Planlegging og prosjektstyring

Størrelse: px
Begynne med side:

Download "Planlegging og prosjektstyring"

Transkript

1 Planlegging og prosjektstyring Alt frivillig organisasjonsarbeid krev planlegging. Enkelte køyrer på utan å planlegge, og kan bli straffa for det. Andre planlegg og planlegg og kjem aldri så langt som til sjølve aktiviteten. God planlegging er likevel ofte nøkkelen til godt gjennomførte aktivitetar og prosjekt. Dette emnet egnar seg fint til å jobbe med både gjennom presentasjon og oppgåver. Bakgrunnsstoff, forslag til oppgåver, ark å dele ut og lysark finn du her. Temaet er delt i tre delemne: Arbeidsprogram, budsjett og andre program Prosjektstyring Årshjulet 1

2 Innhald: Lærarrettleiing: Planlegging og prosjektstyring s. 1 Innhald s. 2 Arbeidsprogram, budsjett og andre program s. 3 Rettleiing s. 3 Bakgrunn s. 3 Lysark/powerpoint s. 5 Til å dele ut s. 5 Oppgåver s. 5 Prosjektstyring s. 6 Rettleiing s. 6 Bakgrunn s. 6 Lysark/powerpoint s. 6 Til å dele ut s. 7 Oppgåver s. 7 Årshjulet s. 8 Rettleiing s. 8 Bakgrunn s. 8 Lysark/powerpoint s. 8 Til å dele ut s. 8 Oppgåver s. 8 Tilleggslitteratur: Rekneskap s. 9 Arbeidsoppgåver til rekneskap s. 13 Til å dele ut: S.W.O.T-analyse s. 18 Tiltaksplan s. 19 Prosjektskisse s. 20 Årshjulet s Lysark / powerpoint: Programpila Kvifor planlegge? Arbeidsprogram S.W.O.T.-analyse Budsjettet inntekter Budsjettet utgifter Kva er eit prosjekt? Prosjektet Prosjektskissa spørsmål Prosjektskisse Årshjulet 2

3 Arbeidsprogram, budsjett og andre program Rettleiing: Her bør deltakarane få god kjennskap til kva ulike program ein finn i organisasjonar og kva som er føremålet med desse. Bruk programpila aktivt (på lysark). Arbeidsprogrammet er eit av dei viktigaste styringsdokumenta i eit lag. Bruk derfor tid på å gå gjennom korleis arbeidsprogrammet kan byggast opp på ein god måte, gjennom presentasjon, samtale og oppgåver. Treng du tilleggslitteratur finn du dette m.a. i heftet Ledertrening og Kassabok som Norske 4H har utarbeida og i Norges Bygdeungdomslags Organisasjonshandboka. Bakgrunn: Det finst ei rekke ulike program- og plandokument i ein organisasjon. Visjonen og føremålet til ein organisasjon er gjerne evigvarande eller står seg i mange, mange år. Eit prinsipprogram eller verdiprogram kan bli vedtatt med alt frå 5 til 20 års mellomrom, og slår fast kva verdiar organisasjonen står for og kva politisk og menneskeleg grunnsyn organisasjonen har (sjå t.d. prinsipprogrammet til NU under temaet Ungdomslaget ). Lovene/vedtektene og styringsføresegnene slår fast kva reglar som gjeld for t.d. medlemsskap, årsmøteavvikling og styresamansetnad. Desse kan bli endra ved kvart årsmøte. Årsmøtet vedtar gjerne langtidsprogram som fortel kva organisasjonen skal jobbe med over ein lengre periode, t.d år. Arbeidsprogrammet er ofte eitt- eller toårig og listar opp kva konkrete tiltak organisasjonen skal jobbe mot. Ein prosjektplan eller tiltaksplan tar føre seg berre eit enkelt prosjekt, og har oftast eit kort tidsperspektiv. Rekneskapen og budsjettet er òg verktøy eit styre brukar når aktiviteten skal planleggast. Eit lokalt lag har sjeldan så mange ulike program, og ofte er dette heller ikkje nødvendig. Dei vanlegaste programma er lover, arbeidsprogram, rekneskap og budsjett. Men kvifor planlegge? Jo, for å få oversikt over: Mål Målgruppe Tiltak som skal gjennomførast Ansvarsfordeling Tidsperspektiv Kva inntekter og utgifter vi vil få Arbeidsprogrammet bør starte med å slå fast kva som er måla med lagsaktiviteten. Målet/måla skal vere av generell karakter. Driv laget med meir enn ein type aktivitet (dans, teater, husdrift, ungdomsklubb ) kan det kanskje vere greitt å formulere mål for kvar av aktivitetane. Deretter listar ein opp kva tiltak ein vil gjennomføre for å nå måla. Ein kan òg ta med meir konkrete tidsplanar i programmet, og oversikt over kven som har ansvaret (styret, nemndene eller andre). Styret bør bruke tid på å gå gjennom og evaluere arbeidsprogrammet med jamne mellomrom. Måla og tiltakspunkta i programmet bør kommenterast i årsmeldinga. Det er òg viktig å tenke 3

4 på at arbeidsprogrammet og budsjettet skal samsvare. Kanskje kan kvart tiltak i arbeidsprogrammet ha ein eigen stad i budsjettet? Før styret utarbeider forslag til arbeidsprogram eller prosjektplan kan det vere lurt å gjennomføre ein analyse av korleis situasjonen er i dag. Dette kan ein t.d. gjere ved at styret gjennomfører ein S.W.O.T.-analyse. S.W.O.T. står for Strengths (styrke), Weakness (svakskap), Opportunities (moglegheiter) og Threats (trugsmål). Skildring av metoden under oppgåver nedanfor. Tiltaksplanen er eit godt verktøy i arbeidet med å nå måla i eit arbeidsprogram eller i ein prosjektplan. Her skal det stå kva som skal gjerast, av kven, innan kva tid, kommentarar til oppgåva og eit felt til avmerking når oppgåva er utført. Tiltaksplan ligg vedlagt til slutt. Budsjettet bør, som nemnt, henge nøye saman med arbeidsprogrammet eller prosjektskissa. Mange av dei same postane finst i både årsbudsjettet og i budsjett for enkeltprosjekt. Årsbudsjettet bør settast opp på ein slik måte at det er lett å finne fram til kva inntekts- og utgiftspostar styret ser for seg. Det er fint om postane frå budsjettet og rekneskapen samsvarar. Set gjerne opp fjorårets rekneskap og forslag til nytt budsjett i kollonnar ved sidan av kvarandre, slik at det blir enkelt for styret eller årsmøte å samanlikne dei to programma. Desse postane er dei mest vanlege i årsbudsjettet eller i budsjett for ein aktivitet eller eit prosjekt: Inntekter: Medlemspengar inn Billettinntekter Offentlege tilskot (studiemidlar, Frifond, kommunale tilskot ) Sponsorar Diverse sal Inntekter frå lotteri o.l. Inntekter frå utleige o.l. Andre inntekter Utgifter: Medlemspengar ut Lønskostnader Varekjøp og andre innkjøp Husleige Mat/overnatting/reise Kursavgifter Utgifter til lotteri Utgifter til hus, elektrisitet, forsikring o.l. Informasjon og marknadsføring Andre utgifter I budsjett for enkeltprosjekt bør laget òg ta med dugnadstimar som utgiftspost. Dette er spesielt viktig om budsjettet er del av ein søknad om midlar. Hugs at inntektene og utgiftene skal balansere i prosjektbudsjettet. 4

5 Å lære seg å føre rekneskap er ikkje gjort i ein fei. Ofte har kasseraren i laget den kunnskapen som skal til, eller kanskje laget kjøper rekneskapstenester eksternt. Om kursdeltakarane likevel ynskjer å setje seg meir inn i dette kan kurslæraren nytte teorien om rekneskap og oppgåvene som er vedlagt som tilleggslitteratur litt lenger bak. Studieorganisasjonen Populus har utvikla eit rekneskapsprogram i Excel som lokale lag kan ta i bruk. Les meir om dette på Lysark / powerpoint: - Programpila - Kvifor planlegge? - Arbeidsprogram - S.W.O.T.-analyse - Budsjettet inntekter - Budsjettet utgifter Til å dele ut: - S.W.O.T-analyse - Tiltaksplan Oppgåver: SWOT-analyse Del ut arket med SWOT-analyse. Be deltakarane om å fylle inn kva som er laget sin styrke, svakskap, moglegheiter og trugsmål. Gå gjennom i plenum. Tid: min. Arbeidsprogrammet Del inn i grupper som skal vere styret i eit lag. Styra lagar eit kort arbeidsprogram og tiltaksplan for 2-3 tiltak. Bruk teori frå presentasjonen. Gruppene skal presentere for kvarandre. Tid: min. Budsjettet Del i grupper som med utgangspunkt i arbeidsprogrammet frå førre oppgåve eller eit tenkt arbeidsprogram skal lage eit årsbudsjett for laget. Budsjettet skal presenterast i plenum. Tid: min. 5

