Aurland - Flåm - Lærdal

Transkript

1 Aurland - Flåm - Lærdal 2013 Sognefjorden

2 2 Rein energi ny energiutstilling PuRe energy new energy exhibition HeradsH uset, 5745 a urland

3 The Fjords 3 INNHALD Helsing frå ordførarane... s. 5 Nyttig informasjon... s. 6 Overnatting & servering... s. 8 Transport / Rundturar... s. 12 KART... s. 32 AURLAND... s. 18 Nyttig informasjon... s. 19 Attraksjonar... s. 20 Fotturar... s. 22 Sykkel... s. 24 Aktiv ferie... s. 25 Annonsar... s. 26 LÆRDAL... s. 44 Nyttig informasjon... s. 45 Attraksjonar... s. 46 Fotturar... s. 48 Sykkel... s. 50 Aktiv ferie... s. 51 Annonsar... s. 52 Postboks 53, 5741 Aurland Tlf [email protected] Postboks 6, 6886 Lærdal Tlf [email protected] [email protected] Ansvarleg utgjevar: Aurland & Lærdal Reiselivslag MILJØMERKET Grafisk produksjon: E. Natvik Prenteverk AS, Florø. Foto: Fure, E. A. Vikesland, L. Hauge, R.M. Sørensen, F. Loftesnes, M. Aspevik, Magnhild Aspevik, Pål Bugge/NTR, Reidar Skår, Bjørn Bergum, Thor Andresen, Noralv Distad Rolf Kjødnes, Willy Haraldsen, Sigmund Krøvel-Velle/Statens vegvesen, Terje Rakke, T. Dybwad, Lars Asle Vold, Kai Wigum, Visit Flåm/Harald M. Valderhaug, Visit Flåm/Morten Rakke. Aurland og Lærdal Reiselivslag tek ikkje ansvar for evt. feil i teksten eller endringar etter trykking februar Opplag Trykkeri 714

4 4 Saman for ein berekraftig verdsarv I Nærøyfjorden Verdsarvpark dyrkar me møta mellom landskap, kultur og menneske gjennom godt vertskap, lokalt mathandverk og spektakulære turopplevingar. Engasjer deg for verdas vakraste fjordlandskap bli med som partnar eller besøk oss som gjest. Verdiskaping skjer i møtet! naroyfjorden.no Sakte. Petter Solheim Sakte. Petter Solheim Foto: Svein Ulvund

5 The Fjords 5 DU ER ALLTID VELKOMMEN TIL AURLAND OG LÆRDAL! Det vakraste fjordeventyret i verda Vestnorsk Fjordlandskap med Nærøyfjorden Den mest spennande jernbana i Skandinavia Flåmsbana Verdskjente stavkyrkjer Borgund og Undredal Norsk Villakssenter i Lærdal Blant dei vakraste vandre- og sykkelvegane i Norge Aurlandsdalen og Rallarvegen Utsikt i verdensklasse Stegastein og Nasjonal turistveg Aurlandsfjellet Lokale matspesialitetar og flotte kulturattraksjonar! Dette er berre toppen på ein rikhaldig meny av spennande attraksjonar og aktivitetar. Mange trur at fjordane kun kan opplevast om sommaren, men slik er det ikkje. Nærøyfjorden er nyleg omtala som det vakraste vintereventyret i verda. Dette må du oppleva, gjerne i kombinasjon med Flåmsbana. Aurland og Lærdal har lange vertskapstradisjonar og alle vil yta deg den service du fortener som gjest. Me vonar du får eit triveleg opphald i kommunane våre! Beste helsing Noralv Distad Jan Geir Solheim ordførar i Aurland ordførar i Lærdal

6 6 NYTTIG INFORMASJON Tog Flåmsbana: Flåm Myrdal Bergen Oslo. Heile året. Togtider: Tlf Faks NSB kundeservice tlf BuSS Nettbuss Sogn Billag, Sogndal Tlf Faks Breheimsenteret Jostedalen BåTTurar Bilferjer: Flåm Undredal Gudvangen: Heile året. Gudvangen Frønningen Kaupanger: Dagleg mai september, tirsdag, torsdag, fredag, lørdag utanfor sesongen. Fodnes Mannheller (RV5): Heile året, døgnet rundt. Overfart 15 minutt, avgang kvart 20 minutt. ( kvar heile time.) Passasjerbåt: Flåm Balestrand: Mid. juni slutten av september. Flåm Sogndal (skuleruta): Måndag fredag, ring for å tinge plass. Kontakt: Fjord1 AS E-post: tlf mån fre Billettar vert solgt på turistkontorene i Flåm, Aurland og Lærdal. Ekspressbåt: Flåm Leikanger Balestrand Vik Bergen: Mai september. Sogndal Leikanger Balestrand Vik Bergen: Heile året. Kontakt: Norled AS [email protected] Tlf måndag fredag

7 NYTTIG INFORMASJON The Fjords 7 ruteinfo Vestlandet 177 Vegtelefon Sogn og Fjordane Meir informasjon om destinasjonane ved Sognefjorden BraNN: 110 PoliTi: 112 ambulanse: 113 VEgar RV50 Aurland Hol 100 km E16 Aurland Lærdal 32 km Fv 243 Aurlandsfjellet (Nasjonal Turistveg) 48 km E16 Aurland Flåm 8 km E16 Aurland Gudvangen 26 km E16/601 Aurland Undredal 20 km E16 Gudvangen Voss 45 km RV50/7 Aurland Oslo 332 km E16 Aurland Bergen 174 km E16 Lærdal Oslo 320 km RV5 Lærdal Førde 129 km RV53 Lærdal Øvre Årdal 46 km RV55 Lærdal Sognefjellet Lom 166 km E16 Lærdal Filefjell Fagernes 143 km E16/RV52 Lærdal Hemsedal Gol 120 km E16 Lærdal Bergen 210 km E16/RV5: Flåm Aurland Lærdal Sogndal 72 km E16/RV5 Flåm Geiranger 285 km E16/RV13 Flåm Eidfjord 113 km Foto: Lars Asle Vold

8 8 Overnatting & Servering Annonse- Km frå Namn side sentrum 5745 AURLAND Aurland Fjordhotell Tlf Vangsgaarden Tlf [email protected] Østerbø Fjellstove Tlf [email protected] Østerbø Turisthytte Tlf [email protected] Lunde Camping Tlf [email protected] Winjum Hytter Tlf Skresanden Hytter Tlf Sommarhuset Bygningen Tlf FLÅM Heimly Pensjonat Tlf [email protected] Flåmsbrygga Tlf [email protected] ,4 43 0, ,4 36 0, Flåm Camping /Vandrarheim Tlf [email protected] 33 0 Green Norway 0 Fretheim Hotell Tlf Flåm Marina & Appartement Tlf [email protected] Café Stationen Tlf [email protected] ,5 33 0

9 The Fjords 9 Overnatting & Servering Annonse- Km frå Namn side sentrum Garnes Overnatting Tlf [email protected] Ferieleilighet Flåm Tlf [email protected] 5718 MYRDAL Café Rallaren Tlf [email protected] 5746 UNDREDAL Undredal Overnatting Tlf [email protected] 5747 GUDVANGEN Gudvangen Fjordtell Tlf [email protected] Vang Camping Tlf [email protected] 5715 STALHEIM Stalheim Hotel Tlf [email protected] Stalheimsøy Gard Tlf , Overnatting Rørslehemma Gatekjøken Ope heile året tømmeanlegg for bubil Servering Kiosk Hytte med dusj/toalett Hytte utan dusj/toalett. Sanitæranlegg Tømmeanlegg for bubilar: Lunde Camping, Aurland. Flåm Camping, Flåm. Off. tømmeanlegg: Shell, Gudvangen. Camping- og bubilferie. Området vårt er veldig godt eigna for camping- og bubilferie. Fleire av campingplassane har lagt til rette for bubilar og tilbyr mellom anna parkeringsplasser med straum, gode sanitæranlegg og tømming av toalett. Overnatting i bubilar og campingvogner utanfor organiserte plassar er i ferd med å bli eit miljøproblem. Vi oppfordrar difor alle campingturistar om å overnatte på tilrettelagde campingplassar. Camp inggass: Jernia Sønnerheim, Aurland: Tlf Esso AGA, Lærdal: Tlf

