Алкини АЛКИНИ. Органска хемија применета во фармација Институт за применета хемија и фармацевтски анализи Фармацевтски факултет, УКИМ, Скопје

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Størrelse: px
Begynne med side:

Download "Алкини АЛКИНИ. Органска хемија применета во фармација Институт за применета хемија и фармацевтски анализи Фармацевтски факултет, УКИМ, Скопје"

Transkript

1 АЛКИНИ Електронска структура на алкините; Примена; Номенклатура; Киселост на алкините; Добивање на алкини; Реакции на алкини: редукција, хидрохалогенација, хидратација, халогенирање, озонолиза и алкилирање; Стратегија за органските синтези Алкини 2 Алкини се органски соединенија што содржат C C тројна врска врска врска C C тројната врска е резултат од интеракција на два sp-хибридни С-атоми. Се формира 1 sp-sp -врска и 2 р-р -врски. врска 1

2 3 Алкини Поради присуството на 2 π врски и нивната електронска густина, алкините (слично како и алкените) се однесуваат како нуклеофили Присуството на сигма врска ги прави молекулите постабилни ЗОШТО? 4 Алкини - примена Ацетилен,, е наједноставниот алкин Се добива индустриски со загревање на метан на високи температури Се користи како гориво за заварување и како прекурсор за синтеза на покомплексни алкини Повеќе од 1000 различни алкини се изолирани од природните продукти Еден пример е хистрионикотоксин, отров изолиран од јужно-афрички жаби што се употребува при лов од страна на јужно-африканските племиња, нанесен на врвот од стрелите хистрионикотоксин 2

3 Алкини - примена 5 Пример за синтетски алкин е етинилетрадиол Активна супстанција во контрацептивните препарати Присуството на тројната врска ја зголемува потенцијата на лекот споредено со природниот аналог (што не содржи тројна врска) етинилестрадиол Како C C тројната врска влијае на геометријата на молекулата? Нејзината ригидност? Нејзините интрамолекулски интеракции? Алкини - номенклатура 6 Алкините се именуваат според истите правила што важат за алканите со мали измени: 1. Идентификација на главната низа, каде се содржи C C тројната врска 2. Идентификација и именување на супституентите 3. Одбележување на локантот (и префиксот доколу е потребно) на секој од супституените, при што C C тројната врска треба да добие колку што е можно помал број 4. Подредување на нумерираните супституенти пред главното име според азбучен ред. Се игнорираат префиксите (освен префиксот изо) кога се редат според азбучен редослед 5. Локантот на C C тројната врска се става или пред главното име или пред суфиксот ин. 3

4 Алкини - номенклатура 7 1. Идентификација на главната низа, каде се содржи C C тројната врска пентан пентен пентин Главна низа = октан Главна низа = хептин 2. Идентификација и именување на супституентите Алкини - номенклатура 8 3. Одбележување на локантот (и префиксот доколу е потребно) на секој од супституените, при што C C тројната врска треба да добие колку што е можно помал број точно неточно Локантот се означува со ЕДЕН број, НЕ два. Иако тројната врска ги врзува јаглеродните атоми на 2ра и 3та позиција, локантот помалиот од двата броја 4

5 Алкини - номенклатура 9 4. Се потредуваат нумерираните супституенти пред главното име според азбучен ред. Се игнорираат префиксите (освен префиксот изо) кога се редат според азбучен редослед 5. Локантот на C C тројната врска се става или пред главното име или пред суфиксот ин. 5,5,6-триметил- 2 -хептин или 5,5,6-триметилхепт- 2 -ин Алкини - номенклатура 10 Независно од номенклатурата според IUPAC, често се употребуваат вообичаените имиња што произлегуваат од основниот ацетилен метилацетилен диизопропилацетилен фенилпропилацетилен Треба да се внимава и на следната терминологија терминален (краен) интерен (внатрешен) Запаметете дека кога се цртаат тројните врски, нивните агли мора да бидат 180 5

6 Алкини - номенклатура Алкин со две тројни врски се нарекува диин триин има три тројни врски енин има и двојна и тројна врска Одбележувањето на енинската низа започнува од поблискиот крај до повеќекратната врска двојната врска има помал број од тројната,,алкинил група Алкини - номенклатура Да ја именуваме следната молекула: Означи ја главната низа. Најди го најдолгиот ланец што ја содржи тројната врска. Идентификувај ги супституените. метил Подреди ги супституентите по азбучен ред, ставајќи го локантот на тројната врска: пропил етил 4-етил-5-метил-3-пропил-1-хептин 6

7 Алкини - номенклатура Алкини - номенклатура Нацртај ги структурите што одговараат на следните имиња: а) 4,4-диметил-2-пентин б) 5-етил-2-етил-2,5-диметил-3-хептин в) 3,3-диметилокт-4-ин г) 2,2,5,5-тетраметилхекс-3-ин д) хепта-3,5-диен-1-ин ѓ) 3-етил-5-метилдека-1,6,8-триин е) 2,2-диметил-6-хлоро-3-хептин 3. Именувај ги молекулите 7

8 Алкини - ацидитет 15 Терминалните алкини имаат пониска pk a вредност од другите јаглеводороди етан етилен ацетилен Ацетилен има 19 pk a единици повеќе од етилен, што е пати појако Дали ова значи дека терминалните алкини се појаки киселини? Алкини - ацидитет 16 Бидејќи ацетилен (pk a =25) е сепак мноку послаб од водата (pk a =15.7), потребна е појака база за да може да реагира, заради што водата неможе да се користи како растворувач ацетилен ацетилид јон Акронимот ARIO (Атом; Резонанција; Индукција; Орбитали)се користи за да се рационализираат разликите помеѓу разликите во јачината на киселоста Со примена на ARIO објаснете зошто ацетилен е појака киселина од етилен, кој пак е појак од етан 8

9 Алкини - ацидитет 17 Со примена на ARIO да ги рационализираме следните равенки Појака база Појака киселина (pka=25) Послаба киселина Послаба база (pka=38) Рамнотежата фаворизира формирање на послаба киселина и послаба база Послаба киселина Послаба база (pka=25) Рамнотежата фаворизира формирање на послаба киселина и послаба база Појака киселина (pka=15.7) Појака база pk a на базата коњугирана киселина мора да биде поголема од 25 за да може да го депротонира терминалниот алкин Алкини - ацидитет 18 Определи ја рамнотежата при депротонирање на терминален алкин со примена на натриум ацетат (CH 3 COONa) киселина база база Идентификувајги киселините и базите од двете страни Определи која киселина е послаба Определи ја позицијата на рамнотежата киселина послаба киселина послаба база појака база појака киселина 9

10 Алкини - ацидитет 19 За секој од следните примери, определи дали базата е доволно јака за да го депротонира терминалниот алкин Добивање на алкини 20 Како и алкените, алкините може да се добијат со примена на реакции на елиминација јака база алкил халид јака база алкил дихалид 10

11 Добивање на алкини 21 Овие елиминации вообичаено се одвиваат преку E2 механизам Може да се применат геминален дихалиди Може да се применат и вицинални дихалиди јака база За E2 реакција потребна е anti-перипланарна геометрија Добивање на алкини 22 Често се користи NaNH 2 во вишок за да се помести рамнотежата кон продуктите на елиминацијата алкинид јон NH 2 1- е многу јак, значи доколку се создаде терминален алкин, ќе може да се депротонира Оваа рамнотежа во голема мера ќе го фаворизира создавањето на продуктите на реакцијата 11

12 Добивање на алкини 23 Потребен е извор на протон за да се создаде алкин Појака база Појака киселина (pka=15.7) Како се добива терминален алкин? Послаба киселина Послаба база (pka=25) Рамнотежата фаворизира формирање на послаба киселина и послаба база Добивање на алкини 24 Предвиди ги главните продукти и механизмите на следните реакции 12

13 25 Редукција на алкини каталитичка хидрогенација Како и алкените, и алкините подлежат на хидрогенирање Два еквиваленти на H 2 ќе се потрошат за секоја конверзија алкиналкан cis алкен се создава како интермедиер. ЗОШТО cis? Редукција со примена на деактивиран катализатор 26 Деактивиран катализатор може да се примени за селективна реакција со алкин деактивиран катализатор Lindlar-ов катализатор и P-2 (Ni 2 B комплекс) се чести примери на деактивирани катализатори Lindlar-ов катализатор квинолин 13

14 Редукција со примена на растворен метал 27 Под услови на растворен метал може да се постигне аnti адиција при што се добива trans алкен (за разлика од редукцијата со H 2 каде се добива syn продукт) Точката на вриење на амонијак изнесува -33 C, значи мора да се оддржува многу ниска температура на реакцијата ВНИМАНИЕ! Овие реагенси не смее да се смешаат со натриум амид (NaNH 2 ), што го видовме како извор на NH 2 -, односно многу силна база. Спротивно на тоа, овие реагенси (Na, NH 3 ) претставуваат извор на електрони. Резиме на редукции 28 Неопходни реагенси за редукција со алкините 14

15 Редукција на алкини 29 Предвиди го(и) продуктот(ите) за следните реакции Доколку следните алкини се третираат со натриум во течен амонијак, кои продукти ќе се создадат? Редукција на алкини 30 Идентификувај ги реагенсите за спроведување на следните реакции: Предвиди го(и) продуктот(ите) за следните реакции 15

16 31 Хидрохалогенација на алкини Како и алкените, алкините подлежат на хидрохалогенирање Нацртај ги крајните продукти за горната реакција Дали овие реакции ја подлежат на Марковниковата региоселективност? 32 Хидрохалогенација на алкини Региохемијата на адиција го следи Марковниковото правило да се потсетиме! халогенот се адира на повеќе супституираната страна од алкинската врска, а водородот се адира на помалку супституираната страна 16

17 Хидрохалогенација на алкини 33 Со адиција на НХ врз алкин, како интермедијар се формира винил карбокатјон Секундарниот винил карбокатјон се формира лесно како и примарните алкил карбокатјони Нема јасни докази за постоење на примарните винилни карбокатјони Алкинските адициони реакции се одвиваат преку покомплексни механизми Механизам на електрофилна адиција Хидрохалогенација на алкини 34 Пероксидите може да се користат при хидрохалогенирање на алкини за да се отпочне anti- Markovnikov-а адиција, исто како кај алкените Кој продукт е E, а кој Z? Смеса од E и Z изомери Можност за интерконверзија на дихалиди и алкини! НХ во вишок алкин дихалид 17

18 35 Хидрохалогенација на алкини Предвиди го(и) продуктот(ите) за следните реакции: Хидратација на алкини Две методи за хидратација (адиција на Н-ОН) на алкини Директна адиција со вода и жива(ii)јон како катализатор Марковников продукт Индиректна адиција на вода со хидроборирање/оксидација не-марковников продукт 18

19 37 Киселинско-катализирана хидратација на алкини Како и алкените, алкините подлежат на киселинскокатализирана Марковникова хидратација Процесот вообичаено е катализиран со HgSO 4 за да се компензира спората реакција што резултира од формирањето на винил карбокатјон енол (не е изолиран) кетон Зошто интермедиерот се нарекува енол? 38 Киселинско-катализирана хидратација на алкини Генерално, енол/кетон тавтомеризацијата неможе да се спречи и во голема мера се фаворизира кетонот енол π-врската на енол се депротонира, и се создава резонантностабилизиран интермедиер резонантностабилизиран интермедиер резонантностабилизираниот интермедиер се депротонира и се создава кетон Тавтомери се конституционални изомери што брзо се претвораат еден во друг. Која е разликата помеѓу тавтомеријата и резонанцијата? кетон 19

