Heimover? Is nynorsk a better language? Ørstingen og voldingen

Størrelse: px
Begynne med side:

Download "Heimover? Is nynorsk a better language? Ørstingen og voldingen"

Transkript

1 2 D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Ø R S T A O G V O L D A J U N I Programmagasin for DEI NYNORSKE FESTSPELA 2003 Utgivar: NYNORSK KULTURSENTRUM Indrehovdevegen Hovdebygda Tlf Faks Ansvarleg redaktør: OTTAR GREPSTAD Redaktør: TORGEIR DIMMEN I redaksjonen: OTTAR GREPSTAD TORGEIR DIMMEN JANNE KARIN STØYLEN SYNNØVE MOLTUDAL Signerte artiklar står for artikkelforfattarens rekning Formgiving og produksjon: NORSK PLAN/GERHARD STOLTZ Trykk: Sunnmørsposten Opplag: Av dette som innstikk i Sunnmørsposten fredag 6. juni 2003 Heimover? Gjennom livet lengtar vi etter å finne heim, finne ein stad vi høyrer til. Her er det godt å vere, her vil vi bli verande. Kva er denne heimen? Ein stad? Ei kjensle? Eit minne? Kan vi nokon gong komme heim? Kring desse tankane som i ulike former er felles for menneska, har kunstnarar og diktarar brukt farge, ord og musikk til å gje oss enkle, gode sanningar på vanskelege spørsmål. Då har du røta du ikkji må fløta, må kji lure deg sjøl. Det går ei veg mellom fortid og framtid, ikkji heft deg med møl. Når Hellbillies går på scena, og syng om Røta på opningskonserten på Dei Nynorske Festspela 2003, kjem dei enkle, gode svara som perler på snor. Vestlandsfanden kjem både før og etter med tekstar og opphavsmenn som spinn rundt same aksen. Ingvar Moe ville bort, lengta heim, og med desse kreftene stridande i seg, skreiv han så vi kan kjenne oss att: Bygdene våre Mens me va små heldt dei oss på fanget passa på oss klemde til det svartna for augene våre. Då me voks til sprang me ifrå dei ville kje sjå dei stod langt borte og sputta på dei. Nå er me blitt store kjem heim att til dei tek dei på fanget passar på dei og avgjer sjøl kor hardt det skal klemmast. Det er godt å bestemme sjølv kor hard klemmen skal vere. Vi vil ha ungdommane våre heim att, vi vil ha levande lokalsamfunn, levande språk, men vi må ikkje klemme for hardt. Kvifor kjem dei att? Ikkje berre for det som var, men for det som er og skal komme. Dette skal dei skape sjølve. Kven vinn kampen om ungdommane? Det er dei lokalmiljøa som har gjeve borna kjennskap og kjærleik til det vi deler på denne staden, som gjer at vi er vi: Språket, historia, fellesskapet, viljen til å vere her, til å komme att. Ta ein test på ein livskraftig stad med framtida for seg. Det er enkelt. Høyr kor dei pratar. Sjå kor dei skriv. Held dei på dialekten sin, på målet sitt? Om så er, kom gjerne att om 10 år, og ver sikker på at folketalet har gått opp! Ta gjerne testen i Volda og Ørsta juni! Vi feirar språket som gjer at vi kjenner oss heime i det vi skriv, om vi må skrive. Når vi møtest, pratar vi, eg gissar kor du kjem frå, blir kry om eg har rett, og nysgjerrig om eg tek feil. Du er velkomen heim til oss i Ivar Aasen-tunet, som vert hjartet i ein festival der Volda og Ørsta lever opp til ryktet som rike kulturbygder. Det er eit stort ansvar å fylle det vakre huset i Aasen-tunet med godt og rett innhald. Rettesnora finn vi i denne strofa frå diktet Å vere i livet av Halldis Moren Vesaas: For den som er rik vil ha seg eit hus som er såleis bygt At alle som høyrer til huset kjenner det godt og trygt, og såleis at framande gjerne kjem inn om dørene der og aukar den rikdom som finst der frå før med alt det dei sjølve er. PROGRAMANSVARLEG JANNE KARIN STØYLEN Ørstingen og voldingen FOTO: MØRE-NYTT Dei Nynorske Festspela skriv historie: I tolv år har dei same to ordførarane i vertskommunane Volda og Ørsta ønskt publikum og utøvarar velkomne. Nils Taklo i Ørsta og Knut Bere i Volda skreiv i det første festspelprogrammet i 1992 at målet med tilskipinga er å gjere oss meir medvitne om vår eigen kulturbakgrunn og at dette er ein lekk i arbeidet med å realisere planane for det nye Ivar Aasen-tunet. År for år har dei følgt Festspela, vore støttespelarar, gitt råd, stilt kritiske spørsmål, og representert sin eigen kommune med både entusiasme og innsikt. Begge var dei lærarar før dei blei ordførarar. Etter kommunevalet i haust takkar dei begge av. Difor helsar dei for trettande og siste gong. Kva ligg det dykk på hjartet å seie no? Ordførar Knut Bere, Volda kommune: Eg er glad for at dei sterke nynorsktradisjonane som kulturlivet her byggjer på, blir førte vidare i Dei Nynorske Festspela og Ivar Aasen-tunet. Desse tiltaka har gjort alle spådommar til skamme og står no fjellstøtt. Difor er dei også støttepilarar for heile kulturlivet i regionen vår. Ordførar Nils Taklo, Ørsta kommune: Eg håpar at Ørsta og Volda kan utvikle seg positivt når det gjeld bruk av nynorsk både i offentleg og privat sektor. FOTO: SVEIN-ARE TOLLAAS Prinsesse Märtha Louise Den høge vernar av Dei Nynorske Festspela Is nynorsk a better language? Slik vart det påstått for nokre år sidan. Og framstøyten fekk etter det eg minnest mykje pepar. Men det var ingen dum påstand, så lite dum at han blir mitt oppspel til Dei Nynorske Festspela i år. For det første er spørsmålet sjølvironisk. Det får fram at målet hennar mor og han Ivar er truga av vestaver. Fleire og fleire innser at ordet språkdød ikkje lenger berre har intellektuell interesse. For det andre inviterer spørsmålet til ei mannjamning med bokmålet - er det ikkje så at nynorsk, eigentleg, er eit betre språk? ( Nynorsk er den nye norsken, medan bokmålet, stakkars, er eit bokspråk.) Faktisk er det siste alvorleg meint: nynorsk har vore ein større suksess siste hundre åra enn bokmålet. Som språk. Dei nynorske orda har frå mellomkrigstida og framover til i dag overrisla det norske språksamfunnet. Den nynorske syntesen av folkemål og ordodling har dominert den leksikalske utviklinga i bokmålet i forbløffande grad. Aftenposten bruker i 2003 utan blygsel og hermeteikn merknad, kostnad, vedtak, utlegg, trygd, høve, skjenkeløyve, gravferd, rettferd, navngjeten, endring - eg må berre stoppa, for lista over ord som har invadert bokmålet, er ufatteleg lang. Lat meg så berre minna om at alle desse orda, i den grad dei var kjende for byfolk på trettitalet, forakteleg vart omtalt som fjøslatin. So - nynorsk is a better language. Dessutan tyder alt på at nynorsk kjem til å greia seg relativt betre enn bokmål i kampen mot den engelske invasjonen. Kvifor? Fordi engelsken i dag er i ferd med å overta språkbruken i næringsliv, handel, forsking, privat massemediekultur - kort sagt børs og bank. Og dei domena engelsken då tek over, er det berre bokmålet som taper. Med andre ord, me står framfor ei omfattande svekking av norsk bokmål, men ikkje noko tilsvarande svekking av norsk nynorsk. Nynorsken kan ikkje tapa frontavsnitt som han ikkje har. Framtiden i våre hender - heiter det. Det er svært sant. Framtida for norsken er i våre hender, når me skriv, og i våre munnar, når me talar. Nynorskens styrke er at han er van til kamp, van til å stå med ryggen mot veggen. SYLFEST LOMHEIM

2 J U N I Ø R S T A O G V O L D A D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Ei god stund med DOBBELDANS Vestlandsfanden og Hellbillies, Ragnar Hovland og Kjartan Fløgstad. Det er som å ha fire ess på hand! Opningskonserten i år er kalla Dobbeldans ei storstilt feiring av to band som spelar seg inn på listetoppen, salsstoppen, og norsktoppen gong etter gong, år etter år. Tekstane er først og fremst gode. Dei er også på nynorsk og dialekt, men elles handlar dei om det slike tekstar skal handle om. I desse dagar slepper Vestlandsfanden sitt ellevte album, Hokahey. Uttrykket er indiansk, og tyder ein god dag å døy. Og meldarane likar det som blir servert: Dei gjer det dei kan aller best veldig bra, og det er skikkeleg laga, står det m.a. i Bergens Tidende. Vestlandsfanden held over 100 konsertar i året, på tjuaande året, og den folkelege og jordnære stilen er nok nøkkelen til suksess. - Vi er søner og døtre av bønder og fiskarar heile gjengen her i landet, seier frontfiguren Reidar Brendeland. Det er med andre ord ingen grunn til å ape etter urbane døgnfluger. Dette er norsk folkrock på sitt beste, og når Vestlandsfanden entrar scena denne kvelden, vil publikum oppleve det store registeret dette bandet kan spele på. Konserten startar med ei nærast akustisk utgåve der to av dei viktigaste tekstforfattarane er med på scena. Kanskje er det ikkje så mange som er klar over at dei har dansa til tekstar av våre fremste forfattarar når dei har vore på fest med Vestlandsfanden, som til dømes songen Ei god stund av Kjartan Fløgstad Publikum får oppleve Vestlandsfanden med full trøkk og show litt seinare på kvelden. I mellomtida er det duka for kveldens andre store attraksjon, heltane frå Hallingdal! Hellbillies var i Aasen-tunet så seint som i fjor vinter, og treng ikkje nærare presentasjon. Målprisar har det også blitt fleire av, og tekstforfattar Arne Moslåtten skal ha mesteparten av æra for dette. Folk flest bryr seg mest om det gode innhaldet, den fine musikken, og den flotte stemninga bandet sørgjer for på konsertane sine. I Aasen-tunet vert det bygt ny danseplatting til denne dobbeldansen, litt til sides for amfiet. Det kan bli trangt om plassen der, men musikken kan også nytast av dei som sessar seg andre stader i Tunet eller inne i kafeen. Alt ligg i alle fall til rette for ei sterk opning av Festspela Årets nynorskbrukar 2003 Nynorsk kultursentrum deler kvart år ut prisen Årets nynorskbrukar. Den går til personar eller institusjonar som har synt evne til å bryte med språklege og kulturelle konvensjonar om bruk av nynorsk, som gjennom sitt føredøme eller praktiske arbeid gjer det lettare å vere nynorskbrukar, eller som skaper større allmenn forståing for nynorsk. Årets pris blir utdelt i samband med opninga av Festspela onsdag kveld. Tidlegare prisvinnarar 2000 Høgsterettsdommar Karl Arne Utgård, Oslo/Hamar 2001 Hotelldirektør og visepresident i NHO Gerd Kjellaug Berge, Selje 2002 Ringstabekk skole, Bærum Gunnar Garbo: Ambassadør for den kritiske tanken Gunnar Garbo (79) har gjerne vore rette mannen til feil tid. Det er difor så mange lyttar til han. Bergensaren Garbo var journalist i Bergens Tidende då han etter kvart blei aktiv lokalpolitikar i Venstre. Han blei vald inn på Stortinget i Med åra blei han meir og meir rikspolitikar, og ein av dei få på Stortinget som visste meir om verda den vide enn om dragkampane om dei lokale vegutbyggingane. EF-striden kosta han vervet som partileiar. Kløyvinga av Venstre førte også til at Stortinget i 1973 mista ein av sine finaste politikarar. I staden fekk Utanriksdepartementet ein ny medarbeidar og seinare ambassadør i Afrika. Både før og sidan har Gunnar Garbo vore ambassadør for den kritiske tanken. Han tenkjer ikkje i takt med gud og kvarmann. I 1965 og det var tidlig stilte han kritiske spørsmål kring den amerikanske krigføringa mot Vietnam, trass i at han var parlamentarisk leiar i eit av regjeringspartia i Borten-regjeringa. Nokon rynka også på nasen då han hausten 1972 skreiv ein framifrå reportasjeserie frå Cuba i Bergens Tidende der han nyanserte kraftig det vestlege biletet av landet. Den tenksame og kunnskapsrike Gunnar Garbo meistrar både skriveog talekunsten. Bøkene, artiklane og talane hans står seg i lang tid, same kor dagsaktuelle dei ein gong var. Han har det med å sjå dei store linjene i dei små enkeltsakene. Difor var han ei brysamt kritisk røyst både under krigen i Kosovo og under krigen i Irak. I all hans gjerning rår den sosialliberale grunntanken om kva ein fellesskap kan oppnå. Gunnar Garbo har levd lenge nok til at han aldri vil gi opp ideen om det FN ein gong skulle bli. torsdag 26. juni OPNING MED FESTPREMIERE Salen, Ivar Aasen-tunet Utdeling av prisen Årets nynorskbrukar 2003 Festpremiere: Marie du bedåre For inviterte gjester ein del billettar i ordinært sal OPNINGSKONSERT: DOBBELDANS Uteamfiet og Salen, Ivar Aasen-tunet Vestlandsfanden og Hellbillies på to scener og i mange format Reidar Brendeland, Kjartan Fløgstad, Ragnar Hovland, Arne Moslåtten Open kafé med spennande smårettar og godt drikke Kr 250 søndag 29. juni PORTRETTET: NY ORDEN PÅ VERDA ETTER BAGDAD? Salen, Ivar Aasen-tunet Møte med Gunnar Garbo

3 4 D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Ø R S T A O G V O L D A J U N I Pippi utan stemme Om Margreth Olin Fødd 1970 på Stranda, Sunnmøre Medie- og filmutdanning frå Universiteteta i Bergen og Oslo og Høgskulen i Volda. Eig og driv Speranza Film AS saman med Thomas Robsahm Margreth Olin fekk Sunnmørspostens Kulturpris for I grunngjevinga for tildelinga står m.a. dette: Årets kulturpris går til ein modig og nyskapande filmkunstnar. I år har ho sett søkelyset på våre haldningar til kropp og utsjånad. Ved å bruke seg sjølv som eksempel, har ho klart å seie noko allment om våre krav til kvarandre, på ein måte som har skapt debatt og engasjement. [...] Ho klarer å dokumentere harde fakta, på ein mjuk og og poetisk måte. Ho er med på å fornye dokumentaren som genre, og er ein flott representant for landsdelen ho kjem ifrå. Filmar: I Kjærleikens hus, eksamensfilm frå Volda 1994 Frå Kokå på Stranda, ei bedrift som lagar fór av slakteavfall Onkel Reidar 1997 Om hennar eigen onkel, som har eit kromosom for mykje... Dei mjuke hendene 1998 Sterkt og originalt dokument som reiser grunnleggande spørsmål om moderne norsk eldreomsorg Fråtseri 2000 Del av serien De 7 dødssyndene (fiksjonsfilm) Kroppen min 2002 Forteljingar om ein kvinnekropp. Kva medsystre har sagt og meint, og korleis det har forma regissørens sjølvbilde og forhold til kroppen. Underleg nok er filmen ein hyllest til mannen. Dei tre dokumentarfilmane etter skulen er nominert til Amanda for beste dokumentar. Dei har vore med på festivalar over heile verda, og har vunne ei rekkje prisar. Foto frå Kroppen min: Artwork/Alle foto: Kim Hiorthøy/Speranza Film Aldri har Pippi vore eit fjernare idol for ungjenter. Samtidig vaknar mødrene deira og blir feministiske langstrømper. Den nye generasjonen kvinner som frå no av gjer seg gjeldande, blir gjerne kalla langstrømper. Dei identifiserer seg med Lindgrens raudhåra rampejente fordi ho er den modigaste og mest frigjorte personen på heile planeten. Når prosjektleiar for Kanal4, Anne Jortveit, skal peike på et førebilete, dreg ho fram Pippi. Andre langstrømper er Kristin Skogen Lund, Ellen Arnstad og Shabana Rehman. Pippi er ein viktig rollefigur for unge, moderne kvinner, seier Benja Stig Fagerland, likestillingsansvarleg i Næringslivets Hovedorganisasjon. Men ironisk nok er ikkje Pippi frontfigur for sine eigne jamaldringar. Dagens jenter er på ein heilt anna planet enn jenta fra Villa Villekulla. For medan Pippi kler på seg langstrømper og forkle og lyfter hesten sin over hovudet, blottar 11-åringane magen og har hendene fulle med tekstmeldingar. Dei klatrar ikkje i trea og langar ikkje innpå med sukkertøy, for dei har meir enn nok med å halde vekta nede. Men det er ikkje det verste. Det mest påfallande er at dei har mist stemma. Vi veit ikkje noko om kva dei tenkjer og føler. Dei vil ikkje seie det, og vi har ikkje rom for at dei skal seie det heller. Nokon har heldigvis forstått dette. Unge jenter kjem bort til Margreth Olin etter visinga av Kroppen min og seier endelig noko. Dei torer ikkje ta plass i klassen. Men etterpå kjem dei og fortel at det er lenge sidan dei slutta å dusje etter gymmen. Dei er kritiske til korleis dei ser ut. Nokre torer ikkje bade på stranda om sommaren, skreiv Margreth Olin i ein kronikk i Dagbladet like før jul. Olin har altså lånt øyre til ein stum generasjon kvinner, og fortalt oss kva dei tenkjer. Dette problemet aktualiserer den amerikanske psykologiprofessoren Carol Gilligan i boka Med en annen stemme, som nylig har kome ut på norsk. Ho har intervjua eit utal unge jenter og publisert deira erfaringar og tankar. Her ropar ho eit varsku mot den psykologiske tilbaketrekkinga frå den offentlege verda som skjer hos jenter i ungdomsåra. Denne tilbaketrekkinga banar vegen for ei privatisering av kvinners erfaringar, og ho hemmar utviklinga av kvinners politiske stemme og nærvær i offentlegheita, meiner Gilligan. Hennar tese er at jenter som ikkje seier det dei veit, endar opp med å ikkje vite kva dei meiner. Dei stumme ungdomsåra føregrip kjensla mange kvinner har som vaksne: Dei føler at deira erfaringsgrunnlag ikkje er solid, og dei opplever sine eigne tankar og kjensler meir som oppspinn, enn som ekte. Dette er alvorleg. For korleis skal vi vite kvar skoen trykkjer når vi ikkje veit kva slags problem og tankar unge jenter slit med? Og korleis skal dei ein gong kunne knuse glastak og utjamne kjønnsskilnader i arbeidslivet, når dei ikkje stoler på sine egne erfaringar? Gilligan meiner det ligg an til ein liten revolusjon om desse jentene byrja å snakke. Det er denne revolusjonen Olin har starta. Dei unge Pippi Langstrømpene må få trua tilbake på at dei er verdas sterkaste jenter. torsdag 26. juni UNN CONRADI ANDERSEN EFFEKT FILMOLIN Kaféen, Ivar Aasen-tunet Opning av utstilling av effektar frå Margreth Olins filmar FILMOLIN: DEI MJUKE HENDENE Salen, Ivar Aasen-tunet Manus og regi: Margreth Olin, 1998 Gratis BAKSIDA AV DEI MJUKE HENDENE Salen, Ivar Aasen-tunet Margreth Olin fortel om motivasjonen for og arbeidet med filmen KROPPEN MIN Volda filmteater FilmOlin: Kroppen min Eit nakent sjølvportrett Manus og regi: Margreth Olin, Portrettet Margreth Olin i samtale med journalist Unn Conradi Andersen, Dagbladet fredag 27. juni UNG DOKUMENTAR Ørsta kulturhus Dokumentarfilmar produserte av ungdom. Foredrag av Margreth Olin om å skape film I samarbeid med Kaihuset i Ørsta Kr 50 FILMOLIN: ONKEL REIDAR Salen, Ivar Aasen-tunet Manus og regi: Margreth Olin, 1997 Introduksjon ved kunstnaren Gratis Foto frå Dei mjuke hendene: Morten Krogvold

