Oda Hilmen Presthegge, 8A, ØSBUS

Størrelse: px
Begynne med side:

Download "Oda Hilmen Presthegge, 8A, ØSBUS"

Transkript

1 Oda Hilmen Presthegge, 8A, ØSBUS Hest & Ridning Mitt kulturminne er hest og ridning. Det var kusina mi Benedicte som var hestegal, og så smitta det over på meg. Jeg begynte å gå på ridekurs hos Grete Hedalen på Myhre Gård. Men jeg har også gått på ett ridekurs på Fodnes hestesportsenter. Der var ridelæreren Irmelin Grøndahl. Jeg har også vært på rideleir på Fodnes. Men det er på Myhre Gård jeg rir fast en gang i uka og ganske ofte i helgene. Jeg valgte og skrive om dette siden hester og ridning er det beste jeg vet om, og det er den eneste hobbyen jeg har som jeg driver mye med. Da jeg var mindre, var jeg ganske redd for hester og skjønte liksom ikke hva som var så gøy med å ri. Men så etter hvert som kusina mi fortalte mye og jeg så henne ri, bare måtte jeg òg starte. Det er jeg utrolig glad for at jeg gjorde! Før i tida ble hester brukt mye til gårdsarbeid og transportmiddel, dette var mest før biler og traktorer kom. Men det er fortsatt noen som bruker hesten(e) sine til gårdsarbeid. De ble òg brukt til å trekke tunge ting som for eksempel tømmer. Nå for tida blir hesten mest brukt til ridning, konkurranser og rett og slett som en hobby. Det er flest jenter som holder på med hest, men det er jo også noen gutter.

2 Håkon Opheim, 8A, ØSBUS ATV Hobbyen min er å kjøre ATV. Eg kjører heime og på bane. Om sommaren kjører eg på jordet og i skogen. Eg kan også bruke ATVen i arbeid, til å stikke veg og dra fram ting når eg høgg i skogen. Han tek seg lett fram i mange ulike terreng, som i små bekkar, i brisk og steinrøys. Eg synest det er morosamt å å kjøre i terreng med han, fordi det er hinder ein må gjennom. Han er også fin å bruke når eg skal hente kyrne. Atv-en er svart med ei kasse på. Det er automatgear med ein spak som viser revers, fri, høg og låg. Han har hengarfeste, og eg har ein liten hengar med raudt lokk på som det er lett å dra ting på. Eg fekk lyst på ein ATV ein gong eg var på ei messe på Gjøvik.

3 Knut Håvar Ringstad Hagajordet, 8A, ØSBUS BASKET ETBALL Jeg har vært glad i basket i tre - fire år nå. Første gang jeg prøvde basket var når jeg og noen kompiser var på håndballbanen og spilte fotball. Så tok en av kompisene mine fotballen for å skyte på et av basketmålene som sto ved siden av håndballbanen. Så vi delte opp i lag og spilte basket, noe jeg likte mye bedre enn fotball. Da jeg gikk på gamleskolen min før jeg flytta, spilte jeg basket så ofte jeg kunne både i fritiden og i skoletiden. Etter at jeg flytta, ble det ikke så mye basket. Det er bare seks-sju stykker som liker basket her. Spør du etter en basketball for bruk i friminutta, får du ofte til svar at basketballene er bare for bruk i fysaken. Og vi har basket bare en gang i uka i fysak. Når den ene gangen endelig kommer, er det nesten ingen som gidder å spille basket selv om de skal det. Mitt favorittlag er LA Lakers eller Los Angels Lakers. LA Lakers spiller i NBA ligaen (National Basketball Association) i USA. De vant NBA finalen i Andrew Bynum er en av de basketspillerne jeg liker mest. Andrew spiller center på LA Lakers. Andrew er den yngste spilleren som noen gang er valgt til å spille i NBA ligaen. Han er født 27. oktober 1987.

4 Hest & Ridning Jeg er veldig glad ridning, så jeg har valgt å skrive om dette. Jeg går ikke selv på ridning, men rir hos venninnene mine og andre steder av og til. Ridning, eller rettere sagt hester, betyr utrolig mye for meg. Jeg har likt dem siden jeg var liten. Før fikk jeg ikke lov til å ri, fordi mamma var redd for hester og likte dem heller ikke så godt. Men nå tror jeg at hun respekterer at jeg elsker dem, så hun lar meg få ri. Litt fakta om hest/ridning: De første hestene døde ut for omtrent 40 millioner år siden. De het Eohippus og var ikke større enn en hare. De hadde fire tær og små tenner som de brukte til å gomle i seg myke planter. Nå i dag finnes det over 100 forskjellige hesteraser, og ingen av dem har fire tær, men de har en tå på hvert ben. Hester ble først temmet for år siden. Selv før hjulet ble oppfunnet, ga hester oss muligheten til rask transport. Man kan si at hester har vært en del av historien vår. Hester har blitt ridd på forskjellige måter, men de mest vanlige ridegrenene i dag er sprangridning, dressur og feltritt/terrengritt. I sprangridning hopper du med hesten. Hindrene kan være fra mindre enn 30cm opptil 2m. I dressur danser du med hesten. Du får den til å gjøre mange fine bevegelser og får den til å gå på forskjellige måter. Feltritt/terrengritt er nesten det samme som sprangridning, bare at der rir du i skogen og hopper over hindre der. Ridning er en veldig populær sport blant både gutter og jenter. Mange begynner å ri fra da de er rundt 6-7 år gamle, og andre begynner når de er rundt 40 år. Jeg mener at man aldri er for gammel til å starte og ri. Det er utrolig gøy, og du har det kjempemorsomt. Du lærer å bli kjent med hesten og får et bra forhold til den. Dessuten får du utrolig god balanse. Når du først starter å ri, kan det hende du blir litt stiv, men det går over fort. Så jeg sier bare, hopp opp på hesten. Du kommer til å få det ekstremt koselig òg morsomt! Karima Cabello, 8A, ØSBUS

5 Synne Myrvold, 8A, ØSBUS Saxofon Eg spelar tenorsaxofon i Øystre Slidre skulemusikk og Øystre Slidre musikkorps. Der er det både gamle og unge spelarar, så det er definitivt noko alle kan vere med på. Grunnen til at eg valde det som mitt kulturminne, er fordi dette er ein av mine hobbyar. Saxofonen er både materiell og immateriell ein kan både ta, sjå og høyre på han. Eg har spelt i fem, snart seks år. Fyrst begynte eg å spele altsaxofon, men bytta til tenorsaxofon omtrent eit år seinare. Den fyste sangen eg lærde meg, var Lisa gikk til skolen. Eg gjekk på opplæring i kulturskulen i Øystre Slidre. Eg synest det har vore moro heile tida, heilt sidan eg begynte og fram til no. Eg leier instrumentet mitt frå kulturskulen. Det kostar å leie. Ein må også betale medlemsavgift i skulemusikken ein gong i halvåret. Då betalar ein 1100 kroner. Ein tenorsaxofon kan koste mellom og , det kjem heilt an på merke og kva slags årgang det er. Den saxofonen eg har, kostar mellom og , og dette er Yamaha. Du kan få saxofonar i mange merke, Selmer, Yamaha, Buffet, Keilwerth og mange fleire. Det finst sopran-, alt-, tenor-, baryton-, bass- og contrabassax. Contrabassaxen blir ikkje brukt i korps og orkester, for han er alt for stor. Eg synest det er kjempemoro å vere med i korpset, det er både sosialt og lærerikt! Viss eg ville spele noko anna i korpset, kunne eg velje eit anna instrument. Klarinett, kornett, tuba og mange fleire. Eg er fornøgd fordi det var så mykje å velje i. Og dirigenten er glad og blid heile tida, noko som gjer det meir morosamt.

6 LIVERPOOL FC Fra jeg var 11 år likte jeg å sparke fotball. Jeg likte ikke å se på, men jeg likte å spille. Men en dag så jeg en fotball kamp på TV. Det ene laget het Liverpool FC. Det er et bra lag, syntes jeg. De er gode fordi de har gode spillere og fordi de spiller bra. Liverpool fotball Club er en engelsk fotballklubb som spiller i Premier League. Klubben ble stiftet i The Reds, som er kallenavnet til Liverpool, spiller hjemmekampene sine på Anfield i Liverpool. Byen Liverpool ligger ved Irskesjøen i nordvest-england, omtrent seks mil fra Manchester. Stanley Park er en ny stadion for Liverpool FC med plass til tilskuere. Fotball er et spill hvor to lag med 11 spillere på en bane prøver å vinne ved å lage flere mål enn motstanderen. Fotball kan også spilles med fem eller sju spillere på hvert lag. Dette er spesielt vanlig i barne- og ungdomsfotballen. Fotball spilles mest med føttene, men man kan bruke alle deler av kroppen, bortsett fra hendene og armene. Bare keeperen har lov til å bruke hendene, og da bare innenfor sitt eget mål, kalt sekstenmeteren. Våren 2001 viser en undersøkelse at ca 240 millioner mennesker i over 200 land og stater spiller fotball. Fotball stammer opprinnelig fra England, der man på midten av tallet prøvde å standardisere reglene. Fotball for kvinner ble vanlig etter 2.verdenskrig. Viet Thai Nguyen, 8A, ØSBUS