20 Хидратација на несиметрични алкини 39 Со реакција на хидратација врз внатрешни алкини несиметрично супституирани, се добива смеса од два кетони Со хидратација на крајни алкини се добива само метил кетон 40 1-циклохексенол циклохексанон се отстранува овој протон Механизам за киселинско катализирана кето-енолна тавтомерија Чекор 1: протонирање Внимание: Не треба да се донесе уште еден протон на ОН групата, бидејќи преку овој високо енергетски пат нема да се создаде кетон (ќе се изгуби вода и формира винилен карбокатјон) се воведува протон овде Чекор 2: депротонирање Ч е к о р 2 нацртај резонантна структура на интермедиерот 20

21 41 Киселинско катализирана кето-енолна тавтомерија Следните еноли неможе да се изолираат затоа што многу брзо тавтомеризираат до кетони. Нацртај го очекуваниот кетон и покажи механизмот за нивното формирање при киселинско катализирани (Н 3 О + ) услови Идентификувај го алкинот што е употребен за добивање на следните кетони преку киселинско- катализирана хидратација Хидратација на алкини: хидроборирање / оксидација Хидроборирање / оксидација на алкените протекува по истиот механизам како кај алкените, при што се добива anti-markovnikov продукт И тука се формира енол, кој брзо тавтомеризира до алдехид Во овој случај, тавтомеризацијата е катализирана со база (OH - ), а не со киселина (базно-катализитана кето-енолна тавтомерија) 21

22 43 Хидратација на алкини: хидроборирање / оксидација Механизам за базно-катализирана кето-енолна тавтомерија енол хидроксилната врска од енолот се депротонира, и се создава резонантностабилизиран енолатен јон енолатен јон енолатниот јон се депротонира и се создава алдехид алдехид Генерално, може да се заклучи дека C=O двојната врска е постабилна од C=C двојната врска. 44 Хидратација на алкини: хидроборирање / оксидација Клучна разлика помеѓу хидроборирање-оксидација на алкени и алкани! Со одглед сека постојат 2 π врски кај алкини, откако ќе се додадат групите BH 2 и H на C=C двојната врска, во одредени случаи може да дојде до појава на непосакувана секундарна адиција (адиција на 2 молекули на ВН 3 ). непосакуван продукт За да се спречи втората молекула BH 3 да реагира со интермедиерот, често се користат кабастите борани како реагенси (дисиамилборан, 9-BBN (9-борабицикло[3.3.1]нонан)) 22

23 45 Предвиди ги продуктите на следната реакција Хидратација на алкини: хидроборирање / оксидација Дополнителни примери: Хидратација на алкини: хидроборирање / оксидација Нацртај го алкинскиот реактант и реагенсите што може да се искористат за да се синтетизира следните молекули 23

24 47 Региоселективност при хидратација на алкини Марковниковата хидратација води кон создавање на кетон Anti-Марковниковата хидратација води кон создавање на алдехид метил кетон алдехид 48 Одбирање на соодветни реагенси при хидратација на алкини Механизам на трансформацијата? Да ја разгледаме региохемијата на продуктот: посупституирана позиција метил кетон Потребна е Марковникова адиција, што може да се одвива преку киселинско-катализирана хидратација!

25 Хидратација на алкини 49 Идентификувај ги реагенсите за да се овозможат следните трансформации: 1. Кој продукт ќе се добие со хидратација на следните алкини? 50 Халогенирање на алкини И алкините подлежат на халогенирање (може да се адираат два еквиваленти на халоген). Механизмот не е целосно објаснет! Кога еден еквивалент на халоген ќе се додаде на алкин, се забележуваат и anti и syn адиција (еден еквивалент) Е изомер (главен продукт) Z изомер (спореден продукт) Халогенирањето на алкен подлежи САМО на anti адиција 25

26 Озонолиза на алкини 51 Кога алкините реагираат под услови на озонолиза (оксидативно раскинување на алкини), π системот комплетно се раскинува Молекулата се разложува и јаглеродите од алкинот целосно се оксидираат Внатрешните алкини при озонолиза се распаѓаат до карбоскилни киселини, а крајните алкини се оксидираат до карбоксилна киселина и јаглерод диоксид Озонолиза на алкини 52 Предвиди го(и) продуктот(ите) на следните реакции Дополнителни примери: 26

27 Алкилација на терминални алкини 53 Како киселина, терминалните алкини се многу слаби. Но, со доволно јака база, терминалниот алкин може да се депротонира и конвертира во добар нуклеофил алкинид јон Кој има повисока pk a вредност, NH 3 или R-C C-H? ЗОШТО? Алкинид јон може да нападне електрофил како метил или 1 алкил халид Овие реакции може да се искористат за да се развие молекуларната комплексност Алкинид јони вообичаено реагираат како бази со 2 или 3 алкил халиди и предизвикуваат елиминација, а не супституција Алкилација на терминални алкини 54 Ацетилен може да се искористи за да се постигне двојна алкилација Зошто реакцијата би била неуспешна доколку NaNH 2 и Et- Br се додадат истовремено? Целните комплексни молекули може да се добијат при градење на јаглеродниот скелет и конвертирање на функционални групи 27

28 55 ацетилен Алкилација на терминални алкини - од ацетилен до 7-метил-3-октин 7-метил-3-октин Потребни се 2 алкилации (редот на алкилации не е значаен, но важно е алкил групите да се додаваат одделно. Првата алкилација се постигнува со третирање со ацетилен NaNH 2 проследено со алкил халид Терминалниот алкин се алкилира уште еднаш со NaNH2 проследено со соодветен алкил халид Вкупната синтеза се состои од 4 чекори. Обете алкил халиди се примарни, така што се очекува процесот да биде ефикасен. Стратегија за органски синтези 56 Да се потсетиме на методите за зголемување на степенот на заситеност на алкени и алкини или алкин алкен алкан Но, што доколку ни е потребен обратниот процес или намалување на степенот на заситеност? На кратко, конверзијата од алкан до алкен изгледа вака: Чекор А Чекор В 28

29 Стратегија за органски синтези 57 Халогенирање на алкен, проследено со две реакции на дехидрохалогенирање може да го намали степенот на заситеност Сумарно: Зошто е потребна водата во третиот дел од реакцијата? алкин алкен алкан халогенирање /дехидрохалогенирање Стратегија за органски синтези интерконверзија на алкани, алкени и алкини 58 Предложи ги синтетските чекори за следната трансформација: Потребно е адирање на метил група на винилни позиција (т.е. алкилација на алкен): Прво треба да се конвертира алкенот во алкин, што потоа може лесно да се алкилира. Потоа, после алкилацијата, алкинот повторно се конвертира во алкен. Потребни реагенси: 29

30 59 Стратегија за органски синтези Допиши ги неопходните услови на реакциите при следните повеќечекорните конверзии 60 Напиши 2 сета од реагенси што може да се употребат за синтеза на 1-пентин преку процес на елиминација cis-2-пентен преку реакција на адиција trans-2-пентен преку реакција на адиција кетон преку реакција на адиција алдехид преку реакција на адиција Алкини - дополнителни примери за вежбање Определи ги неопходните реагенси за да се доврши следната синтеза 30

31 Коњугирани π системи и перициклични реакции Класи на диени; Добивање на коњугирани диени; Должина на врските, конформација и стабилност на коњугираните диени; Електрофилна адиција; Вовед во перициклични реакции; Diels-Alder-ови циклоадициони реакции; Улога на коњугирани диени во UV/Vis спектроскопија и хемија на видот 62 Класи на диени Постојат три категории на диени кумулирани коњугирани изолирани Кумулирани π врските се во непосредна близина една на друга (соседни) Коњугирани π врските се одвоени со точно ЕДНА единечна врска Изолирани π врските се одвоени со повеќе од една единечна врска И хетероатомите може да бидат вклучени во коњугиран систем коњугиран енон 31

32 Класи на диени 63 Кумулирани Коњугирани Изолирани π врските се нормални една на друга π врските се преклопуваат преку целиот систем π врските се премногу раздалечени за да може да се појави преклопување кумулирани коњугирани изолирани Во фокусот на интересот е реактивноста на коњугираните системи 64 Добивање на коњугирани диени Коњугираните диени се добиваат од алил-халогениди преку процес на елиминација. За формирање на диени се користи стерно ограничена база (како на пр. калиум терц-бутоксид) за да се избегне компетитивната реакција на SN 2 супституција Коњугиранте диени може да се добијат и од дихалиди преку две последователни реакции на елиминација. 32

33 65 Должина на врските кај коњугирани диени Единечните врски што се дел од коњугиран pi систем се пократки од вообичаени единечни врски Што претставува pm? Хибридизацијата на јаглеродот влијае на должината на врската С-С врската на конјугиран диен е формирана од преклопување на две ѕр 2 -хибридизиран орбитали, додека С-С врската кај етан се формира од преклопување на две ѕр 3 -хибридизирани орбитали. 66 Должина на врските кај коњугирани диени Колку повеќе s-карактеристики поседува атомот на јаглерод, толку пократки ќе се неговите врски. ЗОШТО? Електронската густина на ѕр 2 хибридизирана орбитала е поблиску до јадрото отколку електронската густина на ѕр 3 Рангирај ги трите С-С врски од 1-бутен според должината (од најкратка до најдолга) 33

34 Конформација на коњугирани диени 67 Генерално, единечната врска слободно ротира Двете најстабилни ротациони конформации за бутадиен се: s- cis и s-trans Двете конформации, s-cis и s-trans, овозможуваат целиот π - систем да се преклопи Околу 98% од молекулите се наоѓаат во s-trans форма(има пониска енергија) Коњугираните двојни врски се постабилни од изолираните 68 Електрофилна адиција Да се потсетиме на Марковниковото правило за адиција на H-X на C=C двојна врска Протон трансфер Нуклеофилен напад Кога супстратот е коњугиран диен, се добиваат два продукти π електроните ја напаѓаат киселината за се добие најстабилен јаглероден катјон Алилен карбокатјон (резонантно стабилизиран) 34

35 Електрофилна адиција 69 Резонантно 1,2-адиција стабилизираниот јаглероден катјон може да 1,4-адиција биде нападнат од халидниот јон на било која страна што ја дели позитивниот (+) полнеж 1,2-адукт 1,4-адукт Адицијата на бром врз диен исто така дава 1,2 и1,4 адиција 1,2-адукт 1,4-адукт 70 Електрофилна адиција - механизам Чекор 1 Идентификувај ги можните места каде може да се случи протонација. Внимание! Протонирање на С2 и С3 нема да доведе до формирање на алилен карбокатјон Протонирање на С2 Протонирање на С3 Чекор 2 НЕ Е резонантно стабилизиран НЕ Е резонантно стабилизиран Најди ги локациите каде протонација води до формирање на алилен карбокатјон Протонирање на С1 Протонирање на С4 резонантно стабилизиран резонантно стабилизиран 35

36 71 Чекор 3 Означете го нуклеофилниот напад на сите можни електрофилни позиции Електрофилна адиција исто соединение! 72 Електрофилна адиција Предвиди ги продукти на реакцијата: Зошто еден од следните диени при електрофилна адиција на HBr формира 4 продукти, а вториот два продукти? 36

