skjelmateriale - vekst i elv og sjø 6 var andre året det vart analysert skjelprøvar frå Ogna, og me mottok prøvar av 8 laks, ingen sjøaure. Mellom laksane var det to rømte oppdrettslaks, ein andel på, %. Dei fleste villaksane hadde vore eitt år i sjøen før dei vart fanga, og dei fleste hadde gått ut or elva to år gamle, ved ei snittlengd på ca cm. År Antal skjelprøvar Oppdrettslaks Antal skjelprøvar av laks (% av fangst antal og (% av sjøaure (% av fangst 96 (7 % (9 % 6 8 (6 % (, % Laksen som gjekk ut or elvane på Vestlandet i hadde svært god vekst, medan smoltårgangen frå hadde uvanleg dårleg vekst i havet. Lengd (cm 6 Ogna FIGUR. Vekst i elv og sjø for einsjøvinterlaks fanga i Ogna i og 6. Smolt. vinter. vinter. vinter. vinter. For meir informasjon sjå www.radgivende-biologer.no

FANGST OG SKJELPRØVAR I BJERKREIMSELVA Fangststatistikk Gjennomsnittleg årsfangst i perioden 977-6 var 6 laks (snittvekt, kg og 99 sjøaurar (snittvekt,8 kg. Laksefangstane har auka sterkt dei siste åra, og snitt for perioden 997-6 er 6 laks. I 6 vart det fanga 697 laks (snittvekt,7 kg, som er det fjerde beste resultatet som er registrert i Bjerkreimselva. Sjøaurefangstane dei siste fem åra har vore mellom dei lågaste som er registrert, og i 6 vart det fanga 89 sjøaure (snittvekt, kg, som er det dårlegaste resultatet sidan 99. Antal laks Laks Bjerkreimselva 97 9 98 99 99 6 Antal sjøaure Sjøaure Bjerkreimselva 97 9 98 99 99 FIGUR. Fangst i antal (søyler og snittvekt i kg (linje av laks og sjøaure i Bjerkreimselva i perioden 976-6. Frå 979 er laksefangstane skild som tert (< kg, grøn søyle og laks (> kg, blå søyle, frå 99 er det skild mellom smålaks (< kg, grøn søyle, mellomlaks (-7 kg, raud søyle og storlaks (>7 kg, svart søyle. Analysar av skjelmateriale - vekst i elv og sjø Me mottok skjelprøvar frå laks fanga i Bjerkreimselva i 6. Alle var villaks som hadde vore - år i elv, gått ut som smolt ved ei snittlengd på cm, deretter vore - år sjø. Laksen som gjekk ut or elvane på Vestlandet i hadde svært god vekst, medan smoltårgangen frå hadde uvanleg dårleg vekst i havet. Dette er også tilfelle for einsjøvinterlaks (smolt i og to-sjøvinterlaks (smolt i som vart fanga i Bjerkreimselva i 6. Bjerkreimselva Lengd (cm Smolt. vinter. vinter. vinter. vinter. vinter. FIGUR. Vekst i elv og sjø for ein- og to-sjøvinterlaks fanga i Bjerkreimselva i 6. For meir informasjon sjå www.radgivende-biologer.no