6 Prosjektstyring Rettleiing: Ofte er aktiviteten i frivillige lag organisert som prosjekt. Dette emnet vil gje kursdeltakarane innsikt i fordelane ved prosjekt som arbeidsform, og praktiske reiskapar som kan nyttast når dei skal gjennomføre prosjekt. Emnet egnar seg godt både for presentasjon, samtale og til å jobbe praktisk med. Bakgrunn: Å bruke prosjekt som arbeidsmetode er fint fordi det skaper struktur og oversikt, og fordi det tar høgde for at einkvar aktivitet har ein planleggingsfase, ein gjennomføringsfase og ein evalueringsfase. Kva er prosjekt? Eit prosjekt kan vere ein aktivitet, eit kurs, ein revy, plan for opprusting av ungdomshuset, nær sagt kva som helst av aktivitetar i eit lag. Kjenneteiknet på eit prosjekt er at det blir gjennomført innan eit avgrensa tidsrom, det er ei bestemt gruppe som står som ansvarlege og det finst ein del rammer (økonomiske, lokalitetsmessige og personmessige) som avgjer kva omfang prosjektet får. Til grunn for alle prosjekt bør ligge ei prosjektskisse. Prosjektskissa gjer det lettare å planlegge, gjennomføre og evaluere prosjektet og er i tillegg fin å legge ved søknader om støtte. Prosjektskissa bør svare på følgjande spørsmål: Kva skal skje? Kven er ansvarlege (lag og personar)? Kvifor skal det gjennomførast? Korleis skal det gjennomførast? Kor tid? Hugs: T T T Ting Tar Tid! I prosjektskissa tar du med hovudmålet med prosjektet, bakgrunn, mål/delmål, korleis prosjektet er tenkt gjennomført, budsjett, tidsplan og korleis prosjektet vil bli evaluert. Bruk tid på å definere hovudmålet og la delmåla og tiltaka svare på korleis dette målet skal bli nådd. Bruk gjerne tiltaksplanen for å bryte prosjektet ned i enkeltoppgåver. Alle prosjekt bør òg evaluerast etter gjennomføringa. Det kan ofte vere nyttig å skrive ein rapport, slik at ein får dokumentert innsatsen og kan spreie erfaringane til andre. Prosjektgruppa eller kasseraren i laget må kanskje òg lage rekneskap for prosjektet. Sentrale spørsmål i evalueringa er: Kva vart resultatet i høve til målsettinga? Kva gjekk bra? Kva gjekk mindre bra? Eventuelt: Korleis vil prosjektgruppa forbetre prosjektet ein annan gong? Korleis gjekk prosjektet økonomisk? Lysark / powerpoint: - Kva er eit prosjekt? - Prosjektet - Prosjektskissa spørsmål - Prosjektskisse 6

7 Til å dele ut: - Prosjektskisse Oppgåver: Prosjekt Bruk metoden illustrer eit omgrep (sjå metodedelen). Deltakarane blir delt i grupper som skal illustrere (og skrive) på eit stort ark kva dei assosierer med ordet prosjekt. Resultatet skal presenterast for dei andre. Denne øvinga er fin som ein introduksjon til temaet. Tid: min. Prosjektskissa Deltakarane blir delt i grupper og skal saman skrive ei enkel prosjektskisse for ein aktivitet. Hugs å bruke teorien frå gjennomgangen av temaet. Prosjektskissa skal presenterast for dei andre. Tid: min. 7

8 Årshjulet Rettleiing: Årshjulet er eit verktøy som kan vere med å gjere planlegginga av aktiviteten det komande året enklare. Emnet kan godt fungere som inspirasjon til deltakarane rundt det å planlegge året. Presenter hjulet gjennom samtale og la deltakarane øve på å lage sine eigne årshjul. Bakgrunn: Årshjulet er delt i tolv månader og ulike kategoriar, t.d. aktivitet, prosjekt, møte og NU/fylkeslag. Styret har ansvar for å fylle ut årshjulet med tiltak fortløpande og står fritt til å lage sitt eige hjul. Kanskje skal kvar nemnd ha sin kategori? Kanskje skal utleigedatoar i ungdomshuset førast som ein kategori? Målet er å få god oversikt over kva som skal skje framover og kunne planlegge aktivitetar, prosjekt og møte utifrå kva tid andre aktivitetar er tenkt. Det kan vere fint å vite allereie i januar kva som skal skje i november eller desember. Då kjem tankeverksemda i sving tidleg. Årshjulet kan gjere det enklare å sjå kva tid huset der aktivitetane føregår er ledig. Hjulet kan verke inspirerande fordi ein ser kor stor aktiviteten faktisk er i løpet av eit år, og er eit fint utgangspunkt når årsmeldinga skal skrivast. Årshjulet må utformast på ein svær plakat og bør henge ein sentral stad der medlemene møtest. Lysark /powerpoint: - Årshjulet Til å dele ut: - Årshjulet - Årshjulet (svart/kvitt) Oppgåver: Årshjulet Del deltakarane inn i grupper. Kvar gruppe får ein stor plakat der dei skal lage sitt eige årshjul. Kategoriane og tiltaka bestemmer dei sjølve. Kanskje kan denne oppgåva vere ei forlenging av oppgåva om arbeidsprogram (ovanfor)? Resultatet skal presenterast for dei andre. Tid: min. 8

9 Rekneskap Innleiing Rekneskap og rekneskapsforståing er eit fag som ein normalt går på lange kurs for å lære. Dette opplegget tek derfor ikkje sikte på at du skal bli «proff» i løpet av ein time, men at du skal forstå ein del samanhengar, og raskare kunne føre eit enkelt rekneskap for eit ungdomslag eller liknande. Opplegget tek for seg dei enklaste og mest vanlege rekneskapsoppgåvene. Vi kjem ikkje inn på vanskelege transaksjonar i det heile. Lukke til! Eigedom Her skal vi sjå på korleis ein stiller opp eigedomen til eit ungdomslag eller liknande. Ofte vert dette kalla balanse eller status. Ei slik oppstilling viser oppstillinga av eigedomen på eit gitt tidspunkt. Det vanlege er at oppstillinga skjer pr kvart år. Konto Eigedomsoppstillinga, balansen, blir normalt stilt opp i ein konto. Konto for balansen er ei oppstillingsform som har to sider, eller kan forståast som ei vekt som ska1 balansere. På den eine sida brukar ein omgrepa aktiva eller debet, medan den andre sida blir kalla passiva eller kredit. Desse omgrepa skal vi kome attende til seinare. Konto for balanse pr viser: Balanse Aktiva eller debet Passiva eller kredit Denne sida viser kva laget har av verdiar. Denne sida viser korleis laget har verdiane. Sum = Sum Døme: Dersom laget har kr 5.000,- i kassa, og desse er skaffa gjennom lån i banken, vil oppstillinga bli slik: 5000 Lån 5000 Kasse Sum 5000 Sum

10 Konto for balanse inneheld følgjande opplysningar: Aktiva eller debet Kontantar Kasse Bank Post Tilgodehavande Nokon skuldar laget verdiar Verdiar som laget har - også kalla anleggsmidlar Sum kontantar og verdiar som laget har på dette tidspunktet Passiva eller kredit Gjeld Kortsiktig gjeld, t.d. at nokon ikkje har betalt innan tidsfristen Langsiktig gjeld, gjeld til banken Eigenkapital Det laget sjølv har bidrege med Resultat for siste år Sum gjeld òg eigenkapital på det same tidspunktet Driftsrekneskap Vi skal no sjå på korleis vi organiserer og systematiserer inntekter og utgifter gjennom året: Konto Vi skal organisere inntektene og utgiftene gjennom året ved å bruke ulike konti. Vi skil mellom to typar konti: 1. Balansekonti: Desse har vi sett på før. 2. Driftskonti: Her fører vi inntekter og utgifter. Debet/kredit: Ein konto, anten det er ein balansekonto eller driftskonto har to sider - debet og kredit, slik; Debet Kredit Debet/kredit på balanse eller drift: Omgrepa debet og kredit betyr ulike ting alt ettersom det vert brukt på ein balansekonto eller ein driftskonto: Driftskonto: Debet: Utgift Kredit: Inntekt Balansekonto: Debet: Innbetaling Kredit: Utbetaling Debet/kredit kan bety fleire ting i samband med balansekonti, men vi forenklar og brukar desse omgrepa. 10