7 Dyra mine Eg har fire kattar og nokre fiskar. Eg har valt å skrive om dei fordi eg er veldig glad i dei og har mykje ansvar for dei. Den eldste katten min heiter Storepus og er 13 år. Han er svart og kvit. Den andre katten heiter Huffsa, og ho er ca seks år og ho er svart. Pernille er tre år gamal. Eg fekk ho den 30.mai Den minste katten er berre fire mnd gamal, og han skal eg gje bort. Den siste heiter Turte. Ho er ungen til Pernille. To av kattane mine har eg hatt store delar av livet mitt. Storepus hadde syster mi med seg frå Hønefoss i Huffsa fekk eg av Synne i klassa mi i Storepus likar veldig godt agurk, og han sit mange gonger og søv. Huffsa er sur nesten heile tida og klorar og bit. Turte leikar omtrent heile tida og hoppar rundt. Når noko rører på seg, må ho bortpå det. Pernille er ei veldig god mor, og passar på Turte heile tida. Men viss Turte bit Pernille i foten, tek Pernille att. Kattar er veldig enkle å handtere og pleie visst det ikkje er rasekatt eller veldig langhåra så du må greie han kvar dag. Du kan reise bort i nokre dagar mens dei er åleine viss dei har tilgang til mat og drikke. I mange andre land står den svarte katten for at det er heksane sin katt, og at han er vond. Vilde Flathus, 8A, ØSBUS

8 Hardingfela mi! Øyvind Lie, 8A, ØSBUS høyrt på nokre av landets beste spelemenn. Til dette prosjektet valde eg fela mi fordi fela er noko eg brukar kvar dag. Det er det eg likar å drive på med fritida mi, og eg vil bli ein av dei beste i landet. Eg likar å setje mitt preg på låtane, så eg set inn litt andre tonar og vriar. Det aller beste eg veit er å spele til dans. Når eg spelar til dans, er det artig å sjå andre danse og høyre på det eg spelar. Eg har også vore på ein del konsertar i området og No har eg spelt i to og eit halvt på. Eg begynte å spele med far min i eit halvt år, men no spelar eg hjå Jan Beitohaugen Granli som er Noregs beste spelemann. Eg spelar ofte til dans. Når eg spelar til dans, spelar eg mest springarar, og nokre gonger spelar eg ein halling. Låtane eg spelar mest, er Smågutspringaren, Hansegardspringaren, Makaløysa, Eg er liten eg, men eg vågar meg/gammal bonde, Munnhørpespringar, Røtnheimsknut og Valdresguten. Hardingfela mi er ei gammal fele, den vart laga i 1923 og restaurert av Ola Viken rundt Før eg begynte å spele, hadde både far min og bror min fela. Bror min slutta etter to år, men pappa spelar enno. Far min fekk denne fela av bestefar då han var liten. Eg trur ei slik fele kostar rundt kr. På bilete ser de fela mi. Ho er fint dekorert med rosingar og perlemor oppover halsen. Bogen er ein Rudiboge, og den fekk eg på 13 års dagen min.

9 Gudrun Hovrud, 8A, ØSBUS Eg valde å skrive om baryton fordi eg likar godt å spela baryton. Eg spelar i to korps, Øystre Slidre Skulemusikk og Øystre Slidre musikkorps. I tillegg går eg også og lærer hjå Bjørn Magne Nyhagen, og eg er lærar i knøttekorpset for dei som spelar trompet. Eg brukar veldig mykje av tida mi på musikk. Øystre Slidre Skulemusikk har lenge hatt veldig få medlemmar, til tider har det berre vore berre seks. Men no har interessa auka, berre i frå 8.kl. er det sju elevar som er med i korpset. Det vart til og med starta knøttekorps for ungar på rundt seks år. Der er interessa endå større, no det er snart oppe i tjue medlemmar, og fleire har spurt om å få bli med, men det er dessverre ein mangel på instrument som gjer at vi ikkje kan ta inn fleir. I skulemusikken er det berre eg som spelar baryton, men i Øystre Slidre Musikkorps er det seks barytonar. Ein baryton er på ein måte både materiell og immateriell. Sjølve barytonen er materiell, men lyden den lagar er jo immateriell. Når du spelar baryton, får du ofte litt blanda stemmer. Vi som spelar dette instrumentet, får alt i frå komp til soloar. Barytonen er også kalla euphonium eller juff. Den høyrer til grovmessinggruppa. Barytonen er stemt i Bb. Eit instrument som liknar baryton, kan ein finne tilbake i 1830 i Tyskland. Dette instrumentet vart vidareutvikla av Sommar tidleg i 1840 åra til baryton, eller euphonium, som han kallar det. Namnet euphonium kom frå det greske ordet euphonos som tyder søt stemme.

10 Mobilen! Eg valde å skrive om mobilen fordi han er ein del av dagleg livet mitt. Eg har med meg mobil over alt! Det finst mange forskjellige mobiltelefonar. Dei har forskjellige fargar og fasongar. Ein mobil kan koste alt frå 1 kr til 5000 kr, men alt kjem an på kva slags abonnement du har og kva for type mobil det er. I dag er det nesten vorte vanleg at det er mp3 på dei fleste mobilar. Før i tida var ikkje det så vanleg. Det har også vorte vanleg med kamera på mobiltelefonane, men det var hella ikkje vanleg før i tida. Mange unge i dag er nok litt opptatt av at mobilen deira skal sjå bra ut. Dei som er avhengig av mobil, veit kor kjekt det er å ha han i lomma heile tida. Og han er jo kjekk og ha visst det skulle skje noko, då kan du berre ringe. Kanskje det er nokre ulemper med ein mobiltelefon? Det er sagt av forskarar at du kan få sjukdommar av den strålinga som kjem av mobilen. Det er også sagt at visst du går med mobil i lomma, kan du bli steril Men no te dags kan du jo bli sjuk tå alt! For ikkje mange år sidan kunne du ha ein mobiltelefon i mange år. Men i dag er det mange av dei som ikkje tålar så mykje. Men det finst mobilar i dag som tålar ganske mykje. Dei fleste mobilane tålar sjølvsagt å dette i bakken eit par gonger, men ikkje veldig hardt. Hege Merete Rødningen, 8A, ØSBUS

11 Playstation 2 Eg har vald å skrive om Sony Playstation 2 som mitt kulturminne. Playstation 2 eller PS2 kom først ut i Japan 4. mai 2000 som ein oppfølgjar av Playstation eller PSOne. I Japan vart konsollen, altså sjølve maskina, gitt ut i sølv medan han var svart i Amerika. PS2 kan spela spel, DVD-ar og CD-ar. Det har vorte selt omlag 140 millionar eksemplar av han, og det spelet som er mest selt, er Grand Turismo 3. Grunnen til at eg skriv om Playstation 2 er at eg synest det er god kvalitet på dei spela eg har prøvd. Det er moro å spela PS2, men eg får berre spelt kvar andre helg fordi det er pappa sin PS2, og mamma og pappa er ikkje saman lengre. Når eg spelar PS2, spelar eg bilspel og slossespel. Det varierer kor lenge eg spelar, det kan vera alt mellom ein halvtime og fleire timar. Prisen på ein PS2 no er 1200 kr, og då får ein med eit valfritt spel. Det viktigaste utstyret for å få ei optimal oppleving av spelet er: Ei lita utgåve av PS2 fordi den har bedte lyd og bilde og spelar lilla diskar, minnekort på 16 MB eller meir, to Dualshtock 2 spelspakar eller kontrollar, minst tre valfrie spel og ein god sofa. God fornøyelse! Henrik Sørbu, 8A, ØSBUS

12 Håvard Hermundstad, 8A, ØSBUS Traktor Eg har valt å skrive om traktor fordi eg har vakse opp med det. Eg synest traktor er interesssant. Eg byrja å interessere meg for traktor då eg var seks år. Eg sat i traktor før fyrste gong då eg var to år gamal. Pappa sa han hadde barnesete i traktoren. Traktor er ein svært nyttig ting. Den kan brukast til snøbrøyting, pløying, kjøre møkk og brukast i skogen. Den traktoren som er best i skogen, er Valmet, fordi det er ingen ting under traktoren som kan bli øydelagt. Me kjøpte Valmet i 1995 då eg kom til, og den er no 13 år gamal. Den har gått bra hittil, men dei seier at dei kan bli øyelagde når dei er så gamle. Me har fleire traktorar. Det er to John Deere, ein gamal og ein 2001-modell som har runda akkurat 1000 timar. Den gamle hadde oldefar, så den er ganske gamal. Det er to forskjellige dieseltyper til traktoren, ein vinterdiesel og ein sommardiesel. Den er farga.