10 10 Overnatting & Servering Annonse- Km frå Namn side sentrum 6887 LÆRDAL Lindstrøm Hotell Tlf Lærdal Hotell Tlf Grandane Hotell Tlf Sanden Pensjonat Tlf Bjørkum Gard Tlf Vindedal Camping og hytter Tlf Eri Gardhus Tlf / [email protected] Håbakken Kro Tlf Kvammes Kafé & Pub Tlf Laksen Cafe tlf Lærdal Ferie og Fritidspark Tlf [email protected] 6888 BORGUND Maristuen Fjellferie AS Tlf [email protected] Borlaug Turist- og Vandrarheim Ph [email protected] Borgund Hyttesenter og Camping Tlf [email protected] Steinklepp Hytter og Camping Tlf Postaabneriet Pub & Kafé Tlf Eggum Gard Tlf [email protected] Kvamme Hytte Tlf

11 The Fjords 11 SpRING SOGNEFJORD SUMMER AURLANDSFJORD 4 SEASONS AUtUMN AURLANDSFJORD WINtER NÆRØYFJORD

12 12 NÆRØYFJORDEN verdsarvområde UNESCO har innlemma dei norske fjordane, representert ved Nærøyfjorden og Geiranger fjorden på Verdsarvlista. Nærøyfjorden representerer den mest dramatiske delen av Sognefjorden. Det er den trongaste fjorden i verda, på det smalaste er den berre 250 meter brei. Fjella kring fjorden reiser seg opp til meter over den blanke vassflata. Det har budd folk i dette området i nærare år. I snart 3000 år har landbruk vore ei viktig næring. Dette pregar kulturland skapet langs fjorden. PaSSaSjErbåt Flåm Gudvangen heile året. bilferje Gudvangen Kaupanger rutetider, meir informasjon og online booking: billettar i turistinformasjon

13 The Fjords 13 AurlAndsvegen Nasjonal Turistveg Fjellvegen mellom Aurland og Lærdal er open for biltrafikk 1. juni ca. 15. okt. Frå Aurland til utsiktspunktet på Stegastein (7,5 km) er vegen open heile året. Avstand Aurland Lærdal 48 km. Høgste punktet på vegen ligg m.o.h. På fjellet er det snø langs vegen det meste av året.* Aurlandsvegen TilkomsT: Med eigen bil Taxi Minibuss/turbuss: annonse side 15, Tlf Eller fottur frå Sognaporten. * Ikkje tilrådd for Caravan Velkommen til storslått natur og dramatiske utsiktspunkt! HERADSHUSET PÅ AURLANDSVANGEN Her finn du: Lokalhistorisk dokumentarkiv E-CO Vasskraftutstilling, Galleri Vinjum Sivle samlinga Internettkafé Turistinformasjon Info om verdsarvområdet Vestnorsk fjordlandskap. Opningstider: Sjå eller ring telefon (sentralbord)

14 14 Til/frå Aurland og Lærdal Ekspressbussane køyrer daglege avgangar til hjertet av Fjord Norge. Sjå nor-way.no, bruk reiseplanleggeren og finn reiseruta di! Førde Lillehammer Bergen Aurland Lærdal Oslo Tel.: 177 /

15 The Fjords 15 World Heritage Cruise Rederiet Sognefjorden ynskjer velkommen til minnerike opplevingar i eit av verdas mest spektakulære fjordområde. Prøv eit av våre mange tilbod: World Heritage Cruise Dagleg i perioden 15. mai 15. september: Frå Flåm: 11:00 & 13:20 Frå Gudvangen: 10:30 & 13:20 Pris: 285 NOK vaksne, 143 NOK barn (4 15 år). 18% grupperabatt (+12 person). Ekstra avg. for grupper 1. mai 30. september. Stegastein Viewpoint Dagleg i perioden 15. mai 15. september. Avgang frå Flåm kl , 12.00, (Perioden 15/5-31/5 & 1/9-15/9: 10:30 & 14:00) Pris tur/retur: 200 NOK vaksne, 100 NOK barn (4 15 år). Tilbyr og turar til Dei Magiske Kvite Grottene og Stalheim. Shuttlebus mellom Flåm og Gudvangen. For meir info og online booking: - Tel. (+47) Velkommen om bord! Fjord Sightseeing & Tours

16 16 x Frå Flåm Aurland Undredal Sogndal Måndag, onsdag Tysdag, torsdag, fredag Retur Sogndal Undredal Aurland Flåm Måndag, tirsdag, onsdag Torsdag, fredag SKULEbåt FLåm SogndAL Frå august juni kan me tilby hurtigbåt til/frå Flåm til Sogndal For booking tlf T Tog Oslo Flåm og Flåm Oslo Toga på Bergensbanen har stopp på Myrdal stasjon. Frå Myrdal tek du Flåmsbana til Flåm. Alle tog unntatt nattoga har forbindelse med Flåmsbana i sommarhalvåret. Om vinteren er det 2 4 daglege avgang ar Flåm Oslo og Oslo Flåm. Om sommaren er det fleire avgangar. Då går det òg sykkeltog. T Tog Bergen Flåm og Flåm Bergen Frå Bergen går det ekspresstog og lokaltog til Myrdal. Frå Myrdal tek du Flåmsbana til Flåm. I vinterhalvåret er det 3 4 daglege avgangar Flåm Bergen og Bergen Flåm. Om sommaren er det flerie avgangar. T Flåmsbana Flåmsbana går dagleg 4 10 gonger Flåm Myrdal Flåm. Forbindelse til Oslo og Bergen og andre stasjonar langs Bergensbanen. Informasjon og bestilling av togbillettar, tlf Flåm Station tlf fax

17 The Fjords 17 Dagsutflukter «Norge i eit nøtteskal året rundt» frå flåm, Oslo eller Bergen Opplev det beste Norge har å tilby, denne turen tek deg med til Nærøyfjorden. Bussen tek deg frå Gudvangen, opp dei bratte svingane i Stalheimskleiva og vidare til Voss. Her tek du toget til Myrdal. Frå Myrdal tek du den spetakulære Flåmsbana som svingar seg ned Flåmsdalen og endar til slutt i Flåm. Du kan også ta denne turen motsatt veg. «sognefjord i eit nøtteskal» frå flåm, Oslo eller Bergen Opplev Sognefjorden, Norges lengste fjord. Start med å ta ekspressbåten på Sognefjorden og sjå dei flotte bygdene langs fjorden, dei flotte øyane og kystlinja. Frå Bergen reiser du med Bergensbana, ei av Skandinavias flottaste togreiser. Startar du i Oslo får du oppleve skiftande landskap og bana tek deg heilt opp til 1222 m.o.h. Etter 5 timar kjem du til Myrdal stasjon, der byter du tog til den verdskjende Flåmsbana. Frå 866 m.o.h. ned til Flåm med bratte fossefall og flott natur. For rutetider og booking, besøk: eller kjøp billettar hjå turistkontora i Flåm og Aurland. Tlf

18 18 Velkommen til AurlAnd kommune Folketal: Areal: km 2 Aurland er eit populært reisemål på grunn av eit dramatisk naturlandskap og mange spennande aktivitetar. Med bil, buss, tog eller båt har du lett til gjenge til naturen som Aurland, Flåm, Gudvang en og Undredal byr på. Turisme, service, transport og produksjon av elektrisk kraft er dei viktigaste næringsvegane. Me ynskjer deg hjarteleg velkommen til oss, og vonar du får eit fint opphald. Terje rakke / Nordic Life as / fjord Norway turistinformasjon Flåm Turistinformasjon i stasjonsbygningen Tlf / , open Aurland Turistinformasjon i Heradshuset Tlf E-post: [email protected] Ope heile året. Booking Fjordturar Fjordsafari Kajakk Rundturar Sykkelutleige (Flåm): [email protected] informasjon på nettet: Velkommen til eit besøk i informasjonskioskane våre. Her får du informasjon og presentasjon av opplevingstilbod i området vårt. Me har gode framlegg til utflukter og dagsturar, for midlar overnatting og sel båtbillettar, rundturar, kart m.m.