11 Kontoplan: Vi bør lage oss ei oversikt over kva balansekonti og driftskonti vi ynskjer å bruke. Kva konti ein brukar vil variere litt alt etter kva slags inntekter og utgifter ein har. Det seier seg sjølv at eit lite lokallaga har ei enklare kontoplan enn t.d. Norsk Hydro. Vi set kontoplanen opp i følgjande rekkjefølgje: Balansekonti Inntektskonti Utgiftskonti Vårt forslag til kontoplan blir då: Balansen Kasse Bank Anleggsmidlar (ungdomshus, lydanlegg osb) Lån (både i post og bank) Eigenkapital Inntekter Medlemspengar inntekter Lotteriinntekter Billettinntekter Andre inntekter Ymse tilskot Utgifter Medlemspengar utgifter Lotteriutgifter Varekjøp Hus/lys/brensel Marknadsføring Mat/overnatting/reise Kursavgifter Andre utgifter Kassadagbok: Vi set følgjande konti inn i ei såkalla kassadagbok. I kassadagboka fører vi alle transaksjonane (inntekter og utgifter) gjennom året. Reglar for føring: Alle føringane ska1 førast på to konti - ein til debet og ein til kredit. Vanlegvis vil alle føringar ha ei side som viser innbetalinga (debet) og inntekta (kredit). Døme: Kasseraren mottar billettinntektene i kontantar frå Knut på kr 500,-. Her har vi ei innbetaling og ei inntekt. Innbetalinga skal til debet (i kassa er og ein balansekonto) Inntekta skal til kredit (billettinntekter er og ein inntektskonto) 11

12 Oppstilling av resultatet (driftsresultatet) Vi skal så stille opp driftsresultatet for året vi har lagt bak oss. Her skal vi berre stille opp inntektene og utgiftene. Oppstilling av ny balanse Sjå over balansekontoane og finn den nye saldoen for kvar einskild. Nokre konti må sikkert splittast opp. Det nye resultatet (overskotet) skal leggjast til eigenkapitalen. Stemmer både debet og kreditsida - ja, då har du rekna rett. Grunnkurs i organisasjonsarbeid (redigert) 12

13 Arbeidsoppgåver Balanse Lag ein balanse for UL Fram, ut frå følgjande opplysningar: Ungdomslaget hadde ved nyttår kr 4.000,- i kontantar, eit lån i banken på kr 3.000,- og kredittlån på kr ,-. Laget hadde vidare eit ungdomshus med ein rekneskapsverdi på kr ,- og eit nytt lydanlegg med verdi kr ,- samt andre verdiar til ein verdi av kr 5.000,-. I banken hadde laget kr ,-. Grunnkurs i organisasjonsarbeid (redigert) 13

14 Før kassadagboka! Før følgjande transaksjonar i kassadagboka: 1. Overført kr 2.000,- frå kasse til bank 2. Betalt ut kr 1.000,- frå kassa til Knut for dekking av reiseutgifter 3. Betalt ut kr 2.000,- frå banken til dekking av Ola sine reiser til kurs i fylkeslaget (kr 1.000,-) og til kursavgift (1.000,-) 4. Betalt kr 3.000,- frå banken som siste avdrag på lånet 5. I januar fekk laget inn medlemskontingent på kr 6.400,- på bankkonto 6. Betalt inn kr 2.300,- til NU for medlemspengar gjennom banken 7. Oppgjeret av det lokale lotteriet viste: Loddinntekt: kr ,- Trykking: kr 500,- Gevinstar: kr 5.000,- Kasseraren mottok kr 9.500,- kontant. 8. Lotterioppgjer vart sett inn i banken 9. Div. innkjøp har blitt gjort: Serviettar kr 150,- Vaskemiddel kr 850,- Betalt frå kassa til Marit 10.Betalt straumrekning kr 4.500,-. Bankgiro vart brukt 11.Studietilskot kom på bankgiro frå Folkekulturforbundet og var på kr 4.000,- 12.Vi fekk kr 2.000,- i tilskot frå kommunen. Pengane kom til bankkontoen vår. Summèr ned kvar konto til slutt. Differansen mellom debet og kredit på kvar einskild konto viser resultatet pr konto. Grunnkurs i organisasjonsarbeid (redigert) 14

15 Driftsresultat Resultatet frå oppgåva med kassadagboka kan de føre her. INNTEKTER: 1. Eigeninntekter 1.1. Medlemspengar 1.2. Lotteriinntekter 1.3. Billettinntekter 1.4. Andre inntekter Sum eigeninntekter: 2.1. Tilskot frå kommunen 2.2. Tilskot frå Folkekulturforbundet 2.3. Andre tilskot Sum tilskot SUM INNTEKTER 15

16 UTGIFTER: 3.1. Medlemspengar 4.1. Lotteriutgifter 5.1. Løn og honorar 6.1. Varekjøp/inventar 7.1. Hus/lys/brensel 8.1. Trykking/reklame 9.1. Mat/overnatting/reise Kursavgifter Andre utgifter SUM UTGIFTER 12. DRIFTSRESULTAT Sum inntekter Sum utgifter 16

17 Oppstilling av ny balanse Vi har no lagt bak oss eit nytt år. Sett opp den nye balansen. 17

18 SWOT-analyse Strengths Weakness Opportunities Threats 18

19 Tiltaksplan for Kva Kven Tidsfrist Kommentar Gjort

20 Prosjektskisse for prosjektet Mål: (Det viktigaste målet med prosjektet. Målet skal vekkje interesse.) Bakgrunn: (Kvifor set vi i gang prosjektet? Kva har blitt gjort tidlegare? Kven er målgruppa? Kva er spesielt med målgruppa? Her skal gjerne problema luftast.) Mål og delmål: (Ei nærmare spesifisering av kva målet (-a) med prosjektet er. Kva må til for å betre forholda som er lista opp under bakgrunn? Tidsramme. Bruk målbare, konkrete mål!) Gjennomføring / tiltak / virkemiddel: (Korleis skal vi nå måla? Kva må gjerast? Korleis skal vi jobbe? Kor tid og kor lenge? Detaljert skildring.) Budsjett: (Finansiering. Inntekter og utgifter. Denne delen er spesielt viktig når prosjektskissa er vedlegg til søknadar om økonomisk støtte. Er prosjektet realistisk???) Tidsplan, evaluering og rapport (Sett opp ein konkret tidsplan for prosjektet, frå start til slutt. Korleis vil de evaluere måloppnåinga og gjennomføringa av prosjektet? Vil det føreligge ein rapport etter avslutta prosjekt?) 20

21 Årshjulet 21

22 Årshjulet 22

Støtteordningar og søknader

Støtteordningar og søknader Støtteordningar og søknader Dette er eit emne tillitsvalde og medlemer er svært interessert i. Filosofien er enkel: Får vi tak i pengar kan vi skape meir aktivitet. Samtidig skjer det stadig endringar

Detaljer

Engasjement og rekruttering

Engasjement og rekruttering Engasjement og rekruttering Det er eit viktig mål for ungdomslaga å gje god opplæring i demokratiske prosessar og å dyrke fram medlemer som engasjerer seg i lokalsamfunnet og storsamfunnet. Sameleis er

Detaljer

Frå idé til fullfinansiert prosjekt Hyllestad 6. juni 2015

Frå idé til fullfinansiert prosjekt Hyllestad 6. juni 2015 Frå idé til fullfinansiert prosjekt Hyllestad 6. juni 2015 Litt om meg Utdanna faglærar i historie og samfunnsfag Historie, samanliknande politikk og medievitskap Erfaring som aktiv tillitsvald i ungdomslaget,

Detaljer

Rettleiing for revisor sin særattestasjon

Rettleiing for revisor sin særattestasjon Rettleiing for revisor sin særattestasjon Om grunnstønad til nasjonalt arbeid til frivillige barne- og ungdomsorganisasjonar, statsbudsjettets kap. 857, post 70 (Jf. føresegn om tilskot til frivillige

Detaljer

REFERAT FRÅ ÅRSMØTE I BSI PADLING

REFERAT FRÅ ÅRSMØTE I BSI PADLING REFERAT FRÅ ÅRSMØTE I BSI PADLING STAD: Høgteknologisenteret, Thormøhlensgate 55 DATO: 20.01 2011 TIL STADES: 18 Sak 1 Sak 2 Godkjenning av innkalling og dagsorden Innkalling var tilgjengeleg ifrå 20.