13 Idun Dalby Andersen, 8A, ØSBUS Klarinetten Kulturminnet mitt er ein klarinett. Eg valde klarinett fordi eg spelar det. Eg har spelt klarinett i snart fire år og synest det er like gøy enno som det var til å begynne med. Instrumentet mitt har eg fått av korpset eg er i. Eg spelar i Øystre Slidre skulemusikk. Vi spelar med heile korpset, men nokon gonger pleier vi å ta ein liten sang åleine eller med 1-4 andre i frå korpset. I blant dreg vi ut på konsertar. Om instrumentet: Klarinetten min er frå ein produksjon som heiter Noblet Paris. Klarinetten kan vera veldig dyr. Skal du ha ein veldig god klarinett, så må du nesten opp i kr. Du kan også kjøpe klarinett som kostar kr, men dei er som regel ikkje så gode som dei dyraste. Klarinetten har ca. 20 klaffar. Materialet han er laga av er tre og plastikk og litt metall. I den øverste delen er det ei tynn treflis som du blæs i slik at det kjem lyd i instrumentet.

14 John Ejnar Blomlie Müller, 8A, ØSBUS Gitaren min Dette er en gitar som ble laget i Japan. Bedriften som laget gitaren heter Suzuki og ble stiftet i Denne gitaren tilhørte faren min før. Han kjøpte egentlig to helt like gitarer på Palma de Mallorca og brukte en til å ha på Mallorca og en i Frankrike. Men den ene ble ødelagt på en flyplass, og derfor er det en igjen, og det er altså denne gitaren som jeg skriver om nå. Gitaren er kjøpt i 1974, og er altså en Suzuki gitar som ble lagd i begynnelsen av 1970-tallet. Denne gitaren fikk jeg egentlig for rundt en uke siden, fra pappa. Jeg begynte å spille alene, men fortsatte på musikkskolen. Jeg liker en del forskjellig musikk. Jeg liker rock (selvsagt), egentlig ikke så mye norsk musikk, men det duger jo. Jeg liker også pop-rock. Hvis jeg kommer så langt at en god sang kommer ut fra skriveren en dag, så håper jeg at teksten er god, for noe av det jeg liker med sanger er teksten. Gode tekster kan få deg til å tenke, noe jeg forresten gjør mye også. Gitaren er et strengeinstrument. Fordelen med en gitar er at det er lettvint å ta med seg, og den lager god stemning. Man kan spille for venner, og man kan tjene litt penger. Gitar er med andre ord praktisk, moro og fint. Når jeg setter meg ned med gitaren min, er det fordi jeg vil, ikke fordi jeg må. Det finnes mange forskjellige gitartyper, vi har for eksempel akustisk gitar, semiakustisk, el-gitar og banjo. Når man begynner med gitar, sies det at man bør ha nylonstrenger og el-gitar, men jeg lærte meg å spille på akkurat denne gitaren med stålstrenger, og fingrene mine ble fort vant til det. Det morsomme med gitar er egentlig å få litt utfordringer, synes jeg. Pappa kjøpte denne gitaren for ca 400 kr. I gamle dager var jo det en del penger, men han sier at nå er gitaren masse brukt og har sikkert gått en del ned i verdi, så han tipper den er verdt rundt en 1000-lapp i dag. Denne gitaren

15 er den beste gitaren jeg har spilt på, og de nye nå til dags er nesten bare gitarer med mikrofon og elektriske saker. Det er ikke dårlig, men minner og årgang virker best.

16 Jostein Melbye, 8A, ØSBUS Snowboard Eg valde snowboard fordi eg synest at det er morosamt å køyre. Eg begynte då eg var om lag 6-7 år gamal. Sidan det har eg likt å køyre. Det kan vere tøft å stå på snowboard, men det er morosamt uansett. Eg har ikkje hatt store skadar, men eg har sett andre som skadar seg ofte. Men viss ein vil bli god på snowboard, MÅ ein ofre noko. Eg køyrer mest på Beitostølen og litt i Raudalen. Eit heiskort kostar ca kr viss du ikkje er medlem, men vis du er medlem i Valdres Plankekøyrarlag kostar det 1500kr. Du må vere på minst åtte treningar for å vere aktiv medlem. Eit krav til bakkane er at det må vere hopp og rails. Snowboard-sporten begynte med at surfarane tok med bretta sine opp i fjellet på 1960-talet. Det første brettet vart laga for ca 50 år sidan, og etter kvart kom det brett med bindingar som vart laga av Tom Sims. Utstyr som ein treng, er eit snowboard, bindinger og sko. Kleda til snowboard- køyrar er vide bukser og jakke. Prisen på eit snowboard kan vere frå 4000 til 8000 kroner, og kvart år blir det selt brett på verdensbasis.

17 FORD MUSTANG Audun Lyshaug, Melbye, 8A, ØSBUS 1. Eg vil skrive om Ford Mustang som mitt kulturminne. Eg valde dette fordi det interesserer meg, og fordi pappa har mange bilar. Eg har vore interessert i dette sidan eg var liten, litt pga at eg har vokse opp med det. Pappa, bror min og eg er ofte på cruising med gamle og nye amerikanske bilar. Cruising er at alle amcar-entusiastane samlast og køyrer rundt. Klubben heiter Valdres Amcarklubb. Det er mange medlemmar der, og alle er hekta på bil. Dei fleste har max to bilar. Det er stemne ca ein gong i månaden. Vi brukar ikkje bilen så ofte viss det ikkje har med amcarklubben å gjere. 2. Mustang er ein amerikansk bil som har blitt produsert sidan midt i Det er ein svært populær bil i Amerika og i mange andre land. Vi har ein Mustang som er ein 1996 modell. Vi har også mange andre eldre bilar. Ford Mustang er favorittbilane mine. Eg har mange modellbilar av dei og endå fleire bilete. Det er ein cabriolette og den har ein veldig fin raudfarge. Det er luftinntak på sidene. Motoren er ein v6. Det er automatgir, og han er importert frå USA. Han har ein annan lyd enn vanlege bilar pga motoren. Vi fekk tak i denne bilen då pappa bestemte seg i all hast for å kjøpe ein mustang. Det tok lang tid å få den til Norge fordi den måtte bli frakta i båt frå Amerika og til Norge. 3. Bilen kostar ca med skilt. Alle mustangar har forskjellig pris etter kor nye eller gamle dei er, korleis dei ser ut og korleis dei er behandla. Det blir den same som på alle andre bilar. Salsprisen på bilen vår er mellom 60 og Mustangen vår ser slik ut:

18 Eirunn Hegge Skrindsrud, 8A, ØSBUS Altsaksofon Eg har valt altsaksofon som mitt kulturminne fordi eg syntes at det er eit fint og interessant instrument. Eg begynte og spele altsaks rundt skulestart i 8. klasse, og har fått opplæring av søskenbarnet mitt Otto H. Myrvold. Etter to månader eg gjekk inn i skulekorpset. Det var av å høyre på tenorsaksen til Synne Myrvold at eg fyrst fekk interesse for instrumenet. Så eg hadde eigentleg tenkt å begynne på tenor, men måtte fyrst ta opplæring i altsaks eit eller to år. Eg har ikkje vore på mange konsertar, men nokre. Eg øver med Otto ein gong i veka og med korpset ein gong i veka. Opplæringa er gjennom kulturskulen, og eg leier instrumentet. Saksofonen vart oppfunnen av ein instrumentmakar og klarinettist som var belgisk og heitte Adolphe Sax. Dette skjedde i midten av 1840 åra. Instrumentet vart vist fram i Brüssel for fyrste gong i Han tok det ikkje i bruk før enn 17. mai Saksofonen har eit likskapstrekk med klarinetten, nemlig at begge har eit røyrblad. Eit røyrblad blir og kalla røyr eller flis. Elles er saksofonen laga av messing. Når du bles i munnstykket, der flisa sit, blir det ein slags vibrasjon i flisa som gjer lyd. Saksofonen har kjempestor variasjon i klangen og kan brukast til mykje slags musikk. Saksofonen egnar seg for eksempel godt til solo, band, korps, samspel og store band. Det er fire saksofonar som er mest kjent og blir mest brukt. Det er sopran-, alt-, tenor- og barytonsaks. Saksofonen består av tre hovuddelar: Munnstykke, hals og kropp. Som regel er munnstykket produsert i ebonitt, eit metall, tre eller glas. Halsen og kroppen er av metall. Dei kan vere normalt lakkert eller messing som er forsølva. Røyrbladet som sit på munnstykket er normalt laga i plast eller bambus.

19 Aurimas Bielevicius, 8A, ØSBUS Datamaskinen Jeg vil skrive om datamaskinen min. Datamaskiner er veldig interessante fordi du kan gjøre mange ting med dem. Du kan søke på internett, spille spill, arbeide med programmer, skrive tekster og mange andre ting. Første datamaskinen ble laga rundt 1946, men etter det hvert kom det mange flere og bedre datamaskiner av forskjellige merker. Den første datamaskinen hadde ca. 800 transistorer og ca lamper. I dag har datamaskinen ca 80 millioner transistorer og en eller ingen lamper! Jeg fikk min første datamaskin for fire-fem år siden. Jeg kjøpte deler og konstruerte datamaskinen min selv. Hvis man bruker mye tid foran datamaskinen, kan det være negativt. Men hvis du sitter to-tre timer per dag, det er ikke så farlig. Jeg sitter ved datamaskinen min ca. 20 timer per uke. Timene fordeler seg på fire timer per dag og ca.0 5 timer i helgen. Jeg liker best å spille spill.