4 J U N I Ø R S T A O G V O L D A D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A kilo alvorleg god humor Avis- og aksidenstrykkeri -Dette var heilt topp, terningkast 6! Det var ikkje kjedeleg eitt sekund! Det var mykje alvor i showet, men Ole Johannes fortel slik at vi kan le av det. Kva skal vi med Thomas Giertsen? Slik kommenterte ein tilfeldig publikummar premieren i fjor haust. - Dette er eit danse-synge-snakke-show, eg er ikkje morosam på bekostning av andre enn meg sjølv, ja og så Thomas Giertsen då! seier Øvretveit sjølv. Ole Johannes Øvretveit er mannen bak fjorårets store humorsuksess i nabofylket Sogn og Fjordane. Etter 27 fulle framsyningar står Bergen og Oslo for tur, men først legg han turen innom Festspela og Det Grøne Treet i Volda torsdag 27. juni. OJ i Vestlands-versjon har bakgrunn som industriarbeidar, journalist, cowboy-kokk på TV2, siviløkonomistudent, og radiokåsør. Men no har han sagt opp stillinga si i NRK for å satse på humor som leveveg. Utgangspunktet er mannen, og først og fremst Ole Johannes sjølv. - Du skal vere snill og god ektemann, vere eit forbilde for ungane, vere vellukka i yrkeslivet, og av og til ha det litt gøy òg. Eg brukar mine eigne tankar og erfaringar. Gute-tankar, mannetankar og foreldre-tankar. Sjølv meiner han ein kan dele folk inn i fylgjande grupper: Strebarar, bedehusfundamentalistar, alkoholikarar, kommunistar og idiotar. - Og så har vi vanlege folk, som meg sjølv! - Eg har ete meg opp på østrogen i det siste, fortel Øvretveit, og medan han pratar, lettar han seg for plagg etter plagg. Under openberrar provet seg: 120 kilo mann i nettingstrømper og med silkesløyfer på brystvortene. Som eit sunnfjordsk motstykke til anorektiske syngjedamer, kommenterte ein av meldarane i fjor. Slik sett er dette showet ei høveleg oppfølgjing til samtalen mellom Olin og Conradi på samfunnshuset tidlegare på kvelden. Olin og Øvretveit gjer opprør mot det same, men med ulike uttrykk. torsdag 26. juni KVELDSSETE: INNI HÅVE MITT Det Grøne Treet, Volda Ståopp-kunstnaren Ole Johannes Øvretveit med Kjell Ivar Aase på piano attåt Kr 120 Tlf Fax E-post: Viking Fjord Hotell kan tilby eige festspelprogram med mat i høgsetet Våre kokkar vil lage temakveldar under festspela der menyen vil vere basert på våre lokale råvarer Vi ynskjer hjarteleg velkomen til Viking Fjord Hotell og vår restaurant Frøya Det vil verte uteservering om veret høver Ring oss gjerne for bestilling eller meir informasjon på tlf Vi har ledige plassar skuleåret 2003/2004 på desse linjene: ANIMASJON TV / FILM KINA - oppdagingsferd i Midtens rike INTERNASJONAL - norsk språk og kultur Haualeite - ein stad å trivast Velkommen til - PERFEKT SOM BARE DET! - Har aldri fått så mye ut av ett år i hele mitt liv! - Bra, bedre, best, helt fabelaktig. Dette året har vært utdanning for det gode liv og opplevelser. - Et genialt, fantastisk, superduper bra år. - Ein leikande tilværelse - ville ikkje vore det forutan!! - Det har vært et viktig, utfordrende og utrolig bra år! Ta kontakt med skulen: Kyrkjegata 48, 6150 Ørsta Tlf: Et år jeg sent vil glemme, med opplevelser, mennesker, erfaringer som alltid vil følge meg! - Mitt år på Møre fhs har vært KANONBRA - SUPERT! Kommer aldri til å angre på at jeg tok et år ved Møre Folkehøgskule. Synes veldig synd på vennene mine hjemme som ikke valgte et år på folkehøgskole, de har gått glipp av utrolig mye!! Dette er utsegn frå elevar som var ferdige med året sitt på Møre Folkehøgskule no i vår. No er det din tur, eller kanskje nokon du kjenner? Bygdatunet er ope alle kvardagar og etter avtale i helgane og på kveldstid I perioden 14. juli august vert museet ope for publikum fredag og søndag Volda bygdatun Lægdavegen 39 tlf mob

5 6 D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Ø R S T A O G V O L D A J U N I Marie Takvam Med mot til å sjå sanninga i augo Rose Fordi eg er kvinne sette dei håret mitt opp i krans slipte neglene mine måla munnen min raud, ville skape meg om til ei rose. Nå i kveldssola ser eg skuggen min drage seg ut, bli til eit kvasst sverd. (frå Auger, Hender, 1975) Marie Takvam (f. 1926) høyrer til i nynorsk-lyrikkens elitedivisjon. Med dei ti diktsamlingane sine frå Dåp under sju stjerner i 1952 til Rognebær i 1990 kan vi fylgja både ei livshistorie og ei litterær historie. Direkte og kvasst har Marie Takvam skrive om kva som ligg i dei ulike tidene i menneskelivet. Det er eit spenn frå ung forventning og kjærleikshunger, til smerta ved aldring og forfall i tekstane hennar. Men så er det likevel ikkje lyriske biografiar ho har skrive, det er dikting. Det ser ein kanskje best av kor nært ho kjem litteraturen i dei tiåra ho skriv. Rett nok brukar ho sitt eige stoff; det at ho som ung kvinne reiste frå Skylstad i Hjørundfjorden og til hovudstaden, og såleis hadde både byen og Hjørundfjorden på netthinna då ho skreiv. Og det at ho greier å stilla saman drabantbyens liv med slitet i bygda, noko ho viser godt i diktet Tale ved båra til ein vestlandsbonde. Det er likevel slåande at ho skriv opp mot ein symbolrik og gåtefull lyrikk på femtitalet, og at ho føregrip den livsnære og meir politiske lyrikken med samlingane sine frå sekstitalet; jfr. tittelen Brød og tran. Og når diktarane vende seg frå dei meir luftige politiske perspektiva etter 70-talet, hadde Takvam alt funne tilbake til den personlege problematikken, i sterke samlingar som Auger, hender (1975) og Falle og reise seg att (1980). Ho skriv om aldring før alderdommen. Det er ein sterk vilje og ei veldig kraft i Takvam sine dikt. Ho nektar å finne seg til rette i det ho kallar eit åtti kvadratmeters liv. Skrivinga hennar viser mot; motet til å sjå sanninga i augo. Takvam har skrive ei barnebok, eit skodespel, vore skodespelar og skrive romanar. Men det er lyrikken ho har sett mest merke etter seg ein lyrikk som i like stor grad har Merke etter liv som den har merke etter litteratur. Og som difor er god litteratur. JAN INGE SØRBØ FOTO: MARIT KVANGARSNES Heider under open himmel Dansar det skrivne ord Hjørundfjord kulturvernlag inviterer til kulturvandring i Marie Takvam sine fotspor når dei fredag 27. juni arrangerer tur til Stavbergsetra. For dei som kjem frå Ørsta eller Volda er det oppmøte på Sæbø klokka 18, og derifrå går turen til Øye med båten Rødhette. Frå Øye er det sett opp buss vidare til Stavbergsetra i Norangsdalen, der Marie Takvam setra som ung. På setrevollen vert det servert rømmegraut, spekemat, kaffi og kaker. Lokale aktørar står for kulturinnslaga. Musikken er ved Hjørundfjord trekkspelklubb, og born og ungdom frå Øye les lyrikk. Transport og servering er inkludert i billettprisen, og pga. skyssplanlegginga er det viktig at folk melder seg på på førehand til denne kullturvandringa. Dette må skje seinast torsdag 26. juni. Dikta til Marie Takvam er prega av sterke kjensler, kring det å leve og tanken på at ein skal døy. I framføringa Merke etter liv møtest ord og rørsler i eit kraftig samspel, der kjenslene kjem til uttrykk gjennom dans. Det er læraren og tekstformidlaren Margot Sande som står for idé, tekstutval og framføring av Merke etter liv. Ho har valt ut 29 dikt som femner om den livssvoltne og sanselege oppvakninga som kvinne, kjærleiksmøtet, moderskapen, ekteskapet sin tristesse og alderdomen si fysiske oppløysing og kjensle av tap. Sjølv fatta Sande tidleg interesse for Takvam og hennar dikting. Allereie som ti- tolvåring vart ho kjend med henne gjennom programposten Ønskediktet på radio. Sjølv skildrar ho møtet slik: Den klare, fyldige røysta, så god å lytte til, fyller rommet. Marie Takvam les diktet Ei mor er ferdig med si gjerning. Best er det å vere åleine når det kjem. Er ekkelt, reint pinleg å sitje saman med andre og høyre om slikt! Eit dikt og ein diktar har funne seg ein ny heim. Meir enn 30 år etter det første møtet står Margot Sande på scena i salongen på Sagafjord Hotell på Sæbø, der ho både dansar og framfører Marie Takvam sine ord. Kari Sandtrøen har regien på framsyninga, og Edvard Hoem innleier.

6 J U N I Ø R S T A O G V O L D A D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Marie du bedåre - ein framførande diktarbiografi Det handlar om impulsar Framsyninga Marie, du bedåre har urpremiere under Dei Nynorske Festspela Hovudansvarleg for det som er kalla ein framførande diktarbiografi er skodespelar og dramalærar Ragnhild Vannebo. Gjennom drama og musikk presenterer ho og dei andre medverkande Marie Takvam sitt liv og hennar lyrikk på ein heilskapleg og original måte, og dokumentariske videoklipp dannar bokstaveleg tala eit bakteppe i framsyninga. Ragnhild Vannebo og Gunhild Hovden Kvangarsnes er skodespelarane som gir liv til Takvam sine ord. Worm Winther er ansvarleg for scenografien, medan Elisabeth Vannebo spelar tuba og fløyte. Frå hausten av vert Marie, du bedåre eit tilbod til skuleklassene i fylket. Det er laga arbeidsoppgåver med utgangspunkt i dikta som er nytta i framsyninga. Det er også lagt til rette for at elevane kan arbeide saman med kunstnarane og utvikle sine eigne uttrykk. Arbeidsoppgåvene til Marie Takvam sine dikt og til forestillinga er å finnne på MARIE TAKVAM BIBLIOGRAFI Dikt Dåp under sju stjerner (1952) Syngjande kjelder (1954) Signal (1959) Merke etter liv (1962) Mosaikk i lys (1965) Brød og tran (1969) Auger, hender- (1975) Dikt i utval (1976) Falle og reise seg att (1980) Eg har røter i jord (1981, utval) Aldrande drabantby (1987) Rognebær (1990) Dikt i samling (1997) Romanar Dansaren (1975) Brevet frå Alexandra (1981) Barnebøker Maria og katten i Venezia (1960) FOTO: MARIT KVANGARSNES Skodespel Fjellet (1957, høyrespel i NRK) Idun (1966, teaterstykke i tre akter) Filmar Marie Takvam har vore med i Det tause flertall (1977) Åpenbaringen (1977) Hvem har bestemt!? (1978) Løperjenten (1981) Ho skulle bli lege og redde verda, men vart fanga i andre impulsar på vegen. Teaterframsyningane i kjellaren heime er bytta ut med større scener og meir alvor for voldajenta Gunhild Hovden Kvangarsnes (21). Denne sommaren er ho ferdig utdanna skodespelar ved Akademi for Figurteater ved Høgskolen i Østfold, og under Dei Nynorske Festspela står ho på scena for å heidre festspeldiktar Marie Takvam. Gunhild er ein mangfaldig scenekunstnar. Ho er dansar, skodespelar og musikar, men vil likevel ikkje kalle seg sjølv ein multikunstnar. - Nei, det vil eg ikkje, men eg er oppteken av alle fagfelta, og dei er relevante for kvarandre. Det er ikkje motsetningar, men felles uttrykksformer. Ein ser at det er i ferd med å skje ei endring innanfor norsk teater. Det vert stadig meir visuelt - For nokre er det å skrive bøker eller dikt ein måte å få ut kjensler på. For meg har det vore viktig å vekse opp i miljøet rundt ballettskulen, korskulen og musikkskulen her i Volda. Der har eg vorte kjend med ulike metodar, og det å ha ein slags kanal å styre energien gjennom er viktig, understrekar ho. Det er to prosjekt som har vore spesielt viktige for Gunhild hittil. Det eine er då ho var skodespelar, dansar og musikar under framføringa av Magnar Åm sitt verk Labyrint under jazzfestivalen i Molde i Det andre er då ho var dansar og musikar i oratoriet Ømhetens tre, også det med musikk av Magnar Åm og med utgangspunkt i tekstar av diktaren Gunvor Hofmo. Dette kritikarroste oratoriet vart framført både i Volda og i Oslo i år For Gunhild vart perioden med Ømhetens tre viktig også fordi ho då vart kjend med Ragnhild Vannebo, som samarbeidde med komponisten om dette oratoriet. - Ragnhild har jobba mykje med diktpresentasjonar, og vi møttes i ei felles interesse for Marie Takvam. Forståringa gjer at vi samarbeider godt sjølv om vi kjem frå ulike generasjonar og teatertradisjonar. Det er spanande å møte andre sin måte å arbeide på. Sjølv om Gunhild framleis er ung, er det lenge sidan ho første gongen fekk sansen for årets festspeldiktar. Marie Takvam har skrive mange spanande og sterke dikt, og eg vart oppteken av kjærleiksdikta hennar alt medan eg gjekk på gymnaset. Vi har ei diktsamling av henne heime, og eg brukte faktisk eit av hennar dikt på opptaksprøva til teaterskulen. Ho skriv sterke kvinnedikt som er rå, blodige og sensuelle. Der er skildringar av kjærleiken som eg kan kjenne meg att i. onsdag 25. juni OPNING MED FESTPREMIERE Salen, Ivar Aasen-tunet Utdeling av prisen Årets nynorskbrukar 2003 Festpremiere: Marie du bedåre Ein framførande diktarbiografi om Marie Takvam Gunhild Hovden Kvangarsnes, Ragnhild Vannebo, Elisabeth Vannebo Scenografi: Worm Winther Regi: Ragnhild Vannebo For inviterte gjester ein del billettar i ordinært sal torsdag 26. juni TEMAUTSTILLING OM FESTSPELDIKTAREN MARIE TAKVAM Basisutstillinga, Ivar Aasen-tunet Opning Gratis MARIE DU BEDÅRE Salen, Ivar Aasen-tunet Ein framførande diktarbiografi om Marie Takvam fredag 27. juni KULTURVANDRING MED LYRIKK OG MUSIKK: EI HYLLING AV MARIE TAKVAM ca Frå Sæbø/Leknes til Hotel Union Øye, Skylstad og Stavbergsetra Kveldssete på Stavbergsetra med diktlesing, rømmegraut og spekemat, kaffi og kaker, bål og Hjørundfjord trekkspelklubb Arr.: Hjørundfjord kulturvernlag Kr 250 (inkl. båtskyss) MARIE DU BEDÅRE Salen, Ivar Aasen-tunet Ein framførande diktarbiografi om Marie Takvam søndag 29. juni MERKE ETTER LIV Sagafjord Hotell, Sæbø Eit program bygt på dikt av Marie Takvam Idé, tekstutval og framføring: Margot Sande Regi: Kari Sandtrøen Innleiing ved Edvard Hoem