Detaljer

ÅRSMELDING. for Rasdalen grendalag 2008/2009

ÅRSMELDING. for Rasdalen grendalag 2008/2009 ÅRSMELDING for Rasdalen grendalag 2008/2009 Innleiing Årsmøtet for 2007/08 vart avvikla i grendahuset 20.03.08. På dette årsmøtet vart det vedteke at det sitjande styret skulle halda fram i eitt år til.

Detaljer

UNDERSØKING OM MÅLBRUKEN I NYNORSKKOMMUNAR RAPPORT

UNDERSØKING OM MÅLBRUKEN I NYNORSKKOMMUNAR RAPPORT UNDERSØKING OM MÅLBRUKEN I NYNORSKKOMMUNAR RAPPORT Språkrådet Landssamanslutninga av nynorskkommunar Nynorsk kultursentrum 17. mars 2011 Undersøking om målbruken i nynorskkommunar er eit samarbeid mellom

Detaljer

Felles forståing av ord og omgrep (1.1) Beste praksis (1.2) Fagleg grunngjeving (1.3) Kvaliteten på tilpassa opplæring er god når:

Felles forståing av ord og omgrep (1.1) Beste praksis (1.2) Fagleg grunngjeving (1.3) Kvaliteten på tilpassa opplæring er god når: Prosessplan for arbeidet med standarden Sett inn einingsnamn her Standard: Tilpassa opplæring og tidleg innsats Sist oppdatert: 15.09.2014 Sjå nedst for rettleiing utfylling og frist for innsending. For

Detaljer

Barnerettane i LOKALSAMFUNNET

Barnerettane i LOKALSAMFUNNET Eit undervisningsopplegg om Barnerettane i LOKALSAMFUNNET Aktivitetsark med oppgåveidear og tips til lærarane Hjelpeark med bakgrunnsinformasjon og kopieringsoriginalar DELTAKING Artikkel 12: DISKRIMINERING

Detaljer

Til deg som bur i fosterheim. 13-18 år

Til deg som bur i fosterheim. 13-18 år Til deg som bur i fosterheim 13-18 år Forord Om du les denne brosjyren, er det sikkert fordi du skal bu i ein fosterheim i ein periode eller allereie har flytta til ein fosterheim. Det er omtrent 7500

Detaljer

Marknadsføring av spel i regi av Norsk Rikstoto

Marknadsføring av spel i regi av Norsk Rikstoto Marknadsføring av spel i regi av Norsk Rikstoto TILSYNSRAPPORT første halvår 2012 - ei evaluering av marknadsføring frå januar til og med juni månad 2012 Tilsynsrapport marknadsføring nr. 2012-12 Lotteritilsynet

Detaljer

Protokoll styremøte Landbruk Nordvest

Protokoll styremøte Landbruk Nordvest Landbruk Nordvest Hovsvegen 25, 6600 Sunndaløra Vedlegg 1 E-post rådgiving: nordvest@lr.no Org.nr:NO984 468 822MVA E-post tenester: tenester@lr.no Telefax 935 77 019 Bankgiro nr: 4202.20.16347 Sunndalsøra

Detaljer

RETNINGSLINER FOR TILSKOT TIL KULTURARBEID I GOL KOMMUNE.

RETNINGSLINER FOR TILSKOT TIL KULTURARBEID I GOL KOMMUNE. RETNINGSLINER FOR TILSKOT TIL KULTURARBEID I GOL KOMMUNE. 1. TILSKOTSFORMER. Det kan søkjast om: Tilskot til lokale organisasjonar. Søknadsfrist: innan 30. april Tilskot til regionale organisasjonar. Søknadsfrist:

Detaljer

Planlegging av partnarskapet Utført av partnarane på ein heil dags work-shop 16.12.09, Bergen Revidert av partnarane 08.09.

Planlegging av partnarskapet Utført av partnarane på ein heil dags work-shop 16.12.09, Bergen Revidert av partnarane 08.09. Planlegging av partnarskapet Utført av partnarane på ein heil dags work-shop 16.12.09, Bergen Revidert av partnarane 08.09.2010, Sarpsborg - 1. Kom fram til nokre overordna felles mål for partnarskapet

Detaljer

Tilgangskontroll i arbeidslivet

Tilgangskontroll i arbeidslivet - Feil! Det er ingen tekst med den angitte stilen i dokumentet. Tilgangskontroll i arbeidslivet Rettleiar frå Datatilsynet Juli 2010 Tilgangskontroll i arbeidslivet Elektroniske tilgangskontrollar for

Detaljer

Om avskriving av tap på krav: Sjå økonomihandboka pkt. 5.7.4 og 11.2.2

Om avskriving av tap på krav: Sjå økonomihandboka pkt. 5.7.4 og 11.2.2 økonomiseksjonen Til alle med tilvisnigsmynde i Møre og Romsdal fylkeskommune U.off. Dykkar ref: Dykkar dato: Vår ref: Ra Vår dato: 01.11.2011 REKNESKAPSAVSLUTNINGA 2011 Rekneskapen for 2011 skal vere

Detaljer

Skal skal ikkje. Det startar gjerne med ein vag idé eller ein draum om å bruka interessene dine og kompetansen din på nye måtar på garden din.

Skal skal ikkje. Det startar gjerne med ein vag idé eller ein draum om å bruka interessene dine og kompetansen din på nye måtar på garden din. Skal skal ikkje Har du ein draum om å driva Inn på tunet verksemd? Gjennom dette kapittelet i netthandboka får du tankehjelp og praktisk hjelp i dei første fasane mot etablering; frå draum til forretningsplan.

Detaljer

Søknad om tilskot til anlegg for idrett og fysisk aktivitet (spelemidlar)

Søknad om tilskot til anlegg for idrett og fysisk aktivitet (spelemidlar) Søknad om tilskot til anlegg for idrett og fysisk aktivitet (spelemidlar) Kvinnherad kommune 2014 Rettleiing for søknad om spelemidlar i Kvinnherad kommune Tilskot til anlegg og fysisk aktivitet (spelemidlar)

Detaljer

Etablerarkurs Sogn og Fjordane Fylkeskommune

Etablerarkurs Sogn og Fjordane Fylkeskommune Etablerarkurs Sogn og Fjordane Fylkeskommune forretningsidé forretningsmodell - forretningsplan Sogn og Fjordane Fylkeskommune i samarbeid med Viaduct og Mentor AS Innleiing... 3 Samling 1: Forretningsideen

Detaljer

Årsrapport frå opplæringskontor i Hordaland om opplæring av lærlingar og lærekandidatar (Lærebedriftene skal bruka eit eige skjema.

Årsrapport frå opplæringskontor i Hordaland om opplæring av lærlingar og lærekandidatar (Lærebedriftene skal bruka eit eige skjema. 1 Oppdatert 16.05.09 Årsrapport frå opplæringskontor i Hordaland om opplæring av lærlingar og lærekandidatar (Lærebedriftene skal bruka eit eige skjema.) Velkommen til Hordaland fylkeskommune sin portal

Detaljer

EVALUERING AV FORSØK MED ANONYME PRØVER 2013

EVALUERING AV FORSØK MED ANONYME PRØVER 2013 HORDALAND FYLKESKOMMUNE Opplæringsavdelinga Arkivsak 200903324-51 Arkivnr. 520 Saksh. Farestveit, Linda Saksgang Møtedato Opplærings- og helseutvalet 17.09.2013 EVALUERING AV FORSØK MED ANONYME PRØVER

Detaljer

ehandel og lokalt næringsliv

ehandel og lokalt næringsliv ehandel og lokalt næringsliv Kvifor ehandel? Del av regjeringas digitaliseringsarbeid det offentlege skal tilby digitale løysingar både til enkeltpersonar og næringsliv Næringslivet sjølve ønskjer ehandel

Detaljer

Brukarrettleiing. epolitiker

Brukarrettleiing. epolitiker Brukarrettleiing epolitiker 1 Kom i gang Du må laste ned appen i AppStore Opne Appstore på ipaden og skriv «epolitiker» i søkjefeltet øvst til høgre. Trykk på dette ikonet og deretter på «hent» og til

Detaljer

«ANNONSERING I MØRE OG ROMSDAL FYLKESKOMMUNE»

«ANNONSERING I MØRE OG ROMSDAL FYLKESKOMMUNE» «ANNONSERING I MØRE OG ROMSDAL FYLKESKOMMUNE» FYLKESREVISJONEN Møre og Romsdal fylkeskommune RAPPORT, FORVALTNINGSREVISJONSPROSJEKT NR. 4-2000 INNHALDSREGISTER 1. INNLEIING I 2. FORMÅL 1 3. METODE OG DATAGRUNNLAG

Detaljer

Hjelp og løysingsframlegg til nokre av oppgåvene i kapittel 3

Hjelp og løysingsframlegg til nokre av oppgåvene i kapittel 3 Hjelp og løysingsframlegg til nokre av oppgåvene i kapittel 3 Oppgåver til side 130 Oppgåve B Kommenter forholdet mellom omgrep. a) Morfem, leksikalsk morfem, grammatisk morfem, bøyingsmorfem og avleiingsmorfem.