37 73 Термодинамична vs. кинетска контрола кај електрофилна адиција Односот на продуктите од електрофилната адиција зависи од температурата на која се одвива реакцијата Многу реакции на полимеризација се засноваат на 1,4 адиција 1,2-адукт 1,4-адукт изопрен На 0 С На 40 С 71% 15% 29% 85% полимеризација Гума (cis-1,4-полиизопрен) 74 Чекор 2 Исцртај ја структурата на алилниот карбокатјон што се очекува дека ќе се формира. Термодинамична vs. кинетска контрола кај електрофилна адиција Чекор 1 Идентификувај ги можните места каде може да се случи протонација. Протонирање на С1 Чекор 3 Означи го нападот на бромиден јон на секоја можна електрофилна позиција и нацртај ги можните продукти Чекор 4 Идентификувај ги продуктите и врз основ на температурата на реакцијата, одбери кој производ преовладува 1,2-адукт 1,4-адукт главен спореден 37

38 75 Термодинамична vs. кинетска контрола кај електрофилна адиција Предвиди ги доминантните продукти во зависност од температурата на реакцијата Вовед во перициклични реакции 76 Кај перицикличните реакции не се создаваат јонски или слободни радикали како интермедиери Постојат 3 типа на перициклични реакции 1. Циклоадициони реакции 2. Електроциклични реакции 3. Сигматропно преуредување Која е разликата помеѓу адиција и преуредување? 38

39 Вовед во перициклични реакции 77 Перицикличните реакции имаат 4 главни карактеристики 1. Механизмот на реакцијата опфаќа единствен чекор. Не се создаваат интермедиери 2. Механизмот вклучува движење на прстен од електрони во рамки на затворен циклус 3. Трназиционата состојба е циклична 4. Поларноста на растворувачот обично нема влијание на степенот на реакцијата. ЗОШТО е ова значајно? Се разликуваат според промената на бројот на π и σ врски Промена на број на σ врски Промена на број на π врски Циклоадиции Електроциклични адиции Сигматропни преуредувања 0 0 Diels-Alder-ови реакции 78 Diels-Alder-вите реакции се многу корисни [4+2] циклоадиција Овозможуваат систематско градење на комплексни молекули Што се подразбира под [4+2] циклоадиција? Otto Diels и Kurt Alder добија Нобелова награда во 1950 за откривање на оваа р-ја Како кај сите перициклични реакции, механизмот се одвива во еден чекор Стрелките може да се нацртаат во правец или спротивно од правецот на стрелките од часовник 39

40 Diels-Alder-ови реакции 79 Најголем дел од Diels-Alder-ови реакции се термодинамично фаворизирани при ниски или умерени температури На високи температури (над 200 C) доминира ретро-diels- Alder-ова реакција (висока температура) Diels-Alder-ови реакции диенофил 80 Кај Diels-Alder-ови реакции, реактаните генерално се класифицирани како диен или диенофил Доколку диенофилот не содржи супституенти (електронврзувачка група), реакцијата нема да биде кинетски фаворизирана (потребна е голема енергија на активација или висока температура) Но, високите температури не ги фаворизираат продуктите, туку реактантите (повратна Diels-Alder-ова реакција) 40

41 Diels-Alder-ови реакции диенофил 81 Од друга страна, кога диенофилот содржи електронврзувачката група, реакцијата тече спонтано и приносот е голем Значи, за протекување на Diels-Alder-ова реакција, неоходно е нуклеофилот да има електрон врзувачка група: Покажи како означените групи се електрон врзувачки групи, користејќи резонанција или индукција каде е соодветно. Diels-Alder-ови реакции диенофил 82 Diels-Alder-овите реакции се стереоспецифични во зависност дали се користи (E) или (Z) диенофил cis алкен формира cis дисупституиран прстен, a trans алкен формира trans дисупституиран прстен. Тројната C C врска може да се однесува како диенофил исто така (продуктот е прстен со две двојни врски) 1,4 циклохексадиен 41

42 Diels-Alder-ови реакции 83 Чекор 1 Подреди ги во иста линија краевите на диенот со диенофилот (овој чекор не е неопходен, но корисен е за полесна визуелизација на реакцијата) Чекор 2 Нацртај три криви стрелки, што почнува од диенофилот и оди или во правец или спротивно од правецот на стрелките од часовникот. Чекор 3 Нацртај го продуктот со точен стереохемиски исход Diels-Alder-ови реакции Предвиди ги продуктите на следните реакции 42

43 85 Diels-Alder-ови реакции Предвиди ги продуктите на следните реакции Diels-Alder-ови реакции улогата на диенот 86 Врз Diels-Alder-овите реакции влијае структурата на диенот Да се потсетиме дека многу од диените постојат во s-cis или s-trans ротациона конформација Која конформација е вообичаено постабилна и ЗОШТО? Diels-Alder-овите реакции може да протечат САМО доколку диенот ја завземе s-cis конформацијата Диените што може да постојат само во s-trans конформација неможат да подлежат на Diels-Alder-ова реакција, бидејќи С1 и С4 се премногу далеку еден од друг НЕМА РЕАКЦИЈА 43

44 Diels-Alder-ови реакции улогата на диенот 87 Диените што се постојано во s-cis конформација лесно подлежат на Diels-Alder-ова реакција 4 циклопентадиен Циклопентадиен е толку реактивен, што на собна температура, две молекули можат да реагираат една со друга. Пред употреба како реагенс за Diels-Alder-ова р-ја, дициклопентадиенот мора да се конвертира преку повратна Diels-Alder-ова. дициклопентадиен Diels-Alder-ови реакции ендо приоритет 88 Кога ќе се формираат бициклични системи, се користат термините ENDO и EXO за да се опише позицијата на функционалната група Овој мост има 1 јаглероден атом Овој мост има 2 јаглеродни атоми (подолг мост) (syn во однос на подолгиот мост) (anti во однос на подолгиот мост) 44

45 Diels-Alder-ови реакции ендо приоритет 89 Електрон врзувачки групи што се врзани за диенофилите тежнеат да ја завземат ENDO позицијата главен продукт спореден продукт При Diels-Alder-ова транзициска состојба се создава ENDO продукт што се должи на интеракциите во π системот 90 Diels-Alder-ови реакции Кој од изомерите на 2,4-хексадиен лесно подлежи на Diels-Alder-ова реакција, а кој не? Рангирај ги следните диени во однос на нивната реактивност кон Diels-Alder-ова реакција (од најмалку до најреактивен) 45

46 91 Diels-Alder-ови реакции Предвиди ги продуктите на следните реакции: Нацртај 4 потенцијални бициклични Diels-Alder-ови продукти за следната реакција (Внимавај: два од потенцијалните стереоизомери не е возможно да се создадат. КОИ и ЗОШТО?) UV-Vis спектроскопија 92 UV-Vis спектроскопијата дава структурни информации за молекулите Светлосниот сноп ( nm) се дели на два дела Интензитетот на пропуштената светлина што поминува низ киветите (аналит и слепа проба) се споредува за да се определи колку светлина се апсорбирала од аналитот Добиените резултати се нанесуваат во координатен систем за да се добие UV- Vis апсорпциски спектар 46

47 UV-Vis спектроскопија 93 Групата од атоми што е одговорна за апсорпцијата на UV-Vis светлината се нарекува хромофор, а групите врзани за хромофор се нарекуваат ауксохроми Интензитетот на апсорбираната светлина е директно зависна од бројот на коњугирани врски колку повеќе коњугации во системот, толку е поголема брановата должина за максимум апсорпција Боја 94 Видливиот дел на спектарот ( nm) има помала енергија отколку UV зрачењето Ликопен е одговорен за црвената боја на доматите β-каротен е одговорен за портокаловата боја на морковите 47

48 Боја 95 Средствата за белење дејствуваат преку принцип на кинење на коњугираните врски преки реакции на адиција Со уништување на долгиот низ на коњугиран систем се уништува и можноста за апсорпција на обоената светлина. ЗОШТО? Дали средствата за белење навистина ги отстрануваат дамките? Средства за белење Хемија на видот 96 Стапчиња и чунчиња се фотосензитибни клетки на окото одговорни за видот Стапчињата се доминантни рецептори при слабо осветлување. Очите на бувот поседуваат само стапчиња што му овозможуваат добро да гледа во ноќ Чунчињата се одговорни за детекција на боја. Кај гулабите има само чунчиња што им овозможуваат осетлив вид дење Родопсин е компонентата кај стапчињата што е осетлива на светлина опсин 11-cis- ретинал родопсин 48

49 Хемија на видот 97 Извори на 11-cis-ретинал се Витаминот А и β-каротен β-каротен 11-cis- ретинал Витамин А Хемија на видот 98 Кога родопсинот ќе се ексцитира фотохемиски, доаѓа до промена на формата при што се ослободуваат Ca 2+ јони Ca 2+ јони ги блокираат каналите пропустливи за Na + јони Намалувањето на протокот на Na + јони предизвикува создавање на невронски импулс до мозокот Нашите очи се многу осетливи Само неколку фотони светлина предизвикуваат невронски импулс родопсин опсин 49

Матрица претставува правоаголна или квадратна шема од броеви и се запишува: Ред 1

Матрица претставува правоаголна или квадратна шема од броеви и се запишува: Ред 1 Матрици и математички операции со матрици Матрица претставува правоаголна или квадратна шема од броеви и се запишува: Колона Ред [] = Секој член или елемент од матрицата е обележан со индекси, на пр. а,

Detaljer

БИОМОЛЕКУЛИ НУКЛЕИНСКИ КИСЕЛИНИ. III ДЕЛ 2016 НАТАША РИСТОВСКА ИНСТИТУТ ПО ХЕМИЈА ПРИРОДНО-МАТЕМАТИЧКИ ФАКУЛТЕТ, СКОПЈЕ

БИОМОЛЕКУЛИ НУКЛЕИНСКИ КИСЕЛИНИ. III ДЕЛ 2016 НАТАША РИСТОВСКА ИНСТИТУТ ПО ХЕМИЈА ПРИРОДНО-МАТЕМАТИЧКИ ФАКУЛТЕТ, СКОПЈЕ БИОМОЛЕКУЛИ НУКЛЕИНСКИ КИСЕЛИНИ. III ДЕЛ 2016 НАТАША РИСТОВСКА ИНСТИТУТ ПО ХЕМИЈА ПРИРОДНО-МАТЕМАТИЧКИ ФАКУЛТЕТ, СКОПЈЕ НУКЛЕИНСКИ КИСЕЛИНИ И НАСЛЕДНОСТ НУКЛЕИНСКИ КИСЕЛИНИ И НАСЛЕДНОСТ Генетските информации

Detaljer

УНИВЕРЗИТЕТ СВ. КЛИМЕНТ ОХРИДСКИ ТЕХНИЧКИ ФАКУЛТЕТ БИТОЛА ОТСЕК ЗА СООБРАЌАЈ И ТРАНСПОРТ

УНИВЕРЗИТЕТ СВ. КЛИМЕНТ ОХРИДСКИ ТЕХНИЧКИ ФАКУЛТЕТ БИТОЛА ОТСЕК ЗА СООБРАЌАЈ И ТРАНСПОРТ ВЛАДА НА РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА МИНИСТЕРСТВО ЗА ВНАТРЕШНИ РАБОТИ НА РМ КАМПАЊА ЗА БЕЗБЕДНОСТ НА СООБРАЌАЈОТ НА ПАТИШТАТА ПОЧИТУВАЈ ГИ ПРАВИЛАТА, ПОЧИТУВАЈ ГО ЖИВОТОТ УНИВЕРЗИТЕТ СВ. КЛИМЕНТ ОХРИДСКИ ТЕХНИЧКИ

Detaljer

Скрипта за втор дел од вториот колквиум по предметот Фотографија 1 за учебната 2011/2012 година.