7 8 D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Ø R S T A O G V O L D A J U N I Halkjelsgt. 16, 6100 Volda - Tlf Velkomen til sommarrestauranten vår! Alle rettigheiter Velkomen til ei oppleving i miljø, mat og drikke! For bordbestilling ring Opningstider: Frå kl 1300 kvar dag Laurdag frå kl 1200 Prøv vår gode a la carte-meny! Kontroll på kundene?...vi leverer verktøyet og skrur sammen prosjektene dine... referanser og produkter:

8 J U N I Ø R S T A O G V O L D A D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Med fredagsfesten på rette staden! Utestadane i hjartet av Volda er arena for årets sommarfest! Det handlar om sunnmørsk blues på eine enden, nynorske radiofantom på den andre, ein stor utegrill på midten, småbord på heile uteområdet og svermebenker i krokane. Bokkereidars Bluesband er endeleg tilbake på Dei Nynorske Festspela, og til sommardansen stiller 20-årsjubilantane sjølvsagt med sitt nye nynorsk-repertoar. - Det funkar flott med sunnmørsdialekt på vår salige blanding av soul, blues, rhytmn and blues og rock. Og så er det jo ein fordel at vi no faktisk forstår kva vi syng om. Akkurat det har forresten ført til ei og anna uhyggeleg a-ha-oppleving hjå åndseliten i bandet, seier trombonist og presseansvarleg André Folkestad. Linda Eide er mest kjend som radiorøyst, no sist som fast bidragsytar i Norgesglasset i P1. Frykta for den allmektige høgtalarstemma på ferja, einslege tanter i julesirkulasjon og snakkesalige frisørar er mellom kvardagstraumene ho skriv om i ei rykande fersk humorbok. Denne fredagen kjem ho på Det Grøne Treet, og deler nynorske kvardagstraumer med publikum. Dessutan er ho ikkje nådig med Sylfest Lomheim, som i fyl- gje gåvesidene i Norsk Tidend nr 3/2002 berre betalte kr 100 i gåve til Noregs Mållag i staden for kr 200 som giroen oppmodar om. Den same Lomheim kjem også. Han meiner mykje rart, m.a. at ordbruken er eit viktigare våpen enn eit godt ytre når ein skal sjarmere damene. Og når det gjeld nynorsken skulle han helst slå seg i lag med bokmålet, så stod ein i alle fall betre rusta mot engelsken, hevdar språkforskaren. Kanskje er det difor han let det vere med halve gåva til mållaget? Om dette og mykje meir møter publikum to av våre mest populære radiostemmer, i levande live og med rikeleg sjølvironi på nynorskingane sine vegner. Litt alvor vert det også rom for, sidan Det Grøne Treet vert arena for utdeling av den nynorske medieutmerkinga Vinjeprisen denne kvelden. Språkteigen laiv Sylfest Lomheim er 58 år og kjem frå Hafslo i Sogn. Han er no førsteamanuensis ved Høgskolen i Agder, og har tidlegare vore m.a. statssekretær i Barneog familiedepartementet. Han var språkkonsulent i nynorsk i NRK frå 1980 til 1994, og frå 1990 har han vore medarbeidar i P2 sitt populære språkprogram Språkteigen. Under Festspela skal Lomheim vere med både på sommarkvelden på hamna i Volda fredag kveld og i eit eige arrangemenet i Aasen-tunet laurdag ettermiddag. I Språkteigen laiv blir han intervjua av Klassekampen-journalisten Jon Hustad frå Bondalen. Her blir språkguruen heilt sikkert utfordra på nokre av sine kontroversiell utsegner, ma. om at norsk som språk truleg kjem til å blir borte i ei ikkje alt for fjern framtid. Dessutan skal publikum få høve til å stille spørsmål om nesten kva som helst, berre det har med språk å gjere. Sommarnatt i nynorskens skog Laurdagskvelden må folk ha god grunn for ikkje å vere på Haueleitet i Volda! Det vert dans, konsert, kabaret, lyrikk, song og historier, god mat og godt drikke langt ut i den lyse sommarnatta. Volda bygdetun er den perfekte ramma om dette mylderet av gode opplevingar. Nede i amfiet byr arrangørane på kabareten Fjøgl til fjells med tre av landets fremste folkemusikarar. Sigrid Moldestad, Unni Løvlid og Liv Merete Kroken har drive research på Hornindalssetra, og saman med Tore Nysæther som også forfattar tekstane til Kvinner på randen, har dei laga ein kabaret med utgangspunkt i mytene kring folkemusikken og det nasjonalromantiske. Seglem og Høgemo Men bunadsskorne er bytt ut med stilletthelar, og vitsane gjev ikkje assosiasjonar til blyge, blonde budeier! Her er det kurs i telemarksspasmer, og gudbrandsdalskniks. Bergens Tidende gav terningkast fem og kommenterte framsyninga slik: Det kommer mye rare folk fra bygdene nå Fjøgl om dagen! Fjøgl for eksempel, en slags trehodet trollkvinne som lokker og lurer - Me tullar mykje, seier Sigrid Moldestad. - Men musikken tek me alvorleg. Publikum får også oppleve dei tre som musikarar på andre arenaer. Dei spelar til dans, og Løvlid held intimkonsert med bånsullar seinare på kvelden. På same måten vil tenorsaksofonisten Karl Seglem, felespelaren Håkon Høgemo og forfattaren Ragnar Hovland opptre både saman og kvar for seg. Med utdrag frå Hovland sine dikt, romantekstar og omsetjingar kopla saman med Seglem og Hovland si evne til å skape ein eigen klang og flukt over tradisjonsmusikken, ligg det til rette for ei sjeldan konsertoppleving. Saman med lokale spelemenn og -kvinner, vil desse musikarane stå for eit program til bruk for både dansefot og lattermusklar, øyre og hjarte! Det vert grillmat og godt drikke å få kjøpt, og arrangørane ser fram til ein myldrande festkveld med det vakre bygdetunet i sommardrakt. Og etterpå kan dei som framleis har noko ugjort og usagt legge ut på blåtur resten av natta. Fredag 27. juni SOMMARKVELD PÅ HAMNA Det Grøne Treet og Dirty Nelly, Volda Sylfest Lomheim og Linda Eide Utdeling av Vinjeprisen 2003 Utedans ved Dirty Nelly med Bokkereidars Bluesband Fellesbillett kr 200 Laurdag 28. juni PORTRETTET: SPRÅKTEIGEN LAIV Salen, Ivar Aasen-tunet Sylfest Lomheim i samtale med journalist Jon Hustad, Klassekampen SOMMARNATT I NYNORSKENS SKOG Volda bygdetun Dans, konsertar, småprogram i stovene, god mat og godt drikke Fjøgl, Ragnar Hovland, Håkon Høgemo og Karl Seglem Lokale spelemenn og spelemannslag I samarbeid med Volda bygdetun Kr 150 BLÅTUR UT I LYSE NATTA Frå Volda bygdetun Musikk, dikt, fanteri og proviant Retur til Volda sentrum før frukost FOTO: ØRJAN DEISZ, BT

9 10 D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Ø R S T A O G V O L D A J U N I Festspelutstillinga EXILE kan eg nokon gong kome heim? Sissel Stangenes, f Busett på Farstad i Fræna, der ho driv Galleri H.A.V. Utdanning m.a. frå Vestlandets Kunstakademi, Bergen og Statens Høgskole for Kunsthåndverk og Design, Bergen Fleire utsmykkingsoppdrag og utstillingar dei siste 15 åra, m.a. Statens kunstutstilling (Høstutstillingen) 1990, 1992 Festspillene i Nord-Norge 1994 Trondheim kunstforening 1999 Syng for meg hav, vandreutstilling i Kulturnista for skulane i Møre og Romsdal torsdag 26. juni MIN KROPP, MIN HEIM Kollektiv utstilling Opning kl i Salen, Aasen-tunet Utstillinga står til slutten av august FESTSPELUTSTILLINGA EXILE - KAN EG NOKON GONG KOME HEIM? Grafikk av Sissel Stangenes Opning kl i Galleriet, Aasen-tunet Utstillinga står til slutten av august Når eit menneske har vore langt nok ute kan det då vende heim att? Kva slags rom byggjer seg opp i den indre verda hjå eit menneske som har vore i aude landskap i årevis? Biletkunstnaren Sissel Stangenes sitt grensesprengjande kunstprosjekt EXILE handlar om undertrykkjing av kulturuttrykk og ytringsfridom. Utgangspunktet er tekstane til den kurdiske poeten og tidsskriftredaktøren Rafik Sabir, men framstillinga er likevel ikkje knytt berre til hans eller det kurdiske folket sin lagnad. Problemstillingane og røynslene er universelle. Språkleg og kulturell undertrykking, tvang og eksil finst mange stader i verda. Sissel Stangenes og Rafik Sabir møtte kvarandre for første gong under Bjørnsonfestivalen i Her vart det også vist ei utstilling av forbodne kurdiske bøker, m.a. med trykk og teikningar av blomar. Stangenes vart gripen og inspirert av det ho fekk sjå og høyre her, og det utløyste ein idé ho hadde hatt lenge om å lage eit prosjekt om det innelukka mennesket og den isolerte cella. Resultatet vart EXILE ei samling trykk som tar opp samtidsaktuelle problemstillingar. Prosjektet snakkar eit moderne visuelt språk, men har likevel sterk forankring i tradisjonelle grafiske teknikkar. Kunstnaren har m.a. brukt bearbeidde utsnitt av illustrasjonane i den forbodne kurdiske blomsterboka. Ho er også inspirert av den russiske kunstnaren Malevitsj og hans kontroversielle kvadrat og arkitektoniske skulpturar frå og 30-talet. Deler av Sissel Stangenes sitt EXILEprosjektet vart første gongen stilt ut i Min kropp min heim Kollektiv utstilling med bidrag frå 34 kunstnarar Stikkordet var kropp, og dei assosiasjonane det gir. Med dette utgangspunktet vart ei rekkje kunstnarar utfordra. Responsen var overveldande, og resultatet har blitt den kollektive utstillinga Min kropp min heim, som opnar i Salen torsdag ettermiddag. 34 kunstnarar har levert verk i mange ulike teknikkar og format: måleri, teikning, foto, skulptur, installasjon, smykke og hovudplagg. Dette er ei utstilling folk skal gå på oppdaging i og undrast over. Dei fleste kunstverka er utstilte i og rundt Aasen-tunet, men nokre er også plasserte på Festspelferja. Utstillinga står til slutten av august. Anne Beite, Ålesund: skulptur Kathrine Berg, Nordfjordeid: sølvsmykke Yngvil Birkeland, Volda: måleri Evy Bolseth, Ålesund: måleri Ingunn Dahlin, Heimdal: skulptur Simon Flem Devold, Oslo: måleri Finn Egil Eide, Nordfjordeid: måleri, skulptur Per Eide, Ulsteinvik: foto Eve Lis Eikrem, Brattvåg: digitalt måleri Geir Endre, Stranda: måleri Sigrid Lødemel Gudnason, Hovdebygda: smykke Astrid Hestholm, Hareid: ansikt i leire Margret Igland, Leikanger: måleri Knut Kråkvik, Sjøholt: måleri Berit Eik Kvalsund, Ulsteinvik: foto Ingeborg Rørvik Lejon, Volda: skulptur Marit Moltu, Moltustranda: ansikt i voks Bergen vinteren Festspelutstillinga i Aasen-tunet er ein vidareutvikla versjon som inneheld ein del nye arbeid. Dessutan har ho laga nokre heilt nye trykk på pleksiglas, spesielt utforma for utvendig montering på dei vakre steinveggane til utstillingslokalet Galleriet (Steinhuset). Kunstnaren vert sjølv til stades under opninga torsdag kveld, og utstillinga skal stå til slutten av august. Mari Mork, Volda: foto Synnøve Nupen, Ørsta/Bergen: grafikk Åse Orheim, Stårheim: måleri Tove Stavem Reite, Volda: teikning Margrete Rindal, Stranda: måleri Astri Eidseth Rygh, Volda: installasjon Trine Røssevold, Valderøy: måleri Siri Skaland, Volda: skulptur Sonja Skoge, Vigra: skulptur Cornelia Skuggen, Ålesund: glasarbeid Britt Sorte, Ålesund: bilete, installasjon Inger Bente Sæten, Ørsta: måleri Andre Sæterskar, Ørsta/ Bergen: måleri Ingjerd Traavik, Volda: teikning Sylvi Aambø, Volda: måleri Anne Lise Aarseth, Volda: skulptur Britt Aarseth, Ålesund: tekstil, hovudplagg og vesker