Detaljer

Finansiering av søknaden

Finansiering av søknaden Hei, Dei føreslegne endringane er i orden for oss. Mvh Bjarte Lofnes Hauge Den 3. jun. 2016 kl. 11.02 skrev Guro Høyvik : Hei igjen, og takk for nye vedlegg. Eg har gått gjennom den

Detaljer

Det æ 'kji so lett å gjera eit valg når alt æ på salg Dialektundersøking

Det æ 'kji so lett å gjera eit valg når alt æ på salg Dialektundersøking Det æ 'kji so lett å gjera eit valg når alt æ på salg Dialektundersøking Mål: Elevane skal kjenne til utbreiinga av hallingmålet i nærmiljøet. Dei skal vita noko om korleis hallingmålet har utvikla seg

Detaljer

LOVER FOR NORSK BONDE OG SMÅBRUKARLAG

LOVER FOR NORSK BONDE OG SMÅBRUKARLAG LOVER FOR NORSK BONDE OG SMÅBRUKARLAG INNHALD: DEL I Lover for Norsk Bonde og Småbrukarlag side 1 DEL II Mønsterlover for lokallag av Norsk Bonde og Småbrukarlag side 6 DEL III Mønsterlover for fylkeslag

Detaljer

ÅRSMELDING. for Rasdalen grendalag 2013/2014

ÅRSMELDING. for Rasdalen grendalag 2013/2014 ÅRSMELDING for Rasdalen grendalag 2013/2014 Innleiing Årsmøtet for 2012/13 vart avvikla i grendahuset 28.03.13. På dette årsmøtet vart det vedteke at det sitjande styret skulle halda fram i eitt år til.

Detaljer

Nettbedrift nye funksjonar frå februar 2016

Nettbedrift nye funksjonar frå februar 2016 Nettbedrift nye funksjonar frå februar 2016 Innhald 1. Bakgrunn 2 2. Engelsk versjon 2 3. Registrerte utbetalingar filtrering på brukar 2 4. Forbetra filfunksjonalitet 2 4.1 Splitting/gruppering av filer

Detaljer

Referat. frå styremøte 6. og 7. desember 2012 på Hotell Norge Bergen.

Referat. frå styremøte 6. og 7. desember 2012 på Hotell Norge Bergen. Referat frå styremøte 6. og 7. desember 2012 på Hotell Norge Bergen. Til stades: Finn Hoff, Liv-Julie Wågan, Jørn Haugli Lunde, Jorulf Refsnes, Gjermund Stuve og Elin R. Haugen. Frå adm: Frode Alfarnes

Detaljer

NTL Sentralforvaltningens representantskapsmøte 21.-22. mars 2012 Sak 3 Regnskap 2010-2011

NTL Sentralforvaltningens representantskapsmøte 21.-22. mars 2012 Sak 3 Regnskap 2010-2011 NTL Sentralforvaltningens representantskapsmøte 21.-22. mars 2012 Sak 3 Regnskap -2011 Sentralforvaltningen Til denne saka ligg desse dokumenta føre: Årsregnskap for (resultatregnskap, balanse og noter)

Detaljer

Motivasjon, samarbeid, kommunikasjon

Motivasjon, samarbeid, kommunikasjon Motivasjon, samarbeid, kommunikasjon På sitt beste er organisasjoner tilrettelagt slik at de både oppfyller kollektive målsettinger og dekker individuelle behov På sitt verste kan organisasjoner være så

Detaljer

INFORMASJONSHEFTE GRUNNSKULELÆRARUTDANNINGANE HØGSKULEN I VOLDA STUDIEA RET 2015 2016. www.hivolda.no/glu

INFORMASJONSHEFTE GRUNNSKULELÆRARUTDANNINGANE HØGSKULEN I VOLDA STUDIEA RET 2015 2016. www.hivolda.no/glu INFORMASJONSHEFTE GRUNNSKULELÆRARUTDANNINGANE HØGSKULEN I VOLDA STUDIEA RET 2015 2016 www.hivolda.no/glu 1 2 Innhald Tid til studiar og undervising... 4 Frammøte... 4 Arbeidskrav, eksamen og progresjon

Detaljer

Ny strategiplan for Høgskulen

Ny strategiplan for Høgskulen Ny strategiplan for Høgskulen Nokre innspel til det vidare arbeidet Petter Øgar Mi forståing av strategisk plan Ein overordna og langsiktig plan for å oppnå bestemte overordna mål for organisasjonen Måla

Detaljer

Det vil alltid vere ei balansegang mellom bruk av eigne pengar på bok og lån i bank.

Det vil alltid vere ei balansegang mellom bruk av eigne pengar på bok og lån i bank. MODALEN KOMMUNE Rådmannen Rådmannen er den øvste administrative leiaren i kommunen og skal førebu saker og sette i verk det som politikarane bestemmer. Alle saker og dokument som vert lagt fram til politisk

Detaljer

Metodiske verktøy ved kursleiing

Metodiske verktøy ved kursleiing Metodiske verktøy ved kursleiing Lærings- og Meistringssenter Helse Fonna 30.03.2015 Metodiske verktøy - LMS Helse Fonna 1 Runde Enkel måte å få alle til å delta: Gi ei enkel oppgåve som er mogeleg for

Detaljer

Retningsliner for lokalt gitt munnleg eksamen og munnleg-praktisk eksamen i Møre og Romsdal fylkeskommune

Retningsliner for lokalt gitt munnleg eksamen og munnleg-praktisk eksamen i Møre og Romsdal fylkeskommune rundskriv nr. 5/15 Frå: Utdanningsavdelinga Til: Dei vidaregåande skolane i Møre og Romsdal Dei private vidaregåande skolane i Møre og Romsdal Dato: Ref: 29.01.2015 6082/2015/062 - Retningsliner for lokalt

Detaljer

SKAP ak t iv i t et i huset di t t! Aktivitetskart for. Huset i. bygda

SKAP ak t iv i t et i huset di t t! Aktivitetskart for. Huset i. bygda SKAP ak t iv i t et i huset di t t! Aktivitetskart for Huset i bygda 2 Kva er Aktivitetskart for huset i bygda? Aktivitetskartet for huset i bygda er eit verktøy for huseigarar av organisasjonseigde kulturbygg

Detaljer

Tevling i Bygdekjennskap. Heftet er revidert av Norges Bygdeungdomslag.

Tevling i Bygdekjennskap. Heftet er revidert av Norges Bygdeungdomslag. Tevling i Bygdekjennskap Heftet er revidert av Norges Bygdeungdomslag. NORGES BYGDEUNGDOMSLAG 1992 Dette er ikkje nokon tevlingsregel, men heller ei rettesnor og eit hjelpemiddel for lokallag som ynskjer

Detaljer

FINANSRAPPORT 2. TERTIAL 2012

FINANSRAPPORT 2. TERTIAL 2012 HORDALAND FYLKESKOMMUNE Økonomiavdelinga Arkivsak 201010513-21 Arkivnr. 160 Saksh. Skeie, Ingvar Saksgang Fylkesutvalet Fylkestinget Møtedato 26.09.2012-27.09.2012 16.10.2012-17.10.2012 FINANSRAPPORT 2.