19 The Fjords Aurland Flåm Gudvangen 19 nyttig informasjon TAXi LeGe Aurland Aurland Gudvangen Veterinær TAnnLeGe politi Aurland Aurland DAGLeGvAReBUTiKKAR Aurland, heile året Måndag Fredag Laurdag Flåm, vinter Måndag Torsdag Fredag Laurdag Sommer (ca ) Måndag Fredag Laurdag Søndag post i BUTiKK Aurland: Spar Flåm: COOP Gudvangen: Shell. Undredal: Underdalsbui. Butikkar på kveldstid (+ søndag) Bensinstasjonar Aurland/Gudvangen kiosk med matvarer. Suvenirbutikkane i regionen er stort sett opne på søndagar og kveldstid. Underdalsbui: Open kvar dag i perioden BenSinSTASjonAR Aurland, esso Gudvangen, Shell Tlf Tlf Månd. fred Månd. fred Laurd. sønd Laurdag Søndag , sjølvbetjent bensinstasjon. BiLBeRGinG: Tlf BAnK Flåm Vinter: Tirsdag: Torsdag Flåm Sommar: Måndag fredag: Aurland Måndag fredag: medisin-utsal: Aurland: Spar-butikk/Flåm Coop-marked. BiBLioTeK: Tlf I same bygg som Aurland Barne- og Ungdomsskule. BiLUTLeiGe: Flåm tlf internett: WIFI i stasjonsbygningen i Flåm. Internettkafé i Heradshuset i Aurland. UTSiKTSpUnKT: Stegastein: FV 243 (Aurlandsfjellet) 7,5 km frå Aurland mot Lærdal. Låvisberget: RV km frå Aurland mot Hol. vatnahalsen: Flåmsbana ved Vatnahalsen stasjon. Stalheim: E16 12 km frå Gudvangen mot Voss.

20 20 AttrAksjonAr AurlAnd FLåmSBAnA Den mest spennande jernbanestrekninga i Skandinavia. Eineståande ingeniørkunst. Heile året. flaamsbana-museet/ FLåmSBAnA museet/ THe FLåmSBAnA RAiLWAY DoCUmenTATion CenTRe Opplev den spennande historia til Flåmsbana gjennom tekst og bilete. Ope heile året. RALLARToGeT Rallartoget finn du på kaien i Flåm i sommarhalvåret. Opplev ein rundtur med rallartoget! Sjå annonse side 37. RALLARveGen Sykkeltur på den gamle anleggsvegen Haugastøl Finse Flåm. Sesong: Omtale side 24. otternes BYGDeTUn Gardstun mellom Aur land og Flåm med 27 hus bygd i klynge og i rekkje. Dei eldste frå 1600-talet. Utsikt over fjorden. Gang- og sykkelveg frå Flåm. Annonse side 39. LoKALHiSToRiSK SenTeR /GALLeRi vinjum Aurland sentrum Heradshuset. Galleriet stiller ut den store testamentariske gåva etter Aurlandskunstnaren Johannes Vinjum. Ulike utstillingar heile året. Fotoarkiv og slektsopplysningar. Annonse side 13. AURLAnDSKoen ÈConomUSÈe Kom og opplev musée i Aurland og få kunnskap om skoproduksjon sin historie! Annonse side 39. AURLAnDSDALen Finse Geiteryggen Steinbergdalen Østerbø Vassbygdi. Fotturløype frå høgfjellet, gjennom trongt villvakkert dalføre til Vassbygdi. Bilveg til overnattingsstadene. Sjå omtale side 22.

21 The Fjords Aurland Flåm Gudvangen 21 BeSTemoRS vevstove i AURLAnD Veva løparar, åkle og små og store veggtepper i ull. Ope heile året. SJå annonse side 38. energiutstilling i HeRADSHUSeT Den nye E-CO Vasskraftutstilling REIN ENERGI opna i oktober Her er mange spennande aktivitetar for alle kraftinteresserte! Utstillinga viser kraftutbygginga i Aurland frå 1960-talet og fram til i dag. Sjå annonse side 2. vangen KYRKje i AURLAnD Bygd i 1202 i gotisk stil. Glasmåleri av Emanuel Vigeland. Sesong: Gratis inngang. AURLAnDSFjeLLeT nasjonal TURiSTveG Fjellvegen mellom Aurland og Lærdal er 48 km lang og open for biltrafikk ca Fjellvegen byr på dramatisk fjordlandskap med eit rolig høgfjellsplatå. Frå Aurland til utsiktspunktet Stegastein (7,5 km) er vegen open heile året. Utsiktsplattforma ligg 650 moh, går 30 m ut og har ei høgde på 13 m. Sjå side UnDReDAL STAvKYRKje Undredal kyrkje (restaurert 2012) er ei bordkledd stavkyrkje frå 1147 den minste i Skandinavia med 40 sitjeplassar. Open frå ca 1 mai til 30 september, kr 60,- per person, (Kr 45,- per person i gruppe over 10 pers.) booking til post@undredal. no eller på tlf For meir informasjon sjå UnDReDAL visningsenter Ny utstilling av utstyr, plansjar, bilder m.m. av Undredalsosten. Sjå side 28. For meir informasjon sjå nærøyfjorden på UneSCo Si verdsarvliste Den vakraste og villaste av sidearmane til Sognefjorden. Fjordcruise i ei eineståande ramme av stupbratte, snødekte fjell, ville fossefall og levande kulturlandskap. Passasjerbåt heile året Flåm Gudvangen. Bilferje Kaupanger Gudvangen Dei magiske KviTe GRoTTene i GUDvAnGen Omvisning: Dagleg kl for individuell. Grupper etter avtale tlf Sjå side 27.

22 22 fotturar AurlAnd Den vidgjetne og sagnomsuste Aurlandsdalen er ein av dei gamle ferdselsvegane AurlAndsdAlen mellom Aust- og Vestlandet. Vakker og vill. Norges GRAND CANYON rik på dyre og planteliv, kulturminne, historie, variert geologi, godt aurefiske. Ein tur gjennom Aurlandsdalen vil du seint gløyme! Du kan gå i fleire dagar med overnatting i turisthyttene i dalen eller gå kortare turar i kombinasjon med buss eller eigen bil. 1. Finse Geiterygghytta, 5 timar Turen går langs merka sti. Vakker utsikt. Ein avstikkar til Sankt Pål kan anbefalast. 2. Geiterygghytta Steinbergdalen, 3 timar Under heile marsjen ser du høge fjelltoppar, snøbrear, blinkande fjellvatn og elva. Flott utsyn over Stember dalen. 3. Steinbergdalen Østerbø, 4 timar På denne etappen vil du nyta den fine utsikten mot Aur dalen. Den vil gje vandringsmannen eit varig minne om eit sjeldan vakkert landskap. 4. Aurlandsdalen. Østerbø vassbygdi, 6 timar Fotturen er viden kjent. Besøk den gamle kyrkjegarden. Me anbefalar ein avstikkar til grotta «Vetlahelvete» og eit stopp på garden Sinjarheim, busett til 1921 og no restaurert. NB! Hugs kart Aurlandsdalen. Stondalen Stondalen er ein sidedal til Aurlandsdalen og eit alternativ for dei som ønskjer ein kortare og lettare tur. Du startar i Stondalen (20 km frå Aurland mot Hol) og går til Vassbygdi. Tid: 1,5 2 timar. Fjelltoppen prest Stien startar ca. 10 km frå Aurland sentrum på vegen til Lærdal. Bratt sti frå parkeringsplass til Prestevarden (1.363 m.o.h.) panoramautsikt tur/retur 2,5 time. Ynskjer du ein kortare tur: Lett tur ca. 15 min til fantastisk utsikt over fjorden. Rimstigen frå Bakka/Tufto Merka sti frå bilvegen Gudvangen Bakka like før Tufto. Bratt sti opp fjellsida til Rimstigbotn. Panorama utsikt til Nærøyfjorden. Samma rute tilbake. 4 timar tur/retur.