10 J U N I Ø R S T A O G V O L D A D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A

11 12 D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Ø R S T A O G V O L D A J U N I DEI NYNORSKE Stiftinga Nynorsk kultursentrum eig og driv Ivar Aasen-tunet eit nasjonalt dokumentasjons- og opplevingssenter for nynorsk skriftkultur Dei Nynorske Festspela ei årleg feiring av den nynorske skriftkulturen Nettstaden OPNINGSTIDER IVAR AASEN-TUNET Sommaren 2003 Måndag 16. juni søndag 17. august Måndag fredag Laurdag og søndag Utvida opningstider under Dei Nynorske Festspela Hausten 2003 våren 2004 Måndag 18. august 2003 søndag 13. juni 2004 Måndag ope berre etter avtale Tysdag fredag Søndag BILLETTAR IVAR AASEN-TUNET Vaksne 65,00 Barn (6-16), student, honnør 35,00 Grupper (minst 15 personar, pr person) 35,00 Familie (inntil to vaksne) 135,00 Eigne prisar for barnehagegrupper og skuleklassar UTLEIGE IVAR AASEN-TUNET Rimelege lokale for utleige! Be tunverten om pristilbod, tlf MED BUSS OG FLY TIL AASEN-TUNET Ekspressbussar Nattbuss frå Trondheim og Oslo til Volda og Ørsta kvar natt. Dagbuss frå Bergen til Volda og Ørsta kvar dag. Bussar frå Nordmøre, Romsdal, Sunnmøre, Nordfjord og Sunnfjord fleire gonger kvar dag Fly - Widerøe Rutefly fleire gonger dagleg til og frå Bergen og frå Oslo, dels direktefly, dels med mellomlandingar. Hovden flyplass ligg ca 1 km frå Aasen-tunet og 5 km frå Volda eller Ørsta sentrum. Frå og til flyplassen er det nødvendig med drosje. Fly - Braathens Rutefly fleire gonger dagleg til og frå Ålesund lufthavn, Vigra. 2-3 timars busstur til Ørsta og Volda. Drosje Drosjebilsentralen i Volda Drosjebilsentralen i Ørsta Lokalbuss til Aasen-tunet Rutebil om lag kvar time frå Ørsta og Volda sentrum. Om lag 500 m å gå frå busstoppen til Aasen-tunet Onsdag 25. juni Salen, Ivar Aasen-tunet OPNING MED FESTPREMIERE Utdeling av prisen Årets nynorskbrukar 2003 FESTPREMIERE: MARIE DU BEDÅRE Ein framførande diktarbiografi om Marie Takvam Gunhild Hovden Kvangarsnes, Ragnhild Vannebo, Elisabeth Vannebo Scenografi: Worm Winther Regi: Ragnhild Vannebo For inviterte gjester ein del billettar i ordinært sal Gamletunet, Ivar Aasen-tunet BLOMAR VED BAUTA: IVAR AASEN Uteamfiet og Salen OPNINGSKONSERT: DOBBELDANS Vestlandsfanden og Hellbillies i mange format Reidar Brendeland, Kjartan Fløgstad, Ragnar Hovland, Arne Moslåtten Open kafé med spennande smårettar og godt drikke Kr 250 Torsdag 26. juni og Festspelferja Kvernes Volda Lauvstad Volda DUSTEFJERTEN OG BOLLEFISEN Lesestund for barn i salongen på øvre dekk Ploppesteintur langs elva på Lauvstad Kringler frå Kavringreven sitt bakeri og konditori på turen tilbake Kr Kafeen, Ivar Aasen-tunet EFFEKT FILMOLIN Opning av utstilling av effektar frå Margreth Olins filmar Ørsta vidaregåande skule KLARE SJØLV! Kokkekurs for små kokkar Ann Iren Ulvedal og Anne Britt Sårheim I samarbeid med Selja Forlag Kursavgift kr Salen, Ivar Aasen-tunet NÅR ENDEN ER GOD INSPIRASJONSSEMINAR OM ELDREOMSORG Seminaravgift kr 390 dekkjer alle delar av seminaret, inkludert lunsj og billett til utstillingane Høve til å kjøpe billettar til enkeltdelar av seminaret Salen, Ivar Aasen-tunet IVAR AASEN-MINNEFOREDRAGET Verdiar ved grensa. Om dei mjuke og dei harde sidene ved slutten av livet Geir Sverre Braut, ass. helsedirektør i Statens helsetilsyn og fylkeslege i Rogaland Open seminarlunsj i kafeen Basisutstillinga, Ivar Aasen-tunet TEMAUTSTILLING OM FESTSPELDIKTAREN MARIE TAKVAM Opning Gratis Salen, Ivar Aasen-tunet FILMOLIN: DEI MJUKE HENDENE Manus og regi: Margreth Olin, 1998 Gratis Salen, Ivar Aasen-tunet BAKSIDA AV DEI MJUKE HENDENE Margreth Olin fortel om motivasjonen for og arbeidet med filmen Salen, Ivar Aasen-tunet MIN KROPP, MIN HEIM Opning av kollektiv utstilling med enkeltverk av 34 kunstnarar frå Møre og Romsdal og Sogn og Fjordane Salen, Ivar Aasen-tunet SANSEHAGEN Arbeid med livsminne og sansestimulering nye verktøy i eldreomsorga til bruk ved Volda Omsorgssenter, opna våren 2004 Pleie- og omsorgsleiar Solfrid Teigen og prosjektansvarleg Anne Sofie Egset Ørsta kyrkje DVERGMÅL: SONG I HIMMELSALAR Konsert med Elias Blix-salmar i folketonedrakt Øyonn Groven Myhren, Turid Spildo Nerdrum, Jon Anders Halvorsen og Marit Mattisgard Kr 150/100 (honnør) Volda filmteater KROPPEN MIN FilmOlin: Kroppen min Eit nakent sjølvportrett av Margreth Olin Manus og regi: Margreth Olin, Portrettet Margreth Olin i samtale med journalist Unn Conradi Andersen, Dagbladet Galleriet, Ivar Aasen-tunet FESTSPELUTSTILLING: EXILE KAN EG NOKON GONG KOME HEIM? Opning av salsutstilling ved grafikaren Sissel Stangenes og diktaren Rafik Sabir, redaktør for det kurdiske tidsskriftet Rabun Utstillinga står til slutten av august Salen, Ivar Aasen-tunet MARIE DU BEDÅRE Ein framførande diktarbiografi om Marie Takvam Gunhild Hovden Kvangarsnes, Ragnhild Vannebo, Elisabeth Vannebo Scenografi: Worm Winther Regi: Ragnhild Vannebo Det Grøne Treet, Volda KVELDSSETE: INNI HÅVE MITT Ståopp-kunstnaren Ole Johannes Øvretveit med Kjell Ivar Aase på piano attåt Kr 120 Fredag 27. juni og Festspelferja Kvernes Volda Lauvstad Volda DUSTEFJERTEN OG BOLLEFISEN Lesestund for barn i salongen på øvre dekk Ploppesteintur langs elva på Lauvstad Kringler frå Kavringreven sitt bakeri og konditori på turen tilbake Kr Volda vidaregåande skule KLARE SJØLV! Kokkekurs for små kokkar Ann Iren Ulvedal og Anne Britt Sårheim I samarbeid med Selja Forlag Kursavgift kr Ørsta kulturhus UNG DOKUMENTAR Dokumentarfilmar produserte av ungdom Foredrag av Margreth Olin om å skape film I samarbeid med Kaihuset i Ørsta Kr Salen, Ivar Aasen-tunet UNDERSKOT ELLER OVERSKOT? INSPIRASJONSSEMINAR OM KULTURARBEID FOR PSYKISK UTVIKLINGSHEMMA Seminaravgift kr 390 dekkjer alle arrangement, inkludert lunsj og billett til utstillingane Høve til å kjøpe billettar til enkeltdelar av seminaret Salen, Ivar Aasen-tunet VI VIL, VI KAN Dissimilis: ein suksess med overføringsverdi Foredrag av kurshaldar frå Landsforbundet Dissimilis Open seminarlunsj i kafeen, Ivar Aasen-tunet Salen, Ivar Aasen-tunet FILMOLIN: ONKEL REIDAR Manus og regi: Margreth Olin, 1997 Introduksjon ved kunstnaren Gratis Salen, Ivar Aasen-tunet PORTRETTET: MINE MERKESTEINAR Møte med Sylvi Maria Kornberg Salen, Ivar Aasen-tunet DRAUMANE MINE Drama og lyrikk frå dei som bur på Nesbakken dagsenter i Rauma ca KULTURVANDRING MED LYRIKK OG MUSIKK: EI HYLLING AV MARIE TAKVAM Frå Sæbø/Leknes til Hotel Union Øye, Skylstad og Stavbergsetra Kveldssete på Stavbergsetra med diktlesing, rømmegraut og spekemat, kaffi og kaker, bål og Hjørundfjord trekkspelklubb Avreise frå Sæbø til Lekneset med skyssbåten Rødhette kl Retur ca. kl Ved dårleg ver blir delar av arrangementet flytta innomhus på Øye Arr.: Hjørundfjord kulturvernlag Kr 250 (inkl. båtskyss) Bindande påmelding før torsdag 26. juni kl Salen, Ivar Aasen-tunet MARIE DU BEDÅRE Ein framførande diktarbiografi om Marie Takvam Gunhild Hovden Kvangarsnes, Ragnhild Vannebo, Elisabeth Vannebo Scenografi: Worm Winther Regi: Ragnhild Vannebo Salen, Ivar Aasen-tunet DEN TOLVTE BROREN Jan Magnus Bruheim slik vi kjende han Hildegunn Solberg Nes, Olav Fylling, Torunn Fylling m. fl.

12 J U N I Ø R S T A O G V O L D A D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A FESTSPELA Det Grøne Treet og Dirty Nelly, Volda SOMMARKVELD PÅ HAMNA Blant dei inviterte gjestene på Det Grøne Treet: Sylfest Lomheim og Linda Eide Utdeling av Vinjeprisen 2003 Utedans ved Dirty Nelly med Bokkereidars Bluesband: André Folkestad (trombone), Terje Hanssen (trommer), Svein Hunnes (bass og vokal), Trond Johnsen (sax), Ivar Kvangardsnes (trompet), Magne Slettevoll (orgel), Gunnar Solheim (vokal), Frank Utgård (gitar) Småbord heile vegen mellom dei to stadene Fellesbillett kr Kaihuset, Ørsta KAIHUSROCK Mange lokale band Arrangør: Kaihuset Laurdag 28. juni Ørsta og Volda sentrum FESTSPELFRUKOST Mat frå kokkekurs for små kokkar Arr.: Volda handelsforeining og Ørsta sentrumsforeining Heile dagen Ørsta kulturhus FESTIVALEN I FESTSPELA: REVYFESTIVAL Foredrag, verkstad, framsyning og revykro Eige program Arr.: Åmdal ungdomslag Ørsta sentrum KREMMARMARKNAD Kjøp, sal, byte gammalt og nytt Arr.: Vartdal blandakor Volda sentrum KULTUR- OG MARKNADSDAG Arrangement i Mylnå, Garvarbuda, utescene i Halkjelsgata, båtmønstring og festspelferja Kvernes Eige program Butikkane stengjer kl I samarbeid med Volda bygdetun, Volda handelsforeining og Volda kommune og Festspelferja Kvernes Volda Lauvstad Volda FERJETUR MED OLDEMOR Frøydis Flotve frå Turboteatret les frå Ingvar Moe sine bøker om Oldemor Jens Brekke frå Sivlelaget held barnetimar om Per Sivle Kr Utescene mellom Scana og Hamna 20, Volda FUN-FESTIVAL Fest, ungdom, natur ungdomsfestival med mange band og aktivitetar Arr.: Volda komm. fritidsklubb og Kaihuset i Ørsta Salen, Ivar Aasen-tunet PORTRETTET: SPRÅKTEIGEN LAIV Sylfest Lomheim i samtale med journalist Jon Hustad, Klassekampen Publikum kan få svar på nokre av spørsmåla sine om språk Ivar Aasen-tunet UNGE SKRIVARAR, STORE INNSIKTER Kåring av vinnarar i skrivetevling Arr.: Volda og Ørsta mållag Gratis Volda kyrkje Å HJELP MEG DU : ARNE GARBORG I TVIL OG TRU Stranda blandakor, dirigent Vidar Skogly Synnøve Welle (vokal), Rune Hagebakk (tekstlesing), John Beech (orgel), Turid Skogly (piano) og Mari Skogly (saksofon) Kr 150/100 (honnør) Volda samfunnshus VESTLANDET I MEG Kabaret kring tekstar av diktaren og kåsøren Ingvar Moe ( ) Turboteateret, Bergen: Frøydis Flotve, Robin Jacobsen og Tor Magnus Lien Musikk: Tarjei Vatne (piano, gitar) Regi: Steinar Thorsen Kr Volda bygdetun SOMMARNATT I NYNORSKENS SKOG Dans, konsertar, småprogram i stovene, god mat og godt drikke Fjøgl (Liv Merete Kroken, Unni Løvlid, Sigrid Moldestad), Ragnar Hovland, Håkon Høgemo og Karl Seglem Lokale spelemenn og spelemannslag Eige program I samarbeid med Volda bygdetun Kr Frå Volda bygdetun BLÅTUR UT I LYSE NATTA Musikk, dikt, fanteri og proviant Retur til Volda sentrum før frukost Søndag 29. juni Uteamfiet, Ivar Aasen-tunet FRILUFTSGUDSTENESTE med Ivar Aasens bibel på altarbordet Preike ved Arnfinn Haram Liturg: Mathias Austrheim Roar Lillebø, Bjørke Hornmusikk I samarbeid med Ørsta sokneråd Kafeen og uteområdet, Aasen-tunet KYRKJEKAFFI MED VARME RETTAR OG GODE KAKER Lisjedalen i Barstadvika, Ørsta EKKO-KONSERT: LUR PÅ TUR Odd Sylvarnes Lund, fremste lurblåsaren i landet, og Åshild Watne, ei av svært få utøvarar på lyre og bondeharpe For barn: Ta med noko du kan blåse i, og bli med på å lage eit kjempe-ekko! Servering av krummelurar og luresaft på vegen Parkering på tydeleg skilta parkeringsplassar i Barstadvika, med fin gangtur på mellom ein og to timar opp til naturkatedralen i Lisjedalen, 675 m.o..h. /20 (barn) Billettar Salen, Ivar Aasen-tunet MILDT REGN Kjærleiksdikt av Halldis Moren Vesaas med musikalske improvisasjonar Gøril Haukebø med musikarane Stian Omenås (trompet og perkusjon) og Odd Johan Overøye (flygel) Avreise frå og retur til Aasen-tunet NYNORSKE HEIMAR Kulturbusstur med stopp på Sivert Aarflotmuseet på Ekset, Riste-garden og Vassbotn i Volda, Aarflot-garden i Ørsta, Hovden i Hovdebygda og gamletunet i Aasen-tunet Matpause på Brænne Mineralvatn Turførarar: Jens Kåre Engeset, Jostein Nerbøvik og Ingebjørg Røyrhus Øyehaug I samarbeid med Brænne Mineralvatn Kr Salen, Ivar Aasen-tunet PORTRETTET: NY ORDEN PÅ VERDA ETTER BAGDAD? Møte med Gunnar Garbo Sagafjord Hotell, Sæbø MERKE ETTER LIV Eit program bygt på dikt av Marie Takvam Idé, tekstutval og framføring: Margot Sande Regi: Kari Sandtrøen Innleiing ved Edvard Hoem Salen, Ivar Aasen-tunet UTGREIING FOR EIT AKADEMI (APEMONOLOGEN) Jan Erik Christensen frå Hordaland Teater framfører einaktar av Franz Kafka frå Uteamfiet, Ivar Aasen-tunet AASEN-STEMNET 2003 Zemlinsky-kvintetten frå Wien Elevar frå Vik skule i Sogn framfører utdrag frå Fridtjovssoga Stemnetale Edvard Hoem presenterer eigne songar og salmar, med allsong til tonefølgje av Henning Sommerro I samarbeid med Operaen i Kristiansund og Greyston Holding Kr 180/150 (honnør) Med atterhald om endringar Billett-tinging: Tlf eller Eigen pris for barn på nokre arrangement. Elles halv pris Eventuell honnørbillett er oppført spesielt Festivalpass kr 1000 gir tilgjenge til alle arrangement (NB: Hugs førehandstinging til arrangement med avgrensa plass, t.d. i Salen) Fullstendig og oppdatert program på TURISTINFORMASJON Ørsta Turistinformasjonen, Parkvn. 7 (like ved Viking Fjord Hotell) Telefon Volda Kulturkontoret, Rådhuset, Stormyra 2 Telefon OVERNATTINGSSTADER I ØRSTA OG VOLDA Aurstad Hytter og Camping Austefjorden, 21 km frå Aasen-tunet Telefon Bondalselva Camping Sæbø, 31 km frå Aasen-tunet Telefon / Hytter Brudevoll Gard/Hytteutleige Brudavollen, 12 km frå Aasen-tunet 6150 Ørsta Telefon Hytter Hjørundfjord Camping Sæbø, 31 km frå Aasen-tunet Telefon , telefaks Hytter Hustadnes Utleigehytter Sæbø, 31 km frå Aasen-tunet 6165 Sæbø Hytter Leiteland Camping Volda sentrum, 6 km frå Aasen-tunet Telefon , Hytter Møre Folkehøgskule Ørsta sentrum, 5 km frå Aasen-tunet Telefon , telefaks Dobbeltrom Sagafjord Hotell Sæbø, 31 km frå Aasen-tunet Telefon , telefaks Enkelt- og dobbeltrom Viking Fjord Hotell Ørsta sentrum, 5 km frå Aasen-tunet Telefon , telefaks Enkelt- og dobbeltrom Volda Turisthotell Volda sentrum, 5 km frå Aasen-tunet Telefon , telefaks Enkelt- og dobbeltrom Ørsta Camping Ørsta sentrum, 5 km frå Aasen-tunet Telefon Hytter

13 14 D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Ø R S T A O G V O L D A J U N I