Detaljer

Brukarrettleiing E-post lesar www.kvam.no/epost

Brukarrettleiing E-post lesar www.kvam.no/epost Brukarrettleiing E-post lesar www.kvam.no/epost Kvam herad Bruka e-post lesaren til Kvam herad Alle ansatte i Kvam herad har gratis e-post via heradet sine nettsider. LOGGE INN OG UT AV E-POSTLESAREN TIL

Detaljer

PROSJEKT BRYGGEN. RETNINGSLINJER FOR TILSKOT

PROSJEKT BRYGGEN. RETNINGSLINJER FOR TILSKOT HORDALAND FYLKESKOMMUNE Kultur- og idrettsavdelinga PROSJEKT BRYGGEN. RETNINGSLINJER FOR TILSKOT 1. Føremål Ordninga gjeld tiltak for sikring og istandsetting av verdsarvstaden Bryggen. Målsettinga er

Detaljer

Du kan skrive inn data på same måte som i figuren under :

Du kan skrive inn data på same måte som i figuren under : Excel som database av Kjell Skjeldestad Sidan ein database i realiteten berre er ei samling tabellar, kan me bruke eit rekneark til å framstille enkle databasar. I Excel er det lagt inn nokre funksjonar

Detaljer

Undervisningsopplegg for filmen VEGAS

Undervisningsopplegg for filmen VEGAS Undervisningsopplegg for filmen VEGAS Samandrag og stikkord om filmen Det er seinsommar i Bergen. Thomas må flytte til gråsonen, ein omplasseringsheim for unge, som av ulike grunnar ikkje har nokon stad

Detaljer

Rapport om marknadsføring av spel i regi av Norsk Rikstoto

Rapport om marknadsføring av spel i regi av Norsk Rikstoto Rapport om marknadsføring av spel i regi av Norsk Rikstoto - ei evaluering frå januar til og med juni 2006 Førde, 16. oktober 2006 Innhald 1. Innleiing 3 2. Marknadsføring av spel i regi av Norsk Rikstoto

Detaljer

SØKNAD OM TILSKOT, REGIONALT PLANSAMARBEID

SØKNAD OM TILSKOT, REGIONALT PLANSAMARBEID SAK 04/12 SØKNAD OM TILSKOT, REGIONALT PLANSAMARBEID Saksopplysning Kommunane i Hallingdal søkjer i brev dat. 2.9.2011 om tilskot til regionalt plansamarbeid. Målet er å styrke lokal plankompetanse gjennom

Detaljer

Reglar for stønad til utdanning og permisjon i Ulvik herad Vedteke i heradstyresak 030/09 17. juni 2009

Reglar for stønad til utdanning og permisjon i Ulvik herad Vedteke i heradstyresak 030/09 17. juni 2009 1 Føremål med reglane, kven reglane gjeld for Heradet har som overordna mål, innan gitte økonomiske rammer, å leggja tilhøva til rette for god kompetanseutvikling i heile heradsorganisasjonen, slik at

Detaljer

Lobbyarbeid. Temaet er delt i tre delemne: Påverknad i lokalsamfunnet Bruk nettverka! Lobbyarbeid i fylket og nasjonalt

Lobbyarbeid. Temaet er delt i tre delemne: Påverknad i lokalsamfunnet Bruk nettverka! Lobbyarbeid i fylket og nasjonalt Lobbyarbeid Frivillige organisasjonar sentralt og lokalt spelar ei rolle som samfunnspåverkar. Den lokale aktiviteten og verdiorienteringa til medlemene er med å bestemme utviklinga i lokalsamfunnet. På

Detaljer

Saksnr Utval Møtedato Utdanningsutvalet 05.09.2013. I sak Ud-6/12 om anonym retting av prøver gjorde utdanningsutvalet slikt vedtak;

Saksnr Utval Møtedato Utdanningsutvalet 05.09.2013. I sak Ud-6/12 om anonym retting av prøver gjorde utdanningsutvalet slikt vedtak; saksframlegg Dato: Referanse: Vår saksbehandlar: 14.08.2013 49823/2013 Sverre Hollen Saksnr Utval Møtedato Utdanningsutvalet 05.09.2013 Anonym retting av prøver våren 2013 Bakgrunn I sak Ud-6/12 om anonym

Detaljer

TIL DEG SOM ER BRUKARREPRESENTANT I HELSE MØRE OG ROMSDAL SINE OPPLÆRINGSTILTAK FOR PASIENTAR OG PÅRØRANDE

TIL DEG SOM ER BRUKARREPRESENTANT I HELSE MØRE OG ROMSDAL SINE OPPLÆRINGSTILTAK FOR PASIENTAR OG PÅRØRANDE TIL DEG SOM ER BRUKARREPRESENTANT I HELSE MØRE OG ROMSDAL SINE OPPLÆRINGSTILTAK FOR PASIENTAR OG PÅRØRANDE I pasient- og pårørandeopplæringa som vert gjennomført av avdelingane i sjukehusa i Helse Møre

Detaljer

IA-funksjonsvurdering. Ei samtale om arbeid kva er mogleg?

IA-funksjonsvurdering. Ei samtale om arbeid kva er mogleg? IA-funksjonsvurdering Ei samtale om arbeid kva er mogleg? // IA - Funksjonsvurdering Ei samtale om arbeid kva er mogleg? Målet med eit inkluderande arbeidsliv (IA) er å gje plass til alle som kan og vil

Detaljer

Skjema for medarbeidarsamtalar i Radøy kommune

Skjema for medarbeidarsamtalar i Radøy kommune Skjema for medarbeidarsamtalar i Radøy kommune 1 Bedriftspedagogisk Senter A.S bps@bps.as Medarbeidarsamtalar i Radøy kommune - slik gjer vi det Leiar har ansvar for å gjennomføra samtalane sine slik det

Detaljer

REFERAT. Sak 52/09 Rekneskap pr. november 2009 Frode orienterte om rekneskapsrapporten pr. 30.11.09 som vart lagt fram for styret.

REFERAT. Sak 52/09 Rekneskap pr. november 2009 Frode orienterte om rekneskapsrapporten pr. 30.11.09 som vart lagt fram for styret. frå styremøte i Moss, 2. og 3. desember 2009 REFERAT Desse møtte: Astrid Westberg, Jørn Haugli Lunde, Ellen Svarstad, Jorulf Refsnes og Finn Hoff. Ingrid hadde meldt forfall. Frå administrasjonen møtte

Detaljer

Årsmelding 2011-2012 Austevoll maritime fagskule 2-årig maritim fagskule : Skipsoffisersutdanning- nautikk

Årsmelding 2011-2012 Austevoll maritime fagskule 2-årig maritim fagskule : Skipsoffisersutdanning- nautikk Årsmelding 2011-2012 Austevoll maritime fagskule 2-årig maritim fagskule : Skipsoffisersutdanning- nautikk Årsmeldinga frå Austevoll maritime fagskule gjev ein oppsummering av dei viktigaste funna i student

Detaljer

SAKSFRAMLEGG. Saksbehandler: Odd Arve Rakstad Arkiv: 026 Arkivsaksnr.: 12/153-1. Kommunesamanslåing Leikanger og Sogndal. Spørsmål om utgreiing

SAKSFRAMLEGG. Saksbehandler: Odd Arve Rakstad Arkiv: 026 Arkivsaksnr.: 12/153-1. Kommunesamanslåing Leikanger og Sogndal. Spørsmål om utgreiing SAKSFRAMLEGG Saksbehandler: Odd Arve Rakstad Arkiv: 026 Arkivsaksnr.: 12/153-1 Kommunesamanslåing Leikanger og Sogndal. Spørsmål om utgreiing TILRÅDING: Saka blir lagt fram utan tilråding frå administrasjonen.

Detaljer

Habilitetsavgjerder for tilsette, styremedlemmer og andre som utfører arbeid eller tenester for KORO. Gjeld frå 1. januar 2015

Habilitetsavgjerder for tilsette, styremedlemmer og andre som utfører arbeid eller tenester for KORO. Gjeld frå 1. januar 2015 Habilitetsavgjerder for tilsette, styremedlemmer og andre som utfører arbeid eller tenester for KORO Gjeld frå 1. januar 2015 1 Innhald Innleiing... 3 Del 1: Reglar om inhabilitet... 4 1.1. Automatisk

Detaljer

Rettleiing ved mistanke om vald i nære relasjonar - barn

Rettleiing ved mistanke om vald i nære relasjonar - barn Rettleiing ved mistanke om vald i nære relasjonar - barn Når det gjeld barn som vert utsett for vald eller som er vitne til vald, vert dei ofte utrygge. Ved å førebygge og oppdage vald, kan me gje barna

Detaljer

Page 1 of 7 Forside Elevundersøkinga er ei nettbasert spørjeundersøking der du som elev skal få seie di meining om forhold som er viktige for å lære og trivast på skolen. Det er frivillig å svare på undersøkinga,

Detaljer

Valdres vidaregåande skule

Valdres vidaregåande skule Valdres vidaregåande skule Organiseringa av skriftleg vurdering på vg3 Kvifor prosesskriving? Opplegg for skriveøkter Kvifor hjelpe ein medelev? Døme på elevtekst Kva er ei god framovermelding? KOR MYKJE

Detaljer

Alle svar er anonyme og vil bli tatt vare på ved Norsk Folkemuseum kor vi held til. Ikkje nemn andre personar med namn når du skriv.

Alle svar er anonyme og vil bli tatt vare på ved Norsk Folkemuseum kor vi held til. Ikkje nemn andre personar med namn når du skriv. Særemne 3-100 år med stemmerett I 2013 er det hundre år sidan alle fekk stemmerett i Noreg. På Norsk Folkemuseum arbeider vi i desse dagar med ei utstilling som skal opne i høve jubileet. I 2010 sendte

Detaljer

Informasjonshefte Tuv barnehage

Informasjonshefte Tuv barnehage Informasjonshefte Tuv barnehage Informasjonshefte for Tuv barnehage Barnehagen blir drevet av Hemsedal kommune. Barnehagen er politisk lagt under Hovudutval for livsløp. Hovudutval for livsløp består av

Detaljer

Undersøking. Berre spør! Få svar. I behandling På sjukehuset. Ved utskriving

Undersøking. Berre spør! Få svar. I behandling På sjukehuset. Ved utskriving Berre spør! Undersøking Få svar I behandling På sjukehuset Er du pasient eller pårørande? Det er viktig at du spør dersom noko er uklart. Slik kan du hjelpe til med å redusere risikoen for feil og misforståingar.

Detaljer

Spesielle forhold knytte til spørsmål i skjema RA 0604 Partifinansiering 2014 («Ofte stilte spørsmål»)

Spesielle forhold knytte til spørsmål i skjema RA 0604 Partifinansiering 2014 («Ofte stilte spørsmål») Spesielle forhold knytte til spørsmål i skjema RA 0604 Partifinansiering 2014 («Ofte stilte spørsmål») Innhald Punkta A, B og C i Altinn (A og B på papir)... 1 Om spm 1, 2, 3 og 4 Kva blir rekna med som

Detaljer

Å skape vennskap Foreldremøte for barnehage og skule tips og forslag

Å skape vennskap Foreldremøte for barnehage og skule tips og forslag Å skape vennskap Foreldremøte for barnehage og skule tips og forslag FUB og FUG meiner at vennskap er det viktigaste verkemiddelet mot mobbing. At alle barn skal ha minst éin venn, er eit godt arbeidsmål

Detaljer

Læring, fellesskap og demokrati

Læring, fellesskap og demokrati Det skal være mulig for alle som bor i Norge å bli kjent med og lære kulturuttrykk og folkelige tradisjoner i skapende og trygge fellesskap. Læring, fellesskap og demokrati NYNORSK 2 1-2-3 KURS! Så flott

Detaljer

Referat frå foreldremøte 06.05.14. Tjødnalio barnehage

Referat frå foreldremøte 06.05.14. Tjødnalio barnehage Referat frå foreldremøte 06.05.14. Tjødnalio barnehage Tilstade: Personalet, foreldre og Nina Helle. Kva er BTI: Stord kommune er ein av 8 kommunar som deltek i eit prosjekt som skal utarbeide ein modell

Detaljer

Matpakkematematikk. Data frå Miljølære til undervisning. Samarbeid mellom Pollen skule og Miljølære. Statistikk i 7.klasse

Matpakkematematikk. Data frå Miljølære til undervisning. Samarbeid mellom Pollen skule og Miljølære. Statistikk i 7.klasse Samarbeid mellom og Miljølære Matpakkematematikk Data frå Miljølære til undervisning Statistikk i 7.klasse Samarbeid mellom og Miljølære Lag riktig diagram Oppgåva går ut på å utarbeide ei grafisk framstilling

Detaljer

Eva Marie Halvorsen har meldt forfall. Åse Løkeland (1. vara) og Rasmus Stokke (2. vara) er kalla inn, men har ikkje høve til å møte

Eva Marie Halvorsen har meldt forfall. Åse Løkeland (1. vara) og Rasmus Stokke (2. vara) er kalla inn, men har ikkje høve til å møte Til AMU Møteinnkalling arbeidsmiljøutvalet Det vert med dette kalla inn til møte i arbeidsmiljøutvalet. Møtestad: Stort møterom Foss, Sogndal Dato: Torsdag 17. oktober 2013 Tidspunkt: Kl. 12.15 14.00 Saksliste

Detaljer

HiST i Sosiale Medier

HiST i Sosiale Medier HiST i Sosiale Medier Innhald Kvifor skal HiST vere tilstade i sosiale medier?... 2 HiST-tilsette i sosiale medier... 2 Facebook... 3 Korleis bruker HiST den overordna Facebook-sida?... 3 Tips til godt

Detaljer

Bustønad 2008. Ei stønadsordning for deg med høge buutgifter og låge inntekter

Bustønad 2008. Ei stønadsordning for deg med høge buutgifter og låge inntekter Bustønad 2008 Ei stønadsordning for deg med høge buutgifter og låge inntekter 2 Denne brosjyren gir eit oversyn over bustønadskontoret. Brosjyren byggjer på gjeldande reglar per 1. januar 2008. Vi gjer

Detaljer

SAKSFRAMLEGG. Saksbehandler: Odd Arve Rakstad Arkiv: 242 Arkivsaksnr.: 08/768-1

SAKSFRAMLEGG. Saksbehandler: Odd Arve Rakstad Arkiv: 242 Arkivsaksnr.: 08/768-1 SAKSFRAMLEGG Saksbehandler: Odd Arve Rakstad Arkiv: 242 Arkivsaksnr.: 08/768-1 Kraftfondet - alternativ plassering TILRÅDING: Kommunestyret vedtek å la kapitalen til kraftfondet stå i ro inntil vidare

Detaljer

Prosedyrar og rettleiar for NSSU

Prosedyrar og rettleiar for NSSU Prosedyrar og rettleiar for NSSU - Nettbasert sakshandsaming av søknad om spesialundervisning Innleiing Det er utvikla i Hordaland eit nettbasert program for sakshandsaming av søknadar om spesialundervisning.

Detaljer

Rapport om målbruk i offentleg teneste 2012

Rapport om målbruk i offentleg teneste 2012 Rapport om målbruk i offentleg teneste 2012 Innhold Om rapporten... 2 Forklaring til statistikken... 2 Resultat... 2 Nettsider... 2 Statistikk... 2 Korte tekstar 1 10 sider og tekstar over 10 sider...

Detaljer

Prosedyre Barn med nedsett funksjonsevne i Stord kommune

Prosedyre Barn med nedsett funksjonsevne i Stord kommune Prosedyre Barn med nedsett funksjonsevne i Stord kommune Gjeld frå august 2015 1. BARN MED NEDSETT FUNKSJONSEVNE Barn med nedsett funksjonsevne kan ha trong for særleg tilrettelegging av fysiske og personalmessige

Detaljer

Vurdering for læring - prosjektsamarbeid mellom skulane i Jærnettverket

Vurdering for læring - prosjektsamarbeid mellom skulane i Jærnettverket Vurdering for læring - prosjektsamarbeid mellom skulane i Jærnettverket OB Starta med å besøkja alle ressursgruppene 25 stk Skulebesøk Ca 1 2 timar på kvar plass Skulane hadde svært ulikt utgangspunkt

Detaljer

FINANSFORVALTNINGA I 2011

FINANSFORVALTNINGA I 2011 HORDALAND FYLKESKOMMUNE Økonomiavdelinga Arkivsak 201010513-13 Arkivnr. 160 Saksh. Skeie, Ingvar Saksgang Fylkesutvalet Fylkestinget Møtedato 22.02.2012-23.02.2012 13.03.2012-14.03.2012 FINANSFORVALTNINGA

Detaljer

Aksjar og eigenkapitalbevis 2011 Forenkla (RF-1088F)

Aksjar og eigenkapitalbevis 2011 Forenkla (RF-1088F) Rettleiing til Aksjar og eigenkapitalbevis 2011 Forenkla (RF-1088F) 2009 2010 2008 2011 2007 2006 Innhold 2 Kven skal levere oppgåva 2 Når skal oppgåva leverast 2 Kva er Aksjar og eigenkapitalbevis 2011

Detaljer

«VURDERING FOR LÆRING» Retningsliner for skulane i Lindås

«VURDERING FOR LÆRING» Retningsliner for skulane i Lindås «VURDERING FOR LÆRING» Retningsliner for skulane i Lindås 1 Forord For å kunne styrkje kvaliteten i undervisninga og vurderinga, må vi vite kva god undervisning og vurdering er. God undervisning og vurdering

Detaljer

LIKNINGA OM DEN VERDIFULLE PERLA

LIKNINGA OM DEN VERDIFULLE PERLA LIKNINGA OM DEN VERDIFULLE PERLA TIL LEKSJONEN Fokus: Kjøpmannen og den verdifulle perla. Tekst: Matt 13.45 Likning Kjernepresentasjon MATERIELL: Plassering: Hylle for likningar Deler: Gulleske med kvitt

Detaljer

TRENG DU VAREOPPTELJING I SKOGEN DIN?

TRENG DU VAREOPPTELJING I SKOGEN DIN? TRENG DU VAREOPPTELJING I SKOGEN DIN? Du kan no få oversyn over kva for ressursar og verdiar du har i skogen din. Okt-13 Kva er ein skogbruksplan? Ein skogbruksplan inneheld areal-, miljø- og ressursoversikt

Detaljer

TEVLINGSREGEL FOR NORGESKUNNSKAP

TEVLINGSREGEL FOR NORGESKUNNSKAP TEVLINGSREGEL FOR NORGESKUNNSKAP Revidert 2009 NORGES BYGDEUNGDOMSLAG 1 MÅLET MED TEVLINGA Denne tevlinga er ny av 2009, og fremstår som en hybrid mellom Dialekttevling, NBU-quiz og Musikktevling altså

Detaljer

Kvalitetsplan mot mobbing

Kvalitetsplan mot mobbing Kvalitetsplan mot mobbing Bryne ungdomsskule Januar 2016 Kvalitetsplan for Bryne ungdomsskule 1 Introduksjon av verksemda Bryne ungdomsskule ligg i Bryne sentrum i Time kommune. Me har om lag 450 elevar

Detaljer

Jobbskygging. Innhald. Jobbskygging side 1. ELEVARK 9. trinn

Jobbskygging. Innhald. Jobbskygging side 1. ELEVARK 9. trinn Jobbskygging side 1 Jobbskygging Innhald Lokalt arbeids- og næringsliv Næringsliv, bransje, offentleg og privat sektor. Kva betyr omgrepa? Lokale arbeidsplassar Kvifor treng lokalsamfunnet eit variert

Detaljer

Blir du lurt? Unngå anbodssamarbeid ved innkjøp

Blir du lurt? Unngå anbodssamarbeid ved innkjøp Blir du lurt? Unngå anbodssamarbeid ved innkjøp Anbodssamarbeid er blant dei alvorlegaste formene for økonomisk kriminalitet. Anbodssamarbeid inneber at konkurrentar samarbeider om prisar og vilkår før

Detaljer

SENIORPOLITIKK Masfjorden kommune

SENIORPOLITIKK Masfjorden kommune SENIORPOLITIKK Masfjorden kommune Vedteke av kommunestyret 19. juni 2014 Postadr.: Telefon: Telefaks: Bankgiro: Organisasjonsnr.: 5981 MASFJORDNES 56 16 62 00 56 16 62 01 3201 48 54958 945627913 E-post:post@masfjorden.kommune.no

Detaljer

SAKSFRAMLEGG. Saksbehandler: Odd Arve Rakstad Arkiv: 026 G00 Arkivsaksnr.: 12/572-2

SAKSFRAMLEGG. Saksbehandler: Odd Arve Rakstad Arkiv: 026 G00 Arkivsaksnr.: 12/572-2 SAKSFRAMLEGG Saksbehandler: Odd Arve Rakstad Arkiv: 026 G00 Arkivsaksnr.: 12/572-2 Prosjekt Sogn lokalmedisinske senter, Lærdal. Rapport forstudie og vidareføring TILRÅDING: Leikanger kommunestyre gjer

Detaljer

Eksamensrettleiing for vurdering av sentralt gitt eksamen. 1 Organisering av sentralt gitt skriftleg eksamen

Eksamensrettleiing for vurdering av sentralt gitt eksamen. 1 Organisering av sentralt gitt skriftleg eksamen Eksamensrettleiing for vurdering av sentralt gitt eksamen Denne eksamensrettleiinga gir informasjon om sentralt gitt eksamen, og korleis denne eksamen skal vurderast. Rettleiinga skal vere kjend for elever,

Detaljer

FINANSFORVALTNINGA I 2012

FINANSFORVALTNINGA I 2012 HORDALAND FYLKESKOMMUNE Økonomiavdelinga Arkivsak 201010513-24 Arkivnr. 160 Saksh. Skeie, Ingvar Saksgang Fylkesutvalet Fylkestinget Møtedato 20.02.2013-21.02.2013 12.03.2013-13.03.2013 FINANSFORVALTNINGA

Detaljer

egevinst Bakgrunn: Dei har kalla tilnærminga egevinst

egevinst Bakgrunn: Dei har kalla tilnærminga egevinst Bakgrunn: Behovet for betre utnytting av IKT investeringar har blitt understreka av fleire og er kommen til uttrykk i nasjonale handlingsplanar som enorge 2009 og KS sin ekommune 2009 På bakgrunn av dette

Detaljer

SEREMONIAR OG FESTAR I SAMBAND MED HUSBYGGING

SEREMONIAR OG FESTAR I SAMBAND MED HUSBYGGING Norsk etnologisk gransking Emne nr. 38 Mai 1953 SEREMONIAR OG FESTAR I SAMBAND MED HUSBYGGING Det har i eldre tid vore ymse seremoniar og festar i samband med husbygginga, og er slik ennå. Vi kjenner tolleg

Detaljer

SAKSFRAMLEGG. Sakshandsamar: Johannes Sjøtun Arkiv: 613 Arkivsaksnr.: 15/32. Kjøp av husvære. Vedlegg: Behov for kommunale husvære for vidare utleige

SAKSFRAMLEGG. Sakshandsamar: Johannes Sjøtun Arkiv: 613 Arkivsaksnr.: 15/32. Kjøp av husvære. Vedlegg: Behov for kommunale husvære for vidare utleige SAKSFRAMLEGG Sakshandsamar: Johannes Sjøtun Arkiv: 613 Arkivsaksnr.: 15/32 Kjøp av husvære Vedlegg: Bakgrunn: Lovheimel: Behov for kommunale husvære for vidare utleige SAKSOPPLYSNINGAR Behov Kommunstyret

Detaljer

Søknad om tilskot til anlegg for idrett og fysisk aktivitet (spelemidlar)

Søknad om tilskot til anlegg for idrett og fysisk aktivitet (spelemidlar) Søknad om tilskot til anlegg for idrett og fysisk aktivitet (spelemidlar) Kvinnherad kommune 2015 Rettleiing for søknad om spelemidlar i Kvinnherad kommune Tilskot til anlegg og fysisk aktivitet (spelemidlar)

Detaljer

ÅRSPLAN 2015 GOL BARNEHAGE AVDELING ROTNEIM (sjå også felles årsplan for Gol barnehage)

ÅRSPLAN 2015 GOL BARNEHAGE AVDELING ROTNEIM (sjå også felles årsplan for Gol barnehage) ÅRSPLAN 2015 GOL BARNEHAGE AVDELING ROTNEIM (sjå også felles årsplan for Gol barnehage) Denne planen gjeld frå og med januar 2015 til og med desember 2015. I tillegg lagar personalet ein grovplan med meir

Detaljer

Forbrukerrådets husleiekontrakt

Forbrukerrådets husleiekontrakt Om kontrakten Dette er Forbrukarrådet sin standardkontrakt for leige av bustad. På Forbrukerrådets hjemmeside finn de informasjon om reglar i husleigeforhold, skjema ved overtaking av bustad, og inventarliste

Detaljer

Skal vi klare å leggje fram eit korrekt rekneskap til rett tid, er det heilt avgjerande at fastsette rutinar blir følgde og tidsfristar haldne.

Skal vi klare å leggje fram eit korrekt rekneskap til rett tid, er det heilt avgjerande at fastsette rutinar blir følgde og tidsfristar haldne. økonomiseksjonen Til alle med tilvisningsmynde i Møre og Romsdal fylkeskommune U.off. Dykkar ref: Dykkar dato: Vår ref: Ra Vår dato: 30.10.2013 REKNESKAPSAVSLUTNINGA 2013 Rekneskapen for 2013 skal vere

Detaljer

Etablerarkurs Sogn og Fjordane Fylkeskommune

Etablerarkurs Sogn og Fjordane Fylkeskommune Etablerarkurs Sogn og Fjordane Fylkeskommune Kundejobb Løysing - Forretningsmodell Sogn og Fjordane Fylkeskommune i samarbeid med Mentor AS Innleiing... 3 Samling 1: Kundejobben, vår løysing (4 timar)...

Detaljer

Stemnehandboka for NKSF

Stemnehandboka for NKSF Stemnehandboka for NKSF I 2003 vart det bestemt å ha ei rulleringsliste for songarstemne 3 plassar kvart år, eit i Nordfjord, eit i Sunnfjord og eit i Sogn alle kor kan arrangere sjølv om dei er store

Detaljer

Store dokument i Word

Store dokument i Word Store dokument i Word versjon 2007 av Kjell Skjeldestad Hjelp til betre organisering av skrivearbeidet august 2009 Ved skriving av store dokument er det viktig å få god oversikt over dei ulike delane av

Detaljer