20 Fotball Eivind Strand Moen, 8A, ØSBUS Jeg blei interessert i fotball for mange år siden. Begge brødrene mine har også spilt. Min eldste bror spilte keeper og var veldig god!! Min yngste bror spiller over alt, for han spiller bare 7-er fotball. Han er også en av de beste på laget. Jeg begynte å spille fotball da jeg var rundt fire år. Jeg spiller spiss eller ving på et lag som heter Fagernes il. På det laget er det ikke bare folk i fra Fagernes, men også fra Øystre Slidre og Bagn. Vi har tre treninger i uka, to på Blåbærmyra og en på i hallen Beitostølen. Og vi har fire trenere og flere lagledere. Siden jeg er 14 år, er det 11-er fotball, da er det 11 spillere med keeper. Fotball er en ganske billig sport å drive med, for du trenger bare fotballsko. Men det kan bli dyrt likevel, for vi reiser ganske mye. De siste årene har jeg fulgt med på laget Lillestrøm som jeg synes er det beste laget i verden Men Valdres FK er også veldig bra!! Fotball er mer enn en sport, det er en livsstil. Lillestrøm ble stiftet 2. april Klubben er den klubben som har holdt seg lengst i toppdivisjonen som nå heter tippeligaen. Lillestrøm har ikke bare et A-lag, de har lag for alle aldre. De fokuserer på de unge og få trent de. De ble seriemestre i 1959, 1976, 1977, 1986 og 1989 og cupmestre i 1977, 1978, 1981 og 1985, Det går ikke veldig bra for tiden, for de ligger på 4 plass i tabellen. Men vi skal jo ikke fokusere på det dårlige, de har spilt bra, men har vært uheldige og har møtt mange gode lag. Olivier Occean er spiss i LSK og er en spiller jeg ser opp til.

21 Tussa og Pjusken Tussa Tussa er katten min. Ho er to år. Ho har veldig rare fargeoverganger på pelsen sin. Ho er svart, grå, kvit og litt brun. På sida er ho svart med gråe striper som snirklar seg rundt på kroppen hennar i rundingar. Eg fekk ho den 22. desember 2000 av besteveninna mi, Hilde. Ho hadde kjøpt han av ei anna veninne for 50 øre, for ikkje å få dårleg samvit for å ha gitt meg noko gratis til julegåve. Ho ville gi meg ein kattunge fordi vi måtte avlive den gamle katten min, Nusse, den 25. juli Og Hilde visste at eg savna Nusse veldig mykje. Nusse vart nesten 18 menneskeår. Tussa er veldig leiken, og før så greidde ho nesten ikkje leggje seg ned for å roe seg. Ho berre sprang og leika heile tida. Og ofte måtte ho stå opp att for å spring etter at ho hadde lagt seg. Pjusken Bror min er 23 år, og han hadde òg katt, Pjusken, men det var berre til jula Då skulle vi passe han. Etter det vart ikkje Pjusken med heim att fordi Trine og bror min skulle få barn, og Pjusken gjekk det ikkje an å kose med. Han sprang og leikte heile tida, han, som Tussa. Og viss du prøvde og kose med han, så kunne han ofte angripe deg. Bror min og Trine ville ikkje ha ein utrygg katt heime når dei skulle ha eit lite barn i huset. Så Pjusken blir nok verande her hos oss. Pjusken vart sjuk i februar 2009, så vi tok han med oss til dyrlegen. Du har kanskje lagt merke til at eg har skrive han? Det var fordi han var ein hankatt heilt til vi tok han med til dyrlegen, då fekk vi vete at han var ei kjette! Så no

22 heiter ho Pjuska, men vi kallar han ofte Pjusken eller han fortsatt sjølv om vi veit at det er ein hokatt. Vi har ikkje vorte vane med det enno. Tussa og Pjuska er ganske gode vener no. Dei sloss ein del i starten, men det er kanskje ikkje så rart, Tussa hadde jo tross alt vore hos oss i to år frå før. Men eg trur det har gått over til leikeslossing no. No leikar dei om dagen, spring og har det gøy. Det ser iallfall slik ut. Og dei kosar mykje meir no. Men vi høyrer ofte at dei er oppe og spring om natta enno. Linda Lagrud Meisdalen, 8A, ØSBUS

Birger og bestefar På bytur til Stavanger

Birger og bestefar På bytur til Stavanger Birger og bestefar På bytur til Stavanger Små skodespel laga for mellomtrinnet Forfattarar: Ola Skiftun og Sigrun Fister Omarbeidd til skodespel av Stavanger Sjøfartsmuseum Denne dagen var heilt spesiell,

Detaljer

Joakim Hunnes. Bøen. noveller

Joakim Hunnes. Bøen. noveller Joakim Hunnes Bøen noveller Preludium Alt er slik det plar vere, kvifor skulle noko vere annleis. Eg sit ved kjøkenvindauget og ser ut. Det snør, det har snødd i dagevis, eg har allereie vore ute og moka.

Detaljer

Spørjeskjema for elevar 4. klasse, haust 2014

Spørjeskjema for elevar 4. klasse, haust 2014 Spørjeskjema for elevar 4. klasse, haust 2014 (Nynorsk) Du skal IKKJE skrive namnet ditt på nokon av sidene i dette spørjeskjemaet. Vi vil berre vite om du er jente eller gut og kva for klasse du går i.

Detaljer

3 Gjer setningane om til indirekte tale med verba i preteritum. Han fortalde: Ho bur på Cuba. Han fortalde at ho budde på Cuba.

3 Gjer setningane om til indirekte tale med verba i preteritum. Han fortalde: Ho bur på Cuba. Han fortalde at ho budde på Cuba. LEDDSETNINGAR 1 Gjer setningane om til forteljande leddsetningar. Carmen er kona hans. Luisa går på skule i byen. Leo er tolv år. Ålesund er ein fin by. Huset er raudt. Det snør i dag. Bilen er ny. Arne

Detaljer

Set inn passande preposisjonar. Sjå biletet på førre side. Nokre må du kanskje bruke fleire gonger.

Set inn passande preposisjonar. Sjå biletet på førre side. Nokre må du kanskje bruke fleire gonger. PREPOSISJONAR 1 Set inn passande preposisjonar. Sjå biletet på førre side. Nokre må du kanskje bruke fleire gonger. Luisa går på skule i Ålesund. Skulen ligg midt i byen. Klasserommet ligg i tredje etasje

Detaljer

2 Gjenta setningane. Begynn med adverbialet. Leo speler fotball. Kvar onsdag speler Leo fotball.

2 Gjenta setningane. Begynn med adverbialet. Leo speler fotball. Kvar onsdag speler Leo fotball. HEILSETNINGAR 2 Gjenta setningane. Begynn med adverbialet. Leo speler fotball. Kvar onsdag speler Leo fotball. Vi reiser til Cuba. Carmen les ei bok. Arne lagar middag. Luisa er på skulen. Det snør. I

Detaljer

Teknikk og konsentrasjon viktigast

Teknikk og konsentrasjon viktigast Teknikk og konsentrasjon viktigast Karoline Helgesen frå Bodø er bare 13 år, men hevdar seg likevel godt i bowling der teknikk og konsentrasjon er viktigare enn rein styrke. Ho var ein av dei yngste finalistane

Detaljer

Pressemelding. Kor mykje tid brukar du på desse media kvar dag? (fritid)

Pressemelding. Kor mykje tid brukar du på desse media kvar dag? (fritid) Mikkel, Anders og Tim Pressemelding I årets Kvitebjørnprosjekt valde me å samanlikna lesevanane hjå 12-13 åringar (7. og 8.klasse) i forhold til lesevanane til 17-18 åringar (TVN 2. og 3.vgs). Me tenkte

Detaljer

NAMNET. Av Jon Fosse GUTEN JENTA

NAMNET. Av Jon Fosse GUTEN JENTA NAMNET Av Jon Fosse Handlinga følger eit ungt par som dreg heim til hennar foreldre. Jenta er høggravid og dei manglar bustad. Det er eit drama om kor vanskeleg det er å forstå kvarandre og om lengselen

Detaljer

På tur med barnehagen. Mars 2015-juni 2015 Fokusområde 11

På tur med barnehagen. Mars 2015-juni 2015 Fokusområde 11 På tur med barnehagen Mars 2015-juni 2015 Fokusområde 11 Standarane, teikn på kvalitet. Desse tre standarane er felles for alle barnehagane i Eid kommune. Dei skal vise veg til korleis vi skal få god kvalitet

Detaljer

Jon Fosse. Kveldsvævd. Forteljing. Oslo

Jon Fosse. Kveldsvævd. Forteljing. Oslo Jon Fosse Kveldsvævd Forteljing Oslo 2014 Det Norske Samlaget www.samlaget.no Tilrettelagt for ebok av BookPartnerMedia, København 2013 ISBN 978-82-521-8585-0 Om denne boka Kveldsvævd er ein frittståande

Detaljer

Kjære føresette. Nok ein månad er snart over! Tida går veldig fort, spesielt når vi har det kjekt. Og det er akkurat det vi har på SFO:-)

Kjære føresette. Nok ein månad er snart over! Tida går veldig fort, spesielt når vi har det kjekt. Og det er akkurat det vi har på SFO:-) Kjære føresette. Nok ein månad er snart over! Tida går veldig fort, spesielt når vi har det kjekt. Og det er akkurat det vi har på SFO:-) Alle borna i 1 klasse byrjar å bli trygge i sine nye omgivelser.