14 J U N I Ø R S T A O G V O L D A D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Med lur på tur Ekkokonsert Frater Arnfinn - Ein mann med stor språkevne og godt humør! Slik blir han karakterisert av ein som kjenner han godt. Frater Arnfinn, dominikanarmunk frå Sunnmøre, skal halde preika på årets frilufstgudsteneste i Aasen-tunet. Mykje kan gå gale når ein inviterer til utandørskonsert langt til fjells på Sunnmøre: Skodde, vind, flaumstore elvar og bjøllesauer er fire aktuelle stikkord. Likevel tar Nynorsk kultursentrum sjansen i år, og relanserer ein av dei store suksessane frå festspelsoga på 90-talet: Ekkokonserten. Odd Sylvarnes Lund skal spele på lur og andre blåseinstrument, og Åshild Watne skal synge. Begge er tilsette ved Noregs musikkhøgskole i Oslo, og reiser mykje rundt og held konsertar først og fremst med folkemusikk og middelaldermusikk på repertoaret. Komponisten Magnar Åm er opphavsmann til den den originale ideen om å arrangere konsert med ekko som akustisk verkemiddel. Saman med gode hjelparar gjennomførte han han dette originale konsertprosjektet første gongen under Festspela i 1993, og fram til 1998 var ekkokonserten fast post på festspelprogrammet. Desse åra vart ulike musikksjangrar, artistar og instrument utprøvde. I 1996 var t.d. Brazz Brothers frå Sula til fjells og spela så ekkoet ljoma for over 1000 begeistra tilhøyrarar. Frå 1994 av var Litledalen i Barstadvika fast arena for ekkokonserten, og det er også der det skal skje i år. Til denne trange gryta 675 m.o.h. er det lett tilkomst på god sti frå Barstadsætra øvst i Barstaddalen, ein tur som tar mellom ein og to timar. Det er også ein fin tur frå Høgebakken øvst i Årskogdalen (Nordre Vartdal) eller frå Steinstøylen i Romedalen. For dei yngste er det tilbod om servering av lursaft og krummelurar undervegs. Dei som vil, kan også ta med eigne blåseinstrument, slik at dei kan vere med på å lage ekko sjølve. FOTO: HELGE STANDAL Mange hugsar Arnfinn Haram (54) som høgt profilert prost i Bergen og som ein glimrande tenorsolist, m.a. saman med SKRUK for ein del år sidan. Han arbeidde som prest i Den norske Kyrkja frå 1979, men nekta etter kvart å ta imot statsløn i protest mot abortlova og statskyrkjesystemet. Midt på 90-talet braut han heilt og konverterte til den katolske kyrkja. I 1998 reiste han til Frankrike og byrja førebuingane til klosterlivet, og frå august i fjor har han vore munk i St. Dominikus kloster på Majorstua i Oslo. Det var sokneprest i Ørsta, Matias Austrheim, som tok initiativet til å invitere Frater Arnfinn til å halde preika i Aasen-tunet i år: - Sjølv om vi er usamde om ein del ting og høyrer til i ulike kyrkjesamfunn, har vi det viktigaste felles. Og så stor takhøgd må vi ha i kyrkja at vi må kunne tilby ein katolikk vår preikestol ein gong iblant, seier han. - Særleg interessant blir det sjølvsagt når det er snakk om ein som kjenner vårt språk, vår kultur og våre tradisjonar så godt som tilfellet er her. Austrheim skal sjølv vere liturg på gudstenesta. Organist Roar Lillebø og Bjørke Hornmusikk, med dirigent Ann Helen Solhaug, tar også del. Rett etterpå vert det som vanleg kyrkjekaffi ute og inne i heile Aasen-tunet. FOTO: IVAR FJELD Zemlinsky! Hoem og Sommerro! Vik! Vik? Ja, Vik i Sogn. Det er der Fridtjov den frøkne ragar nesten 23 meter over bakken. På Vangsnes har denne kolossen stått like sidan 1913, av den enkle grunn at keisar Wilhelm II var blitt så begeistra av soga om kong Fridtjov. I skreiv svenske Esaias Tegnér Fridthiofs Saga, og i 1858 var Fridtjova Saga det første verket frå norrøn litteratur som blei omsett til nynorsk av Ivar Aasen. I samarbeid med Fridtjov-teateret i Vik skapte Odd Sylvarnes Lund nyleg eit lite musikkspel av denne soga. Under Aasenstemnet søndag 29. juni framfører elevar frå Vik skule utdrag frå stykket. Tidlegare på dagen har komponisten sjølv halde ekkokonsert under Festspela. Hoem og Sommerro? Ja, nettopp. I vår gir Edvard Hoem ut ei samling av eigne songar og salmar. Den diktekunsten er han ganske åleine om. Mange av dei har fått tonefølgje av melodiar frå Henning Sommerro. Under Aasen-stemnet er det diktaren sjølv som presenterer nokre av verka sine. Resten tek Sommerro og eit allsyngjande publikum seg av. Dermed blir det endå ein gong høve til å syngje den vakre allsongen Fang sommarens ange i natt som dei to laga til opninga av Aasen-tunet i Zemlinsky? Kven er det? Ein mangfaldig musikar og ein fenomenal kvintett. Alexander von Zemlinsky ( ) var ein av dei fremste komponistane og musikarane i Wien kring 1900, og kapellmeister ved Folkeoperaen i Wien, Det tyske Teatret i Praha og ved Krolloperaen i Berlin. Zemlinsky-kvintetten har sidan 1996 gjort furore som stilsikre nytolkarar både av musikken Zemlinsky skapte og verk av så ulike komponistar som Strauss d.e. og d.y., Mozart og Schönberg. Under Aasen-stemnet fyller dei uteamfiet med tonar frå fagott, fløyte, horn, klarinett og obo. Kva meir kan ein ønskje seg ein tidleg sommarkveld i Aasen-tunet? Ikkje veit vi, men Aasen-stemnet får merkeleg nok plass til endå meir. FOTO: ROMSDALS BUDSTIKKE søndag 29. juni FRILUFTSGUDSTENESTE Uteamfiet, Ivar Aasentunet Preike ved Arnfinn Haram I samarbeid med Ørsta sokneråd KYRKJEKAFFI MED VARME RETTAR OG GODE KAKER Kafeen og uteområdet, Ivar Aasen-tunet EKKO-KONSERT: LUR PÅ TUR Lisjedalen i Barstadvika, Ørsta Odd Sylvarnes Lund, fremste lurblåsaren i landet, og Åshild Watne, ei av svært få utøvarar på lyre og bondeharpe Konserten tek til 13.00, og blir avslutta i tide til at dei som ønskjer det, får med seg Aasen-stemnet /20 (barn) AASEN-STEMNET Uteamfiet, Ivar Aasentunet Zemlinsky-kvintetten frå Wien Elevar frå Vik skule i Sogn framfører utdrag frå Fridtjovssoga Stemnetale Edvard Hoem presenterer eigne songar og salmar, med allsong til tonefølgje av Henning Sommerro I samarbeid med Operaen i Kristiansund Kr 180/150 (honnør)

15 16 D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Ø R S T A O G V O L D A J U N I Dei Nynorske Festspela er ein arena for møte mellom nye utøvarar og dei litterære klassikarane. I år blir det slike møte med både helgelendingen Elias Blix, jærbuen Arne Garborg, tryslingen Halldis Moren Vesaas og skjåkværingen Jan-Magnus Bruheim. Gamle klassikarar blir som nye torsdag 26. juni DVERGMÅL: SONG I HIMMELSALAR Ørsta kyrkje Konsert med Elias Blix-salmar i folketonedrakt Kr 150/100 (honnør) fredag 27. juni DEN TOLVTE BROREN Salen, Ivar Aasen-tunet Jan Magnus Bruheim slik vi kjende han Hildegunn Solberg Nes, Olav Fylling, Torunn Fylling m. fl. laurdag 28.juni Å HJELP MEG DU : ARNE GARBORG I TVIL OG TRU Volda kyrkje Stranda blandakor, dirigent Vidar Skogly Synnøve Welle (vokal), Rune Hagebakk (tekstlesing), John Beech (orgel), Turid Skogly (piano) og Mari Skogly (saksofon) Kr 150/100 (honnør) søndag 29. juni MILDT REGN Salen, Ivar Aasen-tunet Kjærleiksdikt av Halldis Moren Vesaas med musikalske improvisasjonar Gøril Haukebø med musikarane Stian Omenås (trompet og perkusjon) og Odd Johan Overøye (flygel) NYNORSKE HEIMAR Avreise frå og retur til Aasen-tunet Kulturbusstur med stopp på Sivert Aarflot-museet på Ekset, Riste-garden og Vassbotn i Volda, Aarflot-garden i Ørsta, Hovden i Hovdebygda og gamletunet i Aasen-tunet I samarbeid med Brænne Mineralvatn Kr 150 ELIAS BLIX ( ) er allsongklassikaren. Det tek til å bli ganske mange år sidan nokon sist skreiv negativt om hans verk, og no er han over alt. På fotballkampar, i kyrkja, på skulekonserten, på konfirmasjonsdagen der er alltid eit Blix-vers. Ivar Aasen ville vente lengst mogleg med å gå laus på den store oppgåva det ville vere å få Bibelen på nynorsk, så nært knytt som dette var til dei inste kjenslene. Blix ville det annleis. Han berre gjorde det, dikta salme på salme, song etter song, med dei første på prent i Frå 1881 var han med og omsette Bibelen også. Det var dristig gjort av gruppa Dvergmål å ta fatt på tekstar som alle kjenner så godt. Dei framfører tekstane på folketonar frå den vokale songarven og den instrumentale slåttemusikken. Framføringa er einstemd eller fleirstemd kveding, stundom til tonefølgje frå hardingfele, lyre, langeleik, munnharpe og seljefløyte. ARNE GARBORG ( ) er den feira klassikaren. Etter meir enn 500 arrangement takka Garborg-året 2001 for seg. I ein slik situasjon kan lett den tanken breie seg at no er vi ferdige med han for ei tid. Arne Garborg blir vi aldri ferdige med. Alltid er det noko meir å oppdage, nyansar å grunne på, brikker som ikkje fell på plass. Ein musikalsk innertiar skreiv pressa etter at Stranda blandakor Dvergmål: Marit Mattisgard, Øyonn Groven Myhren, Turid Spildo Nerdrum og Jon Anders Halvorsen hadde framført konserten Å hjelp meg du, Arne Garborg i tvil og tru. Musikken er komponert av Gudleiv Bø, og saman med fleire profesjonelle utøvarar kjem koret til Volda kyrkje med dette verket laurdag kveld. HALLDIS MOREN VESAAS ( ) blei klassikar alt før ho døydde. Ho skulle vere festspeldiktar i 1995, men blei ført til grava dagen før opninga. Då hadde ho bak seg eit så innhaldsrikt liv som diktar, gjendiktar, mor og målkvinne at det tek sonen Olav mange år å skrive ein biografi om henne. Kanskje har vi noko godt i vente til hundreårsdagen hennar i I kvar ein tekst av Halldis Moren Vesaas er der sikker rytme, vakker poesi og stor klokskap. Det må vere det som gjer at stadig nye kunstnarar går i møte med tekstane hennar og søkjer nye måtar å formidle stoffet på. Og så klarer dei det! I framsyninga Mildt regn les skodespelar Gøril Haukebø dikt som strekkjer seg frå det spirande livet til alderdommens attersyn. Kring desse tekstane spinn musikarane Stian Omenås og Odd Johan Overøye eit teppe av stemningar gjennom musikalske improvisasjonar JAN MAGNUS BRUHEIM ( ) er den gløymde klassikaren. Den lange lista hans over utgitte diktsamlingar, barnebøker og kåserisamlingar har ikkje hindra litterære miljø i å gi han stemplet moderne bygdediktar. Det er eit altfor eintydig uttrykk om ein så rik og omfattande forfattarskap, og Festspela gjer noko for å skrive om litteraturhistoria på dette punktet. Programmet Den tolvte broren med Hildegunn Solberg Nes, Olav Fylling og Torunn Fylling gjer det ikkje lett å gløyme Bruheim frå no av. Hildegunn Solberg Nes leiar denne kulturkvelden, der ho mellom anna inviterer nokre nære vener og slektningar til å dele sine minne om diktaren og dei gode tekstane. Klassisk nynorsk busstur Ein av dei faste festspelpostane midt på 90-talet var ein runde til nokre av kulturtuna i Ørsta og Volda. I år er denne klassiske bussturen på plass att i programmet under namnet Nynorske heimar, og veteranane Jostein Nerbøvik og Jens Kåre Engeset har denne gongen fått med seg Ingebjørg Røyrhus Øyehaug på reiseleiarlaget. Turen går søndag ettermiddag, og han byrjar og sluttar i Aasentunet. Frå Hovdebygda går turen til Ekset-garden, der bonden og opplysningsmannen Sivert Aarflot starta prenteverk i Dei to neste stoppa er i Volda. I Ristetunet dreiv målpionerane Synnøve og Per Riste målskule saman med Rasmus Steinsvik, og Vassbotnen var heimen til politikaren og diktaren Anders Vassbotn. Så går turen over Krøvelseidet til garden Årflot i Melsbygda, der Sivert Aarflot kom frå og dottera og salmediktaren Berte Kanutte budde. Ytre-Hovden, fødestaden til diktarpresten og folketalaren Anders Hovden er siste stopp før retur til Aasen-tunet, i høveleg tid før Aasen-stemnet. Undervegs er det også lagt inn ein god pause med servering hjå Aasentunets gode granne og støttespelar, Brænne Mineralvatn i Furene.

16 J U N I Ø R S T A O G V O L D A D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Velkomen til vårt eventyrhotell Sagafjord Hotell Hotellet har ei vakker plassering midt mellom Sunnmørsalpene og like ved «fjordanes konge», Hjørundfjorden. Hotellet er eit av dei mest spesielle i Norge og er utforma som eit bygdetun beståande av gamle og nye bygningar. Sagafjord Hotell er kjent for eit utmerka kjøken og personleg service. På tunet har vi geiter, leikestativ og minigolf. Syklar og båtar for utleige. Vi er eit flott utgangspunkt for dagsturar til Geiranger og Trollstigen, Ålesund, Runde og Ørsta. Informasjon om fylket og fylkeskommunen, finn du på internett. Hordaland - med festspelbyen Bergen - ynskjer Sunnmøre lukke til med dei Nynorske festspela 2003!

17 18 D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Ø R S T A O G V O L D A J U N I

18 J U N I Ø R S T A O G V O L D A D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Kaihusrock og FUN-festival Festspela byr også i år på eigne kulturtilbod til ungdommen. Fredag vert det Kaihusrock med lokale band på Kaihuset i Ørsta. Det er fjerde året på rad at Kaihuset og Dei Nynorske Festspela samarbeider om dette arrangementet, som er eit rusfritt kulturtilbod til ungdom over 15 år. Til Kaihusrocken brukar musikkinteressert ungdom frå heile regionen å ta turen innom, og stemninga er alltid upåklageleg. Inntil ti ulike band skal spele på årets konsert, og dei fleste av dei har sitt utspring frå Kaihus-miljøet. Dørene opnar klokka Med Dustefjerten og Oldemor på fjorden Vil du bli med Dustefjerten til det vesle landet ved bekken? Eller er du kanskje meir interessert i å høyre om Oldemor sine ville eventyr? Torsdag, fredag og laurdag kastar festspelferja Kvernes loss, og tek med små og store barn på ei reise inn i barnelitteraturen. Alle turane med festspelferja går turretur mellom Volda og Lauvstad. Lesinga foregår i salongen oppe, og på heimvegen vert det servert kringler frå Kavringreven sitt bakeri. I tråd med Dustefjerten sine tradisjonar er det også innlagt ploppesteintur langs elva på Lauvstad. DUSTEFJERTEN Rune Belsvik har skrive seks bøker om Dustefjerten sidan Desse forteljingane skildrar morosame og spennande personar på ein måte som appellerer både til barn og vaksne, og bøkene vert rekna som moderne klassikarar her til lands. Også laurdag vert det eige festspeltilbod til ungdommen, for då inviterer Volda kommunale fritidsklubb til FUN- festival. - Dette er først og fremst eit tilbod til ungdommen, men vaksne er sjølvsagt også velkomne, seier festivalansvarleg Torgeir Steinnes. I fjor var det FUN-festival på Årneset ved Rotevatnet. I år foregår det på og rundt ei heilt ny utescene mellom Scana og Hamna 20 i Volda sentrum, og band frå fleire stader i Møre og Romsdal skal underhalde. Arrangementet er eit samarbeid mellom Volda kommunale fritidsklubb og ungdommane sjølve. Steinnes presiserer at arrangementet er rusfritt, og at det vil vere strengt vakthald. Ill.: Fam Ekman Dustefjerten, Oktava, Holesnusken og Kavringreven er alle sentrale personar i den verda som Rune Belsik har skapt rundt det vesle landet ved bekken. Meir eller mindre sjølvsagde spørsmål vert stilte, og svara dukkar opp etter kvart. Det var ein gong ein barnehage som var så frykteleg oppteken av mat. Dei sådde og dei plukka, dei planta og dei hausta, og rett som det var baud dei inn til gjestebod med dei mest velsmakande, heimelaga rettar som folk knapt kunne hugse dei hadde smakt. Slik startar boka Klare Sjøl som festpelkokkekurset byggjer på. Boka er gitt ut på Selja Forlag og det er to av forfattarane, Ann Iren Ulvedal og Anne Britt Sårheim, som inviterer til kokkekurs for små kokkar: Torsdag på Ørsta vidaregåande skule, fredag i Volda. Matlaging har vorte underhaldning, og tv-kokkar som Jamie Oliver og Lars Barmen har vist at ein både kan leike seg og bruke fantasien. Kan hende kan kokkekurset vere med på å gje søndagsturane i skogen ein ny dimensjon, for kven har sagt at all matlaging må forgå på kjøkkenet? Når måla vert oppgitt i koppar og store- og små skeier, kan sjølv dei minste kokkane lage kjempegod mat. Råvarene kan ein sanke eller dyrke sjølv. Maten frå kokkekurset vert servert under festspelfrukostane i Ørsta og Volda sentrum laurdag morgon. OLDEMOR Den aller første boka om Oldemor kom ut i 1984, og til saman har Ingvar Moe skrive fire heilt ville forteljingar om dama som vil verte bankranar for å gå på varulvkurs, og som reiser på turné saman med Jahn Teigen. Bøkene om Oldemor vart kultbøker på 80- talet, og dei har lenge vore dei mest etterspurde bøkene i barnebokklubben Blåmann. Oldemor bur heime hos oldebarnet Eide Plipp, og det er han som fortel historiene. Syster hans kallar seg Håkon Jarl fordi foreldra ikkje har funne namn til henne enno. Det er berre Eide Plipp og Håkon Jarl som set pris på alle dei fantasifulle påfunna til Oldemor. Foreldra deira er ikkje like imponerte, og er nesten litt sure på Oldemor fordi ho finn på så mykje rart. Eg skriv, altså er eg Dette er motto for den årlege skrivetevlinga som Volda mållag og Ørsta mållag har lyst ut for unge frå 7. til 10. klasse. I samband med Dei Nynorske Festspela vil mållaga som vanleg ha ein fest i Aasen-tunet der dei beste tekstene frå skrivetevlinga vert opplesne og premierte. Også andre kulturinnslag frå barn og unge vil vere på programmet på festen; song, musikk, dans og film for å nemne noko. Dette er dagen då dei unge får fram at dei er store kulturprodusentar som treng mange arenaer for å få vise kva dei kan og kva dei står for. torsdag 26. juni DUSTEFJERTEN OG BOLLEFISEN og Festspelferja Volda Lauvstad Volda Lesestund for barn i salongen Kr 30 KLARE SJØLV! Ørsta vidaregåande skule Kokkekurs for små kokkar Ann Iren Ulvedal og Anne B. Sårheim I samarbeid med Selja Forlag Kursavgift kr 30 fredag 27. juni DUSTEFJERTEN OG BOLLEFISEN og Festspelferja Volda Lauvstad Volda Lesestund for barn i salongen Kr 30 KLARE SJØLV! Volda vidaregåande skule Kokkekurs for små kokkar Kursavgift kr 30 KAIHUSROCK Kaihuset, Ørsta Mange lokale band Arrangør: Kaihuset laurdag 28. juni FESTSPELFRUKOST Ørsta og Volda sentrum Mat frå kokkekurs for små kokkar Arr.: Volda handelsforeining og Ørsta sentrumsforeining FERJETUR MED OLDEMOR og Festspelferja Volda Lauvstad Volda Frøydis Flotve frå Turboteatret les frå Ingvar Moe sine bøker om Oldemor Jens Brekke frå Sivlelaget held barnetimar om Per Sivle Kr 30 FUN-FESTIVAL Utescene, Volda Arr.: Volda komm. fritidsklubb og Kaihuset UNGE SKRIVARAR, STORE INNSIKTER Ivar Aasen-tunet Kåring av vinnarar i skrivetevling Arr.: Volda og Ørsta mållag Gratis