Скрипта за втор дел од вториот колквиум по предметот Фотографија 1 за учебната 2011/2012 година. 1 Скрипта за втор дел од вториот колквиум по предметот Фотографија 1 за учебната 2011/2012 година. Пиксели и резолуција Сите дигитални фотографии се оформении од минијатурни блокови (точки) познати како

Detaljer

VODI^ ZA ORGANSKO PROIZVODSTVO NA SOJA Prof. d-r Qup~o MIHAJLOV

VODI^ ZA ORGANSKO PROIZVODSTVO NA SOJA Prof. d-r Qup~o MIHAJLOV VODI^ ZA ORGANSKO PROIZVODSTVO NA SOJA Prof. d-r Qup~o MIHAJLOV 1 Izdava~: Ministerstvo za zemjodelstvo, {umarstvo i vodostopanstvo - Skopje i 2-ri Avgust - [tip Lektor: Danica Gavrilova Pe~ati: 2-ri Avgust

Detaljer

Туризам, принципи и практика. Доц. д-р Сашко Граматниковски M-р Марина Стојмирова

Туризам, принципи и практика. Доц. д-р Сашко Граматниковски M-р Марина Стојмирова Туризам, принципи и практика 1 Доц. д-р Сашко Граматниковски M-р Марина Стојмирова 1 ТУРИЗМОТ КАКО СЛОЖЕНА ОПШТЕСТВЕНА, ЕКОНОМСКА И ПРОСТОРНА ПОЈАВА ТУРИЗМОЛОГИЈА, НАУКА ЗА ТУРИЗМОТ 1975 година - Белград

Detaljer

Масло за 4-тактни мотори. Стапете во контакт со Информативниот центар за отрови

Масло за 4-тактни мотори. Стапете во контакт со Информативниот центар за отрови БЕЗБЕДНОСЕН ЛИСТ 1. ИМЕ НА ПРОИЗВОДОТ И КОМПАНИЈАТА Трговско име Husqvarna 4T 10W/40 Број на производот 531 00 92-85 (1.4L) Примена Масло за 4-тактни мотори Снабдувач Husqvarna AB Адреса SE 561 82 Huskvarna

Detaljer

Корисничко упатство. Контакт телефон: 02/15-600

Корисничко упатство. Контакт телефон: 02/15-600 Корисничко упатство www.nlbtb.com.mk Контакт телефон: 02/15-600 Брза навигација низ упатството Креирање на корисничко име на НЛБ Kлик Активација на корисничко име на НЛБ Kлик Плаќање преку НЛБ Kлик Грешки

Detaljer

ANTI-AGING = БАВНО ДА СТАРЕЕМЕ

ANTI-AGING = БАВНО ДА СТАРЕЕМЕ ANTI-AGING = БАВНО ДА СТАРЕЕМЕ Стареењето е навика која еден зафатен човек воопшто не може да си ја дозволи. Андре Мороа, писател Современото општество станува сî повозрасно. Според статистиката, мажите

Detaljer

ВОДИЧ ЗА ПРИВАТНИТЕ АГЕНЦИИ ЗА ВРАБОТУВАЊЕ Регулатива, мониторинг и примена

ВОДИЧ ЗА ПРИВАТНИТЕ АГЕНЦИИ ЗА ВРАБОТУВАЊЕ Регулатива, мониторинг и примена ВОДИЧ ЗА ПРИВАТНИТЕ АГЕНЦИИ ЗА ВРАБОТУВАЊЕ Регулатива, мониторинг и примена 1 Оддел за квалификации и вработливост (EMP/SKILLS) Специјална акциона програма за борба против принудната работа (ДЕКЛАРАЦИЈА)

Detaljer

Приемник кој вe воведува во новиот свет на HD резолуција УПАТСТВО. ЗА ДИГАТЕЛЕН САТЕЛИТСКИ ПРИЕМНИК hd dvb-s2

Приемник кој вe воведува во новиот свет на HD резолуција УПАТСТВО. ЗА ДИГАТЕЛЕН САТЕЛИТСКИ ПРИЕМНИК hd dvb-s2 Приемник кој вe воведува во новиот свет на HD резолуција УПАТСТВО ЗА ДИГАТЕЛЕН САТЕЛИТСКИ ПРИЕМНИК hd dvb-s2 Содржина 1 Општи мерки на безбедност... 4 1.1 Опасности... 4 1.2 Предупредувања... 4 1.3 Напомени...

Detaljer

Модернистички пристап-маршал Маклуан

Модернистички пристап-маршал Маклуан Семинарска работа на тема: Модернистички пристап-маршал Маклуан изработил: ментор : www.maturskiradovi.net Содржина: Вовед...3 Медуиумот е порака...6 Ладни и топли медиуми...7 Телевизијата како ладен медиум...8

Detaljer

КОНТРОВЕРЗИИ ЗА ВЛАДИНИОТ ПРОЕКТ КОМПЈУТЕР ЗА СЕКОЕ ДЕТЕ

КОНТРОВЕРЗИИ ЗА ВЛАДИНИОТ ПРОЕКТ КОМПЈУТЕР ЗА СЕКОЕ ДЕТЕ КОНТРОВЕРЗИИ ЗА ВЛАДИНИОТ ПРОЕКТ КОМПЈУТЕР ЗА СЕКОЕ ДЕТЕ Едни за порно, други за поарно И да ги фатам тие што кршат, не можам да ги избркам бидејќи средното е задолжително. Ако ги казнам, родителите ќе

Detaljer

Упатство за користење на програмата. oxpriemen

Упатство за користење на програмата. oxpriemen Упатство за користење на програмата oxpriemen Јуни, 2009 Содржина: 1. Начин на работа ------------------------------------------------------------------------------ 5 1.1. Работа за администратор------------------------------------------------------------

Detaljer

Текстот е извадок од ТРЕТ национален план за климатски промени :

Текстот е извадок од ТРЕТ национален план за климатски промени : Текстот е извадок од ТРЕТ национален план за климатски промени : CIP - Каталогизација во публикација Национална и универзитетска библиотека Св. Климент Охридски, Скопје 551.583(497.7) ТРЕТ национален план

Detaljer

Искористете го животот до максимум. Добредојдовте во светот на KIA.

Искористете го животот до максимум. Добредојдовте во светот на KIA. Новиот Животот е спектакуларен, живописен, непредвидлив и возбудлив од сите можни аспекти. Што и да се случи, каде и да одите и што и да откриете, Kia е со вас. Искористете го животот до максимум. Добредојдовте

Detaljer

Samsung каталог. проектори. дигитални рамки за слики. HDTV монитори

Samsung каталог. проектори. дигитални рамки за слики. HDTV монитори проектори Samsung каталог дигитални рамки за слики HDTV монитори Според истражувањето на агенцијата CONTEXT BNA Samsung е бр.1 производител на монитори во светот. 2. Прозорец во светот SyncMaster HDTV

Detaljer

Обновливи извори на енергија и енергетска ефикасност во руралните средини во Република Македонија

Обновливи извори на енергија и енергетска ефикасност во руралните средини во Република Македонија Центар за Промоција на Одржливи земјоделски практики и рурален развој Обновливи извори на енергија и енергетска ефикасност во руралните средини во Република Македонија Проектот, Промотивна кампања за користење

Detaljer

Осигурување. Логистика. Асс М р Христина Танеска

Осигурување. Логистика. Асс М р Христина Танеска Осигурување Логистика Асс М р Христина Танеска Поим за логистика Логистиката е активност која се занимава со надминување на просторот и времето по најниска цена. Таа претставува кружен процес од набавка

Detaljer

PROMOTIVNI PROIZVODI

PROMOTIVNI PROIZVODI PROMOTIVNI PROIZVODI Чадори ЧАДОР M-45188 - автоматско отварање - 8 панели - пластична рачка - ø 85 cm - цена со ддв: 190 ден. DONALD R-31116 - автоматско отварање - 8 панели - пластична рачка - ø 96x83см

Detaljer

ДОЈРАН. ОПШТИНА ДОЈРАН Бр.01

ДОЈРАН. ОПШТИНА ДОЈРАН Бр.01 ДОЈРАН ОПШТИНА ДОЈРАН Бр.01 2009 2010 Обраќање Почитувани граѓани, Во недостаток на општинско јавно гласило ќе се обидеме со овој билтен да ги прикажеме активностите што се одвиваа во нашата општина последните

Detaljer

Преглед и промене XML-a шифарника који се користе при електронском фактурисању медицинско-техничких помагала верзија 1.0.2

Преглед и промене XML-a шифарника који се користе при електронском фактурисању медицинско-техничких помагала верзија 1.0.2 Преглед и промене XML-a шифарника који се користе при електронском фактурисању медицинско-техничких помагала верзија 1.0.2 СЕПТЕМБАР 2012. 0. САДРЖАЈ 0. Садржај...2 1. Преглед и промене општих шифарника

Detaljer

А К Т У Е Л Н А П И ТА ЊА РЕ СТ И Т У Ц И Ј Е У СР БИ Ј И

А К Т У Е Л Н А П И ТА ЊА РЕ СТ И Т У Ц И Ј Е У СР БИ Ј И Пре глед ни чла нак 349.412.2(497.11) doi:10.5937/zrpfns50-11665 Је ле на З. Ве се ли нов, управ ник по сло ва Ма т и ц е с рп с ке ve se li n ov.je le n a @g m a il.c o m А К Т У Е Л Н А П И ТА ЊА РЕ

Detaljer

МИНИСТЕРСТВО ЗА ЖИВОТНА СРЕДИНА И ПРОСТОРНО ПЛАНИРАЊЕ ВЛАДА НА РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА

МИНИСТЕРСТВО ЗА ЖИВОТНА СРЕДИНА И ПРОСТОРНО ПЛАНИРАЊЕ ВЛАДА НА РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА МИНИСТЕРСТВО ЗА ЖИВОТНА СРЕДИНА И ПРОСТОРНО ПЛАНИРАЊЕ ВЛАДА НА РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА ТРЕТ НАЦИОНАЛЕН ПЛАН ЗА КЛИМАТСКИ ПРОМЕНИ Декември 2013 i ii Листа на експерти: Kоординација на процесот за изработка

Detaljer

Обнова на возниот парк и искуство со новите автобуси на ЈСП СКОПЈЕ. Чалоски Марко, дипл.маш.инж. Скопје,

Обнова на возниот парк и искуство со новите автобуси на ЈСП СКОПЈЕ. Чалоски Марко, дипл.маш.инж. Скопје, Обнова на возниот парк и искуство со новите автобуси на ЈСП СКОПЈЕ Чалоски Марко, дипл.маш.инж. Скопје, 17.09.2012 ЈАВНО СООБРАЌАЈНО ПРЕТПРИЈАТИЕ СКОПЈЕ (ЈСП СКОПЈЕ) ЈСП СКОПЈЕ е претпријатие од јавен

Detaljer

На основу члана 108. Закона о јавним набавкама директор Дома здравља Др Јован Јовановић Змај Стара Пазова, доноси следећу:

На основу члана 108. Закона о јавним набавкама директор Дома здравља Др Јован Јовановић Змај Стара Пазова, доноси следећу: Посл.бр. 10-25/16/5 дн 09.12.2016. године Н основу члн 108. Зкон о јвним нбвкм директор Дом здрвљ Др Јовн Јовновић Змј Стр Пзов, доноси следећу: ОДЛУКУ О ДОДЕЛИ УГОВОРА О ЈАВНОЈ НАБАВЦИ З нбвку јвну нбвку

Detaljer

НА СОЦИЈАЛИСТИЧКА ФЕДЕРАТИВНА РЕПУБЛИКА ЈУГОСЛАВИЈА 44.