Detaljer

SETNINGSLEDD... 2 Verbal... 2 Subjekt... 2 Objekt... 5 Indirekte objekt... 6 Predikativ... 8 Adverbial... 9

SETNINGSLEDD... 2 Verbal... 2 Subjekt... 2 Objekt... 5 Indirekte objekt... 6 Predikativ... 8 Adverbial... 9 SETNINGSLEDD... 2 Verbal... 2 Subjekt... 2 Objekt... 5 Indirekte objekt... 6 Predikativ... 8 Adverbial... 9 1 SETNINGSLEDD Verbal (V) Eit verbal fortel kva som skjer i ei setning. Verbalet er alltid laga

Detaljer

Informasjon til elevane

Informasjon til elevane Informasjon til elevane Skulen din er vald ut til å vere med i undersøkinga RESPEKT. Elevar ved fleire skular deltek i undersøkinga, som vert gjennomført av Læringsmiljøsenteret ved Universitetet i Stavanger.

Detaljer

Kvifor er dei fleste mobiltelefonar rektangulære?

Kvifor er dei fleste mobiltelefonar rektangulære? Kvifor er dei fleste mobiltelefonar rektangulære? Innlevert av 6. og 7. ved Marvik Skule (Suldal, Rogaland) Årets nysgjerrigper 2015 Det er første gong både lærar og elevar i 6. og 7. ved Marvik skule

Detaljer

Månadsbrev for GRØN mars/april 2014

Månadsbrev for GRØN mars/april 2014 Månadsbrev for GRØN mars/april 2014 Oppsummering/ evaluering av mars/april Mål og innhald april I mars har me hatt fokus på språk. Me har hatt språksamlingar saman med Rosa kvar veke, der har me sett på

Detaljer

Til deg som er ny i Maurtuå Barnehage! Barnehagens visjon: «Saman set me spor»

Til deg som er ny i Maurtuå Barnehage! Barnehagens visjon: «Saman set me spor» Til deg som er ny i Maurtuå Barnehage! Barnehagens visjon: «Saman set me spor» Velkommen til oss i Maurtuå Barnehage. Dette heftet med informasjon håpar me kan være til hjelp for deg når du skal være vikar.

Detaljer

Innhold. Fakta om bjørn Bilete og video av bjørn Spørjeunders. rjeundersøking

Innhold. Fakta om bjørn Bilete og video av bjørn Spørjeunders. rjeundersøking Bjørn og Rovdyr Innhold Fakta om bjørn Bilete og video av bjørn Spørjeunders rjeundersøking For eller imot bjørn i Jostedalen? Intervju med nokre ikkje-bønder i dalen Intervju med nokre bønder i dalen

Detaljer

LIKNINGA OM DEN VERDIFULLE PERLA

LIKNINGA OM DEN VERDIFULLE PERLA LIKNINGA OM DEN VERDIFULLE PERLA TIL LEKSJONEN Fokus: Kjøpmannen og den verdifulle perla. Tekst: Matt 13.45 Likning Kjernepresentasjon MATERIELL: Plassering: Hylle for likningar Deler: Gulleske med kvitt

Detaljer

Nynorsk Institutt for lærerutdanning og skoleutvikling Universitetet i Oslo Hovudtest Elevspørjeskjema 8. klasse Rettleiing I dette heftet vil du finne spørsmål om deg sjølv. Nokre spørsmål dreier seg

Detaljer

ALF KJETIL WALGERMO KJÆRE SØSTER

ALF KJETIL WALGERMO KJÆRE SØSTER ALF KJETIL WALGERMO KJÆRE SØSTER AV ALF KJETIL WALGERMO Mitt bankande hjarte. Ungdomsroman. Cappelen Damm, 2011 Mor og far i himmelen. Illustrert barnebok. Cappelen Damm, 2009 Keegan og sjiraffen. Illustrert

Detaljer

Kom skal vi klippe sauen

Kom skal vi klippe sauen Kom skal vi klippe sauen KOM SKAL VI KLIPPE SAUEN Kom skal vi klippe sauen i dag Klippe den bra, ja klippe den bra Så skal vi strikke strømper til far Surr, surr, surr, surr, surr. surr Rokken vår går,

Detaljer

Noteringshefte. N Y N O R S K Trinn 3 5

Noteringshefte. N Y N O R S K Trinn 3 5 Noteringshefte N Y N O R S K Trinn 3 5 Noteringshefte Personalia: Testpersonens namn:... Fødselsdato:... Norm:.. Skule/Institusjon:... Klasse:.... Testleiar:... Dato:.. Merknadar: 1. Leseflyt og leseforståing

Detaljer

Page 1 of 7 Forside Elevundersøkinga er ei nettbasert spørjeundersøking der du som elev skal få seie di meining om forhold som er viktige for å lære og trivast på skolen. Det er frivillig å svare på undersøkinga,

Detaljer

Me har sett opp eit tankekart og mål for dei ulike intelligensane, dette heng som vedlegg.

Me har sett opp eit tankekart og mål for dei ulike intelligensane, dette heng som vedlegg. JANUAR 2015! Ja, i går vart friluftsåret 2015 erklært for opna og me er alle ved godt mot og har store forhåpningar om eit aktivt år. Det gjeld å ha store tankar og arbeida medvite for å gjennomføra dei.

Detaljer

«Ny Giv» med gjetarhund

«Ny Giv» med gjetarhund «Ny Giv» med gjetarhund Gjetarhundnemda har frå prosjektleiinga i «NY GIV I SAUEHOLDET» som HSG står bak, fått ansvar for prosjektet «KORLEIS STARTA MED GJETARHUND FOR FØRSTE GANG». Prosjektet går ut på

Detaljer

Velkomen til. Dette heftet tilhøyrer:

Velkomen til. Dette heftet tilhøyrer: Velkomen til Dette heftet tilhøyrer: 1. samling: Kva er Bibelen? Skapinga. Babels tårn Forskaroppgåve 1 På denne samlinga har vi snakka om Bibelen. Det er ei gammal bok som har betydd mykje for mange.

Detaljer

Til deg som bur i fosterheim. 13-18 år

Til deg som bur i fosterheim. 13-18 år Til deg som bur i fosterheim 13-18 år Forord Om du les denne brosjyren, er det sikkert fordi du skal bu i ein fosterheim i ein periode eller allereie har flytta til ein fosterheim. Det er omtrent 7500

Detaljer

Jon Fosse. For seint. Libretto

Jon Fosse. For seint. Libretto Jon Fosse For seint Libretto Personar Eldre kvinne, kring seksti-sytti Middelaldrande kvinne, kring førti Mann, kring femti Fylgje Yngre kvinne, kring tretti Med takk til Du Wei 2 Ei seng fremst, godt

Detaljer

Minnebok. Minnebok NYNORSK

Minnebok. Minnebok NYNORSK Minnebok NYNORSK 1 Minnebok Dette vesle heftet er til dykk som har mista nokon de er glad i. Det handlar om livet og døden, og ein del om korleis vi kjenner det inni oss når nokon dør. Når vi er triste,

Detaljer

Natur- og samfunnsfag

Natur- og samfunnsfag Inger Kristine Jensen Marit Johnsrud Guri Langholm Elisabeth Buer Natur- og samfunnsfag ELEVBOK Nynorsk Innhald Til foreldre og lærarar...side 4 Samfunnsfag Familien...side 6 Oppgåver...side 26 Naturfag

Detaljer

Molde Domkirke 2016. Konfirmasjonspreike

Molde Domkirke 2016. Konfirmasjonspreike Molde Domkirke 2016 Konfirmasjonspreike Så er altså dagen her. Den store dagen. Dagen eg trur mange av dykk har gleda seg til lenge. Og det er lov å kjenne litt sommarfuglar i magen og både glede og grue

Detaljer

Regnet sit som glanspapir på hender og føter Vinden ser det eg ikkje ser Han som smiler under vindauget. Eg rissar ikkje namn

Regnet sit som glanspapir på hender og føter Vinden ser det eg ikkje ser Han som smiler under vindauget. Eg rissar ikkje namn Dans meg Lat meg sjå deg utan andlet, lat meg gå med deg i skogen utan klede. Vis meg dit du aldri før har vore, sei meg det du aldri før har tenkt. Våg meg utan sko og utan pust. Dans meg dit du vil Hudsong

Detaljer

Månadsbrev frå oktober, Grøn avd.

Månadsbrev frå oktober, Grøn avd. Månadsbrev frå oktober, Grøn avd. Oppsummering/ evaluering av oktober Oktobermånad starta me med eit lite epleprosjekt. Inndelt i grupper, fekk alle barna vere med på tur for å hauste eple og plommer.