19 20 D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A Ø R S T A O G V O L D A J U N I Festspelseminar Når enden er god Vestlandet i oss Kjensler, etikk og ei verdig avslutning på livet. Dette er emne som står sentralt i festspelseminaret om eldreomsorg på godt og vondt. Erindringskasser, sansehage og minnearbeid er stikkord for arbeidet med det nye omsorgssenteret i Volda, som etter planen skal stå ferdig våren Stikkorda dannar grunnstammen i svaret på det grunnleggande spørsmålet om korleis ein kan gje menneske som lid av aldersdemens flest mogleg gode opplevingar og ei verdig avslutning på livet. Pleie- og omsorgsleiar Solfrid Teigen og prosjektansvarleg Anne Sofie Egset utdjupar dette i foredraget om mål og metode for arbeidet i Volda. Ivar Aasen-minneforedraget til assisterande helsdirektør Geir Sverre Braut er også ein del av seminaret. Det same er ei framsyning av Margreth Olin sin prisløna torsdag 26. juni NÅR ENDEN ER GOD Seminar om eldreomsorg Salen, Ivar Aasen-tunet Seminaravgift kr 390 inkl lunsj Billettsal også til kvart arrangement IVAR AASEN- MINNEFOREDRAGET Salen, Ivar Aasen-tunet Verdiar ved grensa. Om dei mjuke og dei harde sidene ved slutten av livet Geir Sverre Braut, ass. helsedirektør FILMOLIN: DEI MJUKE HENDENE Salen, Ivar Aasen-tunet Manus og regi: Margreth Olin, 1998 Gratis BAKSIDA AV DEI MJUKE HENDENE Salen, Ivar Aasen-tunet Margreth Olin fortel om motivasjonen for og arbeidet med filmen SANSEHAGEN Salen, Ivar Aasen-tunet Arbeid med livsminne og sansestimulering nye verktøy i eldreomsorga til bruk ved Volda Omsorgssenter, opna våren 2004 Solfrid Teigen og Anne S. Egset fredag 27. juni UNDERSKOT ELLER OVERSKOT? Seminar om kulturarbeid for psykisk utviklingshemma Salen, Ivar Aasen-tunet Seminaravgift kr 390 inkl lunsj Billettsal også til kvart arrangement VI VIL, VI KAN Salen, Ivar Aasen-tunet Dissimilis: suksess med overføringsverdi Foredrag av kurshaldar frå Landsforbundet Dissimilis FILMOLIN: ONKEL REIDAR Salen, Ivar Aasen-tunet Manus og regi: Margreth Olin, 1997 Introduksjon ved kunstnaren Gratis PORTRETTET: MINE MERKESTEINAR Salen, Ivar Aasen-tunet Møte med Sylvi Maria Kornberg DRAUMANE MINE Salen, Ivar Aasen-tunet Drama og lyrikk frå dei som bur på Nesbakken dagsenter i Rauma dokumentarfilmen Dei mjuke hendene (1998), som handlar nettopp om eldreomsorg. Filmskaparen vil sjølv vere til stades og fortelje om korleis ho opplevde å arbeide med denne sterke filmen. Målgruppa for seminaret er først og fremst personar som jobbar i helsevesenet, men det er også ope for pårørande og andre interesserte Underskot eller overskot? Festspelseminaret Underskot eller overskot er ei inspirasjonssamling om kulturarbeid for psykisk utviklingshemma. Seminaret er ei blanding av foredrag og kulturinnslag, og vert opna med foredraget Vi vil, vi kan av ein kurshaldar frå Landsforbundet Dissimilis. Deretter vert det ein samtale med Sylvi Maria Kornberg. Ho er rektor ved vaksenopplæringssenteret i Volda, og har vore sentral iarbeidet med administrasjonen av musikkgruppa Merkesteinane. Denne gruppa feira 10-årsjubileet i 2001 med å gi ut ein eigen CD. Under seminaret vert det eit møte med både Sylvi Maria og merkesteinane hennar. Drama og lyrikk er inkluderande uttrykksformer, og nettopp dette syner bebuarane ved Nesbakken dagsenter i Rauma i framsyninga Draumane mine. Margreth Olin sin dokumentarfilm Onkel Reidar (1997) blir også vist som ein del av seminaret. Olin introduserer filmen sjølv. Verdiar ved grensa Det tradisjonsrike Ivar Aasen-minneforedraget vert i år halde av Geir Sverre Braut, som er assisterande helsedirektør i Statens Helsetilsyn, og fylkeslege i Rogaland. Han er spesialist i samfunnsmedisin og har folkehelseutdanning i frå Nordiska hälsovårdhögskolan i Göteborg. Braut kallar foredraget sitt Verdiar ved grensa. Om mjuke og harde sider ved slutten av livet. Foredraget vil drøfte dei utfordringane som helsepersonellet og dei ansvarlege for pleie- og omsorgstenestene står overfor i møtet med menneske med alvorleg sjukdom mot slutten av livet. Balansen mellom sjølvråderetten og vern av dei veike sidene ved menneskelivet står sentralt, like eins prioriteringar som må gjerast i ein travel kvardag innanfor tronge ressursrammer. Det kjærleiksfylte hatet til heimbygda er kanskje det viktigaste temaet i Ingvar Moe si skriving. Han var aktiv i dei fleste sjangrar, og i sine finaste dikt gav han oss poesi av allmenn eksistensiell karakter. Ingvar Moe var med på Dei Nynorske Festspela i 1993, like før han døydde. Ti år etter kjem Turboteaetret med ei framsyning som syner publikum vegar inn i dikta, kåseria og songane hans. Denne framsyninga vil glede alle som har eit forhold til Vestlandet, til folket, naturen, veret og stemninga. Framfor alt er framsyninga det gode ordet, til trøyst, glede Spanande rollebyte Rollene er ombytte. Apen held foredrag i akademiet for dei lærde, og publikum får sjå mennesket gjennom apen sine auge. I einaktaren Utgreiing for eit akademi, også kalla Apemonologen, utfordrar forfattaren Franz Kafka fastgrodde tankemønster kring fundamentale verdiar. Apen er i utgangspunktet fanga og tiltenkt rolla som trekkplaster i ein dyrehage, men han finn raskt ut at han har mykje å tene på å verte meir lik menneska. Han legg seg til ei gjennomsnittleg framferd, og tek til seg menneskelege vanar. Apen både spyttar og røyker pipe, og deltek gjerne ved bankettar og vitskaplege møte. Men er han tilfreds med tilværet? Jan Erik Christensen står åleine på scena i denne kritikarroste og sterke framsyninga som Hordaland Teater første gongen sette opp i september og ettertanke. Ingvar Moe var ein markant kunstnar i den vestlandske litteraturen. Han var ein gjennomført politisk forfattar, han hadde ei pågåande og opposisjonell stemme, med kvasse samfunnsanalysar. På same tid er det den såre, men modige utleveringa av seg sjølv, kunsten å velje ord som romma alvor og humor, gråt og lått mange vart så glade i. Som ei ramme kring framsyninga kjem diktaren heim til bygda som han flykta frå, har skrive nedsettande om, men likevel lengtar mot. Ingvar Moe, og mange med han, har vore i denne situasjonen. Framandkaren som vender heim kan ikkje bli anna enn ein observatør, han kan aldri bli ein av oss, om han nokon gong var det. Turboteateret består av sju profesjonelle skodespelarar og musikarar. Regien er ved Frøydis Flotve, Tarjei Vatne og Steinar Thorsen. Mykje av musikken i framsyninga er nyskrivne komposisjonar av Tarjei Vatne, men her er også kjende melodiar av mellom andre Olav Stedje og Øystein Staveland i Vamp. laurdag 28. juni VESTLANDET I MEG Volda samfunnshus Kabaret kring tekstar av diktaren og kåsøren Ingvar Moe ( ) Turboteateret, Bergen: Frøydis Flotve, Robin Jacobsen og Tor Magnus Lien Musikk: Tarjei Vatne (piano, gitar) Regi: Steinar Thorsen Kr 150 søndag 29. juni FOTO: RUNE SÆVIG/ BT UTGREIING FOR EIT AKADEMI (APEMONOLOGEN) Salen, Ivar Aasen-tunet Jan Erik Christensen frå Hordaland Teater framfører einaktar av Franz Kafka frå 1919

20 J U N I Ø R S T A O G V O L D A D E I N Y N O R S K E F E S T S P E L A

Set inn passande preposisjonar. Sjå biletet på førre side. Nokre må du kanskje bruke fleire gonger.

Set inn passande preposisjonar. Sjå biletet på førre side. Nokre må du kanskje bruke fleire gonger. PREPOSISJONAR 1 Set inn passande preposisjonar. Sjå biletet på førre side. Nokre må du kanskje bruke fleire gonger. Luisa går på skule i Ålesund. Skulen ligg midt i byen. Klasserommet ligg i tredje etasje

Detaljer

Velkomen. til kulturbygda. Lærdal

Velkomen. til kulturbygda. Lærdal Velkomen til kulturbygda Lærdal Ein tur i Hans Gjesme sine motiv Den lokale kunstnaren Hans Gjesme gav ved sin død i 1994 Lærdal kommune ei kunstgåve på vel 1500 kunstverk som omfattar måleri, grafikk,

Detaljer

Her starta det. Og her feira dei grunnlova sist helg

Her starta det. Og her feira dei grunnlova sist helg Rundt 1000 var samla på Gulatinget for å feire Grunnlova. Foto: Anne Hovland Her starta det. Og her feira dei grunnlova sist helg Anne Hopland http://www.firda.no/nyhende/article7453154.ece Publisert 01.07.2014

Detaljer

Minnebok. Minnebok NYNORSK

Minnebok. Minnebok NYNORSK Minnebok NYNORSK 1 Minnebok Dette vesle heftet er til dykk som har mista nokon de er glad i. Det handlar om livet og døden, og ein del om korleis vi kjenner det inni oss når nokon dør. Når vi er triste,

Detaljer

Vi jubilerer med Kristofer Uppdal: «NARREN SYNG» Med John Pål Inderberg og Ragnhild Vannebo, musikk og dikt Ellrun Ystad med tonesette dikt

Vi jubilerer med Kristofer Uppdal: «NARREN SYNG» Med John Pål Inderberg og Ragnhild Vannebo, musikk og dikt Ellrun Ystad med tonesette dikt NOREGS MÅLLAG 100 ÅR 1906 2006 NOREGS MÅLLAG 100 ÅR 1906 2006 NOREGS MÅLLAG 100 ÅR 1906 2006 NOREGS MÅLLAG 100 ÅR 1906 2006 NOREGS MÅLLAG 100 ÅR 1906 2006 NOREGS MÅLLAG 100 ÅR 1906 2006 Vi jubilerer med

Detaljer

LIKNINGA OM DEN VERDIFULLE PERLA

LIKNINGA OM DEN VERDIFULLE PERLA LIKNINGA OM DEN VERDIFULLE PERLA TIL LEKSJONEN Fokus: Kjøpmannen og den verdifulle perla. Tekst: Matt 13.45 Likning Kjernepresentasjon MATERIELL: Plassering: Hylle for likningar Deler: Gulleske med kvitt

Detaljer

JAMNE BØLGJER. også dei grøne greinene i jamn rørsle att og fram er som kjærasten min

JAMNE BØLGJER. også dei grøne greinene i jamn rørsle att og fram er som kjærasten min DET MØRKNAR SVEVNENS KJÆRLEIK JAMNE BØLGJER EIT FJELL I DAGEN eg står og ser på dei to hjortane og dei to hjortane står og ser på meg lenge står vi slik eg står urørleg hjortane står urørlege ikkje noko

Detaljer

Molde Domkirke 2016. Konfirmasjonspreike

Molde Domkirke 2016. Konfirmasjonspreike Molde Domkirke 2016 Konfirmasjonspreike Så er altså dagen her. Den store dagen. Dagen eg trur mange av dykk har gleda seg til lenge. Og det er lov å kjenne litt sommarfuglar i magen og både glede og grue

Detaljer

Joakim Hunnes. Bøen. noveller

Joakim Hunnes. Bøen. noveller Joakim Hunnes Bøen noveller Preludium Alt er slik det plar vere, kvifor skulle noko vere annleis. Eg sit ved kjøkenvindauget og ser ut. Det snør, det har snødd i dagevis, eg har allereie vore ute og moka.

Detaljer

Til deg som bur i fosterheim. 13-18 år

Til deg som bur i fosterheim. 13-18 år Til deg som bur i fosterheim 13-18 år Forord Om du les denne brosjyren, er det sikkert fordi du skal bu i ein fosterheim i ein periode eller allereie har flytta til ein fosterheim. Det er omtrent 7500

Detaljer

Tenk på det! Informasjon om Humanistisk konfirmasjon NYNORSK

Tenk på det! Informasjon om Humanistisk konfirmasjon NYNORSK Tenk på det! Informasjon om Humanistisk konfirmasjon NYNORSK FRIDOM TIL Å TENKJE OG MEINE KVA DU VIL ER EIN MENNESKERETT Fordi vi alle er ein del av ein større heilskap, er evna og viljen til å vise toleranse

Detaljer

Undervisningsopplegg for filmen VEGAS

Undervisningsopplegg for filmen VEGAS Undervisningsopplegg for filmen VEGAS Samandrag og stikkord om filmen Det er seinsommar i Bergen. Thomas må flytte til gråsonen, ein omplasseringsheim for unge, som av ulike grunnar ikkje har nokon stad

Detaljer

3 Gjer setningane om til indirekte tale med verba i preteritum. Han fortalde: Ho bur på Cuba. Han fortalde at ho budde på Cuba.

3 Gjer setningane om til indirekte tale med verba i preteritum. Han fortalde: Ho bur på Cuba. Han fortalde at ho budde på Cuba. LEDDSETNINGAR 1 Gjer setningane om til forteljande leddsetningar. Carmen er kona hans. Luisa går på skule i byen. Leo er tolv år. Ålesund er ein fin by. Huset er raudt. Det snør i dag. Bilen er ny. Arne

Detaljer

Kjære føresette. Nok ein månad er snart over! Tida går veldig fort, spesielt når vi har det kjekt. Og det er akkurat det vi har på SFO:-)

Kjære føresette. Nok ein månad er snart over! Tida går veldig fort, spesielt når vi har det kjekt. Og det er akkurat det vi har på SFO:-) Kjære føresette. Nok ein månad er snart over! Tida går veldig fort, spesielt når vi har det kjekt. Og det er akkurat det vi har på SFO:-) Alle borna i 1 klasse byrjar å bli trygge i sine nye omgivelser.

Detaljer

2 Gjenta setningane. Begynn med adverbialet. Leo speler fotball. Kvar onsdag speler Leo fotball.

2 Gjenta setningane. Begynn med adverbialet. Leo speler fotball. Kvar onsdag speler Leo fotball. HEILSETNINGAR 2 Gjenta setningane. Begynn med adverbialet. Leo speler fotball. Kvar onsdag speler Leo fotball. Vi reiser til Cuba. Carmen les ei bok. Arne lagar middag. Luisa er på skulen. Det snør. I

Detaljer

SETNINGSLEDD... 2 Verbal... 2 Subjekt... 2 Objekt... 5 Indirekte objekt... 6 Predikativ... 8 Adverbial... 9

SETNINGSLEDD... 2 Verbal... 2 Subjekt... 2 Objekt... 5 Indirekte objekt... 6 Predikativ... 8 Adverbial... 9 SETNINGSLEDD... 2 Verbal... 2 Subjekt... 2 Objekt... 5 Indirekte objekt... 6 Predikativ... 8 Adverbial... 9 1 SETNINGSLEDD Verbal (V) Eit verbal fortel kva som skjer i ei setning. Verbalet er alltid laga

Detaljer

ÅRSMELDING. for Rasdalen grendalag 2008/2009

ÅRSMELDING. for Rasdalen grendalag 2008/2009 ÅRSMELDING for Rasdalen grendalag 2008/2009 Innleiing Årsmøtet for 2007/08 vart avvikla i grendahuset 20.03.08. På dette årsmøtet vart det vedteke at det sitjande styret skulle halda fram i eitt år til.