23 The Fjords Aurland Flåm Gudvangen 23 Aurland Flåm Fleire merka fotturar med flott utsikt mellom Aurland og Flåm. Flåmsdalen Ta tog til Vatnahalsen eller Myrdal. Gå langs den gamle anleggsvegen «Rallarvegen» attende til Flåm. Heile turen tek 4 5 timar. Flåmsbana har 7 stopp mellom Flåm og Myrdal. Vil du ha ein kortare tur t.d. 2 2,5 times tur, kan du stiga på toget på Berekvam stasjon. Fotturkart av Flåm/Flåmsdalen. Upsete Ta tog frå Flåm til Myrdal eller Upsete. Frå Upsete kan du gå til Grindaflethytta og vidare til Undredal (Langhuso), Flåm eller Stalheim. Buss Voss Stalheim Langhuso Flåm. Frå Langhuso kan du evt. gå til Undredal og ta båt derifrå. Undredal Fottur langs fjorden til Stokko. Bratt stigning til stølen Hovdongo. Styvi/postvegen Den Kongelege postvegen frå Styvi til Bleiklindi er ein del av det gamle postrutenettet mellom Oslo og Bergen. Turen er fire km kvar veg og tek ca. 2 timar tur retur. Ta båt til Styvi og gå til Bleiklindi og tilbake. Retur med båt til Gudvangen eller Aurland/Flåm. Stalheim Merka turløyper til husmannsplassen Nåli, Kongevegen, Brekke dalen og til foten av Stalheimsfossen. panorama Aurlandsfjorden Start frå parkeringsplass ca 10 km frå Aurland. Etter ca. 10 min. panoramautsikt over Aurlandsfjorden. Sti til venstre retning radiomast. Sti derfrå til utgangspunktet min. DnT-ruter Den Norske Turistforening har eit omfattande løypenett i Aurland og Lærdal. Kart til sals på turistkontora. Buss Aurlandsdalen Det går buss frå Flåm og Hallingdal via Aurland, Vassbygdi og Aurlandsdalen. Ruteinfo: nb! Hugs å spørje etter fotturbrosjyrer i Turistinformasjonen! Brosjyrane er òg tilgjengelege for nedlasting på GoDe TURKART FåR DU KjØpT på TURiSTKonToRA.

24 24 på sykkel rallarvegen RALLARveGen HAUGASTØL FLåm Rallarvegen er ein 80 km lang sykkelveg frå Haugastøl Finse Hallingskeid om Vatnahalsen til Flåm. I tillegg kjem 43 km på vestsida av Gravhalstunnelen frå Upsete ned Raundalen til Voss. På grunn av høgdeforskjellen frå Haugastøl, 988 m.o.h. om Taugevatn, m.o.h. til Flåm, 2 m.o.h., syklar dei fleste vestover. NSB har eige sykkeltog Ål Myrdal Voss som går i høgsesongen. Rallarvegen er eit kulturhistor isk minnesmerke. Frå vegen vil du heile tida ha kontakt med Bergensbanen, som vart opna i Langs vegen vil du også oppleve fleire verneverdige bygningar. Det er voktarbustader som for det meste er eigd av NSB, og som er skilta med namn og byggjeår. Tidleg i sesongen ligg det mykje snø over det høgaste fjellpartiet, og her anbefalar ein sykkeltoga frå Finse til Hallingskeid. Finse m.o.h., er Norges høgstliggande jernbanestasjon. På Finse ligg DNT Finsehytta, Finse og Rallarmuseet. 21 km etter Finse, og 15 km før Myrdal vegkryss, ligg Hallingskeid, m.o.h. Her er sjølvbetjent DNT-hytte og jernbanestasjon. Vegen går etterkvart brattare nedover, omkransa av fossar og vakker vestlandsnatur. Ein må syna varsemd ved Klevagjelet der vegen går på ei smal usikra fjellhylle. På Myrdal har me Café Rallaren og på Vatnahalsen er det hotell og servering. Dei siste 20 km går ned Flåmsdalen som har ein imponerande vestlandsnatur. Høgdeforskjellen er på 865 m. I det øvste partiet er det 21 svingar, og her er det lurt å syna varsemd, gå av sykkelen! Sykkelutleige: E-post: [email protected] eller tlf Bestilling/info togreiser: Gang- og sykkelveg langs fjorden frå Flåm til otternes mot Aurland v/e16. Lengde 4,5 km.

25 The Fjords Aurland Flåm Gudvangen 25 AktiV ferie Aurland har svært gode tilbod for alle som er interessert i sport og friluftsliv. SYKKeLUTLeiGe. På turistinformasjon i Flåm kan du leige sykkel på timebasis eller dagbasis. [email protected] BåTUTLeiGe. Flåm: Flåm Marina & Appartement: Tlf , motorbåt, robåt og kano. Opplev Nærøyfjorden frå sjøen i eige tempo. Sjå FjoRDSAFARi. Ei uforgløymeleg fjordoppleving. Billettar kan kjøpast på turistkontoret i Flåm. Sjå annonse på side 29. KAjAKK. Guida kajakk turar frå Flåm og kajakk utleige hjå Njord AS Online booking Sjå annonse på side 36. BADeSTRAnD. Aurland: Badelagune 200 meter frå Aurland sentrum mot Skjerdal. Flåm: Badestrand 200 meter frå Turistinformasjon og Flåmsbana. AKTiviTeTAR GUDvAnGen og STALHeim. Organiserte kajakkturar på Sognefjorden FjoRDSAFARi: Merka fotturar i området: Side 22. BooKinG/SAL i TURiSTinFoRmASjonSKioSKAne [email protected] Guideservice, Fjordsafari, kajakkturar og andre aktivitetar. fiske FjoRDFiSKe. Det er fritt fiske i fjorden (men ver merksam på freda sone nær elvemunningane). SjØAUReFiSKe. Aurlandselvi, sjøaure. Flåmselvi, sjøaure. Nærøyelvi. FjeLLvATn. Turistkontora sel fiskekort og kart for aurefiske i fjellvatna. SmåviLTjAKT. Meir informasjon:

26 26 Stalheim Hotel Ope mai oktober 124 gjesterom Stort folkemuseum Verdskjend utsikt 5715 Stalheim Tlf Faks E-post: Vang Camping plassen ligg fint og fritt til, 1 km frå nærøyfjord Heritage Site. Buss-stopp. 10 utleigehytter 2 m / dusj / wc God plass for husvogn og telt Godt sanitæranlegg Vaskemaskin og tørketrommel Trådlaust nettverk Kayakk / sykkel utleige 5747 gudvangen Tlf Mobil [email protected] Velkommen til oss! Siri & Per

27 The Fjords Aurland Flåm Gudvangen 27 GudvanGen Fjordtell & apartments NO-5747 Gudvangen Tlf Faks LiGG ved NærøyFjOrdEN som Er på UNEsCO si verdsarvliste velkommen til dei magiske kvite Grottene i GudvanGen Kom og besøk hjartet av verdsarvområdet. Ein grottetur full av lys, musikk, fred og magi! Laga av rein anortositt. det er berre ei kjelde til anortositt større enn Gudvangen: det er månen! dei magiske grottene ligg ca 6 km frå Gudvangen ferjekai, rett ved sida av E16-vegen til voss. «Eit lite skritt for menneskeheiten, men et fascinerande skritt til menneskesinnet». Nyt! Ny opningstid: 1. juni 31. august alle dagar, kl For individuelle OBs. påmelding tlf Transport frå Flåm og Gudvangen.

28 28

29 FjordSafari EI SPANANDE OPPLEVING I DET EVENTYRLIGE FJORDRIKET i med våre erfarne den beste for å oppleve den fjorden som nå er del s verdsarvliste!, 3 og 5 timers turar n i perioden ber. re faste fjordsafariar e turar både for pesielle utfluktar / FjordSafa lev den unike Nærøyfjorden på nært hald! På FjordSafari med våre erfarne guidar har ein den beste føresetnad for ei spanande, vakker og tt natur med stupbratte fjell og tronge innsiktsfull fjordar oppleving - unik norsk av den kulturarv dramatiske - rikt dyreliv Nærøyfjorden som er lista på UNESCO si verdsarvliste. Velg mellom 1½ time, 2 timar, eller 3 timar FjordSafari-turar. Daglege avgangar frå hamna i Flåm i perioden mai september, elles på førespurnad. I tillegg til våre faste FjordSafariar skreddarsyr me og arrangerar turar/utfluktar for alle typer grupper og spesielle anledningar heile året. Opplev den unike Nærøyfjorden på nært hald! rnettsider for meir informasjon: For bestilling ring tlf: For andre hendvendingar kontakt oss på: Tlf: Faks: E-post: [email protected] å ordsafari.no FjordSafari med våre erfarne uidar Storslått har ein natur den med beste stupbratte fjell og tronge fjordar unik norsk kulturarv rikt dyreliv er kan reserverast og kjøpast ved lokale Bui samt overnattingsbedrifter i Flåm. rutsetning for å oppleve den nike Nærøyfjorden som nå er del v UNESCOs verdsarvliste! aglege 1 ½, 3 og 5 timers turar å Flåm hamn i perioden uni September. Sjå våre internettsider for meir informasjon: tillegg til våre faste fjordsafariar kreddarsyr me turar både for rupper og spesielle utfluktar / ilstellingar. direkte med kontant/kort frå FjordSafari For bestilling av fjordsafari ring: I sesongen kan billettar kjøpast/reserverast guiden på kaia i Flåm. Du kan også kontakte oss på: Tlf Faks E post: [email protected] Du kan også kjøpe/reserve din FjordSafaribillett hjå Fjord Oppleving AS, dei lokale turistkontora og overnattingsbedriftene i Flåm.