НА СОЦИЈАЛИСТИЧКА ФЕДЕРАТИВНА РЕПУБЛИКА ЈУГОСЛАВИЈА 44. НА СОЦИЈАЛИСТИЧКА ФЕДЕРАТИВНА РЕПУБЛИКА ЈУГОСЛАВИЈА Среда, 22 јануари 1964 БЕЛГРАД БРОЈ 4 ГОД. XX 43. Врз основа на членот 217 став 1 точка 1 од Уставот на Социјалистичка Федеративна Република Југославија,

Detaljer

НА РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА. Вторник, 22 февруари 2000 Скопје. а) Моторни бензини. в) Масло за горење - екстра лесно (ЕЛ)

НА РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА. Вторник, 22 февруари 2000 Скопје. а) Моторни бензини. в) Масло за горење - екстра лесно (ЕЛ) СЛУЖБЕН ВЕСНИК НА РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА Службен весник на Република Македонија" излегува по потреба. Рок за рекламации 15 дена. Вторник, 22 февруари 2000 Скопје Број 14 Год. LVI Аконтацијата за 2000година

Detaljer

УКАЗ ЗАКОН ЗИ.

УКАЗ ЗАКОН ЗИ. СЛУЖБЕН ЛИСТ НА СФРЈ" излегува во издание на српскохрватски односно хрватскосрпски, словенечки, македонски, албански и унгарски Јазик. - Огласи според тарифата - Жиро сметка кај Службата на општественото

Detaljer

(upublisert, april 2007) (необјављена песма, април 2007)

(upublisert, april 2007) (необјављена песма, април 2007) (Et blad) Jeg er et tre lyden du hører forteller deg at jeg står og gror jeg sprang gjennom stammen og ut roten var det livet jeg ikke kunne si du hører at jeg tenker med ord at jeg blir til et menneske

Detaljer

Основи програмирања 1

Основи програмирања 1 Основи програмирања 1 Лекција 5 др zoranbanjac@viseredurs Висока школа електротехнике и рачунарства струковних студија Београд Садржај Условни скокови break continue Показивачи Дефинисање показивача оператор

Detaljer

ДВ код ТС Београд 20, јун 2015.

ДВ код ТС Београд 20, јун 2015. ДВ код ТС Београд 20, јун 2015. САДРЖАЈ 6-18 ЈУБИЛЕЈ ПРЕДУЗЕЋА Десет година Електромреже Србије 19 ПОТПИСАН УГОВОР О САРАДЊИ ИЗМЕЂУ ЈП ЕМС И EPEX SPOT Корак ближе циљу 20-21 ТС БЕОГРАД 20 Пуштање у погон

Detaljer

Криптологија Асиметрични шифарски системи ~ Дифи-Хелман ~

Криптологија Асиметрични шифарски системи ~ Дифи-Хелман ~ Криптологија 1 08. Асиметрични шифарски системи ~ Дифи-Хелман ~ Шифарски системи: подела Основна подела шифарских система: Шифарски системи са симетричним кључем: користе исти кључ за шифровање и дешифровање

Detaljer

Oснови. програмирања 1 Лекција 10. др Зоран Бањац. Висока школа електротехнике и рачунарства струковних студија Београд.

Oснови. програмирања 1 Лекција 10. др Зоран Бањац. Висока школа електротехнике и рачунарства струковних студија Београд. Oснови програмирања 1 Лекција 10 др zoran.banjac@viser.edu.rs Висока школа електротехнике и рачунарства струковних студија Београд Садржај Функције и низови Рекурзивне функције Досег и меморијске класе

Detaljer

НО ВИ РЕ А ЛИ ЗАМ У СРП СКОМ ФИЛ МУ

НО ВИ РЕ А ЛИ ЗАМ У СРП СКОМ ФИЛ МУ Универзитет уметности у Београду, Факултет драмских уметности, Београд DOI 10.5937/kultura1754400M УДК 791.1(497.11) 2010/2015 прегледни рад НО ВИ РЕ А ЛИ ЗАМ У СРП СКОМ ФИЛ МУ Сажетак: Циљ овог ра да

Detaljer

ДВАДЕСЕТДРУГО РЕГИОНАЛНО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ИЗ ЕНЕРГЕТСКЕ ЕЛЕКТРОНИКЕ

ДВАДЕСЕТДРУГО РЕГИОНАЛНО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ИЗ ЕНЕРГЕТСКЕ ЕЛЕКТРОНИКЕ МИНИСТАРСТВО ПРОСВЕТЕ И СПОРТА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ЗАЈЕДНИЦА ЕЛЕКТРОТЕХНИЧКИХ ШКОЛА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ДВАДЕСЕТДРУГО РЕГИОНАЛНО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ИЗ ЕНЕРГЕТСКЕ ЕЛЕКТРОНИКЕ за ученике трећег разреда смера

Detaljer

Хитно мењати Устав. Вода највећи проблем Страна 15. Терапијски врт, први у Србији. Irig. у овом броју: ИНТЕРВЈУ: ГОРАН ЈЕШИЋ ПАРАДОКС У ЈАСКУ:

Хитно мењати Устав. Вода највећи проблем Страна 15. Терапијски врт, први у Србији. Irig. у овом броју: ИНТЕРВЈУ: ГОРАН ЈЕШИЋ ПАРАДОКС У ЈАСКУ: www.sremskenovine.co.rs redakcija@sremskenovine.co.rs Година LII Сремска Митровица Среда 21. новембар 2012. Број 2699 Цена 40 динара у овом броју: ИНТЕРВЈУ: ГОРАН ЈЕШИЋ ПАРАДОКС У ЈАСКУ: Хитно мењати Устав

Detaljer

ГMHXD(F$ F DDCmаE'' Schindler

ГMHXD(F$ F DDCmаE'' Schindler В ы с ш ее к а ч ес т о теперь и м еет и м я. Э т о н а ш п а сса ж и рски л и ф т для о ф и сны х з д а н и. Г р H з о вые с п е < а л ь н ы е л ф ы к о м п а н S c hin d l e r Г и б к о с ть п р и м

Detaljer

ДВАДЕСЕТ ДРУГО РЕГИОНАЛНО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ОСНОВА ЕЛЕКТРОТЕХНИКЕ ЗА УЧЕНИКЕ ДРУГОГ РАЗРЕДА

ДВАДЕСЕТ ДРУГО РЕГИОНАЛНО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ОСНОВА ЕЛЕКТРОТЕХНИКЕ ЗА УЧЕНИКЕ ДРУГОГ РАЗРЕДА МИНИСТАРСТВО ПРОСВЕТЕ, НАУКЕ И ТЕХНОЛОШКОГ РАЗВОЈА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ЗАЈЕДНИЦА ЕЛЕКТРОТЕХНИЧКИХ ШКОЛА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ДВАДЕСЕТ ДРУГО РЕГИОНАЛНО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ОСНОВА ЕЛЕКТРОТЕХНИКЕ ЗА УЧЕНИКЕ ДРУГОГ

Detaljer

ЗАДАТАК ЗА ПРАКТИЧАН РАД

ЗАДАТАК ЗА ПРАКТИЧАН РАД МИНИСТАРСВО ПРОСВЕТЕ РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ЗАЈЕДНИЦА МАШИНСКИХ ШКОЛА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ XIX РЕПУБЛИЧКО ТАКМИЧЕЊЕ УЧЕНИКА МАШИНСКИХ ШКОЛА Ниш -. 0. 011. ЗАДАТАК ЗА ПРАКТИЧАН РАД ПОДРУЧЈЕ РАДА: МАШИНСТВО И ОБРАДА

Detaljer

Колоквијум траје 150 минута. Дозвољено је поседовање само једне свеске за рад и концепт. Прецртати оно што није за преглед.

Колоквијум траје 150 минута. Дозвољено је поседовање само једне свеске за рад и концепт. Прецртати оно што није за преглед. Универзитет у Београду, Електротехнички факултет, Катедра за енергетске претвараче и погоне ЕНЕРГЕТСКИ ТРАНСФОРМАТОРИ (ЕЕНТ) Колоквијум новембар 7. Трофазни уљни дистрибутивни трансформатор има следеће

Detaljer

ZA SVIKUVAWE NA 17 TO GODI{NO SOBRANIE NA AKCIONERITE NA SKOPSKI PAZAR A.D. SO PREDLOG NA DNEVEN RED

ZA SVIKUVAWE NA 17 TO GODI{NO SOBRANIE NA AKCIONERITE NA SKOPSKI PAZAR A.D. SO PREDLOG NA DNEVEN RED Skopski pazar A.D. vo privatna sopstvenost za uslugi vo prometot i trgovija izvoz uvoz Br. 02-304/22- / 02.04.2014 god. Sk o p je Vrz osnova na ~len 384, 387 i 388 od Zakonot za trgovskite dru[tva Upravniot

Detaljer

СТУ ДЕН ТИ СА СЕ ЛА АР НЕА ГАР БОР ГА: ИЗ МЕ ЂУ СТВАР НОГ И ФИК ТИВ НОГ

СТУ ДЕН ТИ СА СЕ ЛА АР НЕА ГАР БОР ГА: ИЗ МЕ ЂУ СТВАР НОГ И ФИК ТИВ НОГ Бе о град DOI 10.5937/kultura1650206K УДК 821.113.5.09-31 Гарборг А. оригиналан научни рад СТУ ДЕН ТИ СА СЕ ЛА АР НЕА ГАР БОР ГА: ИЗ МЕ ЂУ СТВАР НОГ И ФИК ТИВ НОГ Са же так: У ра ду се ана ли зи ра су

Detaljer

Za sve ove godine. Беше тама на сремском информативном простору РЕЧ ГЛАВНОГ УРЕДНИКА. Посвећени циљу. Поносни на Људе. Живот траје, новине га бележе

Za sve ove godine. Беше тама на сремском информативном простору РЕЧ ГЛАВНОГ УРЕДНИКА. Посвећени циљу. Поносни на Људе. Живот траје, новине га бележе РЕЧ ГЛАВНОГ УРЕДНИКА Za sve ove godine Беше тама на сремском информативном простору пре пола века. Група посленика писане речи, појаве зване новине, усудила се да разлогу за свој живот дода једну нову

Detaljer

Ко му нал на по ли ци ја

Ко му нал на по ли ци ја 1960 2010 Година L Сремска Митровица Среда 15. децембар 2010. Број 2599 Цена 40 динара у овом броју: Осуда напада на румску католичку цркву Страна 2. Ко му нал на по ли ци ја Мајстор који поправља успомене

Detaljer

1. Која је најмања јединица за количину информација? а) Bit б) Byte в) Word г) Не знам. 2. Један бајт чини: а) 1 бит б) 8 битa в) 64 битa

1. Која је најмања јединица за количину информација? а) Bit б) Byte в) Word г) Не знам. 2. Један бајт чини: а) 1 бит б) 8 битa в) 64 битa 1. Која је најмања јединица за количину информација? а) Bit б) Byte в) Word 2. Један бајт чини: а) 1 бит б) 8 битa в) 64 битa 3. Колико бајтова садржи 1 килобајт? а) 100 б) 1000 в) 1024 4. Хардвер рачунара

Detaljer

ДВАДЕСЕТТРЕЋЕ РЕГИОНАЛНО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ЕНЕРГЕТСКЕ ЕЛЕКТРОНИКЕ

ДВАДЕСЕТТРЕЋЕ РЕГИОНАЛНО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ЕНЕРГЕТСКЕ ЕЛЕКТРОНИКЕ МИНИСТАРСТВО ПРОСВЕТЕ И СПОРТА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ЗАЈЕДНИЦА ЕЛЕКТРОТЕХНИЧКИХ ШКОЛА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ДВАДЕСЕТТРЕЋЕ РЕГИОНАЛНО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ЕНЕРГЕТСКЕ ЕЛЕКТРОНИКЕ за ученике трећег разреда смера енергетике

Detaljer

EНЕРГЕТСКИ ПРЕТВАРАЧИ 1 фебруар 2017.