Detaljer

Serviceskyssen - eit inkluderande tilbod 30.04.2013. Vårkonferanse Mandal 1

Serviceskyssen - eit inkluderande tilbod 30.04.2013. Vårkonferanse Mandal 1 Serviceskyssen - eit inkluderande tilbod 30.04.2013 Vårkonferanse Mandal 1 Gaular, ein flott kommune i vakre Sogn og Fjordane. 30.04.2013 Vårkonferanse Mandal 2 Gaular, med dei tre ruteområda (2.923 innbyggjarar

Detaljer

MØTEBOK BREMNES SOKNERÅD

MØTEBOK BREMNES SOKNERÅD DEN NORSKE KYRKJA Bremnes sokneråd MØTEBOK BREMNES SOKNERÅD Møtestad: Rådhuset Tid: Tysdag 26.11.2013 kl. 19.30-22.00 Desse møtte: Berit Hallaråker, Asbjørn Gundersen, Bjarte Aartun, Karl Mæland, Elin

Detaljer

Evaluering og framtidig engasjement i Nor-Fishing

Evaluering og framtidig engasjement i Nor-Fishing Hovudutval for plan og næring Side 1 av 5 Evaluering og framtidig engasjement i Nor-Fishing Fylkesdirektøren rår Hovudutval for plan og næring til å gjere slikt vedtak: 1 Fylkeskommunen vil ikkje engasjere

Detaljer

Me har sett opp eit tankekart og mål for dei ulike intelligensane, dette heng som vedlegg.

Me har sett opp eit tankekart og mål for dei ulike intelligensane, dette heng som vedlegg. JANUAR 2015! Ja, i går vart friluftsåret 2015 erklært for opna og me er alle ved godt mot og har store forhåpningar om eit aktivt år. Det gjeld å ha store tankar og arbeida medvite for å gjennomføra dei.

Detaljer

Den gode gjetaren. Lukas 15:1-7

Den gode gjetaren. Lukas 15:1-7 Den gode gjetaren Lukas 15:1-7 Bakgrunn I denne forteljinga formidlar du noko om kva ei likning er. Difor er delen om gullboksen relativt lang. Det å snakke om dei ulike filtstykka som ligg i boksen, er

Detaljer

EVANGELIE-BØKENE Av Idun og Ingrid

EVANGELIE-BØKENE Av Idun og Ingrid EVANGELIE-BØKENE Av Idun og Ingrid Matteus: Tid: Tidleg på 60-talet e.kr. Forfattar: Apostelen Matteus. Adressat: Jødar. Markus: Tid: En gang på 60- talet e.kr. Forfattar: Johannes Markus Adressat: Romarar

Detaljer

Dokumentarfilm. undervisningsopplegg på ein eller to timar for niande og tiandeklasse

Dokumentarfilm. undervisningsopplegg på ein eller to timar for niande og tiandeklasse Mål med opplegget Dokumentarfilm undervisningsopplegg på ein eller to timar for niande og tiandeklasse Gi ei forståing av ulike måtar å lage dokumentarfilm på og samstundes ei forståing av kva dokumentarfilm

Detaljer

Nynorskprisen for journalistar

Nynorskprisen for journalistar Nynorskprisen for journalistar Årsrapport 2008 Prisvinnar Odd Reidar Solem : - Kjekt å få denne prisen Den røynde mediemannen og nyhendeanker i TV 2, Odd Reidar Solem, fekk Kulturdepartementet sin nynorskpris

Detaljer

Bokbad på BERGSLAGEN. Litteraturseminar på Sunde Kyst- og Litteratursenter

Bokbad på BERGSLAGEN. Litteraturseminar på Sunde Kyst- og Litteratursenter Bokbad på BERGSLAGEN Litteraturseminar på Sunde Kyst- og Litteratursenter Laurdag 16.02.2013 Kvinnherad kulturfestival i samarbeid med kulturnemda på SØRAL, Norsk kulturråd, Folkeakademiet i Hordaland,

Detaljer

Det æ 'kji so lett å gjera eit valg når alt æ på salg Dialektundersøking

Det æ 'kji so lett å gjera eit valg når alt æ på salg Dialektundersøking Det æ 'kji so lett å gjera eit valg når alt æ på salg Dialektundersøking Mål: Elevane skal kjenne til utbreiinga av hallingmålet i nærmiljøet. Dei skal vita noko om korleis hallingmålet har utvikla seg

Detaljer

Månadsplan for Hare November

Månadsplan for Hare November Månadsplan for Hare November tlf: 51 78 60 20 VEKE MÅNDAG TYSDAG ONSDAG TORSDAG FREDAG 45 Barn, kropp og berøring 2. 3. 4. 5. 6. «barn, kropp og berøring» 46 Barn, kropp og berøring 9. 10. 11. 12. Åsmund

Detaljer

Bokbåten Epos 50 år i Møre og Romsdal

Bokbåten Epos 50 år i Møre og Romsdal Vinter 2014 Bokbåten Epos 50 år i Møre og Romsdal 2014 I fjor haust feira fylkesbiblioteka i Hordaland, Sogn og Fjordane og Møre og Romsdal bokbåten Epos sin 50 årsdag, vi vil takke for alle gratulasjonar

Detaljer

Page 1 of 7 Forside Elevundersøkinga er ei nettbasert spørjeundersøking der du som elev skal få seie di meining om forhold som er viktige for å lære og trivast på skolen. Det er frivillig å svare på undersøkinga,

Detaljer

Birger og bestefar På bytur til Stavanger

Birger og bestefar På bytur til Stavanger Birger og bestefar På bytur til Stavanger Små skodespel laga for mellomtrinnet Forfattarar: Ola Skiftun og Sigrun Fister Omarbeidd til skodespel av Stavanger Sjøfartsmuseum Denne dagen var heilt spesiell,

Detaljer

Halvårsrapport grøn gruppe- haust 2015

Halvårsrapport grøn gruppe- haust 2015 Halvårsrapport grøn gruppe- haust 2015 I denne rapporten vil eg ta føre meg dei 7 fagområda i rammeplanen. Eg vil skrive litt om kva rammeplanen seier og deretter gjere greie for korleis me har arbeida

Detaljer

ALF KJETIL WALGERMO KJÆRE SØSTER

ALF KJETIL WALGERMO KJÆRE SØSTER ALF KJETIL WALGERMO KJÆRE SØSTER AV ALF KJETIL WALGERMO Mitt bankande hjarte. Ungdomsroman. Cappelen Damm, 2011 Mor og far i himmelen. Illustrert barnebok. Cappelen Damm, 2009 Keegan og sjiraffen. Illustrert

Detaljer

NAMNET. Av Jon Fosse GUTEN JENTA

NAMNET. Av Jon Fosse GUTEN JENTA NAMNET Av Jon Fosse Handlinga følger eit ungt par som dreg heim til hennar foreldre. Jenta er høggravid og dei manglar bustad. Det er eit drama om kor vanskeleg det er å forstå kvarandre og om lengselen

Detaljer

Månadsbrev for GRØN mars/april 2014

Månadsbrev for GRØN mars/april 2014 Månadsbrev for GRØN mars/april 2014 Oppsummering/ evaluering av mars/april Mål og innhald april I mars har me hatt fokus på språk. Me har hatt språksamlingar saman med Rosa kvar veke, der har me sett på

Detaljer

PLAN FOR BRUK AV NYNORSK I NISSEDAL KOMMUNE

PLAN FOR BRUK AV NYNORSK I NISSEDAL KOMMUNE PLAN FOR BRUK AV NYNORSK I NISSEDAL KOMMUNE Vedteke av kommunestyret 2. oktober 2014, sak 67/14 1 Innhold 1. Kvifor plan for bruk av nynorsk i Nissedal kommune?... 3 1.1 Bruk av nynorsk internt i organisasjonen

Detaljer

UTGIVELSESDAGAR AVIS. Motta korrektur på mail, godkjenn for trykk eller korriger evt. feil.

UTGIVELSESDAGAR AVIS. Motta korrektur på mail, godkjenn for trykk eller korriger evt. feil. UTGIVELSESDAGAR AVIS 1 2 3 Fyll ut bestillingsskjema www.mrfylke.no/annonse minst 3 virkedagar før innrykk. Motta korrektur på mail, godkjenn for trykk eller korriger evt. feil. Annonsekostnadar fakturerast

Detaljer

SERVICESKYSSEN -EIT INKLUDERANDE TILBOD

SERVICESKYSSEN -EIT INKLUDERANDE TILBOD SERVICESKYSSEN -EIT INKLUDERANDE TILBOD Magne Vivelid Gaular Frivilligsentral 24. Mai 2012 Gaular, ein kommune i vakre Sogn og Fjordane 07.06.2012 Landskonferansen på Alexandra 2 Gaular, med dei 3 ruteområda

Detaljer

Innhold. Fakta om bjørn Bilete og video av bjørn Spørjeunders. rjeundersøking

Innhold. Fakta om bjørn Bilete og video av bjørn Spørjeunders. rjeundersøking Bjørn og Rovdyr Innhold Fakta om bjørn Bilete og video av bjørn Spørjeunders rjeundersøking For eller imot bjørn i Jostedalen? Intervju med nokre ikkje-bønder i dalen Intervju med nokre bønder i dalen

Detaljer

Jon Fosse. For seint. Libretto

Jon Fosse. For seint. Libretto Jon Fosse For seint Libretto Personar Eldre kvinne, kring seksti-sytti Middelaldrande kvinne, kring førti Mann, kring femti Fylgje Yngre kvinne, kring tretti Med takk til Du Wei 2 Ei seng fremst, godt

Detaljer

Nynorsk Institutt for lærerutdanning og skoleutvikling Universitetet i Oslo Hovudtest Elevspørjeskjema 8. klasse Rettleiing I dette heftet vil du finne spørsmål om deg sjølv. Nokre spørsmål dreier seg

Detaljer

INFORMASJONSHEFTE FOR STUDENTAR I LYEFJELL BARNEHAGE

INFORMASJONSHEFTE FOR STUDENTAR I LYEFJELL BARNEHAGE INFORMASJONSHEFTE FOR STUDENTAR I LYEFJELL BARNEHAGE Alle vaksne i Lyefjell barnehage arbeider for at det enkelte barn opplever at: Du er aktiv og tydelig for meg Du veit at leik og venner er viktige for

Detaljer

Frå novelle til teikneserie

Frå novelle til teikneserie Frå novelle til teikneserie Å arbeide umarkert med nynorsk som sidemål Undervisningsopplegget Mykje av inspirasjonen til arbeidet med novella, er henta frå i praksis: nynorsk sidemål i grunnskule 1 (2008).

Detaljer

Alle svar er anonyme og vil bli tatt vare på ved Norsk Folkemuseum kor vi held til. Ikkje nemn andre personar med namn når du skriv.

Alle svar er anonyme og vil bli tatt vare på ved Norsk Folkemuseum kor vi held til. Ikkje nemn andre personar med namn når du skriv. Særemne 3-100 år med stemmerett I 2013 er det hundre år sidan alle fekk stemmerett i Noreg. På Norsk Folkemuseum arbeider vi i desse dagar med ei utstilling som skal opne i høve jubileet. I 2010 sendte

Detaljer

SFSK-INFO. Ordet fritt - ved fylkesleiar Gunn Sande SENTERKVINNENE I SOGN OG FJORDANE. Senterkvinnene. gjer fylket til ein endå betre plass å vere!

SFSK-INFO. Ordet fritt - ved fylkesleiar Gunn Sande SENTERKVINNENE I SOGN OG FJORDANE. Senterkvinnene. gjer fylket til ein endå betre plass å vere! SENTERKVINNENE I SOGN OG FJORDANE Å R G A N G 2 0 1 3 N R. 3 2 5. 1 0. 2 0 1 3 ningslaust å gjere masse arbeid for å få l noko som vi meinar er eit bra opplegg dersom dei vi lagar det for ikkje bryr seg/prioriterar

Detaljer

ÅRSMELDING. for Rasdalen grendalag 2013/2014

ÅRSMELDING. for Rasdalen grendalag 2013/2014 ÅRSMELDING for Rasdalen grendalag 2013/2014 Innleiing Årsmøtet for 2012/13 vart avvikla i grendahuset 28.03.13. På dette årsmøtet vart det vedteke at det sitjande styret skulle halda fram i eitt år til.

Detaljer

SFO 2015/16 - Hafslo barne- og ungdomsskule

SFO 2015/16 - Hafslo barne- og ungdomsskule SFO 2015/16 - Hafslo barne- og ungdomsskule SFO HAFSLO - INFORMASJON SFO er eit friviljug omsorgs- og fritidstilbod før og etter skuletid for borna på 1. 4. steg. Sentralt i tilbodet er omsorg, tryggleik,

Detaljer

Månadsbrev frå oktober, Grøn avd.

Månadsbrev frå oktober, Grøn avd. Månadsbrev frå oktober, Grøn avd. Oppsummering/ evaluering av oktober Oktobermånad starta me med eit lite epleprosjekt. Inndelt i grupper, fekk alle barna vere med på tur for å hauste eple og plommer.

Detaljer

Forord Ein dag stod eg i stova til ein professor. Han drog fleire tjukke bøker ut av dei velfylte bokhyllene sine og viste meg svære avhandlingar; mange tettskrivne, innhaldsmetta, gjennomtenkte, djuptpløyande

Detaljer

Velkomen til minifolkehøgskule i Nordfjord

Velkomen til minifolkehøgskule i Nordfjord Velkomen til minifolkehøgskule i Nordfjord Kjære foreldre, føresette, søsken og vener! I 8 månader har de fått rapport etter rapport frå Nordfjordeleven dykkar. Om flotte fjelltoppar. Store bølgjer. Hav

Detaljer

Månadsbrev for Hareid Rotaryklubb januar 2016 Referent Øystein Alme

Månadsbrev for Hareid Rotaryklubb januar 2016 Referent Øystein Alme Månadsbrev for Hareid Rotaryklubb januar 2016 Referent Øystein Alme 04.januar Møtet denne kvelden starta med songen Du ska få ein dag i mårå av Alf Prøysen, 1971. Bernhard H. ønskte vel møtt og informerte

Detaljer

Psykologisk førstehjelp i skulen

Psykologisk førstehjelp i skulen Psykologisk førstehjelp i skulen Fagnettverk for psykisk helse Sogndal 21. mars 2014 Solrun Samnøy, prosjekt leiar Psykologisk førstehjelp Sjølvhjelpsmateriell laga av Solfrid Raknes Barneversjon og ungdomsversjon

Detaljer

Halvårsrapport raud gruppe haust 2015

Halvårsrapport raud gruppe haust 2015 Halvårsrapport raud gruppe haust 2015 Det har vore eit flott halvår på raud gruppe. I gruppa har me 13 born, 10 jenter og 3 gutar, ein pedagog og ein assistent. Me har hatt tre studentar denne hausten.

Detaljer

Til deg som er ny i Maurtuå Barnehage! Barnehagens visjon: «Saman set me spor»

Til deg som er ny i Maurtuå Barnehage! Barnehagens visjon: «Saman set me spor» Til deg som er ny i Maurtuå Barnehage! Barnehagens visjon: «Saman set me spor» Velkommen til oss i Maurtuå Barnehage. Dette heftet med informasjon håpar me kan være til hjelp for deg når du skal være vikar.

Detaljer

Teknikk og konsentrasjon viktigast

Teknikk og konsentrasjon viktigast Teknikk og konsentrasjon viktigast Karoline Helgesen frå Bodø er bare 13 år, men hevdar seg likevel godt i bowling der teknikk og konsentrasjon er viktigare enn rein styrke. Ho var ein av dei yngste finalistane

Detaljer

Gründercamp Samarbeid skule næringsliv

Gründercamp Samarbeid skule næringsliv Gründercamp Samarbeid skule næringsliv Kva er gründercamp? Treningsleir i kreativitet og nyskaping Elevane får eit reelt oppdrag med ei definert problemstilling Skal presentere ei løysing innanfor eit

Detaljer

Tema: Vegen, sanninga og livet. Han som veit alt om meg og som er glad i meg - han vil eg fylgje! GLYTTEN

Tema: Vegen, sanninga og livet. Han som veit alt om meg og som er glad i meg - han vil eg fylgje! GLYTTEN Mai 2012 Medlemsblad GLYTTEN...med sommar og sol, og tærne i sanden ønsker me Velkommen til sommarleir 2012!!! Tema: Vegen, sanninga og livet. Han som veit alt om meg og som er glad i meg - han vil eg

Detaljer

UNDERSØKING OM MÅLBRUKEN I NYNORSKKOMMUNAR RAPPORT

UNDERSØKING OM MÅLBRUKEN I NYNORSKKOMMUNAR RAPPORT UNDERSØKING OM MÅLBRUKEN I NYNORSKKOMMUNAR RAPPORT Språkrådet Landssamanslutninga av nynorskkommunar Nynorsk kultursentrum 17. mars 2011 Undersøking om målbruken i nynorskkommunar er eit samarbeid mellom

Detaljer

Å skape og presentere ei framsyning

Å skape og presentere ei framsyning Å skape og presentere ei framsyning Ei spennande utfordring i norskfaget i Vg3 er kombinasjonen av det å møte tekstar andre har skrive, og å skape noko sjølv. Ifølgje læreplanen skal de «setje saman og

Detaljer

Styremøte og opplegg for styret i Regionalt Forskingsfond Vestlandet

Styremøte og opplegg for styret i Regionalt Forskingsfond Vestlandet Styremøte og opplegg for styret i Regionalt Forskingsfond Vestlandet Sogndal 19-20. juni 2014 Fosshaugane Campus Bilde frå Kvålslid september 2012. Eplesorten Discovery er klar til hausting. Styremøtet

Detaljer

Mina kjenner eit lite sug i magen nesten før ho opnar augo. Ho har gledd seg så lenge til denne dagen!