30 30 Flåmsbrygga ligg på kaien i flåm. Berre nokre steg frå flåmsbana og båten, men likevel avskjerma og roleg. Foto: Thor Brødreskift Flåmsbrygga Hotell Moderne stil med norsk treverk, drivved, stein og glas. 41 rom med balkong og fjordutsikt. Konferanse- og møterom til 65 personar. Flåmstova Restaurant Restaurant i delikat og moderne norsk stil med varm atmosfære. Utsøkt kjøken med ulike menyar og buffetar basert på dei beste lokale råvarene. Furukroa Kafé Populær kafé med heimelaga mat og stor terrasse mot fjorden. Vi tilbyr spanande utval av varme og kalde rettar. Kaffi og isbar. Ægir Bryggeri & Pub Bryggeri og pub i norrøn vikingstil med produksjon av ulike typar øl. Servering av smårettar. Kåra til «Årets Bryggeripub» tre år på rad. Starta Ægir Brenneri hausten Tlf.: (+47) [email protected]

31 The Fjords Aurland Flåm Gudvangen 31 Sentrumsnært 250 m til Flåmsbana, fjordcruise og buss Hytter velutstyrte og enkel standard Vandrarheim rom med og utan bad Campingplass godt tilrettelagt for bubilar, campingvogner og telt Velkommen til oss Marte & John Håland Tel [email protected] Cafè Stationen tilbyr eit stort utval varme og kalde rettar og smårettar til rimelege prisar. Øl og vinrett. 200 sitjeplassar inne og ute FLÅM TLF STATIONEN SPISESTEDET I FLÅM [email protected]

32 Ska Rallarvege 32 JOSTEDALSBREEN Vassenden Til N BRE Rv13 Jordal Vind Nærøyfjorden Prest Stegastein Stalheim FLÅMSBANA Vatnahalsen Upsete Otternes Berekvam Til BERGEN

33 IGARDS- EN n The Fjords 33 SOGNEFJELLET GALDHØGPIGGEN UTLADALEN Vetti TIL FAGERNES edal Aurlandsvegen LÆRDALSTUNNELEN LÆRDALSØYRI Steinklepp Maristova im/skahjem Østerbø Steinbergdalen GEITERYGGEN Til OSLO Til FINSE Bergensbanen

34 34 Heimly Pensjonatet ligg vakkert til ved fjorden 500 m frå jernbanestasjonen (Flåmsbana) og kaien. Fint utgangspunkt for aktivitetar, sightseeing og dagsturar i distriktet. Sykkel-, båt- og bilutleige Flåm Tlf Faks E-post: [email protected] FLÅM bilutleige Tlf.: [email protected] Kan tilby: gunstige prisar, god service og bilar etter behov. - ei perle innerst i Sognefjorden «En perle ved SognEfjordEn» Flåm Marina & Apartments har med sin unike og skjermede beliggenhet i Aurlandsfjorden, fantastiske rolige og vakre rammer for et opphold i praktfull Norsk natur. Vi tilbyr overnatting i leiligheter for selvhushold, eller evt. båtplass for dem som kommer sjøveien. Dine daglige måltider og din espresso får du servert i Café Flåm Marina, med utsikt utover fjorden, selvfølgelig. Vikjavegen 4, P.O.Box 48, NO-5743 Flåm Tel [email protected]

35 Vel eit historisk hotel! Historiske Fretheim Hotel ligg i Flåm, innerst i ein arm til Sognefjorden. Hotellet har 121 rom i ulike kategoriar. Her kan du bo rimelig på eit standard rom, eller betale litt ekstra for å få eit rom som garanterer balkong og utsikt. Me har og fantastisk flotte historiske rom der historia og sjela til hotellet ligg i veggane. Me er særleg stolte av mattradisjonane våre. Maten me serverar er henta frå naturen kring oss. Me samarbeider nært med dei lokale leverandørane. I restauranten kan du innta måltida med utsikt rett mot fjord og fjell. I sommarhalvåret har me ein bognande Fretheimsbuffet, i tillegg har me à la carte meny med mykje lokal og kortreist mat som serverast heile året. Her i området står «gåsehud» opplevingane i kø! Flåmsbana, med sin verdsstatus i ingeniørkunst, står klar til avgang rett over vegen. Rallarvegen kan du sykle frå Haugastøl eller Finse, og heilt ned til Flåm. Turen er ein draum for deg som ynskjer ein fantastisk sykkeltur frå høgfjell til fjord. Aurlandsdalen har lenge vore ein populær veg for vandrarar og gjev fantastiske naturopplevingar. Kajakktur på Sognefjorden er 5 min unna! Me har mykje å vise deg, ta turen til Flåm! Fretheim Hotel Postboks 63, 5742 Flåm Tlf [email protected]

36 36 Eit EktE EvEntyr på fjorden Fjordpadling, 3 timar Har du eit par timar til overs i Flåm? Bli med oss på ein lettare padletur, lang nok til å få ein smakebit av padling og å la dei flotte omgjevnadane synke inn. Kl kvar dag. Den Gamle Kongestien, 4 timar Vi padlar til Fronneset, ein historisk stad, går til toppen av den frådande Frondøla og eit flott utsiktspunkt over Aurlandsfjorden. Kl og kvar dag! Tel. (+47) [email protected] Overnattingsturar og ekspedisjonar Bli med på eit ekte langturseventyr, Vi tilbyr og turar frå 2 til 10 dagar. Vi etterlet ingen spor, berre krusingar i vatnet.

37 The Fjords Aurland Flåm Gudvangen 37 Ei hyggeleg oppleving i Flåm Perfekt for cruisepassasjerer, familier og individuelle reisende! Vi guider deg gjennom denne perlen. Vær med oss på denne spennende rundturen og finn mer ut av bygda og hvordan vi lever! Toget kjører fra havnområdet til bygdas gamle sentrum, langs fjorden og tilbake. Turen er 8 km lang og varer 45 minutter uten stopp. Kjøp en DVD av turen og vis den til familie og venner! RallarToget AS, Postboks 62, 5742 Flåm E-post: [email protected] Tlf Tlf [email protected] Velkommen til café og souvenirbutikk på Myrdal Me serverer varme og kalde rettar, rømmegraut, heimelaga kaker og forfriskingar. Stort utvalg i souvenir. Sykkelutleige. Ope mai september

38 38 Aurland Fjordhotell NO-5745 Aurland Tlf / E-post: [email protected] Opent for overnatting alle sesongane. Familiedrevet og heimekoseleg. Alle rom har bad/toalett/dusj-samt kabel-tv, dei fleste m/ fjordutsikt. Hotellet ligg sentralt, men rolig til på Aurlandsvangen, mattilbod, salong, whisky og cognac bar. 200 m til kai m/ båtforbindelse, 150 m til busstopp, 150 m til badelagune og 9 km til Flåmsbana. Ypparleg som base for vandring i Aurlandsdalen, samt fjordcruise på Nærøyfjorden som er på UNESCO si verdsarvliste. Vegen til «Stegastein» går rett forbi hotellet. Lunde Camping [email protected] NO-5741 Aurland Tel Bestemors Vevstove Ingeborg Breisnes Lunde Pb. 57, 5741 Aurland Tlf klikk på kultur og velg «bestemors vev» Veva åkle og løparar i ull Mønster: Tradisjonar Eige design Ope heile året. Vis-à-vis Lunde Camping.

39 The Fjords Aurland Flåm Gudvangen 39 Aurlandskoen Économusée Aurland Skofabrikk produserer og sel den tradisjonsrike Aurlandskoen. I skofabrikken og det nye visningssenteret Aurlandskoen Économusée, får du formidla historia og kunnskapen om skohandverket i Aurland. Her kan du og handla produkta våre, Aurlandskoen og Aurlandsbeltet, til fabrikkpris. Kom og sjå levande skoproduksjon i ein av dei siste attverande skofabrikkane i Noreg! Aurland Skofabrikk AS Aurlandsvangen, 5745 Aurland [email protected] Designbyrået Karlsens. Foto: Petter Solheim. Otternesmenyen er sett saman av dei beste lokale råvarene. Me serverar tradisjonsmat på lokalt vis, frå eige kjøken. Opningstider: frå til T: Ein smak av verdsarven

40 40 Velkommen! NO-5745 Aurland Tlf./fax Mob leilegheiter for 4 pers. 14 campinghytter for 4 pers. 500 m frå Aurlandsvangen og 10 km frå Flåm. Aurlandsdalen 5745 Aurland Tlf Fax [email protected] Ved Rv km frå Aurland Velkommen Etabl rom 2/3/4 senger Hytter med 3/4/5 og 10 senger Frukost, lunsj og middag Tradisjons- og lokalmat Stor spisesal, peisestove, salongar, badstove A la carte, alle rettigheiter Mange turmulegheiter Fiske- og småviltjakt DNT-prisar Finn gode tilbodspakkar og sommaraktivitetar rundt Nærøyfjorden: alr.no/norwegian alr.no/sommar

41 The Fjords Aurland Flåm Gudvangen 41 AURLANDSDALEN Vakker og vill Det ideelle utgangspunkt for fotturer i Aurlandsdalen Fjellstoverom hotellrom hytter camping DNT-priser Vi har hjemlig atmosfære, lange tradisjoner, gammel historie og spennende natur! Aurlandsdalen, 5745 Aurland Tlf / Fax: e-post: [email protected] internett:

42 42 Slow food og sakte opplevingar i Nærøyfjorden verdsarvområde Ta deg tid! Pakkar frå to til syv dagar; opplev kultur, mathandverk og spektakulær natur i fjordlanskapet DAGSTUR: Båttur i Nærøyfjorden og stølsvandring 5 timar, vaksen kr 995, born kr DAGAKTIVITET: Lokale mattradisjonar i eldhus 4 timar, kr 450 pr pers. DAGSTUR: Vandring frå Stalheim til Nåli, med hest og kløv, 3 timar, kr 650 pr pers Sjå vårt online magasin for tilbod og prisar Designbyrået Karlsens. Foto: Stine Karlsen og ActionPhoto STALHEIM UNDREDAL FLÅM AURLAND LÆRDAL

43 The Fjords Aurland Flåm Gudvangen 43 Nasjonal turistveg Aurlandsfjellet Fjellvegen mellom Aurland og Lærdal er 47 km lang. Vegen er vinterstengd, men snøen ligg ofte langs vegen også om sommaren. Snøvegen mellom fjordane byr på dramatiske fjordlandskap med eit roleg høgfjellsplatå, høgste punktet er 1306 moh. Vegen frå Aurland til utsiktspunktet Stegastein (7,5 km) er open heile året Foto: Bjørn Andresen Sigmund Krøvel-Velle / Statens vegvesen

44 Velkommen til lærdal kommune Folketal: Lærdal er kjent for Borgund stavkyrkje, Gamle Lærdalsøyri, Norsk Villakssenter og Sogn Kunstsenter. Kommunen ligg sentralt til mellom Oslo og Bergen og er eit ideelt utgangspunkt for turar til Jostedalsbreen, Flåmsbana, Aurlandsfjellet, Jotunheimen, Hemsedal og Filefjell. I Lærdal har du mogelegheit for aktivitetar som sykling, turgåing og golf heile året. LærdaL TurisTinformasjon Postboks 6, 6886 Lærdal. Du finn turistinformasjonen i Lærdal kulturhus, i lag med Norsk Villakssenter og Laksen Cafe, ca 200 meter i frå Lærdal sentrum. Tlf Faks E-post: [email protected] opningstider 2013: 15. mai 2. juni onsdag søndag kl juni 30. juni dagleg kl juli 18. august dagleg kl august 29. september onsdag søndag kl Vi kan hjelpe deg med: Informasjon og råd om aktiviteter i vår region, Sognefjorden og FjordNorge. Formidling av overnatting og serveringsstader Sal av billettar til museum, guidetenestar mm Sal av båt- og ferjebillett Sal av fiskekort Sal av veg- og fjellkart Sal av postkort og frimerke Stort utval av reiseguidar og reisehandbøker

45 The Fjords Lærdal 45 nyttig informasjon Lege TannLege VeTerinærVakTa PoLiTi Taxi LærdaL Taxi Borgund BiLBerging daglegvare Måndag laurdag suvenirbutikkar Alle dagar i sommarhalvåret. PosTkonTor Postkontor finnes i butikken Coop Prix. Bank Lærdalsøyri måndag, tirsdag, onsdag og fredag Torsdag: minibank: Lærdalsøyri heile døgnet. medisinutsal Lærdal apotek tlf BensinsTasjon Esso tlf sommar: Måndag fredag: , laurdag søndag: Vinter: Måndag fredag: , laurdag søndag:

46 attraksjonar lærdal Borgund stavkyrkje Bygd kring år Kyrkja er svært godt bevart, og den mest særmerkte av dei norske stavkyrkjene. Ligg ved turstiane i Historisk Rute, m.a. Sverrestien. Sjå s. 48. Besøkssenter med utstillingar, kafé og butikk. Ope 1. mai til 30. september. Prisar: Vaksne NOK 80, familie NOK 190, student/barn NOK 60. Grupper (min. 15) og senior NOK 70. Tel Ann. side 53. norsk ViLLakssenTer Utstilling og observatorium med store fine villaksar. Kom og sjå historiske filmar, prisbelønt film om atlanterhavslaksens oppvekst og liv, lær om laksefiske i Lærdalselvi, ei av norges mest kjente lakseelver. Besøkssenter med kafé og butikk. Ope 15. mai til 30. september. Pris: Vaksne NOK 95, familie NOK 210, student/ barn NOK 60. Grupper (min. 15) og senior NOK 70, (Fellesbillett med Sogn Kunstsenter) NB. Turistinformasjonen same stad. Tlf Ann. side 53. gamle LærdaLsØYri Lærdal sitt vakre gamle sentrum med 161 verna trehus frå talet. Eit unikt og autentisk bygningsmiljø på vestlandet med butikkar, kafeteria, Jularbosamling og Lærdalsmarknad. Telemuseum og Post-museum. Et spesielt hus er Gamlebanken, bygd i 1927, av Lærdølen Johan Lindstrøm som arkitekt. Huset er oppført i ein klasisistisk byggestil og ser du nøye etter, vil du sjå at arkitekten har vore inspirert av egyptaren TutanKamon når bygningen vart utsmykka. Det er i dag nytta som kulturskule. guida VandreTur i gamle LæraLsØYri I sesongen tilbyr vi daglege turar mellom dei flotte husa i Game Lærdalsøyri. Her får du høve til å lære meir om strandsitjarstaden og korleis dei levde på Gamle Lærdalsøyri før i tida. Turane startar ved Telemuseet. For informasjon og bestilling av guiding tlf eller kontakt Turistinformasjonen tlf

47 The Fjords Lærdal 47 TeLemuseum og PosTmuseum Telegraf- og telehistorien i Lærdal strekkjer seg attende til Norsk telemuseum si avdeling i Lærdal syner glimt frå ei spennande teknologisk utvikling. Filial av Norsk Telemuseum i Oslo. Bok- og Souvenirsal. Ope dagleg kl Pris NOK 50. Fellesbilletter med andre attraktsjoner selges på Turistinformasjonen. Jens Hauge Menneske og Natur. Fotografi sogn kunstsenter Sogn kunstsenter opna i 2011 og tilbyr utstillingslokale av internasjonal standard. Museet tilbyr ulike utstillingar gjennom året, og har som primæroppgåve å forvalte kunstsamlinga etter den lokale kunstnaren Hans Gjesme. Ope: Mai til september. Opningstider same som Turistinformasjonen. Fellesbillett med Norsk Villakssenter. Annonse side 53. BorLo BYgdeTun Borgund Museum, kulturlandskap, turløyper, foto /film og arrangement. Ope etter avtale frå Tlf HisTorisk rute «...den vanskeligste Vei som kan findes i noget Land...» (Biskop Pontoppidan i 1749). Dei mange historiske vegane i Lærdal er både nasjonale turistattrak sjonar og gode turvegar. I det spennande kulturlandskapet rundt Borgund stavkyrkje ligg Sverrestigen, Vindhella vegen, Seltåsen, Galdanevegen og Øygardsvegen. Mellom Kyrkjestølen på Filefjell og Maristova går 15 km av den gamle Kongevegen mellom Austlandet og Vestlandet. Omtale side 48. galdane Historia til husmannsplassen Galdane går attende til talet. Dei fem bygningane på plassen er restaurerte. Til Galdane kjem du ved å gå den gamle Kongevegen frå Seltun eller Sjurhaugen. Du finn husmannsplassen på ein av turstiane langs Kongevegen se omtale side 47. margaretastova PÅ filefjell (v/kongevegen) Fjellstovemuseum med historie attende til mellomalderen. Guida omvisning på forespørsel. Tlf LærdaLsTunneLen Verdas LengsTe VegTunneL Lærdalstunnelen mellom Lærdal og Aurland. Total lengde: 24,5 km. Spesiell lyssetting i fjellhallane. ikkje bompengar.

48 fotturar lærdal På turistkontoret finn du ei brosjyre som gjer nærmare informasjon om dei fleste av turane som nemnes her. HisTorisk rute «...den vanskeligste Vei som kan findes i noget Land...» (Biskop Pontoppidan i 1749). Geita var den fyrste vegbyggjaren er det sagt. På strekninga frå Borgund stavkyrkje og nedover dalen finn vi eksempel på spennande vegtraséar i bruk gjennom tidene. den gamle kongevegen over filefjell Den gamle kongevegen går i frå Lærdalsøyri og vidare austover til Valdres. Sommaren 2014 skal vegen mellom Lærdalsøyri og Øye i Vang i Valdres vere klar, med ei strekning på 110 km. Ein liten tur kan starte ved Honningane og ende ved Brattebakke. Ynskjer du ein lengre tur kan du starte ved Kyrkjestølen på Filefjell og gå i retning Lærdal til Maristova ca 15 km i fjellterreng. Severdigheiter på turen er Suletind (1781 m.o.h.) og Stiftstøtta, ei minnestøtte i marmor. Flott utsyn over Jotunheimen mot nord. Tilkomst: Ta bussen til Kyrkjestølen og gå Kongevegen attende til Maristova. Meir informasjon på turistkontoret. sverrestigen Sverrestigen er ein mykje nytta turveg, den går mellom Husum og Borgund stavkyrkje. Namnet kjem frå Sverresoga, som fortel at Kong Sverre rei denne delen av den gamle kongevegen i år I Gula tingslova frå omlag 950 står det skrive at ridevegen skulle vera rydda like brei som eit spyd er langt. Tilkomst: Buss eller bil. Parkering ved Rimskjold ungdomshus eller Borgund stav kyrkje. Foto: Magnhild Aspevik

49 The Fjords Lærdal 49 VindHeLLaVegen Vindhellavegen går gjennom fjellpasset mellom Husum og Borgund stavkyrkje. Den første Vindhellavegen stod ferdig i 1793, då Kongevegen vart utbetra frå rideveg til køyreveg for hest og vogn. Vegen slik han er i dag, vart bygd mellom 1840 og Vindhellavegen i kombinasjon med Sverrestigen er ein svært fin rundtur! Tilkomst: Vegen er lett å gå frå Borgund stavkyrkje til Husum. Buss eller bil. Busstopp/parkering ved Borgund stavkyrkje. ØYgardsVegen Øygardsvegen bind saman Vindhellavegen og Sverrestigen med Seltåsen og Galdanevegen. Han tek av like før Nedre Kvamme bru (500 m. nedanfor Husum). Tilkomst: Buss eller bil. Parkering ved Husum eller Sjurhaugen. Vegen over seltåsen Fin turveg der ein passerer fleire utsiktspunkt mot husmannsplassen Galdane og fossen Sokni. Vegen over Seltåsen er eit imponerande byggverk som på visse plassar ligg på 18 meter høge murar. Tilkomst: Parkering og lettast tilkomst frå rasteplassen i Koren, som ligg 1 km aust for Seltun. Parkering v/rasteplassen i Koren eller Sjurhaugen. galdane seltåsen I vakker og dramatisk natur kan ein følgje vegen langs Lærdalselvi. Du kan starta frå Seltun eller Sjurhaugen. Vil du ha deg ein fin rundtur, kan du gå Galdane frå Seltun til Sjurhaugen, følgje «gamle hovud vegen» eit lite stykke, og så ta vegen over Seltåsen ned til Koren og til slutt følgje gang vegen ned til Seltun. Ein flott tur som tek 4 timar. Parkering v/rasteplassen i Koren eller Sjurhaugen. andre TurforsLag Spør etter fleire turforslag og kart på turistkontoret. Den norske turistforening har mange flotte turforslag i Noreg og rutene er som oftast merkt med små varder. Nokre av vardane er merkt med ein raud T. Den raude fargen er og synleg i tåke og gråvær. Nokre stader kan vardane vera erstatta av ei målt blå stripe på tre eller oppsatte stolpar.

50 dnt-ruter i eller nær Lærdal (sommar) : Breistølen Sulebu (6 timar) Breistølen Bjordalsbu (4 timar) Kyrkjestølen Sulebu Kyrkjestølen (5 timar) Kyrkjestølen Sulebu Breistølen (8,5 timar ) For meir informasjon: eller ta turen innom turistkontoret. sykkel sognefjord sykkel sykkeltur LærdaLsØYri Borgund stavkyrkje Frå Lærdalsøyri til Borgund Stavkyrkje er det ei variert strekning på totalt 30 km, for det meste på asfaltert veg. Du syklar litt på riksvegen, men mest på Historisk Rute og kommunale vegar. Besøk to topp attraksjonar, Norsk Villakssenter og Borgund Stavkyrkje, og ta sykkelturen imellom! Sykkel kan leigast hjå Lærdal Ferie- og Fritidspark. LærdaL LusTer TurTagrØ Sognefjord sykkelrute er ei 120 km lang sykkelrute som tek deg gjennom Fjord Norge i miniatyr! Startar du i Borlaug (45 km frå Lærdal sentrum mot Hemsedal/Gol) er Borgund stavkyrkje frå ca den fyrste storattraksjonen du møter på turen. Vidare nedover Lærdalen syklar du forbi imponerande gamle veganlegg, nokre med historie heilt tilbake til vikingtida. Du syklar nedover, dels på riksvegen, dels på kommunale vegar. På fleire strekningar følgjer du Lærdalselvi, ei av Norges mest berømte lakseelver. I Lærdal sentrum må du ta deg tid til å besøke Norsk Villakssenter, Sogn Kunstsenter og Gamle Lærdalsøyri med sitt spesielle, vakre bygningsmiljø. Frå Lærdal tek du ferja til Kaup anger. Du syklar vidare til Luster, ferja frå Solvorn til Urnes (med Urnes stavkyrkje) og så vidare til Skjolden Turtagrø.

51 The Fjords Lærdal 51 aktiv ferie - lærdal Lærdal golfbane rikheim gard: Rikheim Golfbane ligg vakkert til ved ærverdige Rik heim Gard frå 1666, ca 15 km aust for Lærdal sentrum. Bana er ei sloperata 6 holsbane. Ved drivingrangen finn ein eit eige treningsområde for putting og bunkerslag. Det er proshop og kafé ved bana. [email protected] Turistkontoret sel båt- og ferjebillettar, kart, frimerke og fiskekort. fjordfiske: Det er fritt fiske i fjord en (men ver merksam på freda sone nær elvemunningen). fjellvatn: Turistkontoret sel fiskekort og kart for aurefiske i fjellvatna. Priseksempel: Dagskort kr. 50,-. Badestrand: v/lærdal Ferie og Fritidspark. jakt: For småviltjakt: kontakt Kåre Gram tlf klatrevegg Ved HØnjum gard Ny 30 meter klatrevegg i fjellsida ved Hønjum Gard 16 km frå Lærdal sentrum. 3 ulike ruter opp. Foto: Magnhild Aspevik

52 Postboks 114, 6886 Lærdal Tlf Fax Ligg i Lærdal sentrum ved pittoreske gamle Lærdalsøyri. Den eldste bygningen er frå 1840, i sveitserstil. Den yngste bygningen er frå Alle rom har bad, telefon og satelitt-tv. Fin hage, salongar, souvenirbutikk. Skandinavisk Design frå ulike perioder. Hotel Grandane Rimeleg overnatting i Lærdal sentrum Tlf mail: [email protected] Vindedal Camping og Hytter [email protected] Tlf Ligg ca. 10 km vest for Lærdal, 6 km vest for Snøvegen (fjellveg frå Lærdal til Aurland). Fin utsikt over Sognefjorden Roleg Fiske i fjorden 6887 LærdaL utsikt over Sognefjorden

53 The Fjords Lærdal 53 Borgund Stavkyrkje Foto: Finn Loftesnes (1180) Verdskjent treskjerarkunst med dragar og ormar Kyrkja er svært godt bevart og den mest særmerkte av stavkyrkjene. Rett ved Lærdal historisk rute med Vindhellavegen og Sverrestigen. Kafé reiseminnebutikk «Unike Vikingfunn» utstilling Tel (+47) Urnes stavkyrkje Hopperstad stavkyrkje Kaupanger stavkyrkje FORTIDSMINNEFORENINGEN The Society for the Preservation of Norwegian Ancient Monuments Norsk Villakssenter Sogn Kunstsenter Laksen Café Ope mai september Merk! Lærdal Turistinformasjon i same hus. Sjå laks og ørret i vår 20 m lange laksehøl, lær om laksens liv og historia bak sportsfiske i Lærdalselvi ei av Noregs beste lakseelvar. Sjå den dramatiske filmen om laksens liv og følg den interaktive utstillinga. I Kunstsenteret blir det vist bilete av kunstnaren Jens Hauge frå Lærdal. Laksen Café serverer lokal mat og forfriskningar. Uteservering kveldssol. Besøkssenter med butikk: Gode tilbod på gåveartiklar, bøker, souvenirar og stort utvalg av turistog reisehandbøker, brosjyrer m.m. S O G N K U N S T S E N T E R Øyraplassen 14, NO-6887 LÆRDAL Tel Fax [email protected]

54 Idyllisk beliggenheit ved fjorden. Restaurant & bar med alle rettar. Supert utgangspunkt for dagsuflukter til Briksdal, Borgund, Flåm, Bergen mm. Velkomen til eit hyggeleg opphald Habnavegen Lærdal Tlf Faks [email protected] Velkomen til Bjørkum Gard Skvamplebu 2 høgstandardhytter i storslagen natur ved Lærdalselva. 18 km frå Lærdalsøyri. Ope heile Året TømmerhyTTe på 41 m 2, overbygd terrasse 13 m 2. Stove med 2 sovesofaer, TV, kjøkken, soverom med 2 breie køysenger. Dusj/WC. Bjørkumbu Velutstyrt hytte med 4 soverom 8 senger, 3 bad, stor stove med TV. Kjøken med oppvaskmaskin. Stor terrasse der 15 m 2 er overbygd. Fin uteplass med grill. Vertskap: Ole Johan Bjørkum, ljøsne, 6887 lærdal Tlf E-post: [email protected]

55 The Fjords Lærdal 55 Borlaug Turist- og Vandrarheim 6888 Borgund Tlf / Fax E-post: **Vandrarheim med 50 senger i rolege omgjevnader. Aurefiske. Godt turutgangspunkt. Seng Kr. 265,- Rom for 1 pers. Kr. 375,- Rom for 2 pers. Kr. 580,- Familierabatt, 10 % for medlemmer Sesong Ligg 34 km frå LærdaL retning fagernes/gol EGGUM GARD OG AKTIVITETAR Høgstandardhytter / Feriehus Gardmuseum Fiske Sykkelutleige Leikeplass Fotturar Velkomen! Rønnaug og Knut Johan Jansen 6888 Borgund Tlf Mob [email protected] MariStuen Fjellferie AS NO-6888 BOrguNd Tlf./Fax [email protected] 830 m.o.h. ved E16 på Filefjell Vi tilbyr hytter og hus med god/høg standard for inntil 2, 4, 6 og 9 personer. Eige fjell-stovemuseum, aurefiske, fint turterreng, fint utgangspunkt for turar til Borgund Stavkyrkje, Sognefjorden, Jotunheimen, Jostedalsbreen, Vettisfossen og Flåmsbana.

56 VintereVentyr Ved Sognefjorden Fjordlandskapet er vakkert uansett årstid. Dei fleste kjem hit om sommaren, men det er eit økande antall reisande som også ynskjer å oppleva vinteren i fjorlandskapet. Det er ikkje noko problem og komma seg til Aurland, Flåm og Lærdal. Du kan komma med buss, tog, båt og bil heile året. Norge i eit nøtteskall rundturen går heile året, og me vil anbefala å ta ein overnatting undervegs. Å gå ein tur i sentrum av Aurland, Flåm og Lærdal er alltid like fint. Ta ein pause og unn deg eit opphald ved ein av dei koselege overnattingstadane og nyt vinterlandskapet og stemninga. Ta den daglige ruta med båten til Nærøyfjorden og la deg imponere av snøkledde fjelltoppar, islagde fossar eller ta ein tur med Flåmsbana som også går heile året. Undervegs vil toget stoppa ved Kjosfossen. Prøv isfiske, langrenn eller truger i området rundt Vatnahalsen. Det er mange flotte turmuligheiter langs fjorden. Fjellet har mange utfordrande aktivitetar om du søker meir spenning. For meir informasjon: Ski Det er mange skisenter rundt Aurland, Flåm og Lærdal. Mørkdalen, Sogndal, Voss og Finse ligg rett ved oss, så om du vil ha ein plass og slappe av og ha fleire muligheiter, så er du velkommen til eit opphald i fjordlandskapet. klima Aurland, Flåm og Lærdal har eit relativt tørt og mildt klima. Det er lite snø nede ved fjorden. Av og til legg det seg is på fjorden, men det er sjeldan.

57 The Fjords Aurland Flåm Gudvangen Lærdal 57 nyttig informasjon: Vêr: / Ruter: Båt: Tog: / Buss Taxi Aurland: Taxi Gudvangen: Vegmeldingar 175 eller tekst-tv norge i eit nøtteskall Ein unik rundtur heile året. Du kan starte turen i Oslo, Bergen eller ein av dei andre stasjonane langs Bergensbana. Flåmsbana, Aurlandsfjorden, Nærøyfjorden, Nærøydalen og Bergensbana er ei unik oppleving i vinterhalvåret. Rundturbilletten er gyldig i fleire dagar og me anbefalar deg og ta ein overnatting på turen. For booking og informasjon, kontakt Aurland og Lærdal Turistkontor. Mail: [email protected] eller telefon: / winter

58 58 ATTRAKSJONAR I REGIONEN Hopperstad stavkyrkje vik Urnes stavkyrkje Urnes kaupanger stavkyrkje kaupanger dei Heibergske samlinger /sogn FolkemUseUm kaupanger sogn Fjordmuseum kaupanger norsk bremuseum Fjærland SOGNEFJELLET Nasjonal turistveg

59 ARRANGEMENT The Fjords mai Styvi Kongevegsmarsjen mai Lærdal Storehaugen opp juni Lærdal Lærdalsmarknaden juli Aurland Aurlandsmarknaden juli Gudvangen Gudvangen Vikingmarked og Norrøne Sommerleker jul Aurland Aurlandsmarsjen juli Undredal FJORDLANDSKAPSFESTIVAL juli Undredal Geitostfestival juli Gudvangen Rimstigen Opp aug. Aurland Aurlandsfjellet Xtreme Trialthlon sept. Lærdal Haustmarknaden nov. Aurland Nynorske Litteraturdagar nynorske.gasta.no/ For fullstendig sommarprogram, ta kontakt med turistkontora eller sjå Andre aktuelle adresser: FINN OSS PÅ: Bli med oss: Facebook.com/Des9na9on Aurland- Flåm- Lærdal Følg Sjå oss på vår kanal: youtube.com/thefjordsofnorway Me deler våre bilder på: flickr.com/aurland- flam- laerdal

60 Vill og vakker natur - verdas beste grunn til å besøke FLÅM VisitFlåm/M.Rakke Vakre Flåm finn du heilt innerst i Aurlandsfjorden, ein sidearm av den 204 kilometer lange og opptil 1308 meter djupe Sognefjorden. Flåmsbana er den eventyrlege togreisa mellom Flåm og Myrdal ved Bergensbanen, og er kåra til ei av verdas vakraste togreiser. Rederiet Sognefjorden inviterar til ein minnerik båttur mellom Flåm og Gudvangen i verdsarvområdet Nærøyfjorden. Lat inntrykka frå ein spennande dag synke inn ved tradisjonsrike Fretheim Hotel, som i dag er eit av Fjord Norges mest særprega og komfortable hotell. Flåm ynskjer alle velkomne, uansett alder og årstid. / flaamsbana Tel: (+47) , Fax: (+47) [email protected]