Detaljer

Den gode gjetaren. Lukas 15:1-7

Den gode gjetaren. Lukas 15:1-7 Den gode gjetaren Lukas 15:1-7 Bakgrunn I denne forteljinga formidlar du noko om kva ei likning er. Difor er delen om gullboksen relativt lang. Det å snakke om dei ulike filtstykka som ligg i boksen, er

Detaljer

Tyra Teodora Tronstad og Bjørn Sortland. Det blir pinlig uansett

Tyra Teodora Tronstad og Bjørn Sortland. Det blir pinlig uansett Tyra Teodora Tronstad og Bjørn Sortland Det blir pinlig uansett Om forfatterne: Tyra Teodora Tronstad og Bjørn Sortland kjente ikke hverandre mens de skrev denne boka. De skrev uten å ha snakket sammen,

Detaljer

Til deg som er student i Maurtuå Barnehage!

Til deg som er student i Maurtuå Barnehage! Til deg som er student i Maurtuå Barnehage! Barnehagens visjon: «Saman set me spor» Velkommen til oss! Dette heftet er ei samling av ulik informasjon som me håper kan være grei for deg når du skal vær

Detaljer

Forord Ein dag stod eg i stova til ein professor. Han drog fleire tjukke bøker ut av dei velfylte bokhyllene sine og viste meg svære avhandlingar; mange tettskrivne, innhaldsmetta, gjennomtenkte, djuptpløyande

Detaljer

mmm...med SMAK på timeplanen

mmm...med SMAK på timeplanen mmm...med SMAK på timeplanen Eit undervisningsopplegg for 6. trinn utvikla av Opplysningskontora i landbruket i samarbeid med Landbruks- og matdepartementet. Smakssansen Grunnsmakane Forsøk 1 Forsøk 2

Detaljer

EVANGELIE-BØKENE Av Idun og Ingrid

EVANGELIE-BØKENE Av Idun og Ingrid EVANGELIE-BØKENE Av Idun og Ingrid Matteus: Tid: Tidleg på 60-talet e.kr. Forfattar: Apostelen Matteus. Adressat: Jødar. Markus: Tid: En gang på 60- talet e.kr. Forfattar: Johannes Markus Adressat: Romarar

Detaljer

Vaffelhjarte Lena og eg i Knert-Mathilde

Vaffelhjarte Lena og eg i Knert-Mathilde Maria Parr Vaffelhjarte Lena og eg i Knert-Mathilde Illustrert av Bo Gaustad Det Norske Samlaget Oslo 2005 Det Norske Samlaget www.samlaget.no Tilrettelagt for ebok av eboknorden 2013 ISBN 978-82-521-8583-6

Detaljer

I N N H O L D. Forord

I N N H O L D. Forord BOKVENNEN 2012 I N N H O L D Forord Annlaug Selstø «Aläng» Ero Karlsen «Slutten på nysgjerrighet» Kjersti Kollbotn «Rom null-trettiåtte: Trøyst» Kristian Bjørkelo «Spegelen» Siri Katinka Valdez «Alle er

Detaljer

6. trinn. Veke 24 Navn:

6. trinn. Veke 24 Navn: 6. trinn Veke 24 Navn: Takk for ei fantastisk fin førestilling i går! Det var veldig kjekt å sjå dykk, både på formiddagen og på ettermiddagen. Eg vart veldig stolt! No må vi få rydda opp og pakka litt

Detaljer

Hei alle sjøstjerneforeldre

Hei alle sjøstjerneforeldre Hei alle sjøstjerneforeldre Tida flyg og me er godt i gong med oktober månad. Me har fine dagar på avdelinga og mykje fint haustvær har gjort til at me har vore mykje ute. Me har no jobba jamt og trutt

Detaljer

Det æ 'kji so lett å gjera eit valg når alt æ på salg Dialektundersøking

Det æ 'kji so lett å gjera eit valg når alt æ på salg Dialektundersøking Det æ 'kji so lett å gjera eit valg når alt æ på salg Dialektundersøking Mål: Elevane skal kjenne til utbreiinga av hallingmålet i nærmiljøet. Dei skal vita noko om korleis hallingmålet har utvikla seg

Detaljer

Månadsbrev for ROSA mars 2015

Månadsbrev for ROSA mars 2015 Månadsbrev for ROSA mars 2015 Oppsummering/ evaluering av mars Mars har vore ein lunefull månad med tanke på veret, men vi gledar oss over mange fine dagar med sol og vårleg varme. Har vore mykje ute og

Detaljer

Kva er økologisk matproduksjon?

Kva er økologisk matproduksjon? Nynorsk Arbeidshefte om økologisk landbruk for elevar i grunnskulen Nynorsk Arbeidsheftet er utarbeidd av og utgjeve av Norsk senter for økologisk landbruk med økonomisk støtte frå Fylkesmannens landbruksavdeling

Detaljer

Olaug Nilssen. Få meg på, for faen. Roman

Olaug Nilssen. Få meg på, for faen. Roman Olaug Nilssen Få meg på, for faen Roman 2005 Det Norske Samlaget www.samlaget.no Tilrettelagt for ebok av BookPartnerMedia, København 2012 ISBN 978-82-521-8231-6 Om denne boka Ein humorstisk roman om trongen

Detaljer

Brukarrettleiing E-post lesar www.kvam.no/epost

Brukarrettleiing E-post lesar www.kvam.no/epost Brukarrettleiing E-post lesar www.kvam.no/epost Kvam herad Bruka e-post lesaren til Kvam herad Alle ansatte i Kvam herad har gratis e-post via heradet sine nettsider. LOGGE INN OG UT AV E-POSTLESAREN TIL

Detaljer

Mina kjenner eit lite sug i magen nesten før ho opnar augo. Ho har gledd seg så lenge til denne dagen!

Mina kjenner eit lite sug i magen nesten før ho opnar augo. Ho har gledd seg så lenge til denne dagen! Mina kjenner eit lite sug i magen nesten før ho opnar augo. Ho har gledd seg så lenge til denne dagen! 17. mai er annleis enn alle andre dagar. Ein stor bursdag der alle er inviterte, tenkjer Mina, medan

Detaljer

Kvifor kan ikkje alle krølle tunga? Nysgjerrigperprosjekt 5.- 7.kl 2008. Davik Oppvekst

Kvifor kan ikkje alle krølle tunga? Nysgjerrigperprosjekt 5.- 7.kl 2008. Davik Oppvekst Kvifor kan ikkje alle krølle tunga Nysgjerrigperprosjekt 5.- 7.kl 2008. Davik Oppvekst Innhaldsliste: Framside med problemstilling Hypoteser Plan Spørjeskjema Arbeid med prosjektet Kjønn Trening Alder

Detaljer

1. Fritid og bibliotek... 1. 2. Hos legen... 7. 3. Høgtider... 12. 4. Mattradisjonar... 18. 5. Sunnheit og kosthald... 25. 6. Arbeidsliv...

1. Fritid og bibliotek... 1. 2. Hos legen... 7. 3. Høgtider... 12. 4. Mattradisjonar... 18. 5. Sunnheit og kosthald... 25. 6. Arbeidsliv... Innhald 1. Fritid og bibliotek... 1 2. Hos legen... 7 3. Høgtider... 12 4. Mattradisjonar... 18 5. Sunnheit og kosthald... 25 6. Arbeidsliv... 30 7. Jobb i sikte... 35 8. Skule og utdanning... 40 9. Familie

Detaljer

Velkommen til kulturskulen.

Velkommen til kulturskulen. 1 Velkommen til kulturskulen. Det er no tid for å søkja om plass i kulturskulen for neste skuleår. Alle elevane som har plass dette året, får det automatisk neste år, men dei må levera eit skjema som blir

Detaljer

Nasjonale prøver. Lesing på norsk 5. trinn Eksempeloppgåve. Nynorsk

Nasjonale prøver. Lesing på norsk 5. trinn Eksempeloppgåve. Nynorsk Nasjonale prøver Lesing på norsk 5. trinn Eksempeloppgåve Nynorsk Lundefuglnettene av ruce McMillan Kvart år får den islandske øya Heimaøy besøk av svartkvite fuglar med oransjefarga nebb som kjem for

Detaljer

3 52 Sinus 1P Y > Algebra Book Sinus 1P-Y-nyn.indb 52 2014-10-14 15:08:14

3 52 Sinus 1P Y > Algebra Book Sinus 1P-Y-nyn.indb 52 2014-10-14 15:08:14 5 Sinus 1P Y > Algebra Book Sinus 1P-Y-nyn.indb 5 014-10-14 15:08:14 Algebra MÅL for opplæringa er at eleven skal kunne forenkle fleirledda uttrykk og løyse likningar av første grad og enkle potenslikningar

Detaljer

Kristine Meek MID131 Teori, arbkrav 2B 13.11.14. Innhald

Kristine Meek MID131 Teori, arbkrav 2B 13.11.14. Innhald Innhald Introduksjon... 1 Teori... 2 Den første beskrivelsen... 2 Den sekundære betydinga... 2 Assosiasjonar... 3 Målgruppa... 4 Kvifor har dei gjort det slik, og kvifor seier bildet kva det seier?...