Mina kjenner eit lite sug i magen nesten før ho opnar augo. Ho har gledd seg så lenge til denne dagen! Mina kjenner eit lite sug i magen nesten før ho opnar augo. Ho har gledd seg så lenge til denne dagen! 17. mai er annleis enn alle andre dagar. Ein stor bursdag der alle er inviterte, tenkjer Mina, medan

Detaljer

No sprett knuppane og sevja stig

No sprett knuppane og sevja stig No sprett knuppane og sevja stig Sein vår i år, men du verda for eit drivande ver når det no fyrst losna; med mildver og regn og ei rekkje kulturhendingar både i vårt lag og leikarringen og i nærskylde

Detaljer

VELSIGNING AV HUS OG HEIM

VELSIGNING AV HUS OG HEIM KR 15.4/12 VELSIGNING AV HUS OG HEIM 1 Denne liturgien kan brukast når folk bed presten eller ein annan kyrkjeleg medarbeidar om å koma og velsigna den nye heimen deira. 2 Dersom presten blir beden om

Detaljer

GRAVFERD I BEDEHUSFORSAMLING

GRAVFERD I BEDEHUSFORSAMLING GRAVFERD I BEDEHUSFORSAMLING NYNORSK INNHALD GRAVFERD I BEDEHUSFORSAMLING... 2 GRAVFERDSORDNING:... 2 1. MENS VI SAMLAST... 2 2. FELLES SALME... 2 3. INNLEIING VED LEIAR... 2 4. BØN... 2 5. MINNEORD...

Detaljer

post@efremforlag.no / www.efremforlag.no

post@efremforlag.no / www.efremforlag.no tidebøn Efrem Forlag 2009 Rune Richardsen Boka er laga i samarbeid med Svein Arne Myhren (omsetjing) etter mønster av Peter Halldorfs og Per Åkerlunds Tidegärd, Artos 2007. Med løyve. Bibeltekstane er

Detaljer

liv Livet er ikkje lett å skjøne. Det er høgst underleg.

liv Livet er ikkje lett å skjøne. Det er høgst underleg. Når eg blir større kan eg lese mykje om sånne ting som verdensrommet, om kva vi kan forstå og kva vi ikkje kan forstå, seier pappa. Det vil eg ikkje, seier eg. Då treng du ikkje gjere det heller, seier

Detaljer

DU SKULLE BERRE VISST KVA BARNA DINE OPPLEVER PÅ SKULEN

DU SKULLE BERRE VISST KVA BARNA DINE OPPLEVER PÅ SKULEN DU SKULLE BERRE VISST KVA BARNA DINE OPPLEVER PÅ SKULEN DEN KULTURELLE SKULESEKKEN Den kulturelle skulesekken er ei nasjonal satsing, og er eit samarbeid mellom Kulturdepartementet og Kunnskapsdepartementet.

Detaljer

Spørjeskjema for elevar 4. klasse, haust 2014

Spørjeskjema for elevar 4. klasse, haust 2014 Spørjeskjema for elevar 4. klasse, haust 2014 (Nynorsk) Du skal IKKJE skrive namnet ditt på nokon av sidene i dette spørjeskjemaet. Vi vil berre vite om du er jente eller gut og kva for klasse du går i.

Detaljer

Ordning for dåp Storsamling Nærbø 06.12.10

Ordning for dåp Storsamling Nærbø 06.12.10 Ordning for dåp Storsamling Nærbø 06.12.10 Velkomsthelsing. Leiar: Forsamlinga skal i dag ta imot dette barnet (bruk gjerne namnet). Vi gjer dette med glede og i bevissthet om det ansvaret dette legg på

Detaljer

MEDLEMSINFO. august 2009

MEDLEMSINFO. august 2009 MEDLEMSINFO august 2009 No er ferien over! Sidan siste medlemsinfo har vi slett ikkje hatt ferie. Denne sommaren har vore veldig aktiv. Tusen takk til alle dokke som har stått på i sommar!! Det har vore

Detaljer

Bygdelagsdag 3. juni og friluftsteater i sikte

Bygdelagsdag 3. juni og friluftsteater i sikte Bygdelagsdag 3. juni og friluftsteater i sikte No ser det endeleg ut til at våren og kanskje sommaren er her, og folk kan løysa sveitten både på byggjedugnader oppå Pustut (sjå baki avisa), og på Bygdelagsdagen/Bygdøystemna

Detaljer

Eg må kjøpe ei ny grammatikkbok. Eg må kjøpe ei nynorsk ordbok. Eg må kjøpe ei ny grammatikkbok. I tillegg må eg kjøpe ei nynorsk ordbok.

Eg må kjøpe ei ny grammatikkbok. Eg må kjøpe ei nynorsk ordbok. Eg må kjøpe ei ny grammatikkbok. I tillegg må eg kjøpe ei nynorsk ordbok. Å BINDE SAMAN SETNINGAR 1 Kva ordklasse høyrer dei utheva orda til? Då eg var i London, besøkte eg tanta mi. Ein hund beit Leo. Derfor er han redd hundar. Arne går på spanskkurs, for han vil lære spansk.

Detaljer

Informasjon til elevane

Informasjon til elevane Informasjon til elevane Skulen din er vald ut til å vere med i undersøkinga RESPEKT. Elevar ved fleire skular deltek i undersøkinga, som vert gjennomført av Læringsmiljøsenteret ved Universitetet i Stavanger.

Detaljer

Bruk av læringsvenn ved Månen som ville lyse som ei sol

Bruk av læringsvenn ved Månen som ville lyse som ei sol Bruk av læringsvenn ved Månen som ville lyse som ei sol Månen som ville lyse som ei sol (2012) av Elin Grimstad - og bruk av læringsvenn på 1. trinn PRESENTASJON AV BOKA: Kvifor er eg ikkje meir som sola?

Detaljer

Månadsbrev for ROSA mars 2015

Månadsbrev for ROSA mars 2015 Månadsbrev for ROSA mars 2015 Oppsummering/ evaluering av mars Mars har vore ein lunefull månad med tanke på veret, men vi gledar oss over mange fine dagar med sol og vårleg varme. Har vore mykje ute og

Detaljer

Analyser setningane under. Det betyr at du skal finne subjekt og verbal. Sjå eksempelet:

Analyser setningane under. Det betyr at du skal finne subjekt og verbal. Sjå eksempelet: SETNINGSLEDD 1 Analyser setningane under. Det betyr at du skal finne subjekt og verbal. Sjå eksempelet: Leo som budde på Cuba før, snakkar godt norsk. Subjekt: Leo som budde på Cuba før Verbal: snakkar

Detaljer

BYGGEKLOSSEN OPEN BARNEHAGE, hausten 2015

BYGGEKLOSSEN OPEN BARNEHAGE, hausten 2015 BYGGEKLOSSEN OPEN BARNEHAGE, hausten 2015 Vi kan tilby: * Frå 13 oktober: Ope kvar tysdag, onsdag og torsdag, frå Kl 10 14. * Fri leik * Formingsaktivitetar * Lunsj med kaffi, te, mjølk og frukt. * Spleiselunsj

Detaljer

6. trinn. Veke 24 Navn:

6. trinn. Veke 24 Navn: 6. trinn Veke 24 Navn: Takk for ei fantastisk fin førestilling i går! Det var veldig kjekt å sjå dykk, både på formiddagen og på ettermiddagen. Eg vart veldig stolt! No må vi få rydda opp og pakka litt

Detaljer

Psykologisk førstehjelp i skulen

Psykologisk førstehjelp i skulen Psykologisk førstehjelp i skulen Sjumilsstegkonferansen Loen 12. mars 2014 Ved Solrun Samnøy, prosjektleiar Psykisk helse på timeplanen Fire skular i Sogn, i tre kommunar Aurland Vik Årdal (to skular)

Detaljer

INFORMASJONSHEFTE OM Flatdal barnehage

INFORMASJONSHEFTE OM Flatdal barnehage INFORMASJONSHEFTE OM Flatdal barnehage Seljord kommune Adresse: Flatdalsvegen 1139, 3841 Flatdal Telefon: 350 51365 E-post: heddeli.barnehage@seljord.kommune.no Styrar: Kristin Gaarder Opningstid: Måndag

Detaljer

Ser du det? Ved Odd Erling Vik Nordbrønd døveprest i Møre Anne Marie Sødal kateket i døvekirken Nordenfjelske distrikt

Ser du det? Ved Odd Erling Vik Nordbrønd døveprest i Møre Anne Marie Sødal kateket i døvekirken Nordenfjelske distrikt Ser du det? Hvordan jobbe med trosopplæring og bibelfortellinger med hovedvekt på det visuelle. Vi lever i en mer og mer visuell tid, og dette bør få konsekvenser for hvordan kirken kommuniserer med og

Detaljer

ÅRSPLAN HORDABØ SKULE 2015/2016

ÅRSPLAN HORDABØ SKULE 2015/2016 ÅRSPLAN HORDABØ SKULE 2015/2016 Fag: Norsk Klassetrinn: 2. Lærar: Linn Merethe Myrtveit Veke Kompetansemål Tema Læringsmål Vurderings- kriterier Forslag til Heile haust en Fortelje samanhengande om opplevingar

Detaljer

MÅNADSBREV FOR APRIL GRØN

MÅNADSBREV FOR APRIL GRØN MÅNADSBREV FOR APRIL GRØN Oppsummering/ evaluering av månaden Også denne månaden har me vore mykje ute. Prøver å komma oss ut to gonger i løpet av dagen om veret er nokon lunde ok. Det er mykje sykling

Detaljer

Om utviklingsplanar for dei vidaregåande skulane i Eiksundregionen Høyring 1

Om utviklingsplanar for dei vidaregåande skulane i Eiksundregionen Høyring 1 Rolf Lystad 12.05.14 Oklavegen 4 6155 Ørsta Utdanningsavdelinga v/ståle Solgard Møre og Romsdal fylkeskommune Fylkeshuset, Julsundvegen 9 6404 Molde Om utviklingsplanar for dei vidaregåande skulane i Eiksundregionen

Detaljer

ARBEIDSPRØVEN Nynorsk ELEVHEFTE

ARBEIDSPRØVEN Nynorsk ELEVHEFTE ARBEIDSPRØVEN Nynorsk ELEVHEFTE LESEKORT 1 A D Å B O V N F G I P L Y Ø U M S T Æ R E H J K a d å b o v N f g i p l y ø U m s t æ r e h J k LESEKORT 2 sa Vi ål du ør våt dyr syl klo båt lys tak Hest føle

Detaljer

GARBORGDAGAR 21. - 25. JANUAR 2015

GARBORGDAGAR 21. - 25. JANUAR 2015 GARBORGDAGAR 21. - 25. JANUAR 2015 «Vind i gardhol» - onsdag 21. januar (Foto: Olav Garborg) Garborgdagar opna med Vind i Gardhol- konsert på Thime Station. I år som i fjor, vart Garborgdagar opna med

Detaljer

Skjema for fokusområder bibliotekarvandring

Skjema for fokusområder bibliotekarvandring Skjema for fokusområder bibliotekarvandring Eidskog på studietur til Spydeberg De kan lesa meir om dokumentasjon av vandringar her: http://bibliotekarvandring.wordpress.com/2013/10/07/dokumentasjon-av-vandringa/

Detaljer

BARN SOM PÅRØRANDE NÅR MOR ELLER FAR ER PÅ SJUKEHUS

BARN SOM PÅRØRANDE NÅR MOR ELLER FAR ER PÅ SJUKEHUS BARN SOM PÅRØRANDE NÅR MOR ELLER FAR ER PÅ SJUKEHUS BARN OG UNGDOM SINE REAKSJONAR I denne brosjyra finn du nyttige tips for deg som er innlagt, og har barn under 18 år. Når ein i familien vert alvorleg

Detaljer

Olaug Nilssen. Få meg på, for faen. Roman

Olaug Nilssen. Få meg på, for faen. Roman Olaug Nilssen Få meg på, for faen Roman 2005 Det Norske Samlaget www.samlaget.no Tilrettelagt for ebok av BookPartnerMedia, København 2012 ISBN 978-82-521-8231-6 Om denne boka Ein humorstisk roman om trongen

Detaljer

Tale, Ivar Aasen-stemnet 29.6.14

Tale, Ivar Aasen-stemnet 29.6.14 Tale, Ivar Aasen-stemnet 29.6.14 «Gode stemnelyd!», kunne eg valt å innleia denne talen med. Eit «Signe dagen» kunne også vore på sin plass. Det vakre «freden god», blant anna brukt i Trondenes, kunne

Detaljer

Rogaland Mållag. Gode målfolk, Bryne, 5. oktober 2009

Rogaland Mållag. Gode målfolk, Bryne, 5. oktober 2009 Rogaland Mållag Gode målfolk, Bryne, 5. oktober 2009 INNKALLING TIL ROGALAND MÅLLAG SITT HAUSTKURS PÅ Styret i Rogaland Mållag vonar at mange målfolk vil ta seg tid til å møta på haustkurset. Me har sett

Detaljer

Vurdering av allianse og alternativ

Vurdering av allianse og alternativ Leiinga Høgskulen i Volda Kunnskapsdepartementet Postboks 8119 Dep 0032 OSLO Postboks 500 6101 Volda Telefon: 70 07 50 00 Besøksadresse: Joplassvegen 11 6103 Volda postmottak@hivolda.no www.hivolda.no

Detaljer

Oversikt over aktuelle produksjonar 2014/våren 2015

Oversikt over aktuelle produksjonar 2014/våren 2015 Den kulturelle spasérstokken i Møre og Romsdal Oversikt over aktuelle produksjonar 2014/våren 2015 «Vesleblakken" - Teater Grimsborken Teaterframsyninga om «Vesleblakken» byggjer på ei novelle med same

Detaljer

Desse punkta markerar utdrag frå kommentarfeltet i undersøkinga som me har lima inn i rapporten.

Desse punkta markerar utdrag frå kommentarfeltet i undersøkinga som me har lima inn i rapporten. Rapport. Innbyggjarundersøkinga 2015 Ulvik herad. Generelt om spørsmåla: Spørsmåla kunne graderast på ein skala frå 1-6, kor 1 var dårlegast. Eit gjennomsnitt på 3,5 vil seie ein vurderingsscore midt på

Detaljer

mmm...med SMAK på timeplanen

mmm...med SMAK på timeplanen mmm...med SMAK på timeplanen Eit undervisningsopplegg for 6. trinn utvikla av Opplysningskontora i landbruket i samarbeid med Landbruks- og matdepartementet. Smakssansen Grunnsmakane Forsøk 1 Forsøk 2

Detaljer

Til deg som er student i Maurtuå Barnehage!

Til deg som er student i Maurtuå Barnehage! Til deg som er student i Maurtuå Barnehage! Barnehagens visjon: «Saman set me spor» Velkommen til oss! Dette heftet er ei samling av ulik informasjon som me håper kan være grei for deg når du skal vær

Detaljer

NIURI EN INTERKULTURELL MØTE-OG KURSPLASS FOR KVINNER I INDRE SOGN.

NIURI EN INTERKULTURELL MØTE-OG KURSPLASS FOR KVINNER I INDRE SOGN. PEDAGOGISK UTVIKLINGSARBEID. RAPPORT. SOGNDAL FOLKEHØGSKULE 2003. NIURI EN INTERKULTURELL MØTE-OG KURSPLASS FOR KVINNER I INDRE SOGN. Bakgrunn. Sogndal kommune har i de seinare åra teke i mot mange flyktningar

Detaljer

Carl Frode Tiller Innsirkling 3. Roman

Carl Frode Tiller Innsirkling 3. Roman Carl Frode Tiller Innsirkling 3 Roman OM FORFATTEREN: Carl Frode Tiller (f. 1970) er ein av dei fremste forfattarane i norsk samtidslitteratur. For dei fire romanane Skråninga (2001), Bipersonar (2003),

Detaljer

www.kappdetgodeliv.no Jan Helgøy, Ordførar i Vanylven kommune

www.kappdetgodeliv.no Jan Helgøy, Ordførar i Vanylven kommune Dei unike dråpane i vest Området vårt er kalender-noreg i miniatyr. Vi samlar juvelane i eit fellesskap slik at dei skin enno klarare og tydelegare. Det er kjekkare å gå på skattejakt når ein går saman.

Detaljer