EНЕРГЕТСКИ ПРЕТВАРАЧИ 1 фебруар 2017. EНЕРГЕТСКИ ПРЕТВАРАЧИ 1 фебруар 017. 1. Мосн справљач пркључен је на круту мрежу x80v, 50Hz преко трансформатора у спрез Y, као на слц 1. Отпорност оптерећења знос док је ндуктвност пргушнце довољно велка

Detaljer

За кон. Но ве од ред бе За ко на о са о браћа. Полицајци суспендовани, тужилаштво на потезу. Инцидент у митровачкој прехрамбено - шумарској школи

За кон. Но ве од ред бе За ко на о са о браћа. Полицајци суспендовани, тужилаштво на потезу. Инцидент у митровачкој прехрамбено - шумарској школи 1960 2010 Година L Сремска Митровица Среда 3. новембар 2010. Број 2593 Цена 40 динара у овом броју: Полицајци суспендовани, тужилаштво на потезу Страна 3. За кон Инцидент у митровачкој прехрамбено - шумарској

Detaljer

ГИС у шумарству Базе података. Др Бранислав Драшковић

ГИС у шумарству Базе података. Др Бранислав Драшковић ГИС у шумарству Базе података Др Бранислав Драшковић Увод Организовани архив информација назива се база података (data base) Базе података представљају језгро ГИС-а, најчешће најважнији дио система Реализација

Detaljer

МИНИСТАРСТВО ПРОСВЕТЕ И НАУКЕ ЗАВОД ЗА ВРЕДНОВАЊЕ ОБРАЗОВАЊА И ВАСПИТАЊА

МИНИСТАРСТВО ПРОСВЕТЕ И НАУКЕ ЗАВОД ЗА ВРЕДНОВАЊЕ ОБРАЗОВАЊА И ВАСПИТАЊА Република Србија МИНИСТАРСТВО ПРОСВЕТЕ И НАУКЕ ЗАВОД ЗА ВРЕДНОВАЊЕ ОБРАЗОВАЊА И ВАСПИТАЊА ТЕСТ МАТЕМАТИКА школска 2010/2011. година УПУТСТВО ЗА РАД НА ТЕСТУ Тест који треба да решиш има 20 задатака. За

Detaljer

РАЧУНАРСКА ТЕХНИКА ПРЕЗЕНТАЦИЈА ИЗБОРНИХ ПРЕДМЕТА ПРВЕ ГОДИНЕ ШКОЛСКA 2016/17. ГОДИНУ

РАЧУНАРСКА ТЕХНИКА ПРЕЗЕНТАЦИЈА ИЗБОРНИХ ПРЕДМЕТА ПРВЕ ГОДИНЕ ШКОЛСКA 2016/17. ГОДИНУ РАЧУНАРСКА ТЕХНИКА ПРЕЗЕНТАЦИЈА ИЗБОРНИХ ПРЕДМЕТА ПРВЕ ГОДИНЕ ШКОЛСКA 2016/17. ГОДИНУ Основне информације Руководилац студијског програма РТ: др Перица Штрбац, кабинет 511 Секретар студијског програма

Detaljer

Фа бри ка. За вид на про дук тив ност, из во зно. У Сремској Митровици кривичне пријаве против одговорних због потенцијалне еколошке опасности

Фа бри ка. За вид на про дук тив ност, из во зно. У Сремској Митровици кривичне пријаве против одговорних због потенцијалне еколошке опасности 1960 2010 Година L Сремска Митровица Среда 25. август 2010. Број 2583 Цена 40 динара у овом броју: Сремској Митровици кривичне пријаве против одговорних због потенцијалне еколошке опасности Страна 3. Фа

Detaljer

Прилог 1. уз тачку 1. Одлуке Агенције О.бр.ОД- 111/10 од године 1. ИЗВЕШТАЈ О СТАЊУ УКУПНИХ И ОСИГУРАНИХ ДЕПОЗИТА ЗА

Прилог 1. уз тачку 1. Одлуке Агенције О.бр.ОД- 111/10 од године 1. ИЗВЕШТАЈ О СТАЊУ УКУПНИХ И ОСИГУРАНИХ ДЕПОЗИТА ЗА Агенција за осигурање Прилог 1. уз тачку 1. Одлуке Агенције О.бр.ОД- 111/10 од 29.12.2010. године ИЗВЕШТАЈ О СТАЊУ УКУПНИХ И ОСИГУРАНИХ ДЕПОЗИТА ЗА МЕСЕЦ...20.. године - ОБРАЗАЦ АГОД 05 1. ИЗВЕШТАЈ О СТАЊУ

Detaljer

Предмет: I - Измена и допуна конкурсне документације за ЈНВВ 02/2016 МАТЕРИЈАЛ ЗА ДИЈАЛИЗУ

Предмет: I - Измена и допуна конкурсне документације за ЈНВВ 02/2016 МАТЕРИЈАЛ ЗА ДИЈАЛИЗУ Дел.број 02-946 Датум 23.11.2015. Предмет: I - Измена и допуна конкурсне документације за ЈНВВ 02/2016 МАТЕРИЈАЛ ЗА ДИЈАЛИЗУ Обавештавамо понуђаче да је конкурсна документација за ЈНВВ 02/2016 МАТЕРИЈАЛ

Detaljer

I предавање. Мерне јединице се деле на основне, изведене и придодате. SI система (Sisteme International) Meђународни систем јединица.

I предавање. Мерне јединице се деле на основне, изведене и придодате. SI система (Sisteme International) Meђународни систем јединица. I предавање Основа физике је експеримент. Како у физици тако у техници срећемо различите величине које треба мерити. Измерити неку физичку величину значи показати колико се пута у тој величини садржи прописана

Detaljer

Кошуља за рат и да видовит будем по предању девет голих баба ћутећи је шију. ( Кошуља )

Кошуља за рат и да видовит будем по предању девет голих баба ћутећи је шију. ( Кошуља ) ЗЛАТНА ГРЕДА Надежда Пурић Јовановић СЛУЧАЈ КОСТРОВИЋ Горан Лакићевић је под презименом Костровић објавио четири збирке песама, а затим се повукао. Његово певање на необичан начин коинцидира са историјском

Detaljer

ДВАДЕСЕТ ТРЕЋЕ РЕГИОНАЛНО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ОСНОВА ЕЛЕКТРОТЕХНИКЕ ЗА УЧЕНИКЕ ПРВОГ РАЗРЕДА

ДВАДЕСЕТ ТРЕЋЕ РЕГИОНАЛНО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ОСНОВА ЕЛЕКТРОТЕХНИКЕ ЗА УЧЕНИКЕ ПРВОГ РАЗРЕДА МИНИСТАРСТВО ПРОСВЕТЕ, НАУКЕ И ТЕХНОЛОШКОГ РАЗВОЈА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ЗАЈЕДНИЦА ЕЛЕКТРОТЕХНИЧКИХ ШКОЛА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ДВАДЕСЕТ ТРЕЋЕ РЕГИОНАЛНО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ОСНОВА ЕЛЕКТРОТЕХНИКЕ ЗА УЧЕНИКЕ ПРВОГ

Detaljer

ДВАДЕСЕТПРВО РЕПУБЛИЧКО ТАКМИЧЕЊЕ ПИТАЊА И ЗАДАЦИ ИЗ ИЗ ЕНЕРГЕТСКЕ ЕЛЕКТРОНИКЕ

ДВАДЕСЕТПРВО РЕПУБЛИЧКО ТАКМИЧЕЊЕ ПИТАЊА И ЗАДАЦИ ИЗ ИЗ ЕНЕРГЕТСКЕ ЕЛЕКТРОНИКЕ МИНИСТАРСТВО ПРОСВЕТЕ И СПОРТА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ЗАЈЕДНИЦА ЕЛЕКТРОТЕХНИЧКИХ ШКОЛА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ДВАДЕСЕТПРВО РЕПУБЛИЧКО ТАКМИЧЕЊЕ ПИТАЊА И ЗАДАЦИ ИЗ ИЗ ЕНЕРГЕТСКЕ ЕЛЕКТРОНИКЕ за ученике трећег разреда

Detaljer

Смернице за преузимање резултата теста Годишње провере знања

Смернице за преузимање резултата теста Годишње провере знања Смернице за преузимање резултата теста Годишње провере знања Поштовани координатори, Ово је скраћени подсетник за преузимање резултата теста Годишње провере знања. У наставку су набројани кораци које треба

Detaljer

ПРВА ПОМОЋ КОД ПОВРЕДА И КОД СТРАНОГ ТЕЛА У ДИСАЈНОМ ПУТУ

ПРВА ПОМОЋ КОД ПОВРЕДА И КОД СТРАНОГ ТЕЛА У ДИСАЈНОМ ПУТУ ПРВА ПОМОЋ КОД ПОВРЕДА И КОД СТРАНОГ ТЕЛА У ДИСАЈНОМ ПУТУ Ивана Радивојевић Прва помоћ је скуп мера и поступака предузетих непосредно након повређивања или изненада настале болести у циљу спашавања живота

Detaljer

Mål for økta. 1) Få innblikk i utfordringer knyttet til matematikkfaget ved Hellerud vgs (situasjonsbeskrivelse)

Mål for økta. 1) Få innblikk i utfordringer knyttet til matematikkfaget ved Hellerud vgs (situasjonsbeskrivelse) Mål for økta 1) Få innblikk i utfordringer knyttet til matematikkfaget ved Hellerud vgs (situasjonsbeskrivelse) 2) Hvordan møter vi disse utfordringene Samarbeid skoleledelse og fagseksjon Samarbeid på

Detaljer

НИШТА. Иван Вукадиновић. Што рече неко Ниче је човек који је измислио Ништа из ни из чега.

НИШТА. Иван Вукадиновић. Што рече неко Ниче је човек који је измислио Ништа из ни из чега. НИШТА Иван Вукадиновић Савремена физика дошла је до метафизичких проблема и, видећемо у раду, практично до истог застоја као религија и филозофија. Заправо, област научне космологије је добрано у сфери

Detaljer

Предраг ВУКИЋ Државни архив Цетиње

Предраг ВУКИЋ Државни архив Цетиње ПРИЛОЗИ ГЛАСНИК ЗАВИЧАЈНОГ МУЗЕЈА, Књ. 4 (2005) стр. 139-150 REVIEW OF REGIONAL MUSEUM, VOL 4 (2005), pp. 139-150 Предраг ВУКИЋ Државни архив Цетиње ТРИ ДОКУМЕНТА ИЗ ИСТОРИЈЕ ПЉЕВАЉСКОГ КРАЈА 1. Писмо

Detaljer

КОНКУРСНА ДОКУМЕНТАЦИЈА у поступку јавне набавке мале вредности добара Оригинални тонери, Редни број набавке: М-4/16

КОНКУРСНА ДОКУМЕНТАЦИЈА у поступку јавне набавке мале вредности добара Оригинални тонери, Редни број набавке: М-4/16 Институт за кукуруз Земун Поље, улица Слободана Бајића број 1, Београд,Земун КОНКУРСНА ДОКУМЕНТАЦИЈА у поступку јавне набавке мале вредности добара Оригинални тонери, Редни број набавке: М-4/16 Председник:

Detaljer

1) ГАЗДОВАЊЕ ЛОВИШТИМА И ПОПУЛАЦИЈАМА ДИВЉАЧИ

1) ГАЗДОВАЊЕ ЛОВИШТИМА И ПОПУЛАЦИЈАМА ДИВЉАЧИ 1) ГАЗДОВАЊЕ ЛОВИШТИМА И ПОПУЛАЦИЈАМА ДИВЉАЧИ 1. Означи и именуј делове јеленског парога: Одговор: 2. Означи и именуј делове парога срндаћа: Одговор: 3. Да ли вук обољева од беснила? (да) (не) Одговор:

Detaljer

1 3Pusteluftfukter / ц я о п о и г с 0к6 0к9 а 0к5 я а а м а п м о 0к6 0к9 / SOMNOclick SOMNOclick 300

1 3Pusteluftfukter / ц я о п о и г с 0к6 0к9 а 0к5 я а а м а п м о 0к6 0к9 / SOMNOclick SOMNOclick 300 1 3Pusteluftfukter / ц я о п о и г с 0к6 0к9 а 0к5 я а а м а п м о 0к6 0к9 / 1 7 1 7 1 7 1 7 1 7 1 7 1 7 SOMNOclick SOMNOclick 300 Beskrivelse av apparatet og bruksanvisning е я и ц я а у 0к6 р т р й е

Detaljer

У П У Т С Т В О ЗА ЕЛЕКТРОНСКО ДОСТАВЉАЊЕ ПОДАТАКА НА ОСНОВУ УПУТСТВА ЗА СПРОВОЂЕЊЕ ОДЛУКЕ О УСЛОВИМА И НАЧИНУ ОБАВЉАЊА ПЛАТНОГ ПРОМЕТА СА

У П У Т С Т В О ЗА ЕЛЕКТРОНСКО ДОСТАВЉАЊЕ ПОДАТАКА НА ОСНОВУ УПУТСТВА ЗА СПРОВОЂЕЊЕ ОДЛУКЕ О УСЛОВИМА И НАЧИНУ ОБАВЉАЊА ПЛАТНОГ ПРОМЕТА СА У П У Т С Т В О ЗА ЕЛЕКТРОНСКО ДОСТАВЉАЊЕ ПОДАТАКА НА ОСНОВУ УПУТСТВА ЗА СПРОВОЂЕЊЕ ОДЛУКЕ О УСЛОВИМА И НАЧИНУ ОБАВЉАЊА ПЛАТНОГ ПРОМЕТА СА ИНОСТРАНСТВОМ Октобар 2015 Садржај: 1. Упутство за електронско

Detaljer

Пут кроз живот с ватерполо капицом» страна 38 У ПАНЧЕВУ, У ПЕТАК, 13. ЈАНУАРА ОД ПОЧЕТКА ГОДИНЕ У НАШЕМ ГРАДУ ТРИ ХЕМИЈСКА УДЕСА

Пут кроз живот с ватерполо капицом» страна 38 У ПАНЧЕВУ, У ПЕТАК, 13. ЈАНУАРА ОД ПОЧЕТКА ГОДИНЕ У НАШЕМ ГРАДУ ТРИ ХЕМИЈСКА УДЕСА Фестивали, Бијенале, смотре...» страна 13 Пут кроз живот с ватерполо капицом» страна 38 Број 4695, година CXLVIII У ПАНЧЕВУ, У ПЕТАК, 13. ЈАНУАРА 2017. цена 40 динара Политика Различити приоритети» страна

Detaljer

Mål for økta. 1) Få innblikk i utfordringer knyttet til matematikkfaget ved Hellerud vgs (situasjonsbeskrivelse)

Mål for økta. 1) Få innblikk i utfordringer knyttet til matematikkfaget ved Hellerud vgs (situasjonsbeskrivelse) Mål for økta 1) Få innblikk i utfordringer knyttet til matematikkfaget ved Hellerud vgs (situasjonsbeskrivelse) 2) Hvordan møter vi disse utfordringene Samarbeid skoleledelse og fagseksjon Samarbeid på

Detaljer

ДВАДЕСЕТТРЕЋЕ РЕПУБЛИЧКО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ИЗ ЕНЕРГЕТСКЕ ЕЛЕКТРОНИКЕ

ДВАДЕСЕТТРЕЋЕ РЕПУБЛИЧКО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ИЗ ЕНЕРГЕТСКЕ ЕЛЕКТРОНИКЕ МИНИСТАРСТВО ПРОСВЕТЕ И СПОРТА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ЗАЈЕДНИЦА ЕЛЕКТРОТЕХНИЧКИХ ШКОЛА РЕПУБЛИКЕ СРБИЈЕ ДВАДЕСЕТТРЕЋЕ РЕПУБЛИЧКО ТАКМИЧЕЊЕ РЕШЕЊА ИЗ ИЗ ЕНЕРГЕТСКЕ ЕЛЕКТРОНИКЕ за ученике трећег разреда смера

Detaljer

Аутомобиле СК Ексклузивен увозник за Македонија и Косово

Аутомобиле СК Ексклузивен увозник за Македонија и Косово ЦЕНОВНИК 500 Х City Look Д/НБ/04 Star 1.6 Etorq 1.4 TB Multiair II 16 V 1.3 Multijet II16 V 1.6Multijet II 16V 15,980 987,564 ден. 18,490 20,000 19,490 20,490 1,142,682 ден. 1,236,000 ден. 1,204,482 ден.

Detaljer

Душанов законик. Издавач Школа гусала Сандић, Београд. За издавача Вукојица Сандић. Штампа. Графомед, Бор Тираж Дистрибуција тел.

Душанов законик. Издавач Школа гусала Сандић, Београд. За издавача Вукојица Сандић. Штампа. Графомед, Бор Тираж Дистрибуција тел. Душанов законик Душанов законик Издавач Школа гусала Сандић, Београд За издавача Вукојица Сандић Штампа Графомед, Бор Тираж 1.000 Дистрибуција тел. 062/183-2687 063/441-484 zahrabreimudre@gmail.com www.zahrabreimudre.com

Detaljer

Рада Ђуричин МОЈЕ МОНОДРАМЕ

Рада Ђуричин МОЈЕ МОНОДРАМЕ Рада Ђуричин МОЈЕ МОНОДРАМЕ 1 Издавач: Фестивал монодраме и пантомиме Земун За издавача: Борислав Балаћ Уредник: Радомир Путник Рецензенти: Олга Савић Радомир Путник Ликовна опрема и прелом: Зоран Михајловић

Detaljer

САДРЖАЈ 5. ОБРАЗАЦ СТРУКТУРЕ ПОНУЂЕНЕ ЦЕНЕ СА УПУТСТВОМ КАКО ДА СЕ ПОПУНИ 6. ИЗЈАВА ПОНУЂАЧА ДА ЋЕ ИЗВРШЕЊЕ НАБАВКЕ ДЕЛИМИЧНО ПОВЕРИТИ ПОДИЗВОЂАЧУ

САДРЖАЈ 5. ОБРАЗАЦ СТРУКТУРЕ ПОНУЂЕНЕ ЦЕНЕ СА УПУТСТВОМ КАКО ДА СЕ ПОПУНИ 6. ИЗЈАВА ПОНУЂАЧА ДА ЋЕ ИЗВРШЕЊЕ НАБАВКЕ ДЕЛИМИЧНО ПОВЕРИТИ ПОДИЗВОЂАЧУ САДРЖАЈ 1. ОПШТИ ПОДАЦИ О ЈАВНОЈ НАБАВЦИ 2. ПОДАЦИ О ПРЕДМЕТУ ЈАВНЕ НАБАВКЕ 3. УПУТСТВО ПОНУЂАЧИМА КАКО ДА САЧИНЕ ПОНУДУ 4. ОБРАЗАЦ ПОНУДЕ 5. ОБРАЗАЦ СТРУКТУРЕ ПОНУЂЕНЕ ЦЕНЕ СА УПУТСТВОМ КАКО ДА СЕ ПОПУНИ

Detaljer

Дихотомни кључ за одређивање поткласа и редова адултних инсеката. Младен Хорватовић

Дихотомни кључ за одређивање поткласа и редова адултних инсеката. Младен Хорватовић Дихотомни кључ за одређивање поткласа и редова адултних инсеката Младен Хорватовић Нови Сад, 2016 Одређивање поткласа инсеката 1 Одрасли инсекти без крила. Трбух са једним или више пари наставака. Метаморфоза

Detaljer

ПРАВИЛА НАГРАДНЕ ИГРЕ У РОБИ Jaffa Cakes EXIT НАЗИВ, СЕДИШТЕ И ДРУГИ БИТНИ ПОДАЦИ У ПОГЛЕДУ ПРИРЕЂИВАЧА

ПРАВИЛА НАГРАДНЕ ИГРЕ У РОБИ Jaffa Cakes EXIT НАЗИВ, СЕДИШТЕ И ДРУГИ БИТНИ ПОДАЦИ У ПОГЛЕДУ ПРИРЕЂИВАЧА На основу Закона о играма на срећу ( Службени гласник РС, бр. 88/2011 и 93/2012), Правилника о ближим условима, односно садржини правила игара на срећу ( Службени гласник РС, број 129/2004) и Одлуке о

Detaljer

Ordstilling. Forelesning i RUS1120. Institutt for litteratur, områdestudier og europeiske språk (ILOS) Trond Gunnar Nordenstam

Ordstilling. Forelesning i RUS1120. Institutt for litteratur, områdestudier og europeiske språk (ILOS) Trond Gunnar Nordenstam Ordstilling Forelesning i RUS1120. Institutt for litteratur, områdestudier og europeiske språk (ILOS) Trond Gunnar Nordenstam 24.01.2007 1 Kasus Forskjellige kasusformer spiller en hovedrolle når det gjelder

Detaljer

Enkel beskrivelse av tsjetsjensk

Enkel beskrivelse av tsjetsjensk Enkel beskrivelse av tsjetsjensk Både kunnskaper om andrespråksutvikling, om trekk ved elevers morsmål og om norsk språkstruktur er til god nytte i undervisningen. Slike kunnskaper gjør at læreren lettere

Detaljer

CJ препознаје различите функционалне стилове на једноставним примерима Ако је текст административни, иза њега напиши А ; ако је публицистички,

CJ препознаје различите функционалне стилове на једноставним примерима Ако је текст административни, иза њега напиши А ; ако је публицистички, Образовни стандарди за крај обавезног образовања за српски језик са примерима задатака Следећи искази описују шта ученик/ученица зна и уме на основном нивоу. 1. ВЕШТИНА ЧИТАЊА И РАЗУМЕВАЊЕ ПРОЧИТАНОГ У

Detaljer

У П У Т С Т В О О ЕЛЕКТРОНСКОМ ДОСТАВЉАЊУ ПОДАТАКА БАНАКА НАРОДНОЈ БАНЦИ СРБИЈЕ САГЛАСНО ОДЛУЦИ О ОБАВЉАЊУ ПОСЛОВА С ФИНАНСИЈСКИМ ДЕРИВАТИМА

У П У Т С Т В О О ЕЛЕКТРОНСКОМ ДОСТАВЉАЊУ ПОДАТАКА БАНАКА НАРОДНОЈ БАНЦИ СРБИЈЕ САГЛАСНО ОДЛУЦИ О ОБАВЉАЊУ ПОСЛОВА С ФИНАНСИЈСКИМ ДЕРИВАТИМА У П У Т С Т В О О ЕЛЕКТРОНСКОМ ДОСТАВЉАЊУ ПОДАТАКА БАНАКА НАРОДНОЈ БАНЦИ СРБИЈЕ САГЛАСНО ОДЛУЦИ О ОБАВЉАЊУ ПОСЛОВА С ФИНАНСИЈСКИМ ДЕРИВАТИМА ВЕРЗИЈА 1.2 Јул 2013. године 1 1. ПОДАЦИ КОЈЕ БАНКЕ ДОСТАВЉАЈУ

Detaljer

СЕНАТА КРАЉЕВИНЕ ЈУГОСААБИЈЕ

СЕНАТА КРАЉЕВИНЕ ЈУГОСААБИЈЕ СТЕНОГРАФСКЕ БЕЛЕШКЕ СЕПАТА КРАЉЕБИНЕ ЈУГОСЛАБИЈЕ ГОДИИА I БНОГРАД 1932 ГОД. БРОЗ 29 XXVI РЕДОВНИ САСТАНАК СЕНАТА КРАЉЕВИНЕ ЈУГОСААБИЈЕ ДРЖЛН 15 АПРИЛА 1932 ГОДИНЕ У БЕОГРАДУ Претседавао: Потпретседппк

Detaljer

II РАЗРЕД 1. Стварање света и човека (библијски опис; Постање 1. и 2. глава)

II РАЗРЕД 1. Стварање света и човека (библијски опис; Постање 1. и 2. глава) II РАЗРЕД 1. Стварање света и човека (библијски опис; Постање 1. и 2. глава) Прочитај из Библије 1. и 2. главу књиге Постања или на следећем линку: http://www.pouke.org/svetopismo/biblija.php При томе,

Detaljer

1 3PIPELIFE.. и о 0 8 г ж а м 0к7 а к а р с и й 0л4 м ь к 0к6 м ь м

1 3PIPELIFE.. и о 0 8 г ж а м 0к7 а к а р с и й 0л4 м ь к 0к6 м ь м 1 3PIPELIFE.. и о 0 8 г ж а м 0к7 а к а р с и й 0л4 м ь к 0к6 м ь м Ё 6р2 O N PE 1 3 0 9EPIEXOMENA T 0 0 0 4 0 7 0 6 0 2 0 7 0 4 0 3 0 2 0 2 0 9 0 3 0 6 0 4 0 2 0 6 0 2 0 7 PE.......................................

Detaljer

Хемијске супстанце које се испуштају у атмосферу усљед људских активности могу довести до непоправљивих негативних промјена климе на планети

Хемијске супстанце које се испуштају у атмосферу усљед људских активности могу довести до непоправљивих негативних промјена климе на планети Аутор: Kliment Mindjov За БиХ прилагодила: Азра Јагањац Кључни концепт Трајање Период у години Мјесто Наставни материјали Наставни предмети Циљеви наставе Наставна методологија Хемијске супстанце које

Detaljer

Ordliste for TRINN 1

Ordliste for TRINN 1 Ordliste for TRINN 1 (utviklende matematikk-oppgavehefter 1A, 1B,2A, 2B, 3A og 3B, - refleksjonsord som kan hjelpe å forstå oppgaver). Bok og side Ord på norsk Forklaring på norsk/synonym/illustrasjon

Detaljer

ЈП САВА ЦЕНТАР Нови Београд Милентија Поповића 9 К О Н К У Р С Н А Д О К У М Е Н Т А Ц И Ј А. Јавна набавка мале вредности број 35/17

ЈП САВА ЦЕНТАР Нови Београд Милентија Поповића 9 К О Н К У Р С Н А Д О К У М Е Н Т А Ц И Ј А. Јавна набавка мале вредности број 35/17 ЈП САВА ЦЕНТАР 11070 Нови Београд Милентија Поповића 9 К О Н К У Р С Н А Д О К У М Е Н Т А Ц И Ј А Јавна набавка мале вредности број 35/17 НАБАВКА И ИСПОРУКА ТОНЕРА, КЕРТРИЏА И РИБОНА Београд, Децембар,

Detaljer

VEDTAK Nr. 2/2015 AV EU/EFTAS FELLESKOMITE FOR FELLES TRANSITTERING. av 17. juni 2015

VEDTAK Nr. 2/2015 AV EU/EFTAS FELLESKOMITE FOR FELLES TRANSITTERING. av 17. juni 2015 VEDTAK Nr. 2/2015 AV EU/EFTAS FELLESKOMITE FOR FELLES TRANSITTERING av 17. juni 2015 vedrørende endring av Konvensjonen om en felles transitteringsprosedyre av 20. mai 1987. FELLESKOMITEEN Under henvisning

Detaljer

Упутство за примену VELTON WG

Упутство за примену VELTON WG Упутство за примену VELTON WG Хербицид у облику вододисперзибилних гранула WG, крем боје САСТАВ ПРЕПАРАТА: Активна материја: - Генерички назив: Metribuzin - Хемијски назив (IUPAC): 4-amino-6-terc-butil-metiltio-1,2,4-triazin-5-(4H)-on

Detaljer

с в е д о ч а н с т в а Јован Делић МАТИЦА СРПСКА

с в е д о ч а н с т в а Јован Делић МАТИЦА СРПСКА с в е д о ч а н с т в а Јован Делић МАТИЦА СРПСКА ЈЕДИНА МОЈА СТАЛНА АДРЕСА Хвала Жирију што ми је учинио изузетну част додијеливши ми награду Матице српске Младен Лесковац : госпођи професорки Радмили

Detaljer

ПАЖЊА! DuPont TM EXPRESS 50 SX ХЕРБИЦИД HRAC ГРУПА В ХЕРБИЦИД. водорастворљиве грануле (SG) светло смеђе боје

ПАЖЊА! DuPont TM EXPRESS 50 SX ХЕРБИЦИД HRAC ГРУПА В ХЕРБИЦИД. водорастворљиве грануле (SG) светло смеђе боје ПАЖЊА! DuPont TM EXPRESS 50 SX ХЕРБИЦИД HRAC ГРУПА В ХЕРБИЦИД водорастворљиве грануле (SG) светло смеђе боје САСТАВ ПРЕПАРАТА (Активна материја): Генерички назив: TRIBENURON-METIL Хемијски назив (IUPAC-YU):

Detaljer

ПРАВИЛНИК О ПОСТУПКУ УНУТРАШЊЕГ УЗБУЊИВАЊА

ПРАВИЛНИК О ПОСТУПКУ УНУТРАШЊЕГ УЗБУЊИВАЊА На основу члана 16. став 1. Закона о заштити узбуњивача (даље: Закон) и Правилника о начину унутрашњег узбуњивања, начину одређивања овлашћеног лица код послодавца, као и о другим питањима од значаја за

Detaljer

apple К apple fl 0 0

apple К apple fl 0 0 0 0 4 0 0 4 0 0 0 5 0 5 0 6 0 7 0 0 5 0 0 0 0 0 0 5 0 0 9 0 7 0 5 0 5 0 0 5 0 5 0 0 0 4 0 4 0 0 9 0 0 0 0 0 5 0 0 0 7 0 4 0 0 0 5 0 0 9 0 4 0 5 0 0 0 5 0 0 0 0 6 0 0 0 0 Кapple 6 0 6 5 0 8 0 6 0 4 0 0

Detaljer

ТИПОВЫЕ КОНСТРУКЦИИ, ИЗДЕЛИЯ И УЗЛЫ ЗДАНИЙ И СООРУЖЕНИЙ СЕРИЯ Ф Е Р М Ы С Т Р О П И Л Ь Н Ы Е Ж Е Л Е З О Б Е Т О Н Н Ы Е

ТИПОВЫЕ КОНСТРУКЦИИ, ИЗДЕЛИЯ И УЗЛЫ ЗДАНИЙ И СООРУЖЕНИЙ СЕРИЯ Ф Е Р М Ы С Т Р О П И Л Ь Н Ы Е Ж Е Л Е З О Б Е Т О Н Н Ы Е ТИПОВЫЕ КОНСТРУКЦИИ, ИЗДЕЛИЯ И УЗЛЫ ЗДАНИЙ И СООРУЖЕНИЙ СЕРИЯ 1.463.1-17 Ф Е Р М Ы С Т Р О П И Л Ь Н Ы Е Ж Е Л Е З О Б Е Т О Н Н Ы Е П О Л И Г О Н А Л Ь Н Ы Е П Р О Л Е Т О М 18 И 2 4 м Д Л Я П О К Р Ы

Detaljer

2017. У ПАНЧЕВУ, У ПЕТАК, 30. ДЕЦЕМБРА 2016.

2017. У ПАНЧЕВУ, У ПЕТАК, 30. ДЕЦЕМБРА 2016. Срећна нова 2017. година Број 4694, година CXLVI У ПАНЧЕВУ, У ПЕТАК, 30. ДЕЦЕМБРА 2016. цена 40 динара Политика Кампања и избори на свим нивоима» страна 4 Деда Мраз из Панчевца испуњава ваше жеље» страна

Detaljer

КОНКУРСНА ДОКУМЕНТАЦИЈА

КОНКУРСНА ДОКУМЕНТАЦИЈА ОПШТА БОЛНИЦА ГОРЊИ МИЛАНОВАЦ БРОЈ: 34-11/2016 ДАТУМ: 21.04.2016.године ГОРЊИ МИЛАНОВАЦ КОНКУРСНА ДОКУМЕНТАЦИЈА за поступак јавне набавке услуга превентивног сервисирања апарата за анестезију за потребе

Detaljer

Рука у тесту 2015/16. Љиљана Павловић

Рука у тесту 2015/16. Љиљана Павловић Радионица број: 6,7, 8, 9, 10,11,12,13 Наставна тема: Ваздух Циљ и задаци активности: - уверити ученике да је ваздух материјалне природе (исто као чврста и течна тела); - постепено установити да ваздух

Detaljer

ХИМАЛАЈИ-РАЗВОЈ И УТИЦАЈ ТУРИЗМА НА БИОДИВЕРЗИТЕТ

ХИМАЛАЈИ-РАЗВОЈ И УТИЦАЈ ТУРИЗМА НА БИОДИВЕРЗИТЕТ ХИМАЛАЈИ-РАЗВОЈ И УТИЦАЈ ТУРИЗМА НА БИОДИВЕРЗИТЕТ Укупан број врућих тачака биодиверзитета на Земљи износи 34 и Хималаји су једна од њих. Истезањем у луку од 3.000 километара преко севера Пакистана, Непала,

Detaljer

КОНКУРСНА ДОКУМЕНТАЦИЈА

КОНКУРСНА ДОКУМЕНТАЦИЈА КОНКУРСНА ДОКУМЕНТАЦИЈА Универзитет у Новом Саду Економски факултет у Суботици Сегедински пут 9-11 ЈАВНА НАБАВКА Добра Намирнице за кафе кухиње ЈАВНА НАБАВКА МАЛЕ ВРЕДНОСТИ ЈАВНА НАБАВКА бр. 6/2017 Јануар

Detaljer

ЕВРОПСКА УНИЈА И ИДЕЈА ЕВРОПЕ СРБИЈА ПРЕД ЗАДАТИМ ПРЕОБРАЖАЈЕМ 1

ЕВРОПСКА УНИЈА И ИДЕЈА ЕВРОПЕ СРБИЈА ПРЕД ЗАДАТИМ ПРЕОБРАЖАЈЕМ 1 ЕВРОПСКА УНИЈА И ИДЕЈА ЕВРОПЕ СРБИЈА ПРЕД ЗАДАТИМ ПРЕОБРАЖАЈЕМ 1 Да ли се полазиште Европе још увек налази у старој Европи? Треба ли да кренемо ка Европи каква још не постоји? Можда треба да се вратимо

Detaljer