Detaljer

Bruk av læringsvenn ved Månen som ville lyse som ei sol

Bruk av læringsvenn ved Månen som ville lyse som ei sol Bruk av læringsvenn ved Månen som ville lyse som ei sol Månen som ville lyse som ei sol (2012) av Elin Grimstad - og bruk av læringsvenn på 1. trinn PRESENTASJON AV BOKA: Kvifor er eg ikkje meir som sola?

Detaljer

Lyngmo-Glytten 22. årgang August 2013 Medlemsblad. Lyngmo-Glytten22. årgang GLYTTEN SOMMAR PÅ LYNGMO, OG SNART ER DET TID FOR HAUSTLEIR!!

Lyngmo-Glytten 22. årgang August 2013 Medlemsblad. Lyngmo-Glytten22. årgang GLYTTEN SOMMAR PÅ LYNGMO, OG SNART ER DET TID FOR HAUSTLEIR!! Lyngmo-Glytten 22. årgang August 2013 Medlemsblad GLYTTEN SOMMAR PÅ LYNGMO, OG SNART ER DET TID FOR HAUSTLEIR!! Side 1 Helsing frå Lyngmo Det er siste tysdag i august og strålande sol ute. Hafslovatnet

Detaljer

Norsk etnologisk gransking Oslo, februar 2015 Norsk Folkemuseum Postboks 720 Skøyen 0214 Oslo E-post: eli.chang@norskfolkemuseum.

Norsk etnologisk gransking Oslo, februar 2015 Norsk Folkemuseum Postboks 720 Skøyen 0214 Oslo E-post: eli.chang@norskfolkemuseum. Norsk etnologisk gransking Oslo, februar 2015 Norsk Folkemuseum Postboks 720 Skøyen 0214 Oslo E-post: eli.chang@norskfolkemuseum.no Spørjeliste nr. 253 Fadderskap Den som svarar på lista er samd i at svaret

Detaljer

Plassebakken Barnehage

Plassebakken Barnehage Plassebakken Barnehage Plassebakken Post Sørigard Februar 2012 www.plassebakken.no Hei og hå! I månaden som er gått har vi leika oss ute i snøen, så nær som kvar dag. Vi sila i bakkane og mala på snøen

Detaljer

MÅNADSBREV FOR APRIL GRØN

MÅNADSBREV FOR APRIL GRØN MÅNADSBREV FOR APRIL GRØN Oppsummering/ evaluering av månaden Også denne månaden har me vore mykje ute. Prøver å komma oss ut to gonger i løpet av dagen om veret er nokon lunde ok. Det er mykje sykling

Detaljer

Jon Fosse. Lilla. Skodespel

Jon Fosse. Lilla. Skodespel Jon Fosse Lilla Skodespel Personar BASSISTEN 2 Ei uvanleg brei jerndør opnar seg og Guten kjem inn, held døra open, og Jenta kjem inn etter han, og han let døra att, det er ein lysbrytar til høgre for

Detaljer

Alle svar er anonyme og vil bli tatt vare på ved Norsk Folkemuseum kor vi held til. Ikkje nemn andre personar med namn når du skriv.

Alle svar er anonyme og vil bli tatt vare på ved Norsk Folkemuseum kor vi held til. Ikkje nemn andre personar med namn når du skriv. Særemne 3-100 år med stemmerett I 2013 er det hundre år sidan alle fekk stemmerett i Noreg. På Norsk Folkemuseum arbeider vi i desse dagar med ei utstilling som skal opne i høve jubileet. I 2010 sendte

Detaljer

MEDLEMSINFO. august 2009

MEDLEMSINFO. august 2009 MEDLEMSINFO august 2009 No er ferien over! Sidan siste medlemsinfo har vi slett ikkje hatt ferie. Denne sommaren har vore veldig aktiv. Tusen takk til alle dokke som har stått på i sommar!! Det har vore

Detaljer

Nasjonale prøver. Lesing 5. steget Eksempeloppgåve 2. Nynorsk

Nasjonale prøver. Lesing 5. steget Eksempeloppgåve 2. Nynorsk Nasjonale prøver Lesing 5. steget Eksempeloppgåve 2 Nynorsk Opp-ned musene av Roald ahl et var ein gong ein gamal mann på 87 år som heitte Laban. I heile sitt liv hadde han vore ein stille og roleg person.

Detaljer

Hallo i nedslagsfeltet!

Hallo i nedslagsfeltet! Hallo i nedslagsfeltet! Her i Valdres flyg tida av stad, og eg har det supert! Kvar dag skjer det nye og spanande ting, og eg har storkosa meg dei siste vekene, sjølv med ribbeinsbrudd. Logisk nok har

Detaljer

m j ø s o r m e n leseserie Nynorsk Norsk for barnetrinnet Wenche Hoel Røine Illustrert av Anette Grøstad

m j ø s o r m e n leseserie Nynorsk Norsk for barnetrinnet Wenche Hoel Røine Illustrert av Anette Grøstad Wenche Hoel Røine Illustrert av Anette Grøstad leseserie Nynorsk m j ø s o r m e n og andre uhyre Norsk for barnetrinnet 15795_Mjosormen_M_NN.indd 1 09-11-07 13:04:28 Mjøsa er den største innsjøen i Noreg.

Detaljer

Plassebakken Barnehage

Plassebakken Barnehage Plassebakken Barnehage Plassebakken Post Austigard Februar 2012 www.plassebakken.no Hei alle sammen! Plassebakken Barnehage BA I januar har vi nytta oss av det fine veret å vøre mykje ute! Sjølv om det

Detaljer

Brannsår, rus eller friheit?

Brannsår, rus eller friheit? Brannsår, rus eller friheit? Eg la hendene bak ryggen og kneip meg sjølv i armen. Eg hadde førebudd meg på dette. Førebudd meg for den vonde heksa. Ho sat der, i sofaen, rusa. Alt var gitt opp, og no var

Detaljer

Analyser setningane under. Det betyr at du skal finne subjekt og verbal. Sjå eksempelet:

Analyser setningane under. Det betyr at du skal finne subjekt og verbal. Sjå eksempelet: SETNINGSLEDD 1 Analyser setningane under. Det betyr at du skal finne subjekt og verbal. Sjå eksempelet: Leo som budde på Cuba før, snakkar godt norsk. Subjekt: Leo som budde på Cuba før Verbal: snakkar

Detaljer

Tarzan 3 og 4 åringane Fredagane Neste månad nformasjonstavla Nyttar høvet til å minne om :

Tarzan 3 og 4 åringane Fredagane Neste månad nformasjonstavla Nyttar høvet til å minne om : Denne månaden har me blant anna arbeid med «Barn hjelper barn» som ei førebuing til haustfesten vår 3. november, der inntektene vil gå til SOS-barnebyer Bergen. Barna har mellom anna laga epletrykk og

Detaljer

INFORMASJONSHEFTE FOR STUDENTAR I LYEFJELL BARNEHAGE

INFORMASJONSHEFTE FOR STUDENTAR I LYEFJELL BARNEHAGE INFORMASJONSHEFTE FOR STUDENTAR I LYEFJELL BARNEHAGE Alle vaksne i Lyefjell barnehage arbeider for at det enkelte barn opplever at: Du er aktiv og tydelig for meg Du veit at leik og venner er viktige for

Detaljer

Nasjonale prøver. Lesing 5. steget Eksempeloppgåve 1. Nynorsk

Nasjonale prøver. Lesing 5. steget Eksempeloppgåve 1. Nynorsk Nasjonale prøver Lesing 5. steget Eksempeloppgåve 1 Nynorsk Lundefuglnettene av Bruce McMillan Hvert år besøker svarte og hvite fugler med orangefarget nebb den islandske Kvart år besøkjer øya Heimøy.

Detaljer

Mors friluftsliv - nyttig og naturleg

Mors friluftsliv - nyttig og naturleg 5. JANUAR 2016 Mors friluftsliv - nyttig og naturleg Friluftslivsseminar Sogndal 5. januar 2016 Inger Marie Vingdal, HIOA Livslangt liv i natur Kvinne født 1927 Gardbrukar og budeie til1994 Enke, pensjonist

Detaljer

Frisk luft og mykje mjølk gav friske kalvar og 30% betre tilvekst

Frisk luft og mykje mjølk gav friske kalvar og 30% betre tilvekst Frisk luft og mykje mjølk gav friske kalvar og 30% betre tilvekst Målet med reportasjen er å setje fokus på praktiske løysingar for oppstalling av frisk kalv, god avdrått og avkastning med mjølkeproduksjon

Detaljer

mlmtoo much medicine in Norwegian general practice

mlmtoo much medicine in Norwegian general practice mlmtoo much medicine in Norwegian general practice For mykje medisin i norsk allmennpraksis Nidaroskongressen 2015 Per Øystein Opdal, Stefán Hjörleifsson, Eivind Meland For mykje medisin i norsk allmennpraksis

Detaljer

Jon Fosse. Andvake. Forteljing

Jon Fosse. Andvake. Forteljing Jon Fosse Andvake Forteljing 2007 Det Norske Samlaget www.samlaget.no Omslag: Stian Hole/Blæst design Printed in Denmark Trykk og innbinding: Nørhaven Paperback AS, 2008 Tilrettelagt for ebok av BookPartnerMedia,

Detaljer

2016-2017 KULTURSKOLE

2016-2017 KULTURSKOLE Kulturskole Bygland, Evje og Hornnes Skoleåret 2016-2017 KULTURSKOLE BYGLAND EVJE OG HORNNES Plattform for kulturskolen Hovedmålet for kulturskolen er å tilby barn og unge muligheter for læring og utvikling

Detaljer

MÅNADSPLAN FOR SEPTEMBER, KVITVEISEN.

MÅNADSPLAN FOR SEPTEMBER, KVITVEISEN. Nymannsbråtet barnehage MÅNADSPLAN FOR SEPTEMBER, KVITVEISEN. Månadens tema; «Nysgjerrigper» - luft, brann. Månadens song; «Brannmann Sam». Fagområde; «Natur, miljø og teknikk». Veke Tysdag 01.09 Onsdag

Detaljer

Ein farleg klatretur. Tilrettelegging for norsk utgåve: Mette Eid Løvås Norsk omsetjing: Ivar Kimo

Ein farleg klatretur. Tilrettelegging for norsk utgåve: Mette Eid Løvås Norsk omsetjing: Ivar Kimo Ein farleg klatretur Døveskolernes Materialelaboratorium, 1994 2. udgave 1. oplag Forfatter: H. P. Rismark Illustrationer: Henrik Taarnby Thomsen Tilrettelægging, layout, dtp, repro og tryk: Døveskolernes

Detaljer

Til... Frå... God Jul, Kald Kaffi Sauen!

Til... Frå... God Jul, Kald Kaffi Sauen! Til... Frå... God Jul, Kald Kaffi Sauen! Eit lite julekorthefte! Eg gleder meg til jul. Kanskje er eg ikkje aleine om det. Famile, julefilmar, julebrus, kakemenn og ikkje minst julehefte. Eg har i ei årrekkje

Detaljer

Hei alle på 4. årstrinn og foreldre/føresette! Veke 24 2015

Hei alle på 4. årstrinn og foreldre/føresette! Veke 24 2015 Hei alle på 4. årstrinn og foreldre/føresette! Veke 24 2015 No er det vel to veke til sommarferien. Vi skal på overnatting og by-tur. Men vèret er ikkje heilt med oss. Det er planlagt at overnattinga skjer

Detaljer

Å læra mange ulike måtar å måla bilete på

Å læra mange ulike måtar å måla bilete på Å læra mange ulike måtar å måla bilete på Å måle eit bilete med tre fjør Eg ville læra å lage trykk med den gamle klesrulla i Lars og Peter sin garasje, Det heile gjekk veldig bra, avtrykket viste tre

Detaljer

Kvifor vèl folk å busetje seg i kommuna vår?

Kvifor vèl folk å busetje seg i kommuna vår? Kvifor vèl folk å busetje seg i kommuna vår? Innlevert av 7B ved Bergsøy skule (Herøy, Møre og Romsdal) Årets nysgjerrigper 2015 Vi i klasse 7B har mange ulike ting vi lurer på, og synes det høyrdes spanande

Detaljer

Nasjonale prøver. Lesing på norsk 8. trinn Eksempeloppgåve. Nynorsk

Nasjonale prøver. Lesing på norsk 8. trinn Eksempeloppgåve. Nynorsk Nasjonale prøver Lesing på norsk 8. trinn Eksempeloppgåve Nynorsk Ei gruppe elevar gjennomførte eit prosjekt om energibruk og miljøpåverknad. Som ei avslutning på prosjektet skulle dei skrive lesarbrev

Detaljer

Carl Frode Tiller Innsirkling 3. Roman

Carl Frode Tiller Innsirkling 3. Roman Carl Frode Tiller Innsirkling 3 Roman OM FORFATTEREN: Carl Frode Tiller (f. 1970) er ein av dei fremste forfattarane i norsk samtidslitteratur. For dei fire romanane Skråninga (2001), Bipersonar (2003),

Detaljer

Alfabetisk ordliste 55 Kort grammatikk 60

Alfabetisk ordliste 55 Kort grammatikk 60 Personalia 1 Familie 5 Samtalar 8 På skulen 11 Kva er klokka? 13 Daglege rutinar 16 Måltid 18 Butikk og klede 20 I nærmiljøet 25 Bustad og møblar 28 Transport og reiser 32 Vêr og årstider 38 Kropp og helse

Detaljer

KappAbel 2010/11 Oppgåver 1. runde - Nynorsk

KappAbel 2010/11 Oppgåver 1. runde - Nynorsk Reglar for poenggjeving på oppgåvene (sjå konkurransereglane) : Rett svar gir 5 poeng. Galt svar gir 0 poeng Blank gir 1 poeng. NB: På oppgåvene 3, 4, 7 og 8 får ein 5 poeng for 2 rette svar. Eitt rett

Detaljer

KappAbel 2010/11 Oppgåver 2. runde - Nynorsk

KappAbel 2010/11 Oppgåver 2. runde - Nynorsk Reglar for poenggjeving på oppgåvene (sjå konkurransereglane) : Rett svar gir 5 poeng. Galt svar gir 0 poeng Blank gir 1 poeng. NB: På oppgåvene 2 og 5 får ein 5 poeng for 2 rette svar. Eitt rett svar

Detaljer

MÅNADSPLAN APRIL FOR BLÅKLOKKE

MÅNADSPLAN APRIL FOR BLÅKLOKKE Nymannsbråtet barnehage MÅNADSPLAN APRIL FOR BLÅKLOKKE Månadens tema;.«nysgjerrigper» - vann, trafikk Månadens sang: To dråper vann Sosial kompetanse; Vennskap Fagområde: natur, miljø og teknikk og nærmiljø

Detaljer

Vågå kulturskule. Skuleåret 2014-15

Vågå kulturskule. Skuleåret 2014-15 Vågå kulturskule Skuleåret 2014-15 Vågå kulturskule glede og kvalitet sidan 1992 Velkommen som elev i kulturskulen! Vågå kulturskule har undervisning etter skuletid 4 dagar i veka. Noko av undervisninga

Detaljer

Julebrev 2015 fra familien Jansen

Julebrev 2015 fra familien Jansen Julebrev 2015 fra familien Jansen Nok et år, ja to år faktisk, er gått unna. Hei venner og familie :) Hos oss har de siste 2 årene vært så stadig i endring og travel at vi ikke rakk å skrive noe julebrev

Detaljer

Kristine Meek MID131 Teori, arbkrav 2B 13.11.14. Innhald

Kristine Meek MID131 Teori, arbkrav 2B 13.11.14. Innhald Innhald Introduksjon... 1 Teori... 2 Den første beskrivelsen... 2 Den sekundære betydinga... 3 Assosiasjonar... 4 Målgruppa... 4 Kvifor har dei gjort det slik, og kvifor seier bildet kva det seier?...

Detaljer

California State University Northridge Av Silje Vågen

California State University Northridge Av Silje Vågen California State University Northridge Av Silje Vågen Om skulen Hausten 2014 reiste eg til Northridge for å studere der eit semester. Northridge er ein by nord I Los Angeles. Det er rundt 38.000 studenter

Detaljer

Om å høyre meir enn dei fleste

Om å høyre meir enn dei fleste Om å høyre meir enn dei fleste Anne Martha Kalhovde Psyk spl., PhD student Leiar av Forskning og undervisningseininga ved Jæren DPS Kva slags høyrselserfaringar er det snakk om? Erfaringar med å høyre

Detaljer

Plassebakken Barnehage BA

Plassebakken Barnehage BA Plassebakken Post AUSTIGARD Januar 2012 www.plassebakken.no Godt nyttår No har vi starta på eit nytt år, tenk dei er ferdige med det første halve året i barnehagen allereie! I desember har vi gjort fole

Detaljer

Halvårsrapport grøn gruppe- haust 2015

Halvårsrapport grøn gruppe- haust 2015 Halvårsrapport grøn gruppe- haust 2015 I denne rapporten vil eg ta føre meg dei 7 fagområda i rammeplanen. Eg vil skrive litt om kva rammeplanen seier og deretter gjere greie for korleis me har arbeida

Detaljer

Med tre spesialitetar i kofferten

Med tre spesialitetar i kofferten Med tre spesialitetar i kofferten Av Eli Gunnvor Grønsdal Doktor Dorota Malgorzata Wojcik nøgde seg ikkje med å vere spesialist i eitt fag. Ho tok like godt tre. No brukar ho kunnskapen sin, ikkje berre

Detaljer

Når sjøhesten sviktar. KPI-Notat 4/2006. Av Anne-Sofie Egset, rådgjevar KPI, Helse Midt-Norge

Når sjøhesten sviktar. KPI-Notat 4/2006. Av Anne-Sofie Egset, rådgjevar KPI, Helse Midt-Norge KPI-Notat 4/2006 Når sjøhesten sviktar Av Anne-Sofie Egset, rådgjevar KPI, Helse Midt-Norge En notatserie fra Kompetansesenter for pasientinformasjon og pasientopplæring Side 1 Sjøhesten (eller hippocampus)

